I C 32/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka, ubezpieczyciel, wniosła o zasądzenie od pozwanej Gminy M. Ś. kwoty 11.110,57 zł tytułem zwrotu odszkodowania wypłaconego z polisy AC za uszkodzenie samochodu osobowego. Do szkody doszło w wyniku zapadnięcia się stropu niezinwentaryzowanej piwnicy pod przejeżdżającym samochodem ciężarowym, co spowodowało przewrócenie się i uszkodzenie zaparkowanego pojazdu. Gmina, właściciel terenu, odmówiła zapłaty, podnosząc, że nie miała wiedzy o istnieniu podziemnej budowli, a teren był zarządzany zgodnie z przepisami, z ograniczeniami wjazdu i parkowania. Sąd Rejonowy w Świdnicy oddalił powództwo, uznając, że niezinwentaryzowana piwnica nie może być traktowana jako budowla w rozumieniu art. 434 Kodeksu cywilnego. Odpowiedzialność gminy, oparta na zasadzie winy (art. 415 KC), nie została wykazana, ponieważ zdarzenie było wynikiem zbiegu nieprzewidzianych okoliczności, którym gmina nie mogła zapobiec ani ich przewidzieć. Sąd podkreślił, że teren był oznakowany odpowiednimi znakami drogowymi, a kierujący pojazdami nie posiadali wymaganych identyfikatorów. W konsekwencji, powódka jako przegrywająca została obciążona kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia budowli w kontekście art. 434 KC, zasady odpowiedzialności gminy za szkody na terenach zarządzanych, zasady ruchu drogowego na drogach wewnętrznych i w strefach zamieszkania.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego (niezinwentaryzowana piwnica) i specyficznych regulacji dotyczących terenu zarządzanego przez gminę.
Zagadnienia prawne (3)
Czy niezinwentaryzowana, ukryta pod ziemią piwnica może być uznana za budowlę w rozumieniu art. 434 Kodeksu cywilnego, a jej zawalenie rodzi odpowiedzialność samoistnego posiadacza?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, niezinwentaryzowana i niewidoczna piwnica, której strop zawalił się pod wpływem przejazdu samochodu, nie może być uznana za budowlę w rozumieniu art. 434 KC.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na doktrynie i orzecznictwie, które szeroko interpretują pojęcie budowli, ale podkreślają, że przepis art. 434 KC dotyczy przede wszystkim budynków i urządzeń podobnych do budynków, a nie ulic, placów czy dróg. Niezinwentaryzowana piwnica nie spełnia tych kryteriów.
Czy gmina jako właściciel i zarządca terenu ponosi odpowiedzialność na zasadzie winy (art. 415 KC) za szkodę wynikłą z zapadnięcia się niezinwentaryzowanej piwnicy pod przejeżdżającym pojazdem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpowiedzialność gminy nie została wykazana, ponieważ zdarzenie było wynikiem zbiegu nieprzewidzianych okoliczności, którym gmina nie mogła zapobiec ani ich przewidzieć.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że gmina podjęła działania zapewniające porządek i bezpieczeństwo (oznakowanie terenu), a kierujący pojazdami nie przestrzegali zasad ruchu (brak identyfikatorów, wjazd pojazdem ciężarowym do strefy zamieszkania). Zapadnięcie się stropu nastąpiło dopiero podczas powrotu pojazdu ciężarowego z ładunkiem, co sugeruje, że sam wjazd nie spowodował zawalenia. Zdarzenie uznano za nieszczęśliwy wypadek.
Czy tabliczka informująca o ograniczeniu wjazdu na teren wyłącznie dla osób z identyfikatorami, umieszczona pod znakami D-40 i D-46, ma podstawę prawną?
Odpowiedź sądu
Nie, stosowanie tego typu tabliczek jest pozbawione podstawy prawnej, gdyż wzory tabliczek informacyjnych są ściśle określone w przepisach.
Uzasadnienie
Sąd podzielił pogląd, że przepisy rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych statuują zasadę limitacji zarówno znaków, jak i tabliczek informacyjnych, a dopuszczalność stosowania dowolnych tabliczek byłaby równoznaczna z tworzeniem nowych znaków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) SA w W. | spółka | powódka |
| Gmina M. Ś. w Ś. | instytucja | pozwana |
| (...) S.A. w Ł. | spółka | interwenient uboczny |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 828 § § 1
Kodeks cywilny
Z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela do wysokości zapłaconego odszkodowania. Nie działa swoisty automatyzm, należy wykazać odpowiedzialność osoby trzeciej.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Sąd uznał, że wina pozwanej nie została wykazana.
Pomocnicze
k.c. art. 434
Kodeks cywilny
Przepis dotyczy odpowiedzialności za zawalenie się budowli lub oderwanie się jej części. Sąd uznał, że niezinwentaryzowana piwnica nie jest budowlą w rozumieniu tego przepisu.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 107
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może przyznać od interwenienta na rzecz strony, do której strona przystąpiła, lub przeciwko której interwenient przystąpił, koszty przezeń poniesione.
Dz.U.2002.170.1393 art. § 58 § ust. 1 i 5
Rozporządzenie Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji
Określa znaki D-40 (strefa zamieszkania) i D-46 (droga wewnętrzna) oraz ich znaczenie.
j.t. Dz.U.2012.1137 art. 2 § pkt 1b i 16
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Definiuje drogę wewnętrzną i strefę zamieszkania.
u.d.p. art. 8 § ust. 1
Ustawa o drogach publicznych
Definiuje drogi wewnętrzne, w tym place przeznaczone do ruchu pojazdów.
Dz.U.2002.170.1393 art. § 2 § ust. 8
Rozporządzenie Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji
Określa, że wzory znaków i tabliczek określa załącznik do rozporządzenia, co ogranicza możliwość stosowania dowolnych tabliczek.
Dz.U.2002.170.1393 art. § 6
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości
Określa stawki minimalnego wynagrodzenia dla radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezinwentaryzowana piwnica nie jest budowlą w rozumieniu art. 434 KC. • Brak winy gminy w spowodowaniu szkody (brak możliwości przewidzenia i zapobieżenia zdarzeniu). • Niewłaściwe oznakowanie terenu i brak identyfikatorów przez kierujących pojazdami. • Brak podstawy prawnej dla stosowania tabliczek ograniczających wjazd.
Odrzucone argumenty
Roszczenie regresowe ubezpieczyciela wobec osoby trzeciej odpowiedzialnej za szkodę. • Odpowiedzialność gminy na podstawie art. 434 KC jako posiadacza budowli. • Odpowiedzialność gminy na podstawie art. 415 KC z uwagi na zaniedbania w zarządzaniu terenem.
Godne uwagi sformułowania
nie zinwentaryzowana i niewidoczna piwnica, której strop zawalił się pod wpływem przejazdu samochodu M. nie może być uznana za budowlę • niezinwentaryzowana piwnica nie może być uznana za budowlę, zaś samo zdarzenie za jej zawalenie w rozumieniu art. 434 K.c. • zdarzenie należy rozpatrywać jako nieszczęśliwy wypadek, zbieg kilku nieprzewidzianych okoliczności, którym pozwana nie mogła zapobiec, ani ich przewidzieć i w efekcie podjąć próby przeciwdziałania, co wyklucza jej zawinienie
Skład orzekający
Wojciech Zatorski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia budowli w kontekście art. 434 KC, zasady odpowiedzialności gminy za szkody na terenach zarządzanych, zasady ruchu drogowego na drogach wewnętrznych i w strefach zamieszkania."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego (niezinwentaryzowana piwnica) i specyficznych regulacji dotyczących terenu zarządzanego przez gminę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne zinwentaryzowanie stanu nieruchomości i jak trudno jest przypisać odpowiedzialność za zdarzenia wynikające z nieznanych, ukrytych zagrożeń. Pokazuje też zawiłości przepisów dotyczących oznakowania dróg wewnętrznych.
“Czy gmina odpowiada za szkody spowodowane przez ukrytą pod ziemią piwnicę? Sąd rozstrzyga.”
Dane finansowe
WPS: 11 110,57 PLN
zwrot kosztów postępowania: 2400 PLN
zwrot kosztów postępowania: 2529 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.