I C 350/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił nakaz zapłaty i oddalił powództwo banku o zapłatę kredytu, uznając roszczenie za przedwczesne z powodu naruszenia przez bank przepisów Prawa bankowego dotyczących restrukturyzacji zadłużenia.
Bank (...) S.A. wystąpił z pozwem o zapłatę 174.125,03 zł od P. W. na podstawie nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym. Pozwany wniósł zarzuty, kwestionując zasadność roszczenia. Sąd Okręgowy, po rozpoznaniu sprawy, uchylił nakaz zapłaty i oddalił powództwo. Uzasadnieniem była przedwczesność roszczenia, wynikająca z naruszenia przez bank procedury wypowiedzenia umowy kredytu konsumenckiego, w szczególności braku wezwania do restrukturyzacji zadłużenia zgodnie z art. 75c Prawa bankowego.
Powód (...) Bank (...) S.A. w W. domagał się zasądzenia od pozwanego P. W. kwoty 174.125,03 zł wraz z odsetkami, opierając swoje żądanie na nakazie zapłaty wydanym w postępowaniu nakazowym. Pozwany wniósł zarzuty, domagając się uchylenia nakazu i oddalenia powództwa. Sąd Okręgowy w Sieradzu, po przeprowadzeniu rozprawy, uchylił nakaz zapłaty i oddalił powództwo. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że roszczenie banku było przedwczesne. Sąd wskazał, że bank naruszył dyspozycje art. 75c ust. 1, 2 i 3 ustawy Prawo bankowe, które nakładają na bank obowiązek wezwania kredytobiorcy do spłaty zadłużenia z wyznaczeniem terminu nie krótszego niż 14 dni roboczych oraz poinformowania o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację. Dopiero bezskuteczny upływ tych terminów lub odrzucenie wniosku restrukturyzacyjnego upoważnia bank do wypowiedzenia umowy. Sąd podkreślił, że wypowiedzenie umowy z dnia 3 lutego 2017 roku oraz późniejsze wezwanie do zapłaty z 3 kwietnia 2017 roku nie spełniały wymogów prawnych, ponieważ nie poprzedzały ich odpowiednie czynności restrukturyzacyjne. Ponadto, sąd zauważył, że bank naruszył również postanowienia samej umowy kredytowej (§ 15), która wymagała wcześniejszego zawiadomienia kredytobiorcy o zaległościach przed wypowiedzeniem umowy. W związku z tym, że roszczenie było przedwczesne, sąd oddalił powództwo, uznając wyciąg z ksiąg bankowych za dokument prywatny, którego treść nie odzwierciedlała rzeczywistego stanu prawnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, bank nieprawidłowo wypowiedział umowę kredytu konsumenckiego, ponieważ nie poprzedził tego wezwaniem do zapłaty z pouczeniem o możliwości restrukturyzacji, co narusza art. 75c Prawa bankowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wypowiedzenie umowy kredytu przez bank było przedwczesne, ponieważ bank nie dopełnił wymogów proceduralnych określonych w art. 75c Prawa bankowego, który nakazuje wezwanie kredytobiorcy do spłaty z wyznaczeniem terminu i poinformowaniem o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację. Brak tych czynności uniemożliwia skuteczne wypowiedzenie umowy i dochodzenie całej należności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie nakazu zapłaty i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
P. W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Bank (...) Spółka Akcyjna | spółka | powód |
| P. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 496
Kodeks postępowania cywilnego
W razie wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, po przeprowadzeniu rozprawy sąd wydaje wyrok, w którym nakaz zapłaty w całości lub w części utrzymuje w mocy albo go uchyla i orzeka o żądaniu pozwu, bądź też postanowieniem uchyla nakaz zapłaty i pozew odrzuca lub postępowanie umarza.
Prawo bankowe art. 75c § 1, 2 i 3
Ustawa z dnia 28 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe
Jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu kredytu, bank wzywa go do spłaty wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych informując o możliwości złożenia w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania wniosku o restrukturyzację.
Pomocnicze
Ustawa z dnia 25 września 2015r. o zmianie ustawy – prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw art. 12
Przepis art. 75c Prawa bankowego znajduje zastosowanie także do umów zawartych przed dniem jego wejścia w życie.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Wyciąg z ksiąg bankowych ma charakter dokumentu prywatnego.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z określonych faktów wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 321 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd jest związany żądaniem pozwu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez bank art. 75c Prawa bankowego (brak wezwania do restrukturyzacji przed wypowiedzeniem umowy). Naruszenie przez bank § 15 umowy kredytowej (brak zawiadomienia o zaległościach przed wypowiedzeniem). Przedwczesność dochodzonego roszczenia.
Odrzucone argumenty
Roszczenie banku jest wymagalne i udowodnione wyciągiem z ksiąg bankowych.
Godne uwagi sformułowania
Powództwo podlegało oddaleniu jako przedwczesne z uwagi na naruszenie przez powoda dyspozycji art. 75c ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe Jest bowiem oczywiste, tak na gruncie interpretacji słownej jak i logicznej, że warunkiem skuteczności oświadczenia banku o wypowiedzeniu umowy kredytu jest uprzednie wezwanie kredytobiorcy do zapłaty i zaoferowanie mu możliwości złożenia wniosku restrukturyzacyjnego Na gruncie legis latae, oświadczenia tego typu maja charakter dokumentu prywatnego i stanowią wobec tego wyłącznie dowód na fakt złożenia oświadczenia o przez ich autora (art. 245 k.p.c.). W rezultacie, chociaż autentyczność dokumentu nie podlega dyskusji, jego treść nie odpowiada rzeczywistości; zobowiązanie pozwanego nie jest bowiem wymagalne.
Skład orzekający
Katarzyna Powalska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja art. 75c Prawa bankowego w kontekście wypowiadania umów kredytów konsumenckich, znaczenie procedury restrukturyzacyjnej dla wymagalności roszczeń bankowych."
Ograniczenia: Dotyczy umów kredytu konsumenckiego zawartych po wejściu w życie nowelizacji Prawa bankowego (lub umów starszych, do których przepis został retroaktywnie zastosowany na mocy przepisów przejściowych).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie pokazuje, jak banki mogą narazić się na oddalenie powództwa przez niedopełnienie formalności związanych z restrukturyzacją zadłużenia, co jest ważną lekcją dla sektora bankowego i konsumentów.
“Bank przegrał sprawę o milionowe zadłużenie przez błąd formalny. Czy Twoja umowa kredytowa jest bezpieczna?”
Dane finansowe
WPS: 174 125,03 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 350/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 października 2018 r. Sąd Okręgowy w Sieradzu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Katarzyna Powalska Protokolant : sekr. sąd. Joanna Wołczyńska - Kalus po rozpoznaniu w dniu 21 września 2018 r. w Sieradzu na rozprawie sprawy z powództwa (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. przeciwko P. W. o zapłatę 1. uchyla nakaz zapłaty wydany przez Sąd Okręgowy w Sieradzu w dniu 28 sierpnia 2017 roku w sprawie o sygnaturze akt I Nc 72/17 w całości; 2. oddala powództwo. Sygn. akt I C 350/17 UZASADNIENIE Powód (...) Bank (...) Spółka Akcyjna w W. pozwem z dnia 24 lipca 2017 roku (data wpływu) skierowanym przeciwko P. W. zażądała zasądzenia od pozwanego na swoją kwoty 174.125,03 zł wraz z odsetkami szczegółowo opisanymi w treści pozwu oraz z kosztami procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego, (pozew – k. 2-3). Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu nakazowym dnia 28 sierpnia 2017 roku w sprawie sygn. akt I Nc 72/17 Sąd Okręgowy w Sieradzu orzekł zgodnie z żądaniem pozwu, (nakaz – k.13). Pozwany w ustawowym terminie wniósł zarzuty, w których zaskarżył nakaz w całości i wniósł o jego uchylenie i oddalenie powództwa, a nadto o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych. Zakwestionował treść dokumentu w postaci wyciągu z ksiąg bankowych , zarzucił powodowi brak podjęcia jakichkolwiek czynności zmierzających do „ugodowego rozwiązania sporu”, (zarzuty 18-19). W odniesieniu się do powyższych zarzutów powód podniósł, że podjął starania zmierzające do zawarcia ugody. Sąd Okręgowy, ustalił co następuje: W dniu 29 października 2014 roku strony zawarły umowę o kredyt konsumencki - (...) P. o nr (...) z przeznaczeniem na spłatę zadłużenia pozwanego w (...) Banku SA . Całkowita kwota kredytu wynosiła 191.100,00 zł. Pozwany zaciągnął opisany kredyt na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej i zawodowej, (dowód: umowa pisemna – k. 53-58). Pozwany miał spłacić kredyt w umówionych ratach w okresie ośmiu lat. Bank miał prawo wypowiedzieć umowę z zachowaniem trzydziestodniowego okresu między innymi w razie niedotrzymania przez niego warunków umowy. O powstaniu zaległości w spłacie zobowiązań wynikających z umowy, (...) S.A. miał obowiązek zawiadomić kredytobiorcę pobierając opłatę, w zależności od sposobu zawiadomienia, przewidzianą w taryfie, (dowód: § 15 i §17 umowy – k. 56). Pozwany zaprzestał spłaty rat kredytu w umówionych terminach, (bezsporne). W dniu 03 lutego 2017 roku powód wystosował do pozwanego wypowiedzenie umowy kredytu na piśmie, ( dowód: pismo k. 66 ) W dniu 03 kwietnia 2017 r. powodowy bank wezwał pozwanego do zapłaty zobowiązania w kwocie 169.776,98 zł, ( dowód: wezwanie do zapłaty k. 5). Z datą 10 lipca 2017 r. (...) Bank (...) Spółka Akcyjna w W. wystawiła wyciąg z ksiąg bankowych nr (...) , w treści którego określił jako wymagalne zadłużenie kwotę 174125,03 złotych, w tym należność główna w wysokości 161.942,49 złotych oraz odsetki w kwocie 12.182,54 złotych ( dowód: wyciąg k. 4). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów wskazanych powyżej, których prawdziwości i rzetelności żadna ze stron nie zaprzeczyła, co pozwalało uznać je za właściwe i miarodajne źródło informacji o stanie faktycznym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 496 k.p.c. w razie wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, po przeprowadzeniu rozprawy sąd wydaje wyrok, w którym nakaz zapłaty w całości lub w części utrzymuje w mocy albo go uchyla i orzeka o żądaniu pozwu, bądź też postanowieniem uchyla nakaz zapłaty i pozew odrzuca lub postępowanie umarza. Powództwo podlegało oddaleniu jako przedwczesne z uwagi na naruszenie przez powoda dyspozycji art. 75c ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe - Dz. U. tekst jednolity z 2017 r., poz. 1876 ze zm. oraz niewykonania obowiązków po stronie banku wynikających z umowy łączącej strony i będącej źródłem dochodzonego roszczenia. Zgodnie z powołanym przepisem, jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu kredytu, bank wzywa go do spłaty wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych informując o możliwości złożenia w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania wniosku o restrukturyzację. W myśl art. 12 ustawy z dnia 25 września 2015r. o zmianie ustawy – prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. poz. 1854 ) znajduje on zaś zastosowanie także do umów zawartych przed dniem jego wejścia w życie. Analiza czynności powoda w kontekście przytoczonego unormowania wskazuje, że oświadczenie o wypowiedzeniu umowy z dnia 03 lutego 2017 roku nie wywołało skutku. Jest bowiem oczywiste, tak na gruncie interpretacji słownej jak i logicznej, że warunkiem skuteczności oświadczenia banku o wypowiedzeniu umowy kredytu jest uprzednie wezwanie kredytobiorcy do zapłaty i zaoferowanie mu możliwości złożenia wniosku restrukturyzacyjnego czyniące zadość wymaganiom opisanym w art. 75c ust. 2 prawa bankowego . Dopiero bezskuteczny upływ terminów, o którym mowa w art. 75c ust. 1 i 2 prawa bankowego albo odrzucenie wniosku restukturyzacyjnego upoważnia bank do wypowiedzenia umowy. Słusznie zatem strona pozwana twierdziła, że dochodzone roszczenie jest niewymagalne. Przedwczesność żądania uzasadnia natomiast oddalenie powództwa. Dla porządku trzeba zaznaczyć, że fakt ujęcia zobowiązania pozwanego w wyciągu z ksiąg bankowych powoda jako wymagalnego nie miało znaczenia, ponieważ na gruncie legis latae , oświadczenia tego typu maja charakter dokumentu prywatnego i stanowią wobec tego wyłącznie dowód na fakt złożenia oświadczenia o przez ich autora ( art. 245 k.p.c. ). W rezultacie, chociaż autentyczność dokumentu nie podlega dyskusji, jego treść nie odpowiada rzeczywistości; zobowiązanie pozwanego nie jest bowiem wymagalne. Po drugie, skutku wypowiedzenia umowy kredytu nie miało ani wezwanie do zapłaty, które powód wystosował do pozwanego w dniu 03 kwietnia 2017 roku (por. k.5), ani też sam pozew, albowiem ani wezwanie to, ani pozew nie czyniły zadość wymaganiom nałożonym na bank w art. 75 c ust 1, 2 i 3 prawa bankowego . Obowiązujące przepisy wymagają, jak już podkreślono, wezwania do zapłaty, pouczenia kredytobiorcy i dopiero w dalszej kolejności, dopuszczają wypowiedzenie umowy. W tym miejscu podkreślić należy, że zastanawianie się nad zasadnością zarzutu nieudowodnienia roszczenia nie było konieczne, skoro powództwo podlegało oddaleniu jako przedwczesne. Nadto skoro powód dochodził łącznie całego zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, nie było podstaw do uwzględnienia roszczenia w części dotyczącej zaległych rat. Pomijając treść art. 321 § 1 k.p.c. , nie wiadomo było, o które raty chodzi, w jakiej wysokości ani też, czy w rachubę wchodzą odsetki określonego rodzaju. Strona powodowa dochodząc swojego roszczenia uchybiła również postanowieniom zawartej z pozwanym umowy. Zgodnie bowiem z § 15 tejże umowy o powstaniu zaległości w spłacie zobowiązań wynikających z umowy, (...) S.A. miał obowiązek zawiadomić kredytobiorcę pobierając opłatę, w zależności od sposobu zawiadomienia, przewidzianą w taryfie. Tymczasem w przedmiotowej sprawy powód najpierw w dniu 03 lutego 2017 r. złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy, a następnie w dniu 03 kwietnia 2017 roku wystosował wezwanie do zapłaty, czym bezspornie nie uczynił zadość warunkowi zawartemu w § 15 zawartej umowy. Zatem pozwany nie został uprzedzony o tym, że popadł w zaległość w spłacie, jaka jest jej wysokość i jak bank zamierza zachować się względem niego w tych okolicznościach, mimo że postępowanie to wynikało z treści samego porozumienia stron. Stwierdzając bowiem zaniechanie w terminowej spłacie należności bank od razu wypowiedział umowę. Przy tym istotne jest, że ciężar dowodu w tym względzie spoczywa na powodzie zgodnie z treścią art. 6 k.c. , a temu powodowy bank nie podołał. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 496 k.p.c. uchylił nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym w dniu 28 sierpnia 2017 roku , oddalając powództwo w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI