I C 287/24

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2025-03-06
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
pożyczkaumowa pożyczkicesja wierzytelnościpozorność czynności prawnejodsetkikoszty postępowaniaeurospółkaosoba fizyczna

Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz spółki zwrot pożyczki w kwocie 24 000 euro wraz z odsetkami, oddalając zarzut pozorności umów.

Spółka (...) sp. z o.o. pozwała A. K. o zapłatę 24 000 euro z odsetkami, wywodząc roszczenie z umów pożyczek zawartych przez jej poprzednika prawnego, P. K., z pozwaną. Pozwana zarzuciła, że umowy były pozorne, a środki miały charakter darowizny lub były przeznaczone na wspólne utrzymanie rodziny. Sąd Okręgowy uznał umowy pożyczek za ważne i skuteczne, oddalając zarzut pozorności i zasądzając całą dochodzoną kwotę wraz z odsetkami.

Powódka, spółka (...) sp. z o.o., wniosła pozew o zapłatę 24 000 euro wraz z odsetkami, wywodząc swoje roszczenie z dwóch umów pożyczek zawartych przez P. K. z pozwaną A. K. w dniach 20 i 21 kwietnia 2021 r. na potrzeby finansowania działalności gospodarczej pozwanej. Pozwana nie zwróciła pożyczek ani umówionych odsetek, a następnie P. K. przeniósł wierzytelności na rzecz spółki. Pozwana w sprzeciwie od nakazu zapłaty zarzuciła, że umowy pożyczek były pozorne, a wolą stron było jedynie przekazanie środków bez obowiązku zwrotu, co miało wynikać z ich relacji małżeńskiej i wcześniejszych darowizn. Podniosła również zarzut braku skutecznego zawiadomienia o cesji wierzytelności. Sąd Okręgowy, po analizie materiału dowodowego, uznał umowy pożyczek za ważne i skuteczne. Oddalił zarzut pozorności, wskazując, że pozwana nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie tej tezy, a treść umów i wypłata środków potwierdzają zamiar stron co do udzielenia i zwrotu pożyczki. Sąd podkreślił, że pozorność musi być udowodniona, a zeznania pozwanej i przedstawiona dokumentacja nie były wystarczające. W konsekwencji, sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 24 000 euro wraz z umownymi i ustawowymi odsetkami, a także koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, umowy pożyczek zostały uznane za ważne i skuteczne. Pozwana nie udowodniła pozorności czynności prawnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwana nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie zarzutu pozorności. Treść umów, wypłata środków i brak dowodów na ukrycie innej czynności prawnej przemawiały za ważnością umów pożyczek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

(...) sp. z o.o.

Strony

NazwaTypRola
(...) sp. z o.o.spółkapowód
A. K.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 720 § § 1

Kodeks cywilny

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Pomocnicze

k.c. art. 509 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu, albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.

k.c. art. 512

Kodeks cywilny

Ewentualny brak zawiadomienia dłużnika o cesji wierzytelności nie ma wpływu na jej ważność, a co najwyżej może rodzić konsekwencje w wypadku dokonania spłaty przez dłużnika do rąk cedenta.

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks cywilny

Nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Jeżeli oświadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności.

k.c. art. 359 § § 1

Kodeks cywilny

Odsetki od sumy pieniężnej należą się według ustawy tylko wtedy, gdy tak wynika z czynności prawnej lub z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji właściwego organu.

k.c. art. 481 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w prawie oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej NBP i 3,5 punktów procentowych.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 98 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się koszty sądowe, koszty zastępstwa procesowego, koszty mediacji, koszty przyznane od strony przeciwnej.

k.p.c. art. 98 § § 1 1

Kodeks postępowania cywilnego

Do kosztów strony przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Dz.U. 2015 poz. 1854 art. 2 § pkt 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Określa stawki opłat za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczność umowy przelewu wierzytelności. Ważność i skuteczność umów pożyczek. Brak dowodów na pozorność umów pożyczek. Obowiązek zwrotu pożyczonej kwoty wraz z odsetkami.

Odrzucone argumenty

Pozorność umów pożyczek. Brak obowiązku zwrotu środków. Brak skutecznego zawiadomienia o cesji wierzytelności. Brak legitymacji czynnej powódki.

Godne uwagi sformułowania

Umowy te miały charakter pozorny, albowiem wolą stron w dniu zawarcia rzeczonych umów był brak wywołania woli skutków prawnych, o których mowa w art. 720 k.c. W ocenie Sądu składu orzekającego zawarte pomiędzy P. K. , a A. K. umowy darowizny na bazie których pozwana starała się dowodzić pozorności Umów pożyczek potwierdziły oczywistą okoliczność, że obie strony tych umów miały świadomość skutków prawnych zawarcia umowy darowizny oraz skutków prawnych zawarcia umowy pożyczki i różnic pomiędzy tymi umowami. Nie ma przy tym znaczenia w jakim celu pozwana pożyczyła od P. K. łączną kwotę 24 000,00 euro i na co te środki przeznaczyła skoro wykazane zostało w sposób niebudzący wątpliwości, że sporne Umowy zostały skutecznie zawarte, a następnie pozwanej – w wykonaniu tychże Umów – została przekazana łącznie kwota 24 000,00 euro.

Skład orzekający

Ewa Ligoń-Krawczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pozorności czynności prawnej, cesji wierzytelności oraz umowy pożyczki w kontekście relacji rodzinnych i biznesowych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i relacji między stronami. Kluczowe jest udowodnienie pozorności czynności prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy zarzutu pozorności umowy pożyczki w kontekście relacji małżeńskich i biznesowych, co może być interesujące dla prawników zajmujących się prawem zobowiązań i rodzinnym.

Czy umowa pożyczki między małżonkami może być pozorna? Sąd rozstrzyga w sprawie 24 tys. euro.

Dane finansowe

WPS: 24 000 EUR

kwota główna pożyczki: 24 000 EUR

zwrot kosztów postępowania: 10 963 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 287/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 marca 2025 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Ewa Ligoń-Krawczyk Protokolant: starszy sekretarz sądowy Ewa Kocielnik po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2025 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. przeciwko A. K. o zapłatę 1. zasądza od A. K. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 24.000,00 euro (dwadzieścia cztery tysiące euro 00/100) wraz z: a) odsetkami umownymi w wysokości 4 % w skali roku od kwoty 24.000,00 euro (dwadzieścia cztery tysiące euro 00/100) od dnia 30 kwietnia 2021 roku do dnia 31 grudnia 2021 roku; b) odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 24.000,00 euro (dwadzieścia cztery tysiące euro 00/100) od dnia 1 stycznia 2022 roku do dnia zapłaty; 2. zasądza od A. K. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 10.963 zł (dziesięć tysięcy dziewięćset sześćdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty. Sygn. akt I C 287/24 UZASADNIENIE wyroku z dnia 6 marca 2025 r. Pozwem z dnia 21 września 2023 r. (data stempla pocztowego) skierowanym przeciwko A. K. , (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i orzeczenie, aby pozwana zapłaciła powódce kwotę 24 000,00 euro wraz z: a) odsetkami umownymi w wysokości 4% w skali roku liczonymi od kwoty 24 000,00 euro od dnia 30 kwietnia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r.; b) odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 24 000,00 euro liczonymi od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty; oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego. W razie wniesienia przez pozwaną sprzeciwu lub przekazania sprawy do postępowania zwykłego strona powodowa wniosła o zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 24 000,00 euro wraz z: a) odsetkami umownymi w wysokości 4% w skali roku liczonymi od kwoty 24 000,00 euro od dnia 30 kwietnia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r.; b) odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 24 000,00 euro liczonymi od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty; oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego. W uzasadnieniu pozwu strona powodowa wskazał, iż w dniach 20 kwietnia 2021 r. oraz 21 kwietnia 2021 r. P. K. zawarł z A. K. umowy pożyczki pożyczając na podstawie każdej z nich kwotę 12 000,00 euro na potrzeby finansowania działalności gospodarczej pozwanej. Podała, że łącznie na podstawie obu umów P. K. udzielił pozwanej pożyczek w kwocie 24 000,00 euro. Powodowa Spółka zauważyła, że zgodnie z treścią umów obie pożyczki były oprocentowane w wysokości 4% w skali roku i miały być w pełni spłacone do dnia 31 grudnia 2021 r., a ich wypłata nastąpiła w dniu 30 kwietnia 2021 r. Zaznaczyła także, że mimo upływu terminu spłaty pożyczek (31 grudnia 2021 r.), pozwana nie zwróciła ani kapitału ani umówionych odsetek. Powódka zaznaczyła także, że P. K. wezwał pozwaną do zwrotu wypłaconych pożyczek wraz z należnymi odsetkami umownymi i odsetkami ustawowymi za opóźnienie, lecz wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. W dalszej kolejności wskazano, iż dnia 10 lipca 2023 r. P. K. zawarł z powodową Spółką umowę przelewu wierzytelności, na podstawie której P. K. przeniósł na nią wierzytelności o łącznej kwocie 24 000,00 euro wynikające z opisanych powyżej umów pożyczek z dnia 20 kwietnia 2021 r. i z dnia 21 kwietnia 2021 r. Dodano, że wierzytelności zostały przeniesione wraz ze wszelkimi związanymi z nimi prawami, a w konsekwencji powyższego powódka stała się uprawniona do dochodzenia zwrotu przedmiotowych pożyczek wraz z odsetkami. Powodowa Spółka podkreśliła, że w dniu 16 lipca 2023 r. przesłała na adres pozwanej zawiadomienie o przelewie wierzytelności. Końcowo pozwana zauważyła, że w związku z brakiem odrębnej regulacji umownej w tym zakresie, terminem początkowym naliczania odsetek umownych jest data udostępnienia kapitału pożyczkobiorcy, a co za tym idzie domaga się zasądzenia odsetek umownych w wysokości 4% od dnia 30 kwietnia 2021 r. do ustalonego w umowie dnia spłaty pożyczek tj. do dnia 31 grudnia 2021 r. Dodała przy tym, iż ponieważ pozwana nie dokonała terminowego zwrotu pożyczek wraz z odsetkami umownymi, z chwilą upływu terminu zwrotu pożyczek, pozostaje w opóźnieniu w zapłacie kapitału pożyczonego na podstawie umów zawartych dnia 20 i 21 kwietnia 2021 r., co uzasadnia naliczanie na podstawie art. 481 § 1 k.c. , odsetek ustawowych za opóźnienie od daty wymagalności roszczenia strony powodowej, tj. od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty (pozew – k. 3-8) . Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym w dniu 30 października 2023 r. roszczenie pozwu zostało uwzględnione w całości, a powodowej Spółce przyznano zwrot kosztów postępowania (nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 30 października 2023 r. – k. 36) . W sprzeciwie od ww. nakazu zapłaty – z dnia 19 stycznia 2024 r. (data prezentaty) – pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie wszelkich kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu sprzeciwu pozwana potwierdziła fakt zawarcia umów pożyczek w dniu 20 kwietnia 2021 r. oraz w dniu 21 kwietnia 2021 r. wskazując jednak, że umowy te miały charakter pozorny, albowiem wolą stron w dniu zawarcia rzeczonych umów był brak wywołania woli skutków prawnych, o których mowa w art. 720 k.c. , w szczególności na pozorność tych umów wskazuje cel oraz umowny brak woli stron do zwrotu umówionej kwoty. Pozwana zauważyła, że strony ww. pożyczek nie umawiały się na zwrot kwot pieniężnych przekazanych na mocy spornych umów – P. K. , cedent, udzielał pozwanej (małżonce) rzekomych pożyczek bez woli ich zwrotu. Dodała, że P. K. przekazywał już wcześniej pozwanej pożyczki i darowizny pieniężne w wysokich kwotach, na łączną sumę kilku milionów złotych. Dodatkowo podała, że sporządzenie i udzielenie przez poprzednika prawnego powódki (udziałowca i wspólnika powódki) ww. pożyczek było jedynie wolą P. K. , a intencją stron było zlecenie przelewu na wskazane w rzekomych umowach pożyczek kwoty, bez zamiaru wywołania wynikających z nich skutków prawnych - woli zwrotu łącznej kwoty 24 000,00 euro. Pozwana przyznała, że małżonkowie prowadzili życie na ponadprzeciętnie wysokim poziomie, co było możliwe dzięki dochodom osiąganym przez męża pozwanej z różnego rodzaju działalności, a pomiędzy małżonkami istniał podział ról, jakie każde z małżonków pełnił w rodzinie – pozwana przejęła na siebie wszelkie obowiązki związane z prowadzeniem rodzinnego domu i organizowaniem wszelkich innych aspektów życie rodzinnego, w których uczestniczył jej mąż, zaś P. K. zarabiał na rodzinę. Dodała, iż otrzymywała od P. K. bądź jego współpracowników dyspozycje co do sposobu rozdysponowania otrzymanych – czy to w drodze darowizn czy pożyczek – kwot, a ufając mężowi nie kwestionowała owych dyspozycji. Zaznaczyła także, że nie zwracała się do męża z prośbą o udzielenie i wypłatę jej spornych pożyczek, tym bardziej na wskazany w umowach rzekomy cel. W dalszej kolejności pozwana wskazała, że strony umów w żaden sposób nie zakładały zwrotu pożyczek, a wynikało to z łączącej ich relacji małżeńskiej. Przekazywane środki służyły utrzymaniu ich wspólnej rodziny i domu – pozwana dokonywała płatności za rachunki, kupowała niezbędne przedmioty do domu, a zatem cel pożyczki wskazany w treści umów jest niezgodny z rzeczywistym celem przekazania pieniędzy pozwanej. Dodała przy tym, że w kwietniu 2021 r. nie zaistniała potrzeba dofinansowania prowadzonej przez nią działalności. Pozwana podkreśliła, że w dniu zawarcia umów nie osiągała i w dalszym ciągu nie osiąga dochodów, które pozwalałyby jej na jakąkolwiek spłatę tak dużych kwot otrzymanych od małżonka P. K. , o czym małżonek pozwanej miał wiedzę. Pozwana wskazała, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 83 § 2 k.c. , bowiem powódka działała w złej wierze – jej wspólnikiem jest P. K. (cedent). Zaakcentowała także, że zawiadomienie o cesji wierzytelności z dnia 10 lipca 2023 r. nie zostało pozwanej skutecznie doręczone i brak jest potwierdzenia odbioru rzeczonego zawiadomienia – w załącznikach do pozwu widnieje jedynie potwierdzenie nadania zawiadomienia o cesji wierzytelności. Dodała przy tym, że nie mieszkała w miejscu wskazywanym przez powódkę od dłuższego czasu, o czym powódka miała pełną wiedzę, ze względu na toczące się między stronami inne postępowania. Powołując się na powyższe okoliczności pozwana wskazała na brak legitymacji czynnej powodowej Spółki. Końcowo, pozwana podkreśliła, że twierdzenia powódki, jakoby próbowała ona polubownie rozwiązać spór wzywając pozwaną do ugodowego porozumienia się, do którego - jak twierdzi powódka – nie doszło, są gołosłowne i bezpodstawne w konsekwencji czego bezzasadne jest żądanie pozwu zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie od łącznej kwoty 24 000,00 euro od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty (sprzeciw od nakazu zapłaty – k. 96-103) . Zarządzeniem z dnia 6 lutego 2024 r. nakazano m.in. sprawę zakreślić w rep. Nc i wpisać do rep. C. Od tego czasu postępowanie toczyło się w trybie zwykłym (zarządzenie z dnia 6 lutego 2024 r. – k. 121) . W piśmie z dnia 2 kwietnia 2024 r. (data stempla pocztowego) strona powodowa podtrzymała żądanie pozwu podkreślając jednocześnie, że zawarte wcześniej umowy darowizny potwierdzają oczywistą okoliczność, że obie strony zawartych umów miały świadomość ich skutków prawnych, jak i różnic pomiędzy nimi (pismo przygotowawcze – k. 124-129) . W dalszym toku postępowania strona pozwana także podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko wskazując dodatkowo, iż P. K. jest niewątpliwie osobą, która posiada wiedzę oraz kompetencje zdobyte w ramach wieloletniej praktyki biznesowej, a co za tym idzie doskonale rozumie ryzyko związane z zawieraniem umów pożyczek z osobą, która całkowicie zawiesiła swoją aktywność zawodową i nie osiąga żadnego dochodu. Podkreśliła, że w takich sytuacjach stosuje się zwyczajowo inne formy zabezpieczenia pożyczonych środków, w tym w szczególności przewłaszczenie na zabezpieczenie czy wpisanie hipoteki – pozwana, w momencie udzielania pożyczek, była właścicielką nieruchomości. Zaznaczyła jednocześnie, że P. K. z jakiegoś powodu nie zdecydował się na takie rozwiązanie, pomimo tego, iż doskonale zdawał sobie sprawę z sytuacji materialnej swojej małżonki (pismo strony pozwanej – k. 133-138; pismo przygotowawcze – k. 202-205) . Do czasu zamknięcia rozprawy w dniu 12 lutego 2025 r. tak sformułowane stanowiska procesowe stron nie uległy zmianie (protokół z rozprawy z dnia 12 lutego 2025 r. – k. 238-240) . Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W sierpniu 2018 r. A. K. zawarła z P. K. związek małżeński podpisując uprzednio umowę majątkową małżeńską ustanawiającą ustrój rozdzielności majątkowej. W trakcie trwania małżeństwa pozwana posiadała prywatny rachunek bankowy oraz otrzymała kartę płatniczą przypisaną do złotówkowego konta P. K. . Małżonkowie nie posiadali wspólnego konta. (dowód: zeznania pozwanej A. K. złożone na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. – k. 239-240) Małżonkowie zawierali pomiędzy sobą różnorodne umowy cywilnoprawne, w tym umowy darowizny – w dniu 28 listopada 2019 r., w dniu 21 kwietnia 2021 r. oraz w dniu 15 września 2021 r. – na podstawie których P. K. miał przekazywać pozwanej znaczne środki pieniężne. Po każdorazowym ich przyjęciu pozwana otrzymywała, od męża lub jego pracowników, dyspozycje w zakresie przeznaczenia tychże środków. (dowód: umowa darowizny z dnia 21 kwietnia 2021 r. – k. 106-107; umowa darowizny środków pieniężnych z dnia 28 listopada 2019 r. – k. 111; umowa darowizny środków pieniężnych z dnia 15 września 2021 r. – k. 113; zeznania pozwanej A. K. złożone na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. – k. 239-240) W dniach 20 kwietnia 2021 r. oraz 21 kwietnia 2021 r. zawarli także dwie umowy pożyczki o tożsamej treści (dalej: Umowa z dnia 20 kwietnia 2021 r. i Umowa z dnia 21 kwietnia 2021 r. lub Umowy pożyczek), na podstawie których P. K. udzielił A. K. pożyczek w kwocie po 12 000,00 euro w celu finansowania działalności gospodarczej pozwanej (Artykuł 1. Umów pożyczek). Stosownie do Artykułu 2. Umów pożyczek pożyczki były oprocentowane w wysokości 4% rocznie od wypłacanych kwot. Zgodnie z Artykułem 3. ust. 1-3 Umów pożyczek o ile strony nie uzgodniły przedłużenia terminu spłaty pożyczek, pożyczki miały zostać spłacone w pełnej wysokości w terminie do dnia 31 grudnia 2021 r. Umowy mogły być odnawiane lub przedłużane za pisemną zgodą Pożyczkobiorcy i Pożyczkodawcy. Pożyczkobiorca mógł, według własnego uznania, spłacić odsetki od pożyczek lub kwoty główne pożyczek w każdym czasie w całości albo spłacać je w częściach bez konieczności zapłaty kary ani premii. Wszelkie częściowe spłaty miały zostać w pierwszej kolejności zaliczone na poczet spłaty całości naliczonych odsetek, które nie zostały uiszczone do dnia spłaty włącznie, a następnie – na poczet zmniejszenia kwoty głównej pożyczek. Podpisując umowy A. K. podała adres: ul. (...) , (...)-(...) W. . (dowód: loan agreement (...) ,2021 wraz z tłumaczeniem poświadczonym – k. 18-19v; loan agreement (...) , 2021 wraz z tłumaczeniem poświadczonym – k. 21-22v) Pozwana nie przeczytała treści ani Umowy z dnia 20 kwietnia 2021 r., ani Umowy z dnia 21 kwietnia 2021 r. przed ich podpisaniem. (dowód: zeznania pozwanej A. K. złożone na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. – k. 239-240) W dniu 30 kwietnia 2021 r. P. K. dokonał na rzecz A. K. dwa przelewy tytułem spornych Umów pożyczek, każdy po 12 000,00 euro. (dowód: potwierdzenie transakcji z dnia 30 kwietnia 2021 r. – k. 24, 26) A. K. nie dokonała żadnej płatności tytułem spłaty spornych Umów pożyczek. Umowy te nie zostały także odnowione bądź przedłużone. Pozwana nie pracuje, nie ma żadnych dochodów, nie jest w stanie spłacić pożyczek. (okoliczności bezsporne oraz dowód: zeznania pozwanej A. K. złożone na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. – k. 239-240) Pozwana w dniu 4 lutego 2022 r. wniosła do sądu we Francji pozew rozwodowy, któremu został nadany dalszy bieg. Sprawa rozpoznawana jest zgodnie z przepisami prawa polskiego. (dowód: zeznania pozwanej A. K. złożone na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. – k. 239-240) W dniu 10 lipca 2023 r. P. K. dokonał przelewu wierzytelności wynikających z zawartych z pozwaną Umów pożyczek – w łącznej kwocie głównej 24 000,00 euro, na rzecz powódki – (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. , przenosząc wierzytelności wraz ze wszelkimi związanymi z nimi prawami oraz przekazując wszystkie posiadane dokumenty potwierdzające istnienie i wysokość wierzytelności (§ 1 ust. 1 i 2 oraz § 2 ust. 1 Umowy przelewu wierzytelności). Stosownie do § 3 Umowy przelewu wierzytelności o dokonanym przelewie wierzytelności cedent miał powiadomić dłużnika na piśmie niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia zawarcia Umowy. Wzór zawiadomienia miał stanowić załącznik nr 1 do Umowy. (dowód: umowa przelewu wierzytelności z dnia 10 lipca 2023 r. – k. 28-28v; załącznik nr 1 do umowy przelewu wierzytelności z dnia 10 lipca 2023 r. – k. 29) Zawiadomienie o dokonaniu cesji wierzytelności zostało do pozwanej nadane na adres wynikający ze spornych Umów pożyczek: ul. (...) lok. (...) , (...)-(...) W. , w dniu 16 sierpnia 2023 r. (data stempla pocztowego). (dowód: zawiadomienie o dokonaniu cesji wierzytelności – k. 31; potwierdzenie nadania z dnia 16 sierpnia 2023 r. – k. 31v) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie okoliczności między stronami bezspornych, jak również złożonych do akt sprawy dokumentów. Sąd w całości dał wiarę przedłożonym dokumentom wymienionym w uzasadnieniu, bowiem żadna ze stron nie podważała ich autentyczności, a Sąd nie miał podstaw do kwestionowania ich wiarygodności, bądź zawartej w nich treści z urzędu. Dokonując ustaleń faktycznych Sąd oparł się również na dowodzie z przesłuchania pozwanej w zakresie wskazanym w ustalonym stanie faktycznym. W ocenie Sądu w tej części posiadała ona istotne dla rozstrzygnięcia sprawy informacje, które znajdowały potwierdzenie w pozostałym zgormadzonym w sprawie materiale dowodowym. Za niewiarygodne w świetle zgromadzonych w sprawie dokumentów należało uznać twierdzenia pozwanej, jakoby sporne Umowy pożyczki zostały zawarte dla pozoru. Twierdzenia te nie korelowały z pozostałym zebranym w sprawie materiale dowodowym, w szczególności z treścią Umowy z dnia 20 kwietni 2021 r. i Umowy z dnia 21 kwietnia 2021 r. Sąd natomiast nie mógł dać wiary tezie pozwanej skoro na jej poparcie nie przedstawiła miarodajnych dowodów. Za takie bowiem nie mogły być uznane załączone do odpowiedzi na pozew ani wydruki korespondencji mailowej, których treść w żaden sposób nie mogła wpłynąć na ocenę charakteru spornych Umów, gdyż odnosiła się jedynie do faktycznego procesu podpisywania jednej z nich, ani umowy darowizny, których – co oczywiste – zamiar i cel zawarcia był z goła odmienny niż spornych Umów. Nie sposób było również uznać za takową – załączoną do pisma z dnia 27 stycznia 2025 r. (data stempla pocztowego) – dokumentację zawierającą potwierdzenia przelewów i korespondencję mailową, która świadczyła jedynie o okoliczności przyznanej przez samą pozwaną, iż pomiędzy nią, a P. K. istniał podział ról, w którym pozwana zajmowała się domem i doglądała niektórych z jego spraw w przypadku jego nieobecności. Sąd pominął pozostałe dowody z dokumentów lub kopii dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, a nie wskazanych powyżej, jako niemających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Powództwo jest uzasadnione i podlegało uwzględnieniu w całości. W sprawie niniejszej strona powodowa domagała się zasądzenia od pozwanej kwoty 24 000,00 euro wraz z odsetkami umownymi w wysokości 4% w skali roku liczonymi od kwoty 24 000,00 euro od dnia 30 kwietnia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r. oraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 24 000,00 euro liczonymi od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty. Podstawy swojego roszczenia upatrywała w dokonanej dnia 10 lipca 2023 r. cesji wierzytelności przysługującej P. K. wobec A. K. , a wynikającej z Umowy pożyczki z dnia 20 kwietnia 2021 r. i Umowy pożyczki z dnia 21 kwietnia 2021 r. – w łącznej kwocie głównej 24 000,00 euro. Pozwana natomiast podniosła zarzut pozorności spornych Umów pożyczek prowadzący także do braku legitymacji czynnej powodowej Spółki. Wskazała jednocześnie, iż nie została skutecznie zawiadomiona o cesji wierzytelności, jak również nie dała stronie powodowej podstaw do wytoczenia powództwa. Wobec tak postawionych zarzutów względem dochodzonego pozwem roszczenia Sąd obowiązany był w pierwszej kolejności odnieść się do skuteczności dokonanej w dniu 10 lipca 2023 r. pomiędzy P. K. , a powodową Spółką cesji wierzytelności. Zgodnie z art. 509 § 1 i 2 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu, albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Co więcej, ewentualny brak zawiadomienia dłużnika o cesji wierzytelności nie ma wpływu na jej ważność, a co najwyżej może rodzić konsekwencje w wypadku dokonania spłaty przez dłużnika do rąk cedenta ( art. 512 k.c. ). Oznacza to, że w przypadku – jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie – Umów pożyczek zobowiązanie pozwanej, jako pożyczkobiorcy istnieje nadal, z tą tylko różnicą, że zapłaty żąda inny podmiot. Ustalenie powyższego pozwala przejść do meritum sprawy. Podstawę prawną żądania pozwu stanowi przepis art. 720 § 1 k.c. , zgodnie z treścią którego przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Pozwana przyznała fakt zawarcia spornych Umów pożyczek, z których powódka wywodzi roszczenie, wskazując jednocześnie, iż Umowy te zawarte zostały dla pozoru. W tym miejscu zaakcentować należy, iż zgodnie z treścią przepisu art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Reguła dotycząca ciężaru dowodu nie może być rozumiana w ten sposób, że zawsze, bez względu na okoliczności sprawy, spoczywa on na stronie powodowej. Zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu wynikającym z przepisu art. 6 k.c. , powód jest zobowiązany do wykazania wszystkich okoliczności uzasadniających jego roszczenie tak co do zasady jak i wysokości. Pozwany zaś, który odmawia uczynienia zadość żądaniu powoda, obowiązany jest udowodnić fakty wskazujące na to, że uprawnienie żądającemu nie przysługuje. Spoczywający na pozwanym obowiązek dowiedzenia okoliczności wskazujących na wygaśnięcie zobowiązania nie może wyprzedzać ciążącego na powodzie obowiązku udowodnienia powództwa. W niniejszym procesie, z uwagi na stanowisko strony pozwanej, strona powodowa zobowiązana była więc udowodnić, stosownie do treści przepisu art. 6 k.c. , nie tylko fakt skutecznego nabycia wierzytelności, ale również fakt zawarcia Umów pożyczek z dnia 20 kwietnia 2021 r. oraz z dnia 21 kwietnia 2021 r. na łączną kwotę 24 000,00 euro, a także to, że pozwana nie wywiązała się z obowiązku zwrotu pożyczonej kwoty i z tego tytułu powstało zadłużenie w dochodzonej pozwem kwocie. Strona powodowa wywiązała się z tak zakreślonego ciężaru dowodowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w dniu 10 lipca 2023 r. (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. zawarła z P. K. umowę przelewu wierzytelności, jaka przysługiwała mu wobec A. K. i która wynikała z zawartych między nim, a pozwaną w dniach 20 i 21 kwietnia 2021 r. Umów pożyczek. Okoliczności tych nie kwestionowała pozwana, która nie wykazała zarzucanej przez nią pozorności przedmiotowych czynności prawnych. Z pozorności tej zaś wywodziła dla siebie skutki prawne, w postaci uchylenia się od konieczności oddania kwot udzielonych pożyczek wraz z należnymi od nich odsetkami. Nie powinno przy tym umknąć uwadze, że pozorność czynności prawnej stwierdzonej dokumentem, może być udowodniona za pomocą zeznań świadków i przesłuchania stron również między uczestnikami tej czynności. Pozorność jest bowiem wadą oświadczenia woli, a wady oświadczenia woli mogą być udowodnione wszelkimi środkami i dlatego ograniczenia dowodowe przewidziane w art. 247 k.p.c. nie mają tu zastosowania. (por: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 1966 r., V CR 123/66 i wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2013 r., I ACa 773/12). Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, iż zaoferowany przez pozwaną w toku postępowania materiał dowodowy – sprowadzający się de facto do mało istotnej dokumentacji w postaci korespondencji mailowej i potwierdzeