I C 346/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zasądził od poręczyciela kwotę ponad 82 tys. zł tytułem niespłaconej pożyczki, oddalając jego argumenty o oszustwie co do wysokości poręczenia i nieskuteczności wypowiedzenia umowy.
Powódka dochodziła zapłaty ponad 82 tys. zł od poręczycieli umowy pożyczki. Jeden z poręczycieli, S.O., podniósł zarzuty dotyczące oszukania go co do wysokości poręczenia (twierdził, że poręczył 8 tys. zł, a nie ponad 80 tys. zł), nieskuteczności wypowiedzenia umowy pożyczki z powodu błędnego doręczenia oraz braku możliwości spłaty z powodu nieuwzględnienia wniosku o restrukturyzację. Sąd uznał argumenty poręczyciela za bezzasadne, stwierdzając skuteczne doręczenie wypowiedzenia, pełne poręczenie wynikające z dokumentów oraz brak wpływu odmowy restrukturyzacji na obowiązek spłaty.
Powódka (...) z siedzibą w G. domagała się zasądzenia solidarnie od pozwanych M. P., Z. P. i S. O. kwoty 82.965,90 zł z umownymi odsetkami. Pozwany S. O. poręczył umowę pożyczki zawartą przez M. P. na kwotę 107.000 zł. S. O. podniósł, że został oszukany co do wysokości poręczenia, twierdząc, że poręczył jedynie 8.000 zł, a nie całą kwotę pożyczki. Kwestionował również skuteczność wypowiedzenia umowy pożyczki, wskazując, że pismo zostało odebrane przez jego żonę, a nie przez pożyczkobiorcę. Ponadto twierdził, że pożyczka nie została spłacona, ponieważ powódka nie uwzględniła wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał powództwo za uzasadnione. Stwierdził, że wypowiedzenie umowy pożyczki było skuteczne, ponieważ zostało skierowane na adres wskazany w umowie i odebrane przez żonę pożyczkobiorcy, co zgodnie z art. 61 k.c. należy uznać za skuteczne złożenie oświadczenia woli. Sąd podkreślił, że z dokumentów wynikało jednoznacznie, iż pozwany S. O. poręczył spłatę umowy pożyczki w pełnym zakresie, a jego twierdzenia o braku świadomości konsekwencji poręczenia z uwagi na młody wiek (24 lata w momencie składania oświadczenia) nie miały znaczenia prawnego. Argument o nieuwzględnieniu wniosku o restrukturyzację również został odrzucony, gdyż decyzja w tej sprawie należała do powódki. Sąd wyjaśnił, że wypowiedzenie umowy skutkuje wymagalnością całej niespłaconej kwoty, w tym pozostałego kapitału, odsetek i opłat, co uzasadnia dochodzoną kwotę znacznie przewyższającą wcześniejsze wezwania do zapłaty. W konsekwencji Sąd zasądził od pozwanego S. O. na rzecz powódki kwotę 82.965,90 zł tytułem kapitału i skapitalizowanych odsetek, wraz z umownymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu, a także koszty procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, oświadczenie o wypowiedzeniu umowy należy uznać za skutecznie złożone w rozumieniu art. 61 k.c., przy zachowaniu należytej dbałości o własne interesy pożyczkobiorca mógł się z nim zapoznać.
Uzasadnienie
Korespondencja dla pożyczkobiorcy była kierowana na adres wskazany w umowie, a odebrała ją jego żona. Sąd uznał, że przy zachowaniu należytej staranności pożyczkobiorca mógł zapoznać się z treścią wypowiedzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | spółka | powód |
| S. O. | inne | pozwany |
| M. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
| Z. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 61
Kodeks cywilny
Oświadczenie woli złożone innej osobie jest tym złożone, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła się z jego treścią zapoznać.
k.c. art. 876
Kodeks cywilny
Przepisy o zleceniu stosuje się odpowiednio do poręczenia.
k.c. art. 354
Kodeks cywilny
Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celom społecznym oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w obrocie przyjęte zwyczaje, także w sposób odpowiadający tym zwyczajom.
pr. bank. art. 75c § 1 i 6
Prawo bankowe
Regulacje dotyczące wypowiedzenia umowy kredytu.
u.s.k.o.k. art. 36 § 1 pkt 1a
Ustawa o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych
Regulacje dotyczące wypowiedzenia umowy pożyczki przez SKOK.
k.c. art. 482
Kodeks cywilny
Odsetki od zaległych odsetek.
k.c. art. 359 § § 2 1
Kodeks cywilny
Maksymalne odsetki za opóźnienie.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady obciążania kosztami procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne doręczenie wypowiedzenia umowy pożyczki na adres wskazany w umowie. Zakres poręczenia wynika jednoznacznie z podpisanych dokumentów. Brak świadomości konsekwencji poręczenia z uwagi na młody wiek nie stanowi podstawy prawnej do uwolnienia się od odpowiedzialności. Odmowa restrukturyzacji zadłużenia przez wierzyciela nie wpływa na wymagalność całej kwoty po wypowiedzeniu umowy.
Odrzucone argumenty
Nieskuteczność wypowiedzenia umowy z powodu odebrania pisma przez żonę pożyczkobiorcy. Oszukanie poręczyciela co do wysokości poręczenia (8.000 zł zamiast ponad 80.000 zł). Brak świadomości konsekwencji poręczenia z uwagi na młody wiek. Niespłacenie pożyczki spowodowane nieuwzględnieniem wniosku o restrukturyzację zadłużenia.
Godne uwagi sformułowania
Przy zachowaniu należytej dbałości o własne interesy pożyczkobiorca mógł się z nim zapoznać. Twierdzenia o braku świadomości konsekwencji, z uwagi na młody wiek, są bez znaczenia prawnego. Skoro umowę, która miała trwać 10 lat, wypowiedziano po 4 latach, oczywistym jest, że suma należności do spłaty jest zdecydowanie wyższa niż kwoty na wcześniejszych pismach informujących o zaległościach i wezwaniach do zapłaty.
Skład orzekający
Wojciech Hajduk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności doręczenia oświadczeń woli w obrocie cywilnym, odpowiedzialności poręczyciela, skutków wypowiedzenia umowy pożyczki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i treści umowy pożyczki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje typowe problemy związane z umowami pożyczki i poręczeniem, w tym kwestie doręczeń i odpowiedzialności poręczyciela, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy odebranie pisma przez żonę unieważnia wypowiedzenie umowy? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię doręczeń.”
Dane finansowe
WPS: 82 965,9 PLN
kapitał i odsetki: 82 965,9 PLN
koszty procesu: 9549 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: I C 346/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 stycznia 2019 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Hajduk Protokolant: sekretarz sądowy Aleksandra Strumiłowska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2018 roku w Gliwicach sprawy z powództwa (...) z siedzibą w G. przeciwko S. O. o zapłatę 1. zasądza od pozwanego S. O. na rzecz powoda (...) z siedzibą w G. kwotę 82.965,90 (osiemdziesiąt dwa tysiące dziewięćset sześćdziesiąt pięć 90/100) złotych z umownymi odsetkami liczonymi w stosunku rocznym od dnia 13 grudnia 2017 roku w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP, nie wyższymi niż maksymalne ustawowe odsetki za opóźnienie, solidarnie z pozwanymi: M. P. , wobec którego zasądzono powyższe roszczenie wyrokiem zaocznym częściowym Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 25 kwietnia 2018 roku, sygnatura XII C 62/18 oraz Z. P. , wobec której zasądzono powyższe roszczenie wyrokiem zaocznym częściowym Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 26 września 2018 roku, sygnatura I C 346/18; 2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 9.549 (dziewięć tysięcy pięćset czterdzieści dziewięć) złotych tytułem kosztów procesu, solidarnie z pozwanymi: M. P. , wobec którego zasądzono powyższe roszczenie wyrokiem zaocznym częściowym Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 25 kwietnia 2018 roku, sygnatura XII C 62/18 oraz Z. P. , wobec której zasądzono powyższe roszczenie wyrokiem zaocznym częściowym Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 26 września 2018 roku, sygnatura I C 346/18. SSO Wojciech Hajduk IC 346/18 (...) Powódka (...) z siedzibą w G. domagała się zasądzenia solidarnie od pozwanych M. P. , Z. P. i S. O. kwoty 82.965,90zł z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP, nie wyższymi niż odsetki maksymalne, od dnia 13 grudnia 2017r. W uzasadnieniu [k-8 do 11 oraz k- 22 do 23] podała, że zawarła z pozwanym M. P. umowę pożyczki z dnia 8 czerwca 2013r. na kwotę 107.000zł zaś pozwani Z. P. i S. O. byli poręczycielami. Pożyczkobiorca nie regulował rat pożyczki, poręczyciele byli informowani o stanie spłaty i również nie spłacali zaległości. Strony prowadziły rozmowy dotyczące restrukturyzacji zadłużenia, które jednak nie doprowadziły do skutku. Umowa została wypowiedziana na adres wskazany w umowie, całość należności stała się wymagalna 27.10.2017r. Przed wypowiedzeniem pozwani byli wzywani do dobrowolnego uregulowania zadłużenia. Na żądaną kwotę składają się 78.577,34zł kapitału, odsetki karne od dnia 1.01.2016r. do dnia wniesienia pozwu wynikające z zaległości w spłacie rat pożyczki, uwzględniające ograniczenie do odsetek maksymalnych za opóźnienie oraz odsetki zwykłe zgodnie z umową, które łącznie wynoszą 4.388,56zł. Pozwany S. O. w odpowiedzi na pozew [k-133-134] przyznał, że poręczył pożyczkę zaciągniętą przez M. P. , był informowany o przeterminowaniu kredytu, ale były to małe kwoty ok 1.500zł. Również na zawiadomieniu o wypowiedzeniu umowy wskazano kwotę 6.690,92zł. Pożyczkobiorca M. P. wystąpił o restrukturyzację zadłużenia, jednakże (...) nie rozpatrzyła pozytywnie jego wniosku, co uniemożliwiło spłatę. Ponadto M. P. nie został zawiadomiony o wypowiedzeniu, gdyż skierowane do niego pismo odebrała Z. P. . Wypowiedzenie jest więc nieskuteczne. Pozwany dalej podniósł, że został oszukany co do wysokości poręczenia bowiem powiedziano mu, że poręczył 8.000zł. Na rozprawie w dniu 19.12.2018r. pełnomocnik pozwanego podniosła, że pozwany poręczał pożyczkę gdy jeszcze był młody i nie miał świadomości konsekwencji poręczenia [k-287 oświadczenie pełnomocnika pozwanego]. Wobec pozwanych M. P. i Z. P. wydano wyroki zaoczne częściowe w dniach: 25 kwietnia 2018r. sygn. XII C 62/18 i 26 września 2018r. sygn. IC 346/18 [k-141 i k-276] USTALONO STAN FAKTYCZNY Powódka (...) w G. w dniu 28 czerwca 2013r zawarła z pozwanym M. P. umowę pożyczki nr (...) na kwotę 107.000zł. Pozwani Z. P. i S. O. poręczyli umowę [dowód: umowa pożyczki k- 27-29, oświadczenia o poręczeniu k- 29, deklaracja poręczyciela k- 181-183] . Umowa została zawarta na 10 lat, spłata miała następować wg harmonogramu w równych miesięcznych ratach po 1624,49zł z wyjątkiem ostatniej, nieco wyższej raty [pkt 13 umowy k- 27 verte, harmonogram spłat [k-67-68]. Środki zostały przekazane pozwanemu na rachunek rozliczeniowo- oszczędnościowy nr (...) , który jednocześnie był rachunkiem, na który miały być dokonywane spłaty poszczególnych rat [dowód: pkt 6 umowy k-27; harmonogram spłat k- 67-68] . Pozwany spłacał pożyczkę nieregularnie, w różnych kwotach [dowód: operacje na rachunku dedykowanym do spłaty k-85do103, rozliczenie wysokości zadłużenia k-112do113] . W dniu 25 stycznia 2016r. M. P. złożył wniosek o renegocjację umowy i restrukturyzację zadłużenia [dowód: wniosek k- 105], pismem z dnia 9 marca 2016r. powódka odmówiła wobec ustalenia braku zdolności kredytowej pozwanego. Zawiadomieniem z dnia 1 kwietnia 2016r. poinformowano poręczycieli o przeterminowanym zadłużeniu [dowód: odmowa k-43] . Pismem z 13 kwietnia 2016 pozwany S. O. wystąpił o restrukturyzację zadłużenia. W odpowiedzi z dnia 20 kwietnia 2016r. został poinformowany, że jedynie dłużnikowi głównemu przysługuje takie uprawnienie [dowód: k-256 pismo (...) z 20.04.2016r.]. Kolejnymi zawiadomieniami z 5 maja 2016r .[k- 46,47 ], 30 czerwca 2016r. [k-49,50] oraz 2 listopada 2016r. [k-61,62] informowano poręczycieli o przeterminowanym zadłużeniu. Pismami z dni 1 kwietnia 2016r. [k- 69], 30 czerwca 2016r. [k-73] , 1 sierpnia 2016r. [k-75] , 1 września 2016r. [k-78] , 2 listopada 2016r. [k-83] powódka wzywała pozwanego M. P. do spłaty zaległych rat, jednocześnie informując, że w razie nieuregulowania zadłużenia (...) zastrzega prawo do wypowiedzenia umowy. Pismem z dnia 22 września 2017r. wypowiedziano M. P. umowę, wskazując że przeterminowane zadłużenie wynosi 6.690,92zł [dowód: wypowiedzenie k-37]. Z chwilą wypowiedzenia zalegał z ratami z maja, czerwca lipca, sierpnia i września 2017r. Łączna kwota zadłużenia po wypowiedzeniu umowy wynosiła 78.577,34zł [dowód: rozliczenie wysokości zadłużenia k- 112- 113, historia rachunku dedykowanego dla spłaty pożyczki k- 85-103]. Wypowiedzenie odebrała żona M. Z. P. [k-38verte] . Jednocześnie o wypowiedzeniu poinformowano poręczycieli [k-39,40]. Powyższy stan faktyczny ustalono w oparciu o niekwestionowane, powołane wyżej dokumenty oraz przyznane i niekwestionowane okoliczności faktyczne. SĄD ZWAŻYŁ Powództwo jest uzasadnione. Powódka na podstawie opisanych wyżej dokumentów wykazała zarówno istnienie zobowiązania, jego treść, prawa i obowiązki stron oraz istnienie wierzytelności. Powódka i M. P. zawarli umowę pożyczki kwoty 107.000zł na 10 lat. Na skutek zaprzestania spłacania rat, zgodnie z art. 75c ust 1 i 6 prawa bankowego w zw. z art. 36 ust 1 pkt1a ustawy z 5 listopada 2009r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych oraz pkt 31 umowy, pismem z dnia 22 września 2017r. wypowiedziano pożyczkobiorcy M. P. umowę pożyczki. Z upływem terminu wypowiedzenia cała należność stała się wymagalna. Pozwany S. O. reprezentowany przez fachowego pełnomocnika pomimo, że wniósł o oddalenie powództwa, nie zakwestionował dochodzonego roszczenia ani co do zasady, ani co do wysokości. Nie zakwestionował prawidłowości wypowiedzenia umowy. Zakwestionował jedynie skuteczność doręczenia wypowiedzenia pożyczkobiorcy M. P. , wskazując, że przesyłkę zawierającą wypowiedzenie odebrała żona pozwanego, co powoduje że jest bezskuteczne. Wskazał