I C 386/22

Sygn. akt:I C 386/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 września 2022 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Tadeusz Trojanowski Protokolant: Tomasz Chmiel po rozpoznaniu w dniu 8 września 2022 roku w Gliwicach sprawy z powództwa (...) w W. przeciwko M. D. o zapłatę 1. zasądza od pozwanego M. D. na rzecz powodowego banku kwotę 159.562,47 (sto pięćdziesiąt dziewięć tysięcy pięćset sześćdziesiąt dwa 47/100) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 2 grudnia 2021 roku do dnia zapłaty; 2. umarza postępowanie w ograniczonej części pozwu; 3. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 13.496 (trzynaście tysięcy czterysta dziewięćdziesiąt sześć 00/100) tytułem zwrotu kosztów procesu. SSO Tadeusz Trojanowski Sygn. akt I C 386/22 UZASADNIENIE Powód (...) z siedzibą w W. wniósł ostatecznie o zasądzenie od pozwanego M. D. kwoty 159562,47 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz obciążenie pozwanego kosztami postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż żądanej kwoty dochodzi z tytułu niespłaconej należności z tytułu umowy o karty kredytowe z dnia 6 maja 2015 roku. Pozwany nie realizował obowiązków wynikających z umowy co zmusiło ostatecznie powoda do jej wypowiedzenia oraz postawienia niespłaconej należności w stan natychmiastowej wymagalności. Przed wniesieniem pozwu powód bezskutecznie wzywał pozwanego do zapłaty dochodzonego świadczenia. Pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty (sygn. akt I Nc 50/22; z 18 marca 2022 roku) wniósł o oddalenie powództwa oraz obciążenie powoda kosztami postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż częściowo spełnił świadczenie a pismo z wypowiedzeniem umowy nigdy nie zostało mu doręczone pomimo, iż podał prawidłowy i aktualny adres zamieszkania. Nadto podejmował próby zawarcia z powodem ugody z których jednakże powód się wycofał. Sąd ustalił: Strony postępowania w dniu 6 maja 2015 roku zawarły umowę kredytu gotówkowego nr (...) na mocy którego powód udzielił pozwanemu kredytu z przeznaczeniem na cele konsumpcyjne w wysokości 124500 zł (całkowita kwota kredytu) na okres 10 lat (120 miesięcy). Z istotniejszych dalszych postanowień umownych: oprocentowanie kredytu wynosiło 10% w stosunku rocznym, RRSO 23,54%; RRSO dla należności przeterminowanych wynosiła 10%. Kwota odsetek należnych powodowi wynosi 88192,80 zł. Nadto powód zastrzegł dla siebie prowizję w wysokości 25 500 zł która została skredytowana. Całkowity koszt kredytu wynosił 114772,80 zł zaś całkowita kwota do zapłaty przez kredytobiorcę wynosiła 239272,80 zł. W razie powstania zaległości powód uprawniony był do doliczania odsetek od należności przeterminowanych od dnia następnego po upływie wymagalności raty do dnia jej zapłaty w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP. Powód był uprawniony do wypowiedzenia umowy w przypadku opóźnienia w zapłacie co najmniej dwóch pełnych rat po uprzednim wezwaniu kredytobiorcy listem poleconym do zapłaty zaległych rat w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. Okres wypowiedzenia wynosił 30 dni. Od dnia następującego po jego upływie powód miał prawo naliczać odsetki w wysokości przewidzianej dla należności przeterminowanych. Pozwany jako kredytobiorca był obowiązany do powiadomienia powoda o każdorazowej zmianie m. in. adresu zameldowania w terminie 7 dni od zaistnienia powyższych okoliczności. Dnia 6 października 2016 roku strony zawarły aneks do umowy na mocy którego obniżono wysokość miesięcznej raty o 60% tj. do wysokości 793,76 zł (początkowo wynosiła 1984,40 zł)oraz wydłużono okres spłaty kredytu o 26 miesięcy tj. do 146 miesięcy tj. do dnia 10 lipca 2027 roku. Powód przy zawieraniu umowy podał adres Z. ul. (...) gdzie mieszka i gdzie jest zameldowany na pobyt stały (umowa kredytu z aneksem k. 29 - 35) Pismem z 12 kwietnia 2017 roku powód poinformował pozwanego o zaległości w spłacie kredytu w kwocie 2279 zł i wezwał do jej uregulowania w terminie 14 dni roboczych od otrzymania wezwania – powiększonej o odsetki od zaległości przeterminowanej w wysokości 0,59 zł za każdy dzień od dnia 11 kwietnia 2017 roku. Wezwanie to wróciło spod adresu podanego przy umowie jako niepodjęte (pismo z kserokopią koperty k. 36 - 38). Kolejnym pismem z 10 kwietnia 2018 roku powód wypowiedział umowę wskazując na brak uregulowania zaległości wynoszącej wówczas 16252,79 zł – za 30 – dniowym okresem wypowiedzenia ze skutkiem na dzień 11 czerwca 2018 roku. Powód przy tym zasygnalizował, iż wypowiedzenie nie będzie miało mocy prawnej w przypadku uregulowania do dnia 10 maja 2018 roku całości należności powiększonej o odsetki od należności przeterminowanej w wysokości 4,45 zł za każdy dzień od 11 kwietnia 2018 roku oraz bieżącą ratę spłaty. Wypowiedzenie wróciło niepodjęte z adnotacją „adresat wyprowadził się” (wypowiedzenie z potwierdzeniem nadania k. 39 - 41). Kolejnym pismem z 11 czerwca 2018 roku (wezwaniem przedegzekucyjnym) powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 162830,96 zł tytułem niespłaconej należności (w tym kapitał 140820,10 zł; odsetki umowne 20975,93 zł), postawionej w stan natychmiastowej wymagalności powiększonej o odsetki karne od kapitału oraz od odsetek umownych (10% w skali roku). Pismo to, podobnie jak pisma poprzednie wróciło jako niepodjęte (wezwanie z potwierdzeniem nadania i odbioru k. 42 - 44). Od samego początku powód spłacał kredyt nieregularnie; zdarzały się w spłatach rat 2 – 3 miesięczne poślizgi – zarówno przed jak i po wypowiedzeniu umowy. W okresie styczeń 2019 – luty 2022 roku pozwany spłacił z tytułu umowy 33 000 złotych. Nie były to wpłaty regularne; zdarzały się między nimi 2 – 3 miesięczne przerwy. Również w toku procesu (sprawa kilkakrotnie zmieniała sygnaturę na skutek działań powoda) powód zdołał zapłacić w okresie luty – marzec 2022 roku kwotę 2000 zł (wyciąg z rachunku bankowego k. 95 – 97; wykaz operacji k. 103 – 105; okoliczność niesporna). Z wyciągu z ksiąg powoda datowanego na dzień 30 listopada 2021 roku wynika, iż zadłużenie pozwanego z tytułu przedmiotowej umowy wynosi 161562,47 zł (kapitał 105820,10 zł; odsetki umowne za okres 6 maja 2015 – 11 czerwca 2018 20975,94 zł (9,50%); odsetki od należności przeterminowanych do dnia 29 listopada 2021 roku 34657,27 zł (czterokrotność stopy kredytu lombardowego NBP); opłaty i prowizje 109,16 zł). nadto od należności głównej 126796,04 zł przysługują dalsze odsetki od należności przeterminowanych (czterokrotność stopy kredytu lombardowego NBP) od dnia 30 listopada 2021 roku do dnia zapłaty. (wyciąg k. 28) Powyższe ustalenia faktyczne poczyniono na podstawie dokumentów podlegających z mocy art. 243 2 kpc zaliczeniu w poczet materiału dowodowego. Ich prawdziwość oraz autentyczność nie została zakwestionowana przez żadną ze stron; nie wzbudziła również wątpliwości Sądu. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie sprawy możliwe było w oparciu o znajdujące się w aktach sprawy dokumenty. Sąd zważył: Powództwo w swoim ostatecznym kształcie podlegało całkowitemu uwzględnieniu. Powód dochodził roszczeń z umowy o kredytu gotówkowego na cele konsumpcyjne a zatem kredytu konsumenckiego w rozumieniu ustawy o kredycie konsumenckim (art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy). Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. Zgodnie z art. 69 ust. 1 Prawa bankowego przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. Pozwana była dłużnikiem osobistym powoda a zatem jej odpowiedzialność należało ocenić przez pryzmat przepisów o odpowiedzialności kontraktowej. Zgodnie z art. 471 kc dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Do przesłanek odpowiedzialności kontraktowej należy zatem zaliczyć: niewykonanie bądź nienależyte wykonanie zobowiązania (naruszenie zobowiązania),fakt poniesienia szkody, związek przyczynowy pomiędzy niewykonaniem bądź nienależytym wykonaniem zobowiązania a szkodą. Domniemuje się odpowiedzialność dłużnika. To na dłużniku spoczywa ciężar dowodów na okoliczność wykonania zobowiązania lub też braku odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. W ocenie Sądu należy obciążyć pozwanego odpowiedzialnością za dochodzoną w niniejszym postępowaniu wierzytelność. W ocenie Sądu istnienie oraz wysokość wierzytelności powodowego banku zostało w sposób należyty wykazane za pomocą dokumentów. Powód był zobowiązany do udzielenia kredytu w określonej wysokości i powód ze zobowiązania tego się wywiązał. Pozwany z kolei spłacał kredyt na tyle nieregularnie, iż powód poczuł się zmuszony skorzystać z przewidzianych umową instrumentów naprawczych wobec pozwanego (wezwanie do zapłaty, wypowiedzenie umowy). Okoliczność, iż pozwanemu nie doręczono wyżej wskazanych pism obciąża jego samego. Winien on dołożyć należytej staranności, by pisma te odebrać a w razie zmiany adresu o zmianie tej powiadomić bank (zgodnie zresztą z zapisami umowy). Okoliczność, iż powód ostatecznie nie zawarł z pozwanym ugody również nie może rzutować na ostateczną wysokość wierzytelności względem pozwanego. Powód wskazał, iż rozpatrzył negatywnie wniosek o zawarcie porozumienia albowiem skala niedotrzymania przez powoda pierwotnych warunków umowy kredytu była najwyraźniej zbyt wielka. Nie było zatem tak, jak twierdzi pozwany, by powód przyrzekł pozwanemu bliżej nieokreśloną ugodę z której w sposób bezpodstawny się wycofał. Ostatecznie należało uznać, iż zostało wykazane zadłużenie w wysokości ostatecznie dochodzonej 159 562,47 zł. Wątpliwości Sądu budziła wysokość prowizji w wysokości 25 500 zł. Sąd ostatecznie uznał, iż powód nie dopuścił się obejścia prawa tj. przepisów o odsetkach maksymalnych polegający na zastrzeżeniu prowizji od udzielonego kredytu w ww. wysokości. Okoliczność ta nie została w żaden przekonujący sposób przez pozwanego wykazana. Prowizja była skredytowana tzn. że nie było obowiązku jej zapłaty przy zawieraniu umowy. Jej spłata została odroczona i doliczona do kredytu. Obowiązujące prawo nie wyklucza możliwości ustanowienia tego rodzaju prowizji toteż nie sposób uznać, by powód (obie strony) działał (działały) w tym zakresie w celu obejścia prawa. Wysokość udzielanego kredytu, jego całkowity koszt, wreszcie wysokość kredytu do spłaty zostały jasno określone; wysokość każdego z ww. parametrów wątpliwości nie budzi. Nie doszło w tym zakresie do naruszenia art. 30 ustawy o kredycie konsumenckim. Wysokość tych kosztów została obliczona zgodnie z art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim, nie przekracza maksymalnej wielkości tych kosztów obliczonych zgodnie z wzorem wskazanym w ww. przepisie (maksymalne wynoszą one 486283,36 zł). Z tego względu Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie działań sprzecznych z ustawą czy też z wewnętrznymi aktami prawa korporacyjnego powodowego banku. Nadto w ocenie Sądu postanowienie umowne zastrzegające na rzecz powoda prowizję nie nosi znamion abuzywności. Wobec powyższego orzeczono jak na wstępie zasądzając żądane świadczenie wraz z odsetkami zgodnie z żądaniem pozwu tj. od dnia 2 grudnia 2021 roku (data nadania k. 45). Postępowanie podlegało umorzeniu w części na zasadzie art. 355 kpc w zw. z art. 203 kpc . O kosztach orzeczono na zasadzie art. 98 kpc albowiem pozwany przegrał proces w całości. Na zasądzone koszty składa się opłata od pozwu 8079 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa procesowego 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego 5400 zł (par. 3 ust. 1 pkt 6, 3 ust. 2, par. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych). SSO Tadeusz Trojanowski .