Orzeczenie · 2022-01-17

I C 419/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Słupsku
Miejsce
Słupsk
Data
2022-01-17
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaokręgowy
dobra osobistezakład karnyodpowiedzialność Skarbu Państwazadośćuczynienieochrona prawnanieprawdziwe informacjepostępowanie karnekara dyscyplinarna

Powód M. R. pozwał Skarb Państwa – Zakład Karny w C. o ochronę dóbr osobistych, domagając się 80 000 zł odszkodowania (rozszerzone o 20 000 zł) z odsetkami, a także nadesłania przeprosin i przywrócenia dobrej opinii, w tym usunięcia wpisów o posiadaniu środków narkotycznych. Powód argumentował, że został niesłusznie ukarany karą dyscyplinarną i pozbawiony pracy oraz możliwości nauki z powodu posiadania tabletek przepisanych przez lekarza, które błędnie zidentyfikowano jako narkotyki. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, wskazując na brak podstaw prawnych do orzekania przez sąd cywilny w tej kwestii oraz zasadność podjętych działań ze względu na bezpieczeństwo. Sąd Okręgowy w Słupsku ustalił, że w celi powoda znaleziono 17 tabletek, które powód twierdził, że były przepisane przez lekarza. Badanie narkotestem wykazało obecność substancji narkotycznej, co skutkowało wymierzeniem powodowi kary dyscyplinarnej 3 miesięcy pozbawienia widzeń oraz wstrzymaniem zatrudnienia i nauczania. Późniejsze postępowanie karne umorzone zostało wobec braku znamion czynu zabronionego, a badania nie potwierdziły obecności substancji narkotycznych w tabletkach. Mimo to, pozwany odmówił weryfikacji sankcji, powołując się na fakt zgromadzenia znacznej ilości tabletek jako naruszenie bezpieczeństwa. Sąd, analizując sprawę, podzielił co do zasady stanowisko pozwanego, że kognicja sądu cywilnego w zakresie warunków osadzenia jest ograniczona. Nie stwierdził bezprawności działań pozwanego ani podstaw do odpowiedzialności z art. 417 kc. Jednakże, sąd uznał, że odmowa zweryfikowania w dokumentacji informacji o znalezieniu u powoda substancji narkotycznych, mimo późniejszych ustaleń, była nieprawidłowa i zbyt długo utrzymywana. W związku z tym, sąd przyznał powodowi 5.000 zł zadośćuczynienia na podstawie art. 23 w zw. z art. 24 kc i art. 3 EKPCz przy uwzględnieniu art. 448 kc, uznając naruszenie dobrego imienia powoda przez funkcjonowanie o nim nieprawdziwej informacji. Sąd oddalił pozostałe roszczenia, w tym dotyczące utraconego dochodu i przywrócenia dobrej opinii, uznając je za niezasadne lub subiektywne. Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpiło przez ich wzajemne zniesienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Naruszenie dóbr osobistych osadzonego przez nieaktualne lub nieprawdziwe informacje w dokumentacji zakładu karnego, pomimo braku bezprawności samych sankcji dyscyplinarnych.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji osadzonego i jego interakcji z systemem penitencjarnym; orzeczenie nie podważa zasadniczo możliwości nakładania kar dyscyplinarnych przez Służbę Więzienną.

Zagadnienia prawne (3)

Czy utrzymywanie przez Zakład Karny nieprawdziwej informacji o posiadaniu przez osadzonego substancji narkotycznych, mimo późniejszego umorzenia postępowania karnego i braku potwierdzenia obecności narkotyków w znalezionych tabletkach, stanowi naruszenie dóbr osobistych osadzonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, długotrwałe utrzymywanie nieprawdziwej informacji o posiadaniu przez osadzonego substancji narkotycznych, mimo ustaleń postępowania karnego, stanowi naruszenie dóbr osobistych i uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo iż działania pozwanego (Zakładu Karnego) w zakresie nałożenia kary dyscyplinarnej i wstrzymania zatrudnienia mogły być uzasadnione w kontekście bezpieczeństwa i regulaminu zakładu, to długotrwałe utrzymywanie w dokumentacji osadzonego informacji o posiadaniu narkotyków, która została później zdementowana, było nieprawidłowe i naruszało dobra osobiste powoda. Choć nie stwierdzono bezprawności samych sankcji, to brak weryfikacji i aktualizacji informacji o osadzonym uzasadniał przyznanie zadośćuczynienia.

Czy sąd cywilny jest właściwy do badania zasadności decyzji administracyjnych i dyscyplinarnych podejmowanych przez organy Służby Więziennej wobec osadzonych?

Odpowiedź sądu

Kognicja sądu cywilnego w zakresie warunków osadzenia i decyzji administracyjnych organów Służby Więziennej jest ograniczona; istnieją specjalne tryby i organy nadzorujące wykonywanie kary pozbawienia wolności.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko pozwanego, że do nadzoru nad wykonywaniem kary pozbawienia wolności przewidziane są specjalne organy i tryby, co ogranicza możliwość ingerencji sądu cywilnego w te kwestie. Niemniej jednak, sąd cywilny może badać kwestie naruszenia dóbr osobistych wynikające z działań organów więziennych, jeśli te działania wykraczają poza ramy prawne lub są nieprawidłowe w kontekście ochrony praw człowieka.

Czy posiadanie przez osadzonego leków przepisanych przez lekarza, które nie zostały zużyte na bieżąco, stanowi naruszenie regulaminu zakładu karnego i uzasadnia nałożenie kary dyscyplinarnej oraz wstrzymanie zatrudnienia?

Odpowiedź sądu

Tak, zgromadzenie leków przepisanych przez lekarza, które nie zostały zużyte na bieżąco, może być uznane za naruszenie regulaminu zakładu karnego, zwłaszcza jeśli stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że leki przepisane przez lekarza powinny być zażywane na bieżąco pod kontrolą, a ich gromadzenie w celi, nawet jeśli nie zawierają substancji narkotycznych, może być traktowane jako naruszenie porządku i bezpieczeństwa zakładu karnego, co uzasadniało nałożenie kary dyscyplinarnej i wstrzymanie zatrudnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
M. R.

Strony

NazwaTypRola
M. R.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa – Zakład Karny w C.instytucjapozwany

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 23

Kodeks cywilny

Podstawa do ochrony dóbr osobistych.

k.c. art. 24

Kodeks cywilny

Środki ochrony dóbr osobistych, w tym możliwość żądania zadośćuczynienia.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

Pomocnicze

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Ogólna zasada odpowiedzialności deliktowej.

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość nieobciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

k.k.w. art. 110

Kodeks karny wykonawczy

Regulacje dotyczące przedmiotów niedozwolonych w celi.

k.k.w. art. 110a

Kodeks karny wykonawczy

Regulacje dotyczące przedmiotów niedozwolonych w celi.

u.k.s.c. art. 113

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Koszty sądowe w sprawach cywilnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długotrwałe utrzymywanie nieprawdziwej informacji o posiadaniu przez osadzonego substancji narkotycznych, mimo ustaleń postępowania karnego, stanowi naruszenie dóbr osobistych. • Naruszenie dóbr osobistych uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia.

Odrzucone argumenty

Brak podstaw do orzekania przez sąd cywilny w sprawie decyzji administracyjnych i dyscyplinarnych organów Służby Więziennej. • Posiadanie przez osadzonego leków przepisanych przez lekarza, które nie zostały zużyte na bieżąco, stanowi naruszenie regulaminu zakładu karnego i zagrożenie dla bezpieczeństwa. • Brak bezprawności działań pozwanego w zakresie nałożenia kary dyscyplinarnej i wstrzymania zatrudnienia. • Brak podstaw do zasądzenia odszkodowania za utracony dochód i przywrócenia dobrej opinii.

Godne uwagi sformułowania

kognicja sądu cywilnego w zakresie warunków osadzenia jest ograniczona • długotrwałość utrzymywania częściowo nieprawdziwej informacji o powodzie nie może być zrekompensowana tylko stwierdzeniem tego faktu, lecz powinna była uzyskać także wymiar finansowy • zasada domniemania niewinności (art. 6 ust. 2 EKPCz), że tabletki znalezione u powoda, nie miały związku z posiadaniem substancji narkotycznych i to organy służby więziennej powinny mieć na uwadze

Skład orzekający

Hanna Kaflak-Januszko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie dóbr osobistych osadzonego przez nieaktualne lub nieprawdziwe informacje w dokumentacji zakładu karnego, pomimo braku bezprawności samych sankcji dyscyplinarnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji osadzonego i jego interakcji z systemem penitencjarnym; orzeczenie nie podważa zasadniczo możliwości nakładania kar dyscyplinarnych przez Służbę Więzienną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest aktualizowanie informacji o osadzonych i jak długotrwałe utrzymywanie nieprawdziwych danych może prowadzić do naruszenia dóbr osobistych, nawet jeśli pierwotne działania były uzasadnione. Pokazuje też złożoność relacji między prawami osadzonych a bezpieczeństwem w zakładach karnych.

Czy zakład karny naraził Cię na szwank dobrego imienia? Sąd przyznał zadośćuczynienie za nieaktualne informacje!

Dane finansowe

WPS: 100 000 PLN

zadośćuczynienie: 5000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst