I C 341/21

Sąd Rejonowy w PiszuPisz2022-08-31
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweWysokarejonowy
księgi wieczystehipotekaprzedawnieniepodatek od nieruchomościpodatek leśnyegzekucjanieruchomościprawo cywilne

Podsumowanie

Sąd uwzględnił powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, nakazując wykreślenie hipotek przymusowych ustanowionych na rzecz gminy z tytułu zaległości podatkowych, które uległy przedawnieniu.

Powódka H.B. wniosła o uzgodnienie treści ksiąg wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wykreślenie hipotek przymusowych ustanowionych na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości podatkowych. Powódka argumentowała, że należności te uległy przedawnieniu. Gmina R. wniosła o oddalenie powództwa, twierdząc, że przedawnienie roszczeń podatkowych nie stanowi podstawy do wykreślenia hipoteki. Sąd Rejonowy w Piszu uwzględnił powództwo, uznając, że hipoteki ustanowione na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne lub dotyczące przedawnionych zobowiązań powinny zostać wykreślone.

Powódka H.B. wystąpiła do Sądu Rejonowego w Piszu z powództwem o uzgodnienie treści ksiąg wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym, domagając się wykreślenia z działu IV ksiąg wieczystych szeregu hipotek przymusowych łącznych ustanowionych na rzecz Gminy R. Hipoteki te zostały ustanowione z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości i podatku leśnym za różne okresy lat 2011-2016. Głównym argumentem powódki było przedawnienie tych należności. Pozwana Gmina R. wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że przedawnienie roszczeń podatkowych nie jest podstawą do wykreślenia hipoteki przymusowej. Sąd Rejonowy w Piszu, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że wskazane zobowiązania podatkowe uległy przedawnieniu. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego (SK 40/12) i Sądu Najwyższego (V CSK 377/15), które zakwestionowały konstytucyjność przepisów Ordynacji podatkowej (art. 70 § 6 i § 8 OP) pozwalających na egzekwowanie przedawnionych zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką. Sąd uznał, że wobec przedawnienia wierzytelności, hipoteka wygasa, a treść księgi wieczystej staje się niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym. W konsekwencji, sąd nakazał wykreślenie wskazanych hipotek. Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki zwrot kosztów procesu w kwocie 200 zł oraz nakazał ściągnąć od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa brakującą opłatę od pozwu w kwocie 1 480 zł.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, hipoteka przymusowa ustanowiona na zabezpieczenie zobowiązania podatkowego, które uległo przedawnieniu, powinna zostać wykreślona z księgi wieczystej, jeśli treść księgi jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, które zakwestionowały konstytucyjność przepisów pozwalających na egzekwowanie przedawnionych zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką. Wobec przedawnienia wierzytelności, hipoteka wygasa, a księga wieczysta powinna zostać uzgodniona z rzeczywistym stanem prawnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględniono powództwo

Strona wygrywająca

H. B.

Strony

NazwaTypRola
H. B.osoba_fizycznapowódka
Gmina R.organ_państwowypozwana

Przepisy (7)

Główne

OP art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

u.k.w.h. art. 10

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Właściciel nieruchomości może wytoczyć powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wykreślenie hipoteki, jeżeli wierzyciel nie wykonał lub nienależycie wykonał obowiązek umożliwienia wykreślenia hipoteki.

Pomocnicze

OP art. 70 § 4

Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie ono na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

u.k.w.h. art. 94

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Z chwilą wygaśnięcia wierzytelności, wygasa hipoteka.

u.k.w.h. art. 100

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Po wygaśnięciu wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.

k.p.c.

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach procesu.

u.k.s.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Dotyczy ściągnięcia brakującej opłaty od pozwu na rzecz Skarbu Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką. Niekonstytucyjność przepisów Ordynacji podatkowej pozwalających na egzekwowanie przedawnionych zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką. Niezgodność treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym w związku z wygaśnięciem hipoteki na skutek przedawnienia.

Odrzucone argumenty

Przedawnienie roszczeń podatkowych nie stanowi podstawy do wykreślenia hipoteki przymusowej. Należy stosować przepis art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej, który nie uległ przedawnieniu.

Godne uwagi sformułowania

nie ulegają przedawnieniu zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką lub zastawem skarbowym, jednakże po upływie terminu przedawnienia zobowiązania te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu nie można kwestii sprowadzać do czystego formalizmu i przedkładać go ponad racjonalne rozumienie prawa w całości jako systemu nie można twierdzić, że kontynuator tego przepisu, nadal tkwiący w ustawie pod zmienionym numerem (art. 70 § 8 OP) obowiązuje tak, jakby go wyrok o niekonstytucyjności poprzednika w ogóle nie dotyczył Z chwilą wygaśnięcia wierzytelności, wygasa – jak stanowi art. 94 ustawy z 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece – hipoteka, a treść księgi wieczystej, w której taka hipoteka formalnie nadal figuruje, jest – od chwili wygaśnięcia wierzytelności – niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym.

Skład orzekający

Anna Lisowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wykreślenia hipotek przymusowych z ksiąg wieczystych w przypadku przedawnienia zabezpieczonych zobowiązań podatkowych, a także interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy hipoteka została ustanowiona na zabezpieczenie zobowiązania podatkowego, które uległo przedawnieniu, a także sytuacji, gdy przepisy pozwalające na egzekwowanie przedawnionych zobowiązań zostały uznane za niekonstytucyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z przedawnieniem zobowiązań podatkowych i jego wpływem na hipoteki, co ma praktyczne znaczenie dla właścicieli nieruchomości. Wykorzystanie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego dodaje jej wagi.

Przedawniony dług podatkowy nie musi oznaczać utraty nieruchomości – sąd nakazał wykreślenie hipoteki!

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 200 PLN

brakująca opłata od pozwu: 1480 PLN

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I C 341/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 sierpnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: sędzia Anna Lisowska Protokolant: st. sekr. sąd. Judyta Masłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2022 roku sprawy z powództwa H. B. przeciwko Gminie R. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym o r z e k a : I. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. II. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. III. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. IV. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. V. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. VI. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 20 573,00 zł (dwadzieścia tysięcy pięćset siedemdziesiąt trzy złote 00/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami. VII. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. VIII. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. IX. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. X. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. XI. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. XII. Uzgadnia treść księgi wieczystej KW (...) - prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu, dla nieruchomości położonej w N. , stanowiącej własność H. B. - z rzeczywistym stanem prawnym i nakazuje wykreślić z działu IV księgi wieczystej wpisaną pod nr (...) hipotekę przymusową łączną w wysokości 11 019,80 zł (jedenaście tysięcy dziewiętnaście złotych 80/100) ustanowioną na rzecz Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okresy: III-IV rata 2011r., od I do IV raty 2013r., od I -II rata 2014r. i zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okresy: od I do IV raty 2015r., od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. XIII. Zasądza od pozwanej Gminy R. na rzecz powódki H. B. kwotę 200 zł (dwustu) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu; XIV. Nakazuje ściągnąć od pozwanej Gminy R. na rzecz Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 1 480 zł (jeden tysiąc czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem brakującej opłaty od pozwu, od uiszczenia której powódka została zwolniona. UZASADNIENIE W dniu 14 września 2021 roku H. B. wystąpiła z powództwem przeciwko Gminie R. o uzgodnienie z rzeczywistym stanem prawnym treści wymienionych poniżej ksiąg wieczystych, prowadzonych przez Sąd Rejonowy w Piszu, poprzez nakazanie wykreślenia: I. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, II. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, III. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, IV. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, V. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, VI. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 20 573,00 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, VII. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami, VIII. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami, IX. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym+ za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami, X. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami, XI. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami, XII. z działu IV księgi wieczystej (...) - hipoteki przymusowej łącznej w wysokości 11 019,80 zł, ustanowionej na rzecz pozwanej Gminy R. z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami. W uzasadnieniu pozwu powódka podniosła, że z danych zawartych w ww. księgach wieczystych jednoznacznie wynika, iż wskazane wyżej należności uległy w różnych okresach czasu przedawnieniu, jednak pozwana nie wyraża zgody na wykreślenie przedmiotowych hipotek. Pozwana Gmina R. w odpowiedzi na pozew wniosła niósł o oddalenie powództwa w całości i orzeczenie o kosztach procesu, w tym kosztach zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła, że powódka nie spłaciła całości zadłużenia z tytułu rat podatku od nieruchomości za lata 2011-2014 oraz z tytułu rat podatku leśnego za lata 2011-2016. Natomiast ewentualne przedawnienie roszczeń podatkowych nie stanowi podstawy do wykreślenia hipoteki przymusowej. Sąd ustalił, co następuje: W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , (...) i (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. W dziale IV księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Piszu dla nieruchomości oznaczonej nr geod. (...) , (...) i (...) , położonej w N. i stanowiącej własność H. B. , wpisane są rzecz Gminy R. : 1. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami, 2. hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r. oraz z tytułu zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami i kosztami upomnień. Hipoteka przymusowa łączna w wysokości 20 573,00 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2012r., od I do IV raty 2013r., od I do IV raty 2014r. wraz z należnymi odsetkami wpisana została na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) . Hipoteka przymusowa łączna w wysokości 11 019,80 zł, ustanowiona z tytułu zaległości w podatku leśnym za okres od III do IV raty 2011r., od I do IV raty 2013r., od I do II raty 2014r., od I do IV raty 2015r. i od I do IV raty 2016r. wraz z należnymi odsetkami wpisana została na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: (...) (...) , (...) , (...) , (...) . Komornik sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostródzie M. O. w sprawie egzekucyjnej prowadzonej pod sygn. akt Km 3/19 przeciwko dłużniczce H. B. prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie innych tytułów wykonawczych, niż tych na podstawie której nastąpił wpis w/w hipotek ( (...) z dnia 05.06.2018r., (...) z dnia 19.07.2018r., , (...) z dnia 17.08.2018r., (...) z dnia 24.09.2018r., (...) z dnia 16.11.2018r., (...) z dnia 30.11.2018r., (...) z dnia 07.12.2018r., (...) z dnia 07.12.2018r., (...) z dnia 10.12.2018r., (...) z dnia 12.12.2018r., (...) z dnia 12.12.2018r.) Przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P. toczyło się postępowanie egzekucyjne wobec dłużniczki H. B. na podstawie niżej wymienionych tytułów wykonawczych, które stanowiły także podstawę wpisu hipotek przymusowych: - (...) , (...) , (...) , (...) , (...) (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) . Postępowanie to zostało umorzone w dniu 25.09.2017r. z powodu bezskuteczności egzekucji. Na podstawie tytułów wykonawczych (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) . nie zastosowano skutecznego środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Wskazane wyżej zabezpieczone hipoteką należności uległy przedawnieniu odpowiednio z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin ich płatności. (dowód: odpis księgi wieczystej (...) k. 173-176 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; odpis księgi wieczystej (...) k. 170-172 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; odpis księgi wieczystej (...) k. 167-169 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; odpis księgi wieczystej (...) k. 164-164 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; odpis księgi wieczystej (...) k. 161-163 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; odpis księgi wieczystej (...) k. 158-160 i dokumenty znajdujące się w aktach tej księgi wieczystej; akta sprawy Km 3/19 Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostródzie, tytułu wykonawcze nr : (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) (...) , (...) , (...) , (...) .informacja Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. k. 202, 254, postanowienie w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego k. 253) Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 70 § 8 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (dalej OP), nie ulegają przedawnieniu zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką lub zastawem skarbowym, jednakże po upływie terminu przedawnienia zobowiązania te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu. Przepis powyższy ma analogiczną treść (poza nie mającym w sprawie znaczenia uzupełnieniem w postaci słów „lub zastawem skarbowym”), jaką miał art. 70 § 6 OP w brzmieniu obowiązującym do końca 2002 roku. Tymczasem wyrokiem z dnia 8 października 2013 r. wydanym w sprawie SK 40/12 Trybunał Konstytucyjny uznał przepis art. 70 § 6 OP za niezgodny z Konstytucją . W pkt 2. wyroku Trybunału stwierdza się jednoznacznie i bez żadnych dodatkowych zastrzeżeń: „Art. 70 § 6 ustawy powołanej w pkt 1 [czyli OP] w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2012 r., jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji ”. Wynika z tego, że powołany przepis jako taki jest niekonstytucyjny, a zatem przestał wywierać skutki prawne i powinien być traktowany, jako odtąd nieistniejący w porządku prawnym. Rozwiązanie zawarte w art. 70 § 6 OP zostało zakwestionowane jako sprzeczne z konstytucyjnym standardem ochrony własności ( art. 64 ust. 2 Konstytucji ), dla którego podstawowym argumentem stała się konieczność jednakowego traktowania wierzycieli niezależnie od tego, czy ich wierzytelności mogą uzyskać zabezpieczenie w postaci hipoteki obciążającej nieruchomość dłużnika, czy też nie mogą z braku takiej nieruchomości. Pozostaje to bez związku z trybem, w jakim dochodzi do stwierdzenia zobowiązania podatkowego. Powstał problem prawny, czy mając powyższe rozstrzygnięcie Trybunału można uznać, że nie powinien wiązać także art. 70 § 8 OP, skoro ma tożsame brzmienie, jak niekonstytucyjny art. 70 § 6 OP, a inna numeracja w ustawie wynika tylko z rozszerzenia treści art. 70 OP i przesunięcia się przepisu o dwie jednostki redakcyjne w ramach tego samego artykułu i będąc, co do istoty tej samej treści. Problem powyższy został jednoznacznie rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy, który w uzasadnieniu wyroku z 17 marca 2016 roku wydanego w sprawie V CSK 377/15, stwierdził, że bez wątpienia konstytucyjną zasadą jest wyłączna kompetencja Trybunału Konstytucyjnego do badania zgodności ustaw z Konstytucją ( art. 188 i art. 193 Konstytucji ), „jednakże nie można kwestii sprowadzać do czystego formalizmu i przedkładać go ponad racjonalne rozumienie prawa w całości jako systemu. Z niego zaś wynika, że orzekając o niezgodności konkretnego przepisu z Konstytucją chodzi o wyeliminowanie go z porządku prawnego, które powstało w rozpatrywanym wypadku dotyczącym wprost art. 70 § 6 OP. Nie można zatem twierdzić, że kontynuator tego przepisu, nadal tkwiący w ustawie pod zmienionym numerem (art. 70 § 8 OP) obowiązuje tak, jakby go wyrok o niekonstytucyjności poprzednika w ogóle nie dotyczył. Niezgodność z Konstytucją dotyczy określonej normy prawnej, którą przepis wyraża a nie jednostek redakcyjnych, pełniących wyłącznie rolę porządkującą wewnątrz aktu prawnego, w którym się znajduje. Powinnością ustawodawcy jest przepis ten z ustawy usunąć wraz z ogłoszeniem wyroku Trybunału, gdyż w przeciwnym wypadku doszłoby się do karkołomnego wniosku o możliwości dowolnego zmieniania numeracji przepisów w ustawach, np. w razie tworzenia tekstu jednolitego i omijania w ten sposób (nie wykonywania) wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Za zbędną powinno się uznać potrzebę powtórnego rozpatrywania przez Trybunał zgodności, tym razem art. 70 § 8 OP z Konstytucją , skoro przepis ten, co do kwestii z powodu której orzeczona została jego niekonstytucyjność, się nie zmienił. W orzecznictwie administracyjnym i doktrynie prawa administracyjnego jest przyjęte, że oczywista niezgodność przepisu z Konstytucją , wynikająca z uprzedniego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stanowi sobą wystarczające uzasadnienie do odmowy przez sąd zastosowania przepisów ustawy, gdyż, jak się podkreśla w tak oczywistych sytuacjach trudno oczekiwać, aby sądy uruchamiały procedurę pytań prawnych (por. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2002 r., I PA/Po 461/01, OSP 2003, nr 2; uchwała NSA z dnia 16 października 2006 r., I FPS 2/06, ONSAiWSA z 2007 r., nr 1, poz. 3).” Nadto Sąd Najwyższy podniósł, że „nie jest też bez znaczenia, że w końcowej części uzasadnienia wyroku w sprawie SK 40/12 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że uznanie za niekonstytucyjny art. 70 § 6 OP odnosi się również do brzmienia obowiązującego w chwili orzekania art. 70 § 8 OP. Rozstrzygnięcie co do tego nie mogło być zawarte w sentencji wyroku w tamtej sprawie tylko ze względu na związanie Trybunału granicami zaskarżenia w skardze konstytucyjnej. Niemniej, wskazanie w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 40/12 na tożsamość normatywną art. 70 § 6 OP, obowiązującego do końca 2002 r., z art. 70 § 8 OP, który zastąpił tamten przepis od początku 2003 r., było pożądane i jest użyteczne dla stanowiska wyrażonego przez Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu obecnej sprawy [czyli V CSK 377/15]”. Z uwagi na powyższe należy zatem uznać, że niezasadna jest argumentacja odwołująca się do obowiązywania art. 70 § 8 OP i potrzeby zastosowania tego przepisu, mającego kluczowe znaczenie dla zasadności roszczenia powódki. Podobny punkt widzenia został także zaprezentowany w orzecznictwie administracyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 23 lipca 2014 roku w sprawie I SA/Po 925/13) . Wobec powyższego, przepis art. 70 § 8 OP nie stoi już na przeszkodzie przyjęciu przedawnienia zobowiązania podatkowego, które zgodnie z art. 70 § 1 OP przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W niniejszej sprawie, na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego Sądu ustalił , że przedmiotowe zobowiązania podatkowe powódki uległy przedawnieniu. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ostródzie M. O. w sprawie Km 3/19 prowadzone były na podstawie innych tytułów wykonawczych , niż te będące podstawą wpisu hipotek. Zgodnie z przepisem art. 70 par. 4 Ustawy ordynacja podatkowa , bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie ono na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Z dokumentów Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. wynika również ,iż doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych dłużniczki H. B. . Z chwilą wygaśnięcia wierzytelności, wygasa – jak stanowi art. 94 ustawy z 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece – hipoteka, a treść księgi wieczystej, w której taka hipoteka formalnie nadal figuruje, jest – od chwili wygaśnięcia wierzytelności – niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym. W myśl z art. 100 ustawy o księgach wieczystych i hipotece , po wygaśnięciu wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej. Jeżeli wierzyciel nie wykonał lub nienależycie wykonał obowiązek, jaki wynika z ww. art. 100 ukwh, właściciel nieruchomości może wytoczyć przeciwko wierzycielowi powództwo - w oparciu o art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece - o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wykreślenie hipoteki (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 listopada 1998r. w sprawie I CKN 885/97) . Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał powództwo za zasadne i na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece orzekł jak w punkcie od I. do XII. sentencji wyroku. O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W tym przypadku jest to kwota 200 zł tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu. Powódka była zwolniona od obowiązku uiszczenia opłaty od pozwu ponad kwotę 200 zł (postanowienie z 23.11.2021r. k. 123 akt sprawy). Opłata od pozwu w przedmiotowej sprawie wynosiła 1 680 zł (5% od wartości przedmiotu sporu). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz.U. z 2020r., poz. 755), Sąd zasądził od pozwanej Gminy R. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 1 480 złotych tytułem brakującej części opłaty od pozwu, od uiszczenia której powódka była zwolniona (1 680 zł – 200 zł = 1 480 zł).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę