I C 309/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację pozwanej E. K. od wyroku częściowego Sądu Rejonowego w Pile, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo funduszu sekurytyzacyjnego o zapłatę kwoty 55.198,56 zł od pozwanej, która była poręczycielem umowy pożyczki. Pozwana zaskarżyła wyrok, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i prawa materialnego. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, jednak z innych względów niż podniesione przez pozwaną. Sąd II instancji stwierdził, że Sąd Rejonowy zaniechał zbadania z urzędu nieuczciwego charakteru warunków umowy konsumenckiej, co jest obowiązkiem sądu krajowego na mocy Dyrektywy 93/13/EWG. Zaniechanie tej analizy skutkowało nierozpoznaniem istoty sprawy. Sąd Okręgowy podkreślił, że nie można usunąć skutków tego uchybienia na etapie postępowania odwoławczego, gdyż pozbawiałoby to strony prawa do postępowania dwuinstancyjnego. W związku z tym, na podstawie art. 386 § 4 kpc., uchylono wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, który powinien ocenić postanowienia umowy pod kątem ich abuzywności, w szczególności dotyczące opłaty przygotowawczej i ubezpieczenia, a następnie ustalić rzeczywiste zadłużenie i ocenić podstawy do wypowiedzenia umowy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaObowiązek sądów do zbadania z urzędu klauzul abuzywnych w umowach konsumenckich, nawet jeśli konsument nie podniósł takiego zarzutu.
Dotyczy umów konsumenckich zawieranych z przedsiębiorcami.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd krajowy jest zobowiązany z urzędu badać nieuczciwy charakter warunków umownych w umowach konsumenckich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd krajowy jest zobowiązany z urzędu badać nieuczciwy charakter warunków umownych wchodzących w zakres zastosowania Dyrektywy Rady EU 93/13/EWG.
Uzasadnienie
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, sąd krajowy musi z urzędu analizować treść umowy konsumenckiej pod kątem klauzul niedozwolonych, nawet jeśli konsument nie podniósł takiego zarzutu.
Czy zaniechanie zbadania z urzędu klauzul abuzywnych przez sąd pierwszej instancji stanowi nierozpoznanie istoty sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zaniechanie wymaganej analizy skutkuje nierozpoznaniem istoty sprawy.
Uzasadnienie
Badanie charakteru warunków umownych pod kątem ich ewentualnej abuzywności jest niezbędne dla ustalenia treści łączącej strony umowy i wynikającego z niej stosunku prawnego, a jego brak pozbawia strony możliwości dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy.
Czy ogłoszenie upadłości konsumenckiej dłużnika pozbawia wierzyciela prawa dochodzenia roszczeń od poręczyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ogłoszenie upadłości konsumenckiej dłużnika nie pozbawia wierzyciela prawa dochodzenia roszczeń od poręczyciela.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 491 15 ust. 5 Prawa upadłościowego, ustalenie planu spłaty wierzycieli i umorzenie zobowiązań upadłego jest skuteczne w stosunkach pomiędzy upadłym a poręczycielem, a wierzyciel może dochodzić roszczeń od poręczyciela w pełnej wysokości.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w K. | instytucja | powód |
| J. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
| E. K. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 kpc przez dokonanie dowolnej oceny dowodów nie został dostatecznie uzasadniony w apelacji.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Pozwana nie wskazała, dlaczego żądanie spełnienia świadczenia od poręczyciela stanowić miałoby nadużycie prawa podmiotowego.
k.c. art. 876 § § 1
Kodeks cywilny
u.p.u. art. 491 § 15 ust. 5
Prawo upadłościowe
Ustalenie planu spłaty wierzycieli nie narusza praw wierzyciela wobec poręczyciela upadłego ani praw wynikających z zabezpieczeń ustanowionych na mieniu osoby trzeciej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaniechanie przez Sąd Rejonowy zbadania z urzędu klauzul abuzywnych w umowie konsumenckiej, co stanowi naruszenie prawa materialnego i nierozpoznanie istoty sprawy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacyjne dotyczące sprzeczności ustaleń sądu z dowodami, naruszenia art. 233 § 1 kpc, art. 5 kc i art. 876 § 1 kc nie zasługiwały na uwzględnienie.
Godne uwagi sformułowania
sąd krajowy zobowiązany jest z urzędu do badania nieuczciwego charakteru warunków umownych • zaniechanie wymaganej analizy skutkuje w rezultacie nierozpoznaniem istoty sprawy • nie jest przy tym możliwe usunięcie skutków tego uchybienia na etapie postępowania odwoławczego, ponieważ pozbawiałoby to strony ich prawa do postępowania dwuinstancyjnego
Skład orzekający
Ryszard Małecki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Obowiązek sądów do zbadania z urzędu klauzul abuzywnych w umowach konsumenckich, nawet jeśli konsument nie podniósł takiego zarzutu."
Ograniczenia: Dotyczy umów konsumenckich zawieranych z przedsiębiorcami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa podkreśla ważny obowiązek sądów wynikający z prawa UE, który może mieć istotne konsekwencje dla konsumentów i przedsiębiorców w zakresie umów konsumenckich.
“Sąd musi z urzędu sprawdzać umowy konsumenckie pod kątem klauzul abuzywnych – nawet jeśli Ty o tym zapomnisz!”
Dane finansowe
WPS: 55 198,56 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.