I C 403/24
Podsumowanie
Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo spółki o zapłatę, uznając, że nie doszło do skutecznego nabycia wierzytelności hipotecznej z powodu braku wpisu cesjonariusza w księdze wieczystej.
Spółka z o.o. dochodziła zapłaty wierzytelności z tytułu pożyczki, którą nabyła na mocy umowy cesji od pierwotnego wierzyciela zabezpieczonej hipoteką. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo, stwierdzając, że do skutecznego nabycia wierzytelności hipotecznej, a tym samym do uzyskania legitymacji czynnej, niezbędny jest wpis cesjonariusza do księgi wieczystej, czego w tej sprawie zabrakło. Brak wpisu oznaczał brak nabycia wierzytelności i hipoteki.
Powodowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. wniosła pozew przeciwko M. G. o zapłatę wierzytelności z tytułu pożyczki. Spółka nabyła tę wierzytelność od pierwotnego pożyczkodawcy, B. K., na mocy umowy cesji. Wierzytelność ta była zabezpieczona hipoteką na lokalu mieszkalnym w Gliwicach, dla którego Sąd Rejonowy w Gliwicach prowadzi księgę wieczystą. Z księgi wieczystej wynikało, że hipoteka umowna na kwotę 315 000 zł była wpisana na rzecz B. K. Sąd Okręgowy w Gliwicach, działając na posiedzeniu niejawnym, oddalił powództwo jako oczywiście bezzasadne, powołując się na art. 191¹ § 3 Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd uznał, że zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, do skutecznego przejścia wierzytelności hipotecznej na nabywcę (cesjonariusza) niezbędny jest wpis w księdze wieczystej. Ponieważ powodowa spółka nie została wpisana do księgi wieczystej jako nabywca wierzytelności, nie doszło do skutecznego nabycia ani wierzytelności, ani hipoteki. W konsekwencji spółka nie posiadała legitymacji czynnej do wniesienia pozwu. Sąd podkreślił, że wpis ma charakter konstytutywny, a jego brak uniemożliwia nabycie wierzytelności. Uznanie wierzytelności przez pozwanego w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty nie miało znaczenia, gdyż powódka nie nabyła skutecznie wierzytelności. Uzasadnienie zostało sporządzone z urzędu na podstawie art. 191¹ § 4 kpc.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, brak wpisu cesjonariusza do księgi wieczystej uniemożliwia skuteczne nabycie wierzytelności hipotecznej oraz uzyskanie legitymacji czynnej do jej dochodzenia.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 79 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, wskazując, że do przelewu wierzytelności hipotecznej niezbędny jest wpis w księdze wieczystej, który ma charakter konstytutywny. Brak takiego wpisu oznacza, że cesjonariusz nie nabywa ani wierzytelności, ani hipoteki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| M. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
u.k.w.h. art. 79 § 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Do przelewu wierzytelności hipotecznej niezbędny jest wpis w księdze wieczystej, który ma charakter konstytutywny. Brak wpisu uniemożliwia nabycie wierzytelności i hipoteki.
Pomocnicze
k.p.c. art. 191¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może oddalić powództwo na posiedzeniu niejawnym bez nadawania sprawie biegu, jeśli jest ono oczywiście bezzasadne.
k.p.c. art. 191¹ § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu w przypadku oddalenia powództwa na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wpisu cesjonariusza do księgi wieczystej jako warunek konstytutywny nabycia wierzytelności hipotecznej.
Godne uwagi sformułowania
Wpis cesjonariusza w księdze wieczystej ma zatem charakter konstytutywny. W razie braku ujawnienia cesjonariusza w księdze wieczystej, nie nabędzie on ani wierzytelności, ani hipoteki. Tym samym nie doszło do skutecznego nabycia wierzytelności przez powodową spółkę a tym samym nie posiada ona legitymacji czynnej do wniesienia pozwu.
Skład orzekający
Tadeusz Trojanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu konstytutywnego wpisu do księgi wieczystej dla skuteczności cesji wierzytelności hipotecznej."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy wierzytelność jest zabezpieczona hipoteką i dochodzi do jej przelewu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowy wymóg formalny przy obrocie wierzytelnościami hipotecznymi, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i obrotu nieruchomościami.
“Czy można skutecznie kupić dług zabezpieczony hipoteką bez wpisu do księgi wieczystej? Sąd mówi: NIE!”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt:I C 403/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Gliwice, dnia 17 maja 2024 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie Przewodniczący: SSO Tadeusz Trojanowski po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2024 roku w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. przeciwko M. G. o zapłatę oddala powództwo ( art. 191 1 par. 3 kpc ). SSO Tadeusz Trojanowski UZASADNIENIE (z urzędu – art. 191 1 par. 4 kpc ) Powodowa spółka dochodzi wierzytelności z tytułu pożyczki udzielonej pozwanemu przez pożyczkobiorcę B. K. . Na mocy umowy cesji wierzytelności nabyła ona wierzytelność od ww. pożyczkobiorcy, który swoją wierzytelność zabezpieczył hipoteką na nieruchomości – lokalu mieszkalnego położonego w G. przy pl. (...) , dla której Sąd Rejonowy w Gliwicach prowadzi księgę wieczystą (...) . Z treści tej księgi wynika, iż w księdze tej wpisana jest hipoteka umowna na sumę 315 000 zł na rzecz B. K. celem zabezpieczenia wierzytelności wynikających z umowy pożyczki z dnia 30 czerwca 2018 roku o zwrot pożyczki, o zapłatę odsetek ustawowych za opóźnienie w spłacie pożyczki oraz o zwrot poniesionych i udokumentowanych kosztów dochodzenia roszczeń z tytułu umowy pożyczki względem pożyczkobiorcy na drodze sądowej lub egzekucyjnej. Nadto wpisano roszczenia o przeniesienie hipoteki na opróżnione miejsce hipoteczne po wykreśleniu innej wcześniejszej hipoteki. W ocenie Sądu powództwo jest oczywiście bezzasadne. Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece w razie przelewu wierzytelności hipotecznej na nabywcę przechodzi także hipoteka, chyba że ustawa stanowi inaczej. Do przelewu wierzytelności hipotecznej niezbędny jest wpis w księdze wieczystej. Przepis ten nie rozróżnia przelewów, nie wyodrębnia kategorii przelewów dla których może on nie mieć zastosowania (jak np. przelew powierniczy – tak jak w niniejszej sprawie). Wpis cesjonariusza w księdze wieczystej ma zatem charakter konstytutywny. Od dokonania wpisu nabywcy zależy bowiem skutek rozporządzający przelewu wierzytelności (por. wyr. SN z 12.9.2019 r., V CSK 267/18, Legalis; post. SN z 13.5.2010 r., IV CSK 469/09, Legalis; post. SN z 13.5.2010 r., IV CSK 486/09, Legalis). W razie braku ujawnienia cesjonariusza w księdze wieczystej, nie nabędzie on ani wierzytelności, ani hipoteki. Jak wyżej wskazano w księdze wieczystej w której wpisano hipotekę na rzecz wierzyciela pierwotnego nie została wpisana powodowa spółka jako nabywca wierzytelności; nie została również wpisana jakakolwiek wzmianka sugerująca, iż takowy wniosek został złożony i oczekuje na rozpoznanie. Tym samym nie doszło do skutecznego nabycia wierzytelności przez powodową spółkę a tym samym nie posiada ona legitymacji czynnej do wniesienia pozwu. W tej sytuacji nie ma znaczenia uznanie wierzytelności przez pozwanego wystosowane w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty albowiem powódka nie nabyła wierzytelności ani hipoteki; zresztą ostatnie zdanie oświadczenia pozwanego z dnia 12 kwietnia 2023 roku jednoznacznie wskazuje, iż tak naprawdę pozwany nie uznaje tego roszczenia w sposób bezwarunkowy. W ocenie Sądu nie jest uznawana przez niego legitymacja powodowej spółki do dochodzenia wierzytelności. Biorąc pod uwagę wyżej wskazaną argumentację powództwo należało oddalić jako oczywiście bezzasadne w rozumieniu art. 191 1 par. 3 kpc . Zgodnie z tym przepisem Sąd może oddalić powództwo na posiedzeniu niejawnym bez nadawania sprawie biegu jak w klasycznym postępowaniu rozpoznawczym (tj. bez doręczania odpisu pozwu czy rozpoznawania zawartych w nim wniosków dowodowych). Z powyższych względów uzasadnienie wyroku sporządzono z urzędu zgodnie z art. 191 1 par. 4 kpc . SSO Tadeusz Trojanowski
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę