I C 387/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka (...) Bank S.A. z siedzibą w W. pozwała A. D. o zapłatę kwoty 45.467,38 zł wraz z odsetkami, wywodząc, że pozwany nie spłacał kredytu udzielonego w 2015 roku. Bank wypowiedział umowę pożyczki z powodu zaległości w spłacie. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując sposób naliczania odsetek i wysokość zadłużenia. Podniósł, że nie otrzymał wypowiedzenia, a także wskazał na problemy z pracą i próby restrukturyzacji zadłużenia. W trakcie postępowania bank cofnął pozew w części dotyczącej 3.636,07 zł. Sąd, analizując umowę, zwrócił uwagę na sposób naliczania odsetek przez bank. Ustalono, że bank udzielił pożyczki w wysokości 72.035,74 zł, z czego 50.000 zł stanowiło kwotę na cel konsumpcyjny, a pozostała część (22.035,74 zł) była przeznaczona na skredytowane koszty pożyczki, w tym ubezpieczenie i opłaty. Sąd, działając z urzędu, zbadał klauzule dotyczące naliczania odsetek od skredytowanych kosztów kredytu, uznając je za niedozwolone (abuzywne) w świetle przepisów o ochronie konsumentów i orzecznictwa TSUE oraz Sądu Najwyższego. Stwierdzono, że odsetki powinny być naliczane wyłącznie od kwoty faktycznie udostępnionej konsumentowi (50.000 zł), a nie od skredytowanych kosztów. Po przeliczeniu zadłużenia zgodnie z prawidłowym sposobem naliczania odsetek, okazało się, że na dzień wypowiedzenia umowy pozwany miał nadpłatę, a nie zaległość. W związku z tym, sąd oddalił powództwo banku w całości, umarzając postępowanie w części, w której bank cofnął pozew. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie niedozwolonego charakteru naliczania odsetek od skredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego i konieczności badania takich klauzul z urzędu przez sąd.
Dotyczy umów kredytu konsumenckiego zawartych z konsumentami, gdzie koszty zostały skredytowane.
Zagadnienia prawne (2)
Czy bank może naliczać odsetki umowne od skredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bank nie może naliczać odsetek umownych od skredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego, ponieważ są to kwoty nieudostępnione konsumentowi.
Uzasadnienie
Sąd, działając z urzędu, uznał klauzule dotyczące naliczania odsetek od skredytowanych kosztów kredytu za niedozwolone (abuzywne) w świetle prawa unijnego i krajowego. Powołano się na orzecznictwo TSUE i SN, które podkreślają, że odsetki mogą być naliczane jedynie od kwoty faktycznie wypłaconej konsumentowi. Naliczenie odsetek od kosztów kredytu stanowi rażące naruszenie interesów konsumenta.
Czy w przypadku nadpłaty kredytu bank może wypowiedzieć umowę z powodu rzekomego zadłużenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli na dzień wypowiedzenia umowy kredytowej pozwany posiadał nadpłatę, a nie zaległość, bank nie miał podstaw do wypowiedzenia umowy.
Uzasadnienie
Po prawidłowym przeliczeniu zadłużenia, z uwzględnieniem abuzywności klauzuli o naliczaniu odsetek od skredytowanych kosztów, okazało się, że pozwany miał nadpłatę, a nie zaległość przekraczającą dwie raty, co było warunkiem wypowiedzenia umowy zgodnie z jej postanowieniami.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Bank Spółka Akcyjna z siedzibą w W. | spółka | powódka |
| A. D. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 720 § 1
Kodeks cywilny
u.k.k. art. 3 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Pomocnicze
k.c. art. 385¹ § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.
k.c. art. 385¹ § 3
Kodeks cywilny
Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu.
k.c. art. 385²
Kodeks cywilny
Ocena zgodności postanowienia umowy z dobrymi obyczajami dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy, biorąc pod uwagę jej treść, okoliczności zawarcia oraz uwzględniając umowy pozostające w związku z umową obejmującą postanowienie będące przedmiotem oceny.
k.c. art. 385¹ § 4
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie o kosztach procesu na zasadzie odpowiedzialności za wynik postępowania.
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Umorzenie postępowania w związku z cofnięciem pozwu.
k.p.c. art. 203 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena czynności procesowej powoda (cofnięcie pozwu) pod kątem zgodności z prawem i zasadami współżycia społecznego.
u.p.b. art. 75c
Ustawa - Prawo bankowe
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naliczenie przez bank odsetek od skredytowanych kosztów kredytu jest niedozwolone (abuzywne). • Właściwe przeliczenie zadłużenia wykazało nadpłatę po stronie pozwanego, a nie zaległość. • Bank nie miał podstaw do wypowiedzenia umowy kredytowej.
Odrzucone argumenty
Bank dochodził zapłaty należnego zadłużenia wynikającego z umowy kredytowej. • Pozwany nie przekazał korespondencji od banku, co skutkowało brakiem wiedzy o wypowiedzeniu. • Pozwany spłacał raty nieregularnie, co uzasadniało wypowiedzenie umowy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd z urzędu dokonał kontroli incydentalnej postanowień dotyczących pobierania odsetek od skredytowanych kosztów kredytu. • Pobieranie przez bank odsetek umownych od skredytowanych kosztów kredytu należało ocenić jako sprzeczne z dobrymi obyczajami. • Całkowita kwota kredytu stanowi wyłącznie środki wypłacone do swobodnej dyspozycji konsumenta ('na rękę'). • Na dzień złożenia przez bank oświadczenia brak było podstaw do wypowiedzenia umowy z uwagi na niespełnienie przesłanki określonej w §9 ust. 3 umowy pożyczki, zgodnie z którym bank miał uprawnienie do wypowiedzenia umowy przy zaległości pożyczkobiorcy przekraczającej dwie kolejne raty pożyczki.
Skład orzekający
Mateusz Berent
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedozwolonego charakteru naliczania odsetek od skredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego i konieczności badania takich klauzul z urzędu przez sąd."
Ograniczenia: Dotyczy umów kredytu konsumenckiego zawartych z konsumentami, gdzie koszty zostały skredytowane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak banki mogą próbować zarabiać na konsumentach poprzez nieuczciwe klauzule, ale też jak sąd, działając z urzędu, może ich przed tym chronić, co jest ważną lekcją dla konsumentów i prawników.
“Bank chciał ponad 45 tys. zł, a pozwany miał nadpłatę! Sąd ujawnia, jak bank naciągał klienta na odsetkach.”
Dane finansowe
WPS: 45 467,38 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.