I C 306/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód E. D. domagał się od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w O. kwoty 100 000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, zarzucając niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Roszczenie wynikało z postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 21.05.2013 r., które zezwoliło na przeprowadzenie zabiegu lekarskiego wobec powoda mimo jego sprzeciwu, w związku z samouszkodzeniem. Sąd Okręgowy w O. wydał to postanowienie na podstawie art. 118 § 3 kkw, dysponując jedynie opinią jednego lekarza. Sąd Apelacyjny w Białymstoku uchylił to postanowienie, wskazując, że warunkiem jego wydania jest stwierdzenie zagrożenia dla życia przez co najmniej dwóch lekarzy. W dalszym postępowaniu sprawę umorzono jako bezprzedmiotową, gdyż zabieg został już wykonany. Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie, analizując powództwo, uznał, że postanowienie z dnia 21.05.2013 r. zostało wydane z naruszeniem prawa, co stanowiło niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej. Wskutek tego naruszono integralność cielesną powoda i jego prawo do samostanowienia. Jednakże, sąd nie przyznał zadośćuczynienia, argumentując, że zabieg, wykonany w celu usunięcia samouszkodzeń powoda (wbicie drutów w mięsień sercowy), ostatecznie poprawił jego stan zdrowia i nie spowodował krzywdy uzasadniającej odszkodowanie. Sąd podkreślił, że powód sam dokonał samookaleczenia, a celem zabiegu było usunięcie ciał obcych, co zostało osiągnięte bez powikłań. Przyznanie zadośćuczynienia w takiej sytuacji byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Powództwo zostało oddalone, a powód nie został obciążony kosztami procesu ze względu na jego sytuację materialną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja odpowiedzialności Skarbu Państwa za niezgodne z prawem działania sądu, zwłaszcza w kontekście praw pacjenta i samookaleczeń, oraz ocena krzywdy w takich sytuacjach.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji samookaleczenia i specyficznych okoliczności proceduralnych związanych z wydaniem postanowienia o zabiegu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wydanie postanowienia zezwalającego na zabieg medyczny wbrew woli pacjenta, z naruszeniem przepisów proceduralnych, stanowi podstawę do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę od Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nawet jeśli wydanie postanowienia było niezgodne z prawem i naruszyło prawo pacjenta do samostanowienia, to w sytuacji, gdy zabieg miał na celu usunięcie samouszkodzeń dokonanych przez pacjenta i ostatecznie poprawił jego stan zdrowia, nie można uznać, że pacjent doznał krzywdy uzasadniającej zadośćuczynienie pieniężne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo naruszenia prawa przy wydawaniu postanowienia o zabiegu, powód nie doznał krzywdy, ponieważ zabieg był wynikiem jego samouszkodzenia, miał na celu usunięcie ciał obcych i ostatecznie poprawił jego stan zdrowia. Przyznanie zadośćuczynienia w takiej sytuacji byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Czy naruszenie prawa pacjenta do samostanowienia poprzez przymusowe wykonanie zabiegu medycznego, nawet jeśli ostatecznie korzystnego dla zdrowia, uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia pieniężnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w okolicznościach, gdy naruszenie wynika z samouszkodzenia pacjenta, a zabieg prowadzi do poprawy jego stanu zdrowia, przyznanie zadośćuczynienia byłoby rażąco sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że powód sam dokonał samookaleczenia, a zabieg, choć wykonany przymusowo, przyniósł mu korzyść zdrowotną. Przyznanie zadośćuczynienia za naruszenie prawa do samostanowienia w takiej sytuacji byłoby nieakceptowalne społecznie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. D. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w O. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
kkw art. 118 § § 3
Kodeks karny wykonawczy
Podstawa do zezwolenia na dokonanie zabiegu lekarskiego wobec skazanego mimo jego sprzeciwu, w przypadku groźby poważnego niebezpieczeństwa dla życia.
kc art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej.
kc art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa do przyznania zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w razie uszkodzenia ciała.
kc art. 448
Kodeks cywilny
Możliwość zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.
Pomocnicze
kkw art. 118 § § 2
Kodeks karny wykonawczy
Wymaga stwierdzenia zagrożenia dla życia przez 2 lekarzy jako warunek wydania postanowienia o zabiegu bez zgody skazanego.
kc art. 444 § § 1
Kodeks cywilny
Naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z uszkodzenia ciała koszty.
kc art. 24
Kodeks cywilny
Środki ochrony dóbr osobistych.
kpc art. 44
Kodeks postępowania cywilnego
Przeszkody uniemożliwiające rozpoznanie sprawy.
kpc art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada nieobciążania strony kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 107 § ust. 2
Dotyczy wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych.
kpc art. 117 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wniosków o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
kkw art. 119 § § 1
Kodeks karny wykonawczy
Podstawa obciążenia skazanego kosztami leczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zabieg medyczny, mimo naruszenia prawa przy wydawaniu postanowienia, ostatecznie poprawił stan zdrowia powoda. • Powód sam dokonał samouszkodzenia, co osłabia jego roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę. • Przyznanie zadośćuczynienia w sytuacji samookaleczenia i poprawy stanu zdrowia byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. • Obciążenie kosztami leczenia nastąpiło na innej podstawie prawnej i w innym postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Wydanie postanowienia o zabiegu medycznym wbrew woli powoda było niezgodne z prawem i naruszyło jego dobra osobiste. • Naruszenie prawa pacjenta do samostanowienia uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia.
Godne uwagi sformułowania
przyznanie powodowi jakiegokolwiek zadośćuczynienia w sposób rażąco godziłoby w zasady współżycia społecznego • czyniąc sobie szkodę i nie zgadzając się na udzielenie mu pomocy w warunkach pozbawienia wolności, uzyskałby korzyść tylko z tego względu, że ostatecznie udzielono mu takiej pomocy
Skład orzekający
Przemysław Jagosz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja odpowiedzialności Skarbu Państwa za niezgodne z prawem działania sądu, zwłaszcza w kontekście praw pacjenta i samookaleczeń, oraz ocena krzywdy w takich sytuacjach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji samookaleczenia i specyficznych okoliczności proceduralnych związanych z wydaniem postanowienia o zabiegu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy stan faktyczny (samouszkodzenie, przymusowy zabieg) oraz analizę odpowiedzialności państwa w kontekście praw pacjenta i zasad współżycia społecznego.
“Czy przymusowy zabieg ratujący życie, ale wykonany z naruszeniem prawa, może być podstawą do żądania odszkodowania od państwa?”
Dane finansowe
WPS: 100 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.