również, że był przekonany, że poręcza pożyczkę do wysokości 8.000zł, pisma powódki informujące o zadłużeniu dotyczyły niewielkich kwot - około 1500zł, zaś powódka żąda ponad 80.000zł. Zarzucił, że pożyczka nie została spłacona bowiem nie uwzględniono wniosku M. P. o renegocjacje zadłużenia. Ponadto z uwagi na młody wiek nie miał świadomości konsekwencji poręczenia. Argumentacja pozwanego jest bezzasadna. Korespondencja dla pożyczkobiorcy M. P. była kierowana na adres wskazany w umowie, korespondencję odebrała jego żona, pozwana Z. P. . Oświadczenie o wypowiedzeniu umowy należy uznać więc za skutecznie złożone w rozumieniu art. 61kc. Przy zachowaniu należytej dbałości o własne interesy pożyczkobiorca mógł się z nim zapoznać. Z przedłożonych dokumentów wynika, że pozwany S. O. poręczył spłatę umowę pożyczki w pełnym zakresie. Wynika to wprost z jego podpisu jako poręczyciela na umowie [k-29], oraz z deklaracji poręczyciela z 28.06.2013r, w której również wpisano wysokość kwoty pożyczki i zakres poręczenia [k-181-183] . W dniu składania oświadczenia pozwany miał 24lata, był pełnoletni. Twierdzenia o braku świadomości konsekwencji, z uwagi na młody wiek, są bez znaczenia prawnego. Również zarzut, że niespłacenie pożyczki zostało spowodowane nieuwzględnieniem wniosku o restrukturyzację zadłużenia, nie ma znaczenia. Uwzględnienie wniosku należało do uprawnienia powódki, która odmówiła uznając, że pożyczkobiorca utracił zdolność kredytową, o czym został poinformowany. Odnosząc się do podniesionych przez pozwanego rozbieżności pomiędzy informacjami powódki o wysokości przeterminowanego zadłużenia, a wysokością roszczenia należy zauważyć, że wypowiedzenie umowy pożyczki ma ten skutek, że wymagalna staje się cała niespłacona kwota tj. zaległości sprzed wypowiedzenia ] z należnymi odsetkami i opłatami określonymi w umowie oraz pozostała część niespłaconego kapitału. Skoro umowę, która miała trwać 10 lat, wypowiedziano po 4 latach, oczywistym jest, że suma należności do spłaty jest zdecydowanie wyższa niż kwoty na wcześniejszych pismach informujących o zaległościach i wezwaniach do zapłaty. W związku z powyższym w pkt 1 wyroku na mocy art. 876kc w zw. z 354kc w zw z art. 69ust1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. prawo bankowe w zw. z art. 36 ust 1 pkt1a ustawy z 5 listopada 2009r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 82.965,90zł, na którą składają się kwota 78.577,34zł tytułem pozostałego kapitału pożyczki, 4.388,57zł skapitalizowanych odsetek umownych na dzień złożenia pozwu, łącznie 82.965,91zł oraz na mocy art. 482kc w zw. z art 359§2 1 kc zasądzono umowne odsetki od tej kwoty, w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP od dnia 13 grudnia 2017r. [od dnia wniesienia pozwu] z zastrzeżeniem, że nie mogą być wyższe niż maksymalne odsetki ustawowe za opóźnienie. Roszczenie zasądzono solidarnie z M. P. , wobec którego orzeczono wyrokiem zaocznym częściowym z dnia 25 kwietnia 2018r. XII C 62/18 i z Z. P. , wobec której orzeczono wyrokiem zaocznym częściowym z dnia 26 września 2018r. IC 346/18. W pkt 2 wyroku na mocy art. 98kpc zasądzono od pozwanego na rzecz powódki kwotę 9.549zł tytułem kosztów postepowania, na którą składają się opłata od pozwu i wynagrodzenie pełnomocnika wg minimalnej stawki dla wartości sporu określonej żądaniem pozwu
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI