I C 393/24

Sygnatura akt I C 393/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lipca 2025 roku Sąd Rejonowy w Sopocie, I Wydział Cywilny, w składzie: Przewodniczący: Sędzia Anna Potyraj Protokolant: Kornelia Stenzel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2025 roku w S. sprawy z powództwa W. D. (1) przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w S. o zapłatę zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w S. na rzecz powoda W. D. (1) kwotę 4601 zł (cztery tysiące sześćset jeden złotych) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 02 sierpnia 2023 roku do dnia zapłaty; oddala powództwo w pozostałym zakresie; zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w S. na rzecz powoda W. D. (1) kwotę 3 717 zł (trzy tysiące siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty; nakazuje ściągnąć od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w S. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Sopocie kwotę 3054,24 zł (trzy tysiące pięćdziesiąt cztery złote i dwadzieścia cztery grosze) z tytułu zwrotu wydatków wyłożonych tymczasowo ze Skarbu Państwa. Sygnatura akt I C 393/24 UZASADNIENIE Powód W. D. (1) w pozwie wniesionym przeciwko (...) S. A. w S. wniósł o zasądzenie: a) 
        kwoty 4601,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 02 sierpnia 2023 r. do dnia zapłaty tytułem częściowego odszkodowania za szkodę powstałą w dniu 02 lipca 2023 roku w mieniu należącym do poszkodowanego D. T. (1) , b) 
        kwoty 600 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty tytułem poniesionych przez powoda wydatków związanych z wykonaniem wyceny kosztów przywrócenia mienia poszkodowanego do stanu sprzed szkody; c) 
        zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 02 lipca 2023 r. powstała szkoda, w wyniku której uszkodzeniu uległo mienie należące do poszkodowanego. W dniu zdarzenia pozwany udzielał sprawcy szkody ochrony ubezpieczeniowej w zakresie odpowiedzialności cywilnej. W toku postępowania likwidacyjnego pozwany wypłacił tytułem odszkodowania kwotę 5 828,66 zł. Wypłacona przez pozwanego kwota odszkodowania została znacząco zaniżona i nie umożliwia przywrócenia uszkodzonego mienia do stanu sprzed szkody. Prawidłowo ustalone koszty przywrócenia mienia do stanu sprzed szkody wynoszą łącznie 15 158,01 zł. Ponieważ pozwany wypłacił poszkodowanemu kwotę 5 828,66 zł, do zapłaty pozostaje kwota 9 329,35 zł. Powód zaznaczył, że w niniejszej sprawie dochodzi jedynie części przysługującego mu z tego tytułu roszczenia. Dodatkowo powód domagał się zwrotu kwoty 600 zł z tytułu kosztów prywatnej ekspertyzy uzyskanej w celu prawidłowego oszacowania wysokości szkody. (pozew – k. 4-6) Nakazem zapłaty z dnia 22 maja 2024 r. Referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Sopocie uwzględnił żądanie pozwu w całości. (nakaz zapłaty – k. 31) Od powyższego nakazu pozwany złożył sprzeciw, wnosząc o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że ubezpieczyciel zobowiązany jest wypłacić odszkodowanie wyrównujące faktycznie poniesioną szkodę tj. zwrócić ekonomicznie uzasadnione koszty naprawy mienia. Ubezpieczyciel odpowiada za przywrócenie mienia do stanu sprzed szkody, a nie za jego modernizację. Przedstawiony przez powoda kosztorys zawiera zawyżone koszty oraz stawki za roboczogodzinę prac przywrócenia do stanu sprzed szkody. W kosztorysie zostały ujęte czynności, które zgodnie z dokumentacją zdjęciową oraz protokołem szkody nie wymagały naprawy z uwagi na brak wykazania ich uszkodzeń, w tym brak jest informacji na temat zagrzybienia. Pozwany zakwestionował żądanie pozwu co do wysokości, zarzucając niewykazanie wysokości szkody. (sprzeciw pozwanego – k. 35-36) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 02 lipca 2023 r. doszło do zalania lokalu mieszkalnego położonego przy ul. (...) w G. , stanowiącego własność D. T. (1) . Przyczyną zalania był zator w pionie kanalizacji sanitarnej. W wyniku zalania uszkodzeniu uległy pomieszczenia znajdujące się w mieszkaniu w postaci dwóch pokoi, przedpokoju, kuchni i łazienki. W dniu zdarzenia pozwany udzielał ochrony ubezpieczeniowej w zakresie odpowiedzialności cywilnej Spółdzielni Mieszkaniowej (...) , która była odpowiedzialna za powstanie szkody. Ubezpieczenie zostało potwierdzone polisą nr (...) . (okoliczności niesporne, nadto dowód: polisa – k. 38-39v, szkic – k. 154, 176-177) Szkoda z dnia 02 lipca 2023 r. została niezwłocznie zgłoszona pozwanemu towarzystwu ubezpieczeń i zarejestrowana pod nr (...) . Decyzją z dnia 13 grudnia 2023 roku pozwany poinformował o przyznaniu odszkodowania w kwocie 5 828,66 zł brutto. (dowód: okoliczność niesporna, nadto dowód: decyzja – k. 12-12v, 40, kosztorys – k. 41-43v) W wyniku zawarcia umowy cesji wierzytelności z dnia 17 kwietnia 2024 r. pomiędzy powodem (jako cesjonariuszem) a poszkodowanym D. T. (1) (jako cedentem), powód nabył wszelkie prawa do odszkodowania, które przysługują poszkodowanemu od (...) S.A. , sprawcy szkody oraz wszystkich innych podmiotów odpowiedzialnych za szkodę w związku ze szkodą z dnia 02 lipca 2023 r. (dowód: umowa cesji – k. 8-9, pełnomocnictwo – k. 10) Powód skorzystał z usług prywatnego rzeczoznawcy (...) Sp. z o.o. , który sporządził kosztorys naprawy uszkodzonego mienia, szacując wysokość tych kosztów na kwotę 13 275,74 zł. W dniu 26 kwietnia 2024 r. firma (...) Sp. z o. o. w S. wystawiła fakturę VAT (...) na kwotę 738,00 zł brutto (600 zł netto) tytułem wykonania powyższego kosztorysu naprawy na zlecenie powoda. (dowód: kosztorys naprawy – k. 13-26v, faktura VAT – k. 27) Koszt przywrócenia lokalu poszkodowanego D. T. (2) do stanu sprzed szkody z dnia 02 lipca 2023 r. przy uwzględnieniu cen i stawek aktualnych na dzień sporządzenia opinii wynosi 19 420,35 zł brutto. (dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu budownictwa W. D. (2) – k. 72-153) Sąd zważył, co następuje: Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów w postaci dokumentów załączonych do pism procesowych stron, jak i tych znajdujących się w aktach szkody przekazanych przez stronę powodową (zapisanych na płycie CD) oraz opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa. Sąd uznał za wiarygodne dokumenty przedstawione przez strony w toku procesu, bowiem ich autentyczność ani wiarygodność nie była kwestionowana przez strony ani nie budziła wątpliwości Sądu. Sąd zważył przy tym, iż kalkulacja kosztów przywrócenia mienia poszkodowanego do stanu sprzed szkody, sporządzona na zlecenie powoda stanowiła jedynie wyjaśnienie stanowiska powoda co do sposobu wyliczenia szkody i jej wysokości. Była to kalkulacja prywatna, wykonana na zlecenie powoda. Sąd uznał ją więc jedynie za dowód tego, iż taka kalkulacja była sporządzana na zlecenie strony powodowej. Z uwagi na spór stron co do zakresu uszkodzeń powstałych w mieniu poszkodowanego jak i kosztów przywrócenia tego mienia do stanu sprzed szkody z dnia 02 lipa 2023 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa W. D. (2) . Opinia biegłego została sporządzona starannie i rzetelnie, przez biegłego dysponującego odpowiednią wiedzą specjalistyczną z zakresu budownictwa oraz doświadczeniem zawodowym. Na podstawie opinii biegłego Sąd ustalił zakres uszkodzeń w nieruchomości poszkodowanego oraz wysokość kosztów przywrócenia tej nieruchomości do stanu sprzed szkody. Treść opinii została sformułowana w sposób przejrzysty, jasny. Opinia jest wewnętrznie spójna i zrozumiała. Sąd zważył, że do opinii głównej biegły załączył dwa kosztorysy naprawy sporządzone w oparciu o czynniki cenotwórcze na dzień sporządzenia opinii jak i na dzień wystąpienia szkody. Biegły wyraźnie wskazał, jaki zakres prac jest według niego uzasadniony, a wyjaśnienie poczynionych ustaleń biegłego było przytoczone w opinii głównej. Dlatego w ocenie Sądu sama opinia, jak i kosztorysy biegłego są przejrzyste i zrozumiałe. Do powyższej opinii żadna ze stron nie zgłosiła zarzutów. Sad również nie miał podstaw do kwestionowania prawidłowości wniosków w niej zawartych. W ocenie Sądu w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części. W niniejszej sprawie powód domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 4 601,00 zł z tytułu uzupełniającego odszkodowania za szkodę w lokalu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 02 sierpnia 2023 r. do dnia zapłaty oraz kwoty 600 zł tytułem zwrotu kosztów sporządzenia kosztorysu na zamówienie powoda wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Podstawę żądania powoda stanowił art. 822 § 1 k.c. , zgodnie z którym przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na której rzecz zawarta została umowa ubezpieczenia. Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń ( art. 822 § 4 k.c. ). Bezsporna między stronami była odpowiedzialność pozwanego co do zasady za szkodę w mieniu poszkodowanego D. T. (1) na skutek zalania jego mieszkania z racji świadczenia ochrony ubezpieczeniowej od odpowiedzialności cywilnej świadczonej na rzecz podmiotu odpowiedzialnego za szkodę. Kwestią sporną była wysokość świadczenia, które pozwany był zobowiązany w związku z nią spełnić. Pozwany stał na stanowisku, że wypłacone przez niego w toku postępowania likwidacyjnego świadczenie w kwocie 5 828,66 zł za szkodę w mieszkaniu w pełni rekompensuje szkodę w mieniu poszkodowanego. Ponieważ ustalenie tej kwestii spornej wymagało wiedzy specjalistycznej, Sąd dopuścił na tę okoliczność opinię biegłego z zakresu budownictwa. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym opinii biegłego, Sąd ustalił, że koszt przywrócenia lokalu poszkodowanego do stanu sprzed szkody z dnia 02 lipca 2023 r. przy uwzględnieniu cen i stawek aktualnych na dzień sporządzenia opinii wynosi 19 420,35 zł brutto. Biegły przedstawił kosztorys robót niezbędnych do odtworzenia stanu lokalu sprzed szkody, z uwzględnieniem cen i stawek z daty ustalania odszkodowania (daty opinii). Opinia biegłego z zakresu budownictwa była podstawą ustaleń Sądu co do wysokości należnego poszkodowanego (a w konsekwencji powodowi) świadczenia. W ocenie Sądu należne powodowi odszkodowanie winno zostać ustalone w wysokości obejmującej stawki i ceny z daty wydania opinii. Zastosowanie winien znaleźć tutaj bowiem przepis art. 363 § 2 k.c. , zgodnie z którym jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili. W toku niniejszego postępowania strona pozwana nie powoływała się na żadne szczególne okoliczności. W ocenie Sądu nie było podstaw do odstąpienia od ogólnej reguły ustalania odszkodowania wskazanej w art. 363 § 2 k.c. Dochodzone roszczenie dotyczyło bowiem odpowiedzialności za szkodę zalaniową z tytułu OC sprawcy szkody. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd doszedł do wniosku, że ustalona i wypłacona dotychczas przez pozwanego kwota 5 828,66 zł z tytułu częściowego zniszczenia mieszkania poszkodowanego wskutek zalania była wartością zaniżoną, niepozwalającą na przywrócenie mienia poszkodowanego do stanu sprzed zdarzenia szkodowego. Pozwany w ramach zastosowanej metody kosztorysowej błędnie wyliczył wysokość szkody na ww. kwotę. Zatem poszkodowanemu, a na podstawie umowy cesji powodowi, przysługiwało roszczenie o dopłatę odszkodowania w kwocie 13 591,69 zł (19 420,35 – 5 828,66 zł wypłaconego dotąd odszkodowania). Roszczenie objęte pozwem mieściło się zatem w ww. kwocie i dlatego też w punkcie I wyroku Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4 601,00 zł na zasadzie art. 822 §§ 1 i 4 k.c. w zw. z art. 363 § 2 k.c. W zakresie roszczenia odsetkowego należy wskazać, że powód domagał się zasądzenia na jego rzecz odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od kwoty 4 610,00 zł od dnia 02 sierpnia 2023 r. do dnia zapłaty. Zgodnie z treścią art. 817 k.c. , ubezpieczyciel zobowiązany był do wypłaty odszkodowania w ciągu 30 dni od złożenia zawiadomienia o szkodzie. Zdarzenie szkodowe miało miejsce w dniu 02 lipca 2023 r. i szkoda została niezwłocznie zgłoszona pozwanemu. Wysokość świadczenia winna być ustalona przez pozwanego najpóźniej do dnia 01 sierpnia 2023 r. Od dnia następnego tj. od dnia 02 sierpnia 2023 r. pozwany pozostawał w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia na rzecz poszkodowanych. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 4 601,00 zł za okres od dnia 02 sierpnia 2023 r. do dnia zapłaty na podstawie art. 481 §§ 1 i 2 k.c. w zw. z art. 817 k.c. Powód domagał się również zwrotu kosztów wykonanej na jego zlecenie prywatnej ekspertyzy. Sąd zważył, że w orzecznictwie wskazuje się, że nabywcy wierzytelności o odszkodowanie za szkodę przysługuje od ubezpieczyciela zwrot uzasadnionych kosztów ekspertyzy zleconej osobie trzeciej tylko wtedy, gdy jej sporządzenie było w okolicznościach danej sprawy niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania (vide: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 2019 r., III CZP 68/18). W niniejszej sprawie to nie poszkodowany poniósł koszty sporządzenia opinii, lecz powód będący nabywcą wierzytelności. Nadto koszty te poniesione zostały już po dacie nabycia wierzytelności. Są to koszty niepozostające w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem powodującym szkodę. Sąd zważył, że powód dochodził od początku jedynie części roszczenia, wskazując wyraźnie, że wysokość roszczenia zostanie sprecyzowana po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego. W tej sytuacji, nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie powoda, iż wydatki na prywatną ekspertyzę przedsądową były niezbędne i celowe dla prawidłowego sformułowania żądania pozwu. Sąd wziął również pod uwagę, że inaczej należy oceniać działania samego poszkodowanego, jeśli nie ma on orientacji w kwestiach dotyczących ustalenia zakresu uszkodzeń powstałych w mieniu i ich wartości, jest laikiem w tej dziedzinie, a inaczej firmy skupującej takie wierzytelności o wypłatę odszkodowania, zawodowo zajmującego się oceną ryzyka i szacowaniem strat. W niniejszej sprawie koszty sporządzenia prywatnej ekspertyzy zostały poniesione przez powoda, a więc podmiot prowadzący działalność gospodarczą związaną ze skupem i dochodzeniem wierzytelności odszkodowawczych. W ocenie Sądu, koszt sporządzenia prywatnej ekspertyzy w rozpoznawanej sprawie nie był ani niezbędny, ani celowy, ponieważ to w zasadzie na podstawie ustaleń biegłego (o którego przeprowadzenie dowodu z opinii zwrócił się powód) kształtuje się ostateczna i rzeczywista wysokość poniesionej szkody. Przy tym mając także na uwadze wspomnianą uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 2019 r. o sygn. III CZP 68/18, niezasadne byłoby ustalanie precyzyjnej wysokości żądania na etapie przedsądowym przez powoda i obciążanie tymi samymi kosztami dwukrotnie strony przegrywającej sprawę (koszty sporządzenia prywatnej ekspertyzy, koszty sporządzenia opinii biegłego). Z tego względu w ocenie Sądu nie było podstaw, by uznać, że wydatek ten był uzasadniony z punktu widzenia prawidłowej likwidacji szkody i stanowił normalne, zwykłe, typowe następstwo szkody. Dlatego też Sąd w pkt II wyroku oddalił żądanie pozwu co do kwoty 600 zł z tytułu zwrotu wydatków na prywatną kalkulację kosztów naprawy na podstawie art. 361 § 1 k.c. O kosztach procesu Sąd orzekł na zasadzie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 100 zd. 2 k.p.c. , mając na względzie ogólną zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Sąd zważył, iż powództwo zostało uwzględnione niemalże w całości. Powód jedynie nieznacznie uległ pozwanemu, wygrywając sprawę co do zasady. Zatem za stronę przegrywającą proces uznać należało pozwanego i obciążyć go kosztami procesu poniesionymi przez powoda. Na koszty poniesione przez powoda składały się: kwota 400 złotych tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu, kwota 1800 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, kwota 17,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwota 1500 zł tytułem zaliczki uiszczonej na poczet wynagrodzenia biegłego sądowego. Łącznie powód poniósł koszty procesu w kwocie 3717 zł i taką też kwotę Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda z tytułu zwrotu kosztów procesu. Sąd zasądził również na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. od zasądzonej sumy kosztów procesu odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. W rozpoznawanej sprawie Sąd poniósł tymczasowo koszty wynagrodzenia biegłego sądowego do kwoty 3054,24 zł. Na zasadzie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał ściągnąć powyższą kwotę od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Sopocie z tytułu zwrotu wydatków wyłożonych tymczasowo ze Skarbu Państwa.