I C 40/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) W. wniósł o zasądzenie od pozwanej M. D. kwoty 170 695,99 zł tytułem zwrotu bonifikaty udzielonej przy zakupie lokalu mieszkalnego. Bonifikata wyniosła 90% wartości lokalu, co obniżyło cenę zakupu do 36 391,60 zł. Pozwana, będąc wnuczką pierwotnej nabywczyni, otrzymała udział w lokalu w drodze darowizny, a następnie sprzedała go swojemu bratu ciotecznemu za 200 000 zł, przed upływem 5 lat od pierwotnego nabycia. Powód powołał się na art. 68 ust. 2 Ustawy o gospodarce nieruchomościami, który nakazuje zwrot bonifikaty w takich przypadkach. Pozwana argumentowała, że środki ze sprzedaży przeznaczyła na wykończenie domu dla swojej rodziny, a jej działania miały na celu poprawę warunków mieszkaniowych. Sąd Okręgowy w Radomiu oddalił powództwo, uznając, że żądanie zwrotu bonifikaty byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji rodzinnej i mieszkaniowej pozwanej. Sąd podkreślił, że pozwana działała w przekonaniu o polepszeniu sytuacji mieszkaniowej wszystkich zamieszkujących w lokalu osób i nie miała świadomości obowiązku zwrotu bonifikaty. W związku z tym, działanie powoda uznano za niewykonywanie prawa w rozumieniu art. 5 Kodeksu cywilnego. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa na podstawie art. 102 KPC.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 68 ust. 2 Ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa, zwłaszcza w sprawach dotyczących zbycia nieruchomości nabytej z bonifikatą na rzecz osób bliskich w celu poprawy warunków mieszkaniowych.
Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych sprawy, w tym na trudnej sytuacji rodzinnej i mieszkaniowej pozwanej oraz jej subiektywnym przekonaniu co do braku obowiązku zwrotu bonifikaty. Może być trudniejsze do zastosowania w przypadkach czysto spekulacyjnego zbycia nieruchomości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy żądanie zwrotu bonifikaty udzielonej przy nabyciu lokalu mieszkalnego, w sytuacji gdy zbycie udziału w lokalu nastąpiło na rzecz osoby bliskiej w celu poprawy warunków mieszkaniowych rodziny, jest dopuszczalne w świetle zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, żądanie zwrotu bonifikaty w opisanej sytuacji jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że działania pozwanej, polegające na sprzedaży udziału w lokalu na rzecz brata ciotecznego w celu poprawy warunków mieszkaniowych rodziny, stanowiły realizację norm dążenia do dobra rodziny. Przeznaczenie uzyskanych środków na wykończenie domu dla rodziny pozwanej, w kontekście jej trudnej sytuacji materialnej i mieszkaniowej, sprawia, że uwzględnienie żądania zwrotu bonifikaty byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa.
Czy sprzedaż udziału w lokalu mieszkalnym przez wnuczkę pierwotnej nabywczyni na rzecz brata ciotecznego, w celu poprawy warunków mieszkaniowych wszystkich zamieszkujących w lokalu osób, może być uznana za zbycie na cele inne niż uzasadniające udzielenie bonifikaty?
Odpowiedź sądu
Nie, w okolicznościach sprawy, gdzie celem było polepszenie warunków mieszkaniowych rodziny, nie można uznać tego za zbycie na cele inne niż uzasadniające bonifikatę w kontekście zasad współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że pozwana traktowała brata ciotecznego jako osobę bliską i działała w celu polepszenia sytuacji mieszkaniowej wszystkich zamieszkujących w lokalu. Przeznaczenie środków na wykończenie domu dla rodziny stanowiło realizację potrzeb mieszkaniowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) W. | organ_państwowy | powód |
| M. D. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
u.g.n. art. 68 § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
Nakłada obowiązek żądania zwrotu bonifikaty po waloryzacji, jeżeli nabywca zbył lokal przed upływem 5 lat. Stosuje się odpowiednio do osoby bliskiej, która zbyła lub wykorzystała nieruchomość na inne cele niż uzasadniające bonifikatę przed upływem 5 lat od pierwotnego nabycia.
Pomocnicze
u.g.n. art. 68 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 68 § ust. 2a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 68 § ust. 2b
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 34 § ust.1 pkt 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Sąd uznał, że działanie powoda, choć formalnie zgodne z prawem, nie może być uznane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony, gdyż zmierzało do uzyskania świadczenia w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do nieobciążania powoda kosztami postępowania poniesionymi przez pozwaną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądanie zwrotu bonifikaty byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. • Pozwana działała w celu realizacji uzasadnionych potrzeb mieszkaniowych swojej rodziny. • Pozwana nie miała świadomości obowiązku zwrotu bonifikaty w przypadku zbycia udziału na rzecz osoby bliskiej w celu poprawy warunków mieszkaniowych. • Działanie powoda, mimo formalnej zgodności z prawem, nie stanowi wykonywania prawa w rozumieniu art. 5 k.c.
Odrzucone argumenty
Pozwana zbyła udział w lokalu przed upływem 5 lat od jego nabycia przez osobę bliską, co rodzi obowiązek zwrotu bonifikaty zgodnie z art. 68 ust. 2 u.g.n.
Godne uwagi sformułowania
uwzględnienie żądania powoda wobec pozwanej byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa do otrzymania bonifikaty i żądania jej zwrotu • działanie powoda, formalnie zgodne z treścią jego prawa podmiotowego, zmierzające do uzyskania żądanego świadczenia nie może być uważane – zgodnie z art. 5 kodeksu cywilnego - za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony
Skład orzekający
Kazimierz Mazur
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 68 ust. 2 Ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa, zwłaszcza w sprawach dotyczących zbycia nieruchomości nabytej z bonifikatą na rzecz osób bliskich w celu poprawy warunków mieszkaniowych."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych sprawy, w tym na trudnej sytuacji rodzinnej i mieszkaniowej pozwanej oraz jej subiektywnym przekonaniu co do braku obowiązku zwrotu bonifikaty. Może być trudniejsze do zastosowania w przypadkach czysto spekulacyjnego zbycia nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak zasady współżycia społecznego mogą wpływać na stosowanie przepisów prawa, nawet jeśli formalnie spełnione są przesłanki do żądania zwrotu bonifikaty. Jest to przykład zastosowania klauzuli generalnej w prawie cywilnym.
“Czy można odzyskać bonifikatę, gdy sprzedaż mieszkania ratuje rodzinę?”
Dane finansowe
WPS: 170 695,99 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.