I C 343/23

Sąd Rejonowy w GdyniGdynia2023-10-03
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniarejonowy
eksmisjanajemtytuł prawnylokal mieszkalnygminaochrona praw lokatorównajem socjalnykodeks cywilny

Sąd Rejonowy w Gdyni nakazał eksmisję D.K. z lokalu mieszkalnego, stwierdzając brak uprawnień do zawarcia umowy najmu socjalnego i zasądzając koszty procesu.

Gmina M. G. pozwała D.K. o zapłatę i wydanie lokalu mieszkalnego. Pozwany, wnuk zmarłej najemczyni, zamieszkiwał lokal od urodzenia, ale po śmierci babci stracił tytuł prawny do jego zajmowania. Sąd uznał, że pozwany nie spełnia przesłanek do zawarcia umowy najmu socjalnego, mimo jego sytuacji osobistej i majątkowej, i nakazał eksmisję oraz zasądził koszty procesu.

Sąd Rejonowy w Gdyni rozpoznał sprawę z powództwa Gminy M. G. przeciwko D.K. o zapłatę i wydanie lokalu mieszkalnego. Gmina, jako właściciel lokalu, domagała się jego opróżnienia przez pozwanego, który zamieszkiwał w nim od urodzenia jako wnuk zmarłej najemczyni. Sąd ustalił, że po śmierci A.K. (babci pozwanego) D.K. nie posiadał tytułu prawnego do lokalu, ponieważ przepisy Kodeksu cywilnego (art. 691 § 1 k.c.) przewidują wstąpienie w stosunek najmu jedynie dla dzieci zmarłego najemcy, a nie dalszych zstępnych. Sąd rozważył również kwestię przyznania pozwanemu uprawnienia do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu, jednak uznał, że D.K. nie spełnia przesłanek obligatoryjnych ani fakultatywnych określonych w ustawie o ochronie praw lokatorów. Podkreślono, że pozwany jest młodym, zdrowym, pracującym mężczyzną, nieposiadającym na utrzymaniu nikogo ani znaczących obciążeń finansowych, a jego dotychczasowa opieka nad babcią stanowiła obowiązek moralny, a nie prawny tytuł do lokalu. Sąd oddalił argumenty pozwanego dotyczące jego przywiązania do lokalu i sytuacji rodzinnej, orzekając na podstawie rzeczywistego stanu faktycznego. W konsekwencji, sąd nakazał pozwanemu opuszczenie, opróżnienie i wydanie lokalu, orzekł brak uprawnienia do zawarcia umowy najmu socjalnego oraz zasądził od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wnuk nie wstępuje w stosunek najmu po śmierci najemczyni, zgodnie z art. 691 § 1 Kodeksu cywilnego, który dotyczy tylko dzieci zmarłego najemcy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 691 § 1 k.c., który precyzyjnie wymienia krąg osób wstępujących w stosunek najmu po śmierci najemcy, wyłączając z niego dalszych zstępnych, takich jak wnuki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nakazano opuszczenie, opróżnienie i wydanie lokalu mieszkalnego; orzeczono brak uprawnienia do zawarcia umowy najmu socjalnego; zasądzono koszty procesu

Strona wygrywająca

Gmina M. G.

Strony

NazwaTypRola
Gmina M. G.instytucjapowódka
D. K. (1)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 691 § § 1

Kodeks cywilny

Przepis ten stanowi, że w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą, dzieci najemcy i jego małżonka, dzieci najemcy, a nadto inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych.

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks cywilny

Właściciel może żądać od osoby, która włada jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela prawo do władania rzeczą.

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 14 § ust. 3

Sąd może przyznać uprawnienie do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu, jeżeli osoba nie spełnia przesłanek z ust. 4, ale znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji osobistej, rodzinnej lub majątkowej.

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 14 § ust. 4

Przepis wymienia przesłanki obligatoryjne do przyznania lokalu socjalnego, m.in. wyroki eksmisyjne z prawem do lokalu socjalnego.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Pomocnicze

k.c. art. 691 § § 3

Kodeks cywilny

Przepis ten stanowi, że umowa najmu wygasa, jeżeli osoby wymienione w § 1 nie istnieją lub nie wstąpiły w stosunek najmu.

k.c. art. 710

Kodeks cywilny

Do umów nazwanej, o których mowa w artykule poprzedzającym, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nie można powoływać się na uprawnienie wynikające z zasady praworządności, jeżeli to uprawnienie byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego lub z przeznaczeniem prawa podmiotowego.

k.p.c. art. 316

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd orzeka na podstawie stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany nie posiada tytułu prawnego do lokalu po śmierci najemczyni. Pozwany nie spełnia przesłanek do zawarcia umowy najmu socjalnego. Długotrwałe zamieszkiwanie nie tworzy uprawnienia do lokalu wbrew woli właściciela.

Odrzucone argumenty

Argumenty pozwanego dotyczące jego przywiązania do lokalu i sytuacji rodzinnej (śmierć ojca) nie mają znaczenia prawnego. Teza, że gdyby ojciec żył, pozwany mógłby dalej mieszkać, jest nietrafna.

Godne uwagi sformułowania

Pozwany winien być traktowany jako tzw. były lokator w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów... Emocjonalne przywiązanie do lokalu byłego lokatora nie kreuje na jego rzecz żadnego uprawnienia do dalszego w nim zamieszkiwania wbrew woli właściciela.

Skład orzekający

Tadeusz Kotuk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstępowania w stosunek najmu po śmierci najemcy oraz przesłanek przyznania lokalu socjalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wnuka zmarłej najemczyni i braku spełnienia przesłanek do lokalu socjalnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem prawny związany z eksmisją i brakiem tytułu prawnego do lokalu, szczególnie w kontekście przepisów o najmie socjalnym. Jest to ciekawe dla prawników zajmujących się prawem cywilnym i nieruchomościami.

Czy wnuk po babci odziedziczy mieszkanie? Sąd wyjaśnia przepisy o najmie i eksmisji.

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 440 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 343/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 października 2023 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny: Przewodniczący: sędzia Tadeusz Kotuk Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Szymańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2023 r. w G. sprawy z powództwa Gmina M. G. przeciwko D. K. (1) o zapłatę nakazuje pozwanemu D. K. (1) , aby opuścił, opróżnił i wydał powódce Gminie M. G. lokal mieszkalny numer (...) , położony w budynku przy ulicy (...) w G. ; orzeka, że pozwanemu D. K. (1) nie przysługuje uprawnienie do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu; zasądza od pozwanego D. K. (1) na rzecz powódki Gminy M. G. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty – tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 343/23 UZASADNIENIE Stan faktyczny Gmina M. G. jest właścicielem lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w G. . Okoliczność bezsporna W lokalu tym zamieszkuje samotnie D. K. (1) – wnuk ostatniej najemczyni tego lokalu – A. K. (zm. 10.01.2021 r.). Mieszka tam od urodzenia. Okoliczność bezsporna D. K. (1) ma 26 lat, wykonuje zawód logistyka, otrzymuje wynagrodzenie na poziomie 3.700 zł netto miesięcznie. Nie ma nikogo na swoim utrzymaniu, jego stan zdrowia jest dobry. Do chwili śmierci opiekował się schorowaną babcią. Ojciec pozwanego zmarł tragicznie w 2016 r. Dowód: zeznania D. K. , k. 44verso -45 Ocena dowodów Zeznania pozwanego dotyczące jego sytuacji rodzinnej (osobistej) i majątkowej nie budzą wątpliwości. Pozostałe okoliczności sprawy są bezsporne. Kwalifikacja prawna Od chwili śmierci A. K. pozwany nie posiada żadnego tytułu prawnego do zajmowania przedmiotowego lokalu. Nie obejmuje go unormowanie zawarte w art. 691 § 1 Kodeksu cywilnego ( k.c. ). Ustawodawca przewidział tym przepisie, że tylko dzieci zmarłego najemcy (a nie dalsi zstępni – wnukowie, prawnukowie itd.) wstępują w stosunek najmu. Zmarła A. K. nie była obciążona na rzecz pozwanego obowiązkiem alimentacyjnym. Z tych przyczyn powództwo jest zasadne w świetle art. 222 § 1 k.c. i orzeczono na podstawie tego przepisu jak w punkcie I. sentencji wyroku. Jeżeli bowiem nie ma osób wymienionych w art. 691 § 1 k.c. – umowa najmu wygasa, o czym stanowi art. 691 § 3 k.c. Pozwany winien być traktowany jako tzw. były lokator w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego , gdyż do chwili śmierci babki korzystał z lokalu wywodząc swoje uprawnienia ze stosunków prawnorodzinnych (jako bliski krewny najemców), co należy zakwalifikować jako użyczenie w rozumieniu art. 710 k.c. (wygasłe z chwilą śmierci najemczyni, gdyż nie było skuteczne względem właściciela nieruchomości). Z tych przyczyn Sąd z urzędu rozważał spełnienie przez pozwanego przesłanek przyznania mu uprawnienia do zawarcia umowy socjalnego lokalu. Pozwany niewątpliwie nie spełnił żadnej z przesłanek obligatoryjnych – wymienionych taksatywnie w art. 14 ust. 4 ustaw o ochronie praw lokatorów […]. Nie spełnił także przesłanek fakultatywnych (art. 14 ust. 3 tej ustawy). Dotychczasowy sposób korzystania z lokalu przez pozwanego nie cechuje nic szczególnego. Opieka nad starszym członkiem rodziny jest realizacją powinności niezwiązanych tematycznie ze sposobem korzystania z lokalu – jest to po prostu obowiązek moralny wynikający z aksjologii ugruntowanej w naszym społeczeństwie. Fakt, że dorosłemu (pełnoletniemu) już pozwanemu zmarł ojciec osiem lat temu – także nie ma żadnego związku ze sposobem korzystania przez pozwanego z lokalu – nie da się w ogóle tych okoliczności w żaden sposób powiązać. Teza pozwanego, że gdyby jego ojciec dalej żył, to pozwany mógłby dalej mieszkać w tym lokalu jest argumentem o tyle nietrafnym, że sąd cywilny ma obowiązek wyrokować na podstawie rzeczywistego stanu faktycznego z chwili zamknięcia rozprawy (por. art. 316 k.p.c. ), a nie na podstawie hipotez lub postulatów o charakterze życzeniowym. Pozwany jest młodym, zdrowym, w pełni samodzielnym, dorosłym mężczyzną, pracującym zawodowo, nie obarczonym żadnymi ułomnościami ani trwałymi ciężarami finansowymi (alimenty). Nie ma więc także podstaw do uznania, że pozwany znajduje się w szczególnej sytuacji osobistej materialnej lub rodzinnej (art. 14 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów […] in fine ), czy też do oddalenia powództwa na podstawie art. 5 k.c. , tym bardziej, że właściciel lokalu nie może być w żaden sposób wiązany z faktem śmierci ojca pozwanego. Fakt, że pozwany mieszka tym w lokalu od dawna nie ma znaczenia prawnego na potrzeby niniejszej sprawy. Emocjonalne przywiązanie do lokalu byłego lokatora nie kreuje na jego rzecz żadnego uprawnienia do dalszego w nim zamieszkiwania wbrew woli właściciela. Mając powyższe na uwadze nie stwierdzono przesłanek przyznania pozwanemu uprawnienia do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu (punkt II. na mocy art. 14 ust. 3 i ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów […] a contrario ). Koszty O kosztach orzeczono jak w punkcie III. obciążając nimi pozwanego zgodnie z art. 98 k.p.c. , gdyż przegrał proces. Na zasądzone na rzecz wygrywającego koszty procesu należne Gminie składa się: opłata sądowa od pozwu (200 zł), opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej (240 zł, § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ze zm.) – wraz z należnymi odsetkami od kosztów.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI