Orzeczenie

I. C. 386/15

SAOSCywilnezobowiązaniaWysokarejonowy
pożyczkaodsetkiopłata administracyjnaubezpieczeniewindykacjaklauzule niedozwoloneochrona konsumentówwyrok zaocznyobejście prawa

Powód BUSINESS (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. wniósł pozew przeciwko Ł. W. o zapłatę kwoty 2.007,20 złotych wraz z umownymi i ustawowymi odsetkami. Żądanie obejmowało pożyczony kapitał 1.000,00 zł, opłatę administracyjną 300,00 zł, ubezpieczenie 607,20 zł oraz koszty upomnień 100,00 zł. Powód wskazał, że umowa pożyczki została zawarta 26 września 2014 roku, z terminem zwrotu do 26 października 2014 roku. Pozwany nie zajął merytorycznego stanowiska w sprawie, co skutkowało wydaniem wyroku zaocznego na podstawie art. 339 § 1 kpc. Sąd, mimo przyjęcia twierdzeń powoda za prawdziwe, uznał, że okoliczności faktyczne wzbudziły wątpliwości co do zasadności części żądania. Umowa pożyczki została uznana za ważną w zakresie kapitału i odsetek umownych z tytułu opóźnienia, zgodnych z art. 359 § 1 kc. Jednakże, opłata administracyjna została uznana za próbę obejścia przepisów ograniczających naliczanie odsetek i za niedozwoloną klauzulę, podobną do tych wpisanych do rejestru klauzul niedozwolonych przez UOKiK. Sąd powołał się na orzecznictwo dotyczące klauzul niedozwolonych i rozszerzonej prawomocności wyroków w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów. Koszty windykacji (wezwania do zapłaty) również zostały uznane za niewiążące, ponieważ nie odzwierciedlały rzeczywistych kosztów i naruszały zakaz nakładania kar umownych. W zakresie roszczenia o zwrot kosztów ubezpieczenia, sąd oddalił je z powodu braku dowodów na zawarcie umowy ubezpieczenia, sposób kalkulacji składki oraz objęcie pozwanej tym ubezpieczeniem. Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 100 kpc i nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 333 § 1 pkt 3 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja przepisów o umowie pożyczki, klauzulach niedozwolonych, opłatach administracyjnych i windykacyjnych w umowach konsumenckich, oraz znaczenie wyroków UOKiK.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawieranych na odległość, gdzie występują podobne klauzule.

Zagadnienia prawne (3)

Czy opłata administracyjna i koszty windykacji w umowie pożyczki konsumenckiej, naliczane w sposób ryczałtowy i nieodzwierciedlający rzeczywistych kosztów pożyczkodawcy, są zgodne z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opłaty te, jeśli są rażąco wysokie, nie odzwierciedlają rzeczywistych kosztów i stanowią próbę obejścia przepisów ograniczających odsetki lub są klauzulami niedozwolonymi, są uznawane za niewiążące.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wysokie, ryczałtowe opłaty administracyjne i windykacyjne, nieodzwierciedlające rzeczywistych kosztów pożyczkodawcy, stanowią próbę obejścia prawa lub są klauzulami niedozwolonymi, podobnymi do tych wpisanych do rejestru UOKiK, co czyni je niewiążącymi.

Czy brak dowodów na zawarcie umowy ubezpieczenia i sposób kalkulacji składki uzasadnia oddalenie roszczenia o zwrot kosztów ubezpieczenia w umowie pożyczki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wykazania przez powoda zawarcia umowy ubezpieczenia, sposobu kalkulacji składki oraz objęcia pozwanego tym ubezpieczeniem skutkuje oddaleniem powództwa w tym zakresie.

Uzasadnienie

Powód nie przedłożył dowodów na zawarcie umowy ubezpieczenia, sposób obliczenia składki ani potwierdzenia objęcia pozwanego tym ubezpieczeniem, co zgodnie z art. 6 kc i art. 232 kpc uniemożliwia uwzględnienie tego roszczenia.

Czy sąd powinien z urzędu badać ważność postanowień umowy pożyczki, nawet jeśli pozwany nie podniósł zarzutów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd ma obowiązek badać z urzędu ważność postanowień umowy, zwłaszcza pod kątem sprzeczności z prawem lub zasadami współżycia społecznego (art. 58 kc).

Uzasadnienie

Sąd, wydając wyrok zaoczny, mimo przyjęcia twierdzeń powoda za prawdziwe, ma obowiązek badać okoliczności faktyczne pod kątem ich zgodności z prawem i zasadami współżycia społecznego, w tym badać ważność postanowień umownych z urzędu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa w części dotyczącej opłat administracyjnych, ubezpieczenia i kosztów windykacji
Strona wygrywająca
Ł. W.

Strony

NazwaTypRola
BUSINESS (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkapowód
Ł. W.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (13)

Główne

k.c. art. 58

Kodeks cywilny

Nieważność czynności prawnych sprzecznych z ustawą lub zasadami współżycia społecznego; sąd bada z urzędu.

k.p.c. art. 339 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wydania wyroku zaocznego.

k.p.c. art. 6

Kodeks postępowania cywilnego

Ciężar dowodu.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawienia dowodów przez strony.

Pomocnicze

k.c. art. 720 § § 1

Kodeks cywilny

Definicja umowy pożyczki.

k.c. art. 359 § § 2

Kodeks cywilny

Ograniczenie wysokości odsetek umownych.

k.p.c. art. 339 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przyjmowanie twierdzeń powoda za prawdziwe w wyroku zaocznym, chyba że budzą wątpliwości.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu stosownie do wyniku sprawy.

k.p.c. art. 333 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.

k.p.c. art. 479 § 43

Kodeks postępowania cywilnego

Skutek wyroku wobec osób trzecich po wpisaniu do rejestru klauzul niedozwolonych.

u.k.k. art. 5 § pkt 6a

Ustawa o kredycie konsumenckim

Dopuszczalność pobierania prowizji i opłat.

u.k.k. art. 13 § ust. 1 pkt 10

Ustawa o kredycie konsumenckim

Obowiązek informowania o kosztach kredytu.

u.k.k. art. 50

Ustawa o kredycie konsumenckim

Prowizja za spłatę kredytu przed terminem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłaty administracyjne i windykacyjne jako próba obejścia prawa lub klauzule niedozwolone. • Brak dowodów na zawarcie umowy ubezpieczenia i sposób kalkulacji składki. • Naruszenie zakazu nakładania kar umownych za wezwania do zapłaty.

Odrzucone argumenty

Zasadność żądania zapłaty opłaty administracyjnej i kosztów windykacji. • Zasadność żądania zapłaty składki ubezpieczeniowej.

Godne uwagi sformułowania

okoliczności faktyczne przytoczone przez powoda wzbudziły wątpliwości Sądu • czynność prawna bezwzględnie nieważna od początku (ab initio) i z mocy prawa • sąd uwzględnia bezwzględną nieważność z urzędu • prowizja (...) stanowi w ocenie Sądu próbę obejścia przepisów kodeksu cywilnego ograniczających naliczanie odsetek • naliczanie opłat za wezwanie do zapłaty nie uwzględniających rzeczywiście poniesionych kosztów (...) narusza zakaz nakładania kar umownych • wyrok (...) ma przymiot rozszerzonej prawomocności materialnej

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów o umowie pożyczki, klauzulach niedozwolonych, opłatach administracyjnych i windykacyjnych w umowach konsumenckich, oraz znaczenie wyroków UOKiK."

Ograniczenia: Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawieranych na odległość, gdzie występują podobne klauzule.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują i zwalczają niedozwolone klauzule w umowach pożyczek konsumenckich, chroniąc konsumentów przed nadmiernymi opłatami. Jest to ważny przykład praktycznego zastosowania prawa ochrony konsumentów.

Pożyczka 1000 zł, a żądanie ponad 2000 zł? Sąd wyjaśnia, które opłaty są niedozwolone!

Dane finansowe

WPS: 2007,2 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst