I C 325/24

Sygn. akt I C 325/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 grudnia 2025 r. Sąd Rejonowy w Ciechanowie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Lidia Grzelak Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2025 r. w Ciechanowie na rozprawie sprawy z powództwa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. przeciwko P. T. o zapłatę 2103,15 zł I zasądza od pozwanego P. T. na rzecz powoda (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 2031,15 zł ( dwa tysiące trzydzieści jeden złotych piętnaście groszy ) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 28 grudnia 2023 r. do dnia zapłaty; II w pozostałym zakresie powództwo oddala; III przyznaje r. pr. M. B. wynagrodzenie za pełnienie obowiązków kuratora nieznanego z miejsca pobytu pozwanego P. T. w kwocie 900,00 zł ( dziewięćset złotych ) wraz z podatkiem VAT w wysokości 23 % od tej sumy; IV przyznane w pkt IV wynagrodzenie nakazuje Skarbowi Państwa wypłacić r. pr. M. B. w następujący sposób: a. 
        360,00 zł ( trzysta sześćdziesiąt złotych ) z zaliczki zaksięgowanej pod pozycją U11- (...) KU (...) ; b. 
        540,00 zł ( pięćset czterdzieści złotych ) oraz podatek VAT w wysokości 23 % od kwoty 900,00 zł ( dziewięćset złotych ) z sum budżetowych, koszty procesu orzeczone w pkt IV lit. b przejmując na rachunek Skarbu Państwa; V zasądza od pozwanego P. T. na rzecz powoda (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 1852,32 zł ( jeden tysiąc osiemset pięćdziesiąt dwa złote trzydzieści dwa grosze ) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, w tym kwotę 917,00 zł ( dziewięćset siedemnaście złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. sędzia Lidia Grzelak Sygn. akt I C 325/24 UZASADNIENIE W dniu 17 maja 2025 r. ( data stempla operatora pocztowego ) powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wystąpił do Sądu Rejonowego w Ciechanowie z pozwem przeciwko P. T. wnosząc o zasądzenie kwoty 2103,15 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 28 grudnia 2023 r. do dnia zapłaty. Ponadto powód wnosił o zasądzenie zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2025 r. Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie z uwagi na brak wskazania aktualnego adresu pozwanego, a co za tym idzie niemożność doręczenia mu odpisu pozwu. Postanowieniem z dnia 19 maja 2025 r. Sąd podjął postępowanie oraz ustanowił dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego P. T. kuratora w osobie radcy prawnego. W odpowiedzi na pozew ustanowiony dla pozwanego kurator dla osoby nieznanej z miejsca pobytu wnosił o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto wnosił o przyznanie na rzecz kuratora wynagrodzenia za reprezentowanie nieznanego z miejsca pobytu pozwanego. W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew działający w imieniu pozwanego kurator dla nieznanego z miejsca pobytu podnosił zarzut przedawnienia roszczenia. Wskazał, że w toku elektronicznego postępowania upominawczego nie doszło do skutecznego doręczenia nakazu zapłaty, a postępowanie sądowe nie wywołało przerwania biegu przedawnienia. Ponadto, w przypadku gdyby Sąd uznał, że roszczenie nie uległo przedawnieniu podnosił zarzut nieważności umowy, wskazał że zostały w niej zastosowane klauzule niedozwolone. W toku sprawy strony podtrzymywały swoje dotychczasowe stanowiska. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 10 grudnia 2019 r. P. T. oraz (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. za pośrednictwem platformy internetowej zawarli umowę pożyczki konsumenckiej nr (...) . Na podstawie tej umowy (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. udzieliła P. T. pożyczki w kwocie 2047,37 zł. Pożyczka miała zostać spłacona w 11 ratach, w kwocie po 241,96 zł każda. Ostateczny termin spłaty pożyczki ustalony został na dzień 30 października 2020 r. Nominalna stopa procentowa pożyczki została ustalona w stałej wysokości 10,00 %. Całkowita kwota do zapłaty w z tytułu udzielonej pożyczki wynosiła 2661,56 zł ( umowa pożyczki wraz z harmonogramem spłat k. 7-8, formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego k. 10-13 ). Kwota pożyczki została w całości przekazana na rachunek bankowy nr (...) . Jest to numer konta dla polisy ubezpieczeniowej nr (...) zawartej pomiędzy A. K. , (...) Towarzystwem (...) Spółka Akcyjna w W. . P. T. zaciągnął powyższe zobowiązanie w celu uregulowania składki z tytułu ubezpieczenia pojazdu marki B. o numerze rejestracyjnym (...) stanowiącym własność A. K. . Kwota pożyczki została przelana bezpośrednio zakładowi ubezpieczeń ( bezsporne, nadto polisa ubezpieczeniowa k. 15, potwierdzenie opłacenia polisy k. 14 ). W związku z brakiem terminowej spłaty rat pożyczki (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w dniu 13 marca 2020 r. wypowiedziała P. T. umowę pożyczki nr (...) z dnia 10 grudnia 2019 r. Jednocześnie został on wezwany do uregulowania zaległej należności w kwocie 159,96 zł w terminie 7 dni. Następnie pismem z dnia 16 lipca 2020 r. ponownie został wezwany do uregulowania zaległości wynikającej z przedmiotowej umowy pożyczki w kwocie 504,63 zł ( wypowiedzenie umowy k. 16, wezwanie do zapłaty k. 17 ). W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje w sposób jednoznaczny na istnienie roszczenia dochodzonego pozwem, wynikającego z umowy pożyczki konsumenckiej z dnia 10 grudnia 2019 r. Dołączone do akt sprawy wezwanie do zapłaty oraz wypowiedzenie umowy pożyczki nie można uznać za wiążące, bowiem nie zostało dołączone potwierdzenie skutecznego doręczenia tych dokumentów P. T. . Wskazać jednak należy, że umowa wygasła z dniem 30 października 2020 r., a zatem z upływem okresu na jaki została zawarta. Sąd zważył, co następuje: W ocenie Sądu, powództwo zasługiwało uwzględnienie w przeważającej części. Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. udzielił przedmiotowej pożyczki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a pozwany P. T. działał przy zawarciu umowy jako konsument w rozumieniu art. 22 1 kc ; czynność dokonana przez pozwanego nie była bowiem związana bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Posiadanie przez pozwanego statusu konsumenta nie było zresztą kwestionowane przez powoda. Z tych względów, do umowy mają zastosowanie również przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , zgodnie z którymi, przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę, na podstawie której przedsiębiorca w zakresie swojej działalności, udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi kredytu. Umowa pożyczki podlega ogólnym przepisom prawa cywilnego ( art. 720 i nast. kc ). Mają one zastosowanie zarówno w relacjach między osobami fizycznymi oraz w relacjach przedsiębiorca – konsument. Zgodnie z art. 720 kc przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Zarzuty kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego dotyczyły przede wszystkim przedawnienia roszczenia, a w przypadku uznania przez Sąd, że roszczenie nie jest przedawnione - uznania umowy za nieważną, w skutek zastosowania w jej zapisach klauzul niedozwolonych. Twierdzenia pozwanej są, w ocenie Sądu, w tym zakresie niewiarygodne. Do zawarcia umowy pożyczki pomiędzy pozwaną, a powodem doszło za pomocą środków porozumiewania się na odległość, a zatem podpisy stron nie były wymagane. Poza wydrukiem komputerowym umowy pożyczki powód przedstawił także polisę ubezpieczeniową, wraz z numerem konta, na które kwota pożyczki została przekazana. Zachodziła bowiem szczególna sytuacja, w której kwota pożyczki nie została bezpośrednio przekazana P. T. , tylko przelana na wskazany numer rachunku bankowego ubezpieczyciela, w celu uregulowania składki z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia pojazdu. Wbrew twierdzeniom strony pozwanej roszczenia wywodzonego przez stronę powodową nie można uznać za przedawnione. Umowa pożyczki wygasła z dniem 30 października 2020 r. Pierwotnie powód wystąpił z pozwem przeciwko P. T. w dniu 28 grudnia 2023 r. w elektronicznym postępowaniu upominawczym do Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie. Postępowanie w toczącej się sprawie pod sygnaturą VI Nc-e 1966375/23 zostało umorzone w dniu 27 lutego 2024 r. Zastosowanie będą miały w niniejszej sprawie art. 505 28 i następne kpc . Zgodnie bowiem z treścią art. 505 37 § 2  kpc - Jeżeli w terminie trzech miesięcy od dnia wydania postanowienia o umorzeniu elektronicznego postępowania upominawczego powód wniesie pozew przeciwko pozwanemu o to samo roszczenie w postępowaniu innym niż elektroniczne postępowanie upominawcze, skutki prawne, które ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa, następują z dniem wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Natomiast zgodnie z treścią art. 123 § 1 pkt 1 kc , bieg przedawnienia przerywa się: przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Z uwagi, iż postanowienie o umorzeniu wydane w elektronicznym postępowaniu upominawczym zostało wydane w dniu 27 lutego 2024 r. , a pozew o to samo roszczenie do tutejszego sądu został wniesiony w dniu 17 maja 2024 r. zachowany został trzymiesięczny ustawowy termin, a zatem roszczenie nie uległo przedawnieniu. Skutki prawne związane z wytoczenie powództwa, następują z dniem wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Mając powyższe na uwadze, Sąd ustalił iż (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. i P. T. zawarli umowę pożyczki w rozumieniu przepisów art. 720 kc oraz ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , zgodnie z którą przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę, na podstawie której przedsiębiorca w zakresie swojej działalności, udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi kredytu. Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę pożyczki ( art. 1 i 3 cyt. ustawy.). Tym samym, sąd zobligowany był do oceny uprawnień powoda w kontekście art. 385 1 kc. Stosownie do art. 385 1 § 1 i § 4 kc postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje. Zastrzeżono przy tym, że postanowienia określające główne świadczenia stron, takie jak cena lub wynagrodzenie, mogą zostać uznane za niedozwolone postanowienia umowne tylko wówczas, gdy zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. W celu ustalenia, czy konkretne postanowienie umowne należy kwalifikować jako „nieuzgodnione indywidualnie”, należy zbadać, czy konsument miał na treść danego postanowienia „rzeczywisty wpływ” ( art. 385 1 § 3 zd. 1 kc ). W szczególności ustawodawca zwraca uwagę na niebezpieczeństwo „nieuzgodnionego indywidualnie” charakteru postanowienia umowy przejętego z wzorca umownego. Kontroli podlegają zatem nieuzgodnione indywidualnie: postanowienia umowne przejęte z wzorca umownego bądź też nie ( w przypadku umowy zawartej bez użycia wzorca umownego chodzi o te, które nie były przez strony negocjowane ) oraz postanowienia wzorców umownych. Ciężar dowodu spoczywa oczywiście na tym, kto z okoliczności indywidualnego uzgodnienia treści postanowienia lub braku takiego uzgodnienia wyciąga skutki prawne ( art. 6 kc ). W sporze wynikłym w obrocie konsumenckim to najczęściej przedsiębiorcy zależy na wykazaniu faktu indywidualnego uzgodnienia. W uchwale z dnia 27 października 2021 r. wydanej w sprawie III CZP 43/20, którą sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, Sąd Najwyższy wskazał, że, w przypadku umowy pożyczki świadczeniem głównym po stronie pożyczkobiorcy są odsetki kapitałowe i za opóźnienie, nie jest nim natomiast wynagrodzenie prowizyjne. Zastrzeżenie to, ma zastosowanie również do opłaty przygotowawczej. Wskazać również należy na treść art. 36a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , określająca maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego. Celem tego przepisu jest zabezpieczenie przed nakładaniem na konsumentów nadmiernych obowiązków finansowych, co oznacza, że przedsiębiorca domagający się pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego powinien wskazać na zindywidualizowane okoliczności usprawiedliwiające naliczenie tychże kosztów w żądanej wysokości. Zarówno w orzecznictwie europejskim, jak i krajowym wskazano, że określenie w prawie krajowym maksymalnego pułapu pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego nie wyłącza z zakresu kontroli sądowej kosztów naliczonych w granicach nieprzekraczających tego pułapu ( wyrok (...) z dnia 3 września 2020 r. w sprawie C-84/19, wyrok (...) z dnia 26 marca 2020 r. w sprawie C-779/18, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2021 r. w sprawie III CZP 42/20, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2021 r. w sprawie III CZP 43/20 ). Wskazać należy, że na podstawie załączonej przez stronę powodową umowy pożyczki stwierdzić należy, że całkowita kwota do zapłaty wskazana w umowie została udowodniona. Sąd po zbadaniu treści umowy z urzędu nie znalazł podstaw do uznania, że zawiera ona klauzule niedozwolone. Jednakże, Sąd zobligowany był to zbadania czy strona powodowa prawidłowo ustaliła wysokość kwoty dochodzonej niniejszym pozwem. Powód żądał bowiem zasądzenia od pozwanego łącznie kwoty 2103,15 zł. Na kwotę dochodzoną niniejszym pozwem składały się: 1367,83 zł tytułem niespłaconego kapitału, 579,39 zł tytułem odsetek maksymalnych kapitałowych liczonych od kwoty 1367,83 zł od dnia 13 maja 2021 r. do dnia 27 grudnia 2023 r., 83,93 zł tytułem odsetek umownych liczonych zgodnie z postanowieniami umownymi oraz 72,00 zł tytułem opłaty za monit o stanie zadłużenia. Na podstawie dowodów zgromadzonych w toku niniejszej sprawy Sąd uznał, że nie może uwzględnić ostatniej kwoty wskazanej w tym wyliczeniu, a więc kwoty 72,00 zł z tytułu opłaty za monit o stanie zadłużenia. Zgodnie z § 10 przedłożonej umowy pożyczki – W przypadku opóźnienia przez klienta w terminie spłat pożyczki (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. zastrzega sobie prawo do podejmowania następujących czynności i pobierania za nie opłat: a. monit sms – 2,00 zł (nie częściej niż 2 na miesiąc), b. monit za pośrednictwem poczty elektronicznej – 1,00 zł (nie częściej niż 2 na miesiąc), c. monit listowny – 10,00 zł (nie częściej niż 1 na miesiąc), d. monit telefoniczny (nie częściej niż 2 na miesiąc). Strona powodowa do akt niniejszej sprawy nie przedłożyła bowiem żadnego potwierdzenia, żeby te czynności faktycznie były wykonywane przez powoda, a co za tym idzie aby zasadne było naliczanie tych opłat. Nie zostało również przedłożone żadne wyliczenie, jak dokładnie te kwoty zostały naliczane, w jakim terminie zawiadomienia były wysyłane do pozwanego oraz w jakiej ilości. W związku z nieudowodnieniem roszczenia w tym zakresie nie mogło ono zostać uwzględnione. Mając powyższe na uwadze, Sąd, zasądził w pkt I wyroku od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2031,15 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 28 grudnia 2023 r. do dnia zapłaty. Odsetki ustawowe za opóźnienie zasądzone zostały zgodnie z żądaniem pozwu, a więc od dnia wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. W pkt II, zgodnie z wyżej wymienioną argumentacją, Sąd oddalił powództwo w pozostałym zakresie. W toku sprawy niezbędnym stało się ustanowienie kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego P. T. . Z wnioskiem o ustanowienie kuratora wystąpiła strona powodowa, którą Sąd zobowiązał do uiszczenia zaliczki na jego wynagrodzenie. Uiszczona zaliczka okazała się być niewystarczająca na pełne pokrycie wynagrodzenia ustanowionego kuratora. Koszty sądowe obejmują opłaty i wydatki. W myśl zaś art. 5 ust.1 pkt 3 Ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wydatkami są wynagrodzenia i zwrot kosztów poniesionych przez biegłych, tłumaczy oraz kuratorów ustanowionych dla strony w danej sprawie. Wynagrodzenie kuratora z tytułu zastępowania nieznanego z miejsca pobytu pozwanego P. T. w łącznej kwocie 900,00 zł przyznano w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, mając na uwadze wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 23 kwietnia 2025 r., w sprawie SK 89/22. Przyznane wynagrodzenie należało powiększyć o podatek VAT - art. 91a ust. 2 ustawy z 28 lipca 2005 r. w sprawie kosztów sądowych w sprawach cywilnych. Orzeczenie w pkt IV oparto na przepisie art. 83 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych . Mając na uwadze powyższe, Sąd nakazał przyznane wynagrodzenie radcy prawnemu M. B. działającemu jako kuratorowi dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego wypłacić w następujący sposób: 360,00 zł z zaliczki zaksięgowanej przez powoda oraz 540,00 zł oraz podatek VAT w wysokości 23 % od kwoty 900,00 zł z sum budżetowych, przy czym kwotę tą postanowił przejąć na rachunek Skarbu Państwa. O zwrocie kosztów procesu przez pozwanego na rzecz powoda, Sąd orzekł stosownie do art. 100 kpc , mając na uwadze, że powództwo zostało oddalone jedynie w niewielkiej części. Sąd w pkt V wyroku zasądził pozwanego P. T. na rzecz powoda (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 1852,32 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Na przedmiotowe koszty procesu złożyły się następujące kwoty: 200,00 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, 900,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego,17,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 375,35 zł ( 79,96 zł + 110,58 zł + 71,78 zł + 113,00 zł ) tytułem kosztów doręczenia korespondencji P. T. za pośrednictwem komornika sądowego oraz 360,00 zł z tytułu poniesionych wydatków na pokrycie kosztów wynagrodzenia kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu. Wysokość ustalonych kosztów zastępstwa procesowego Sąd ustalił na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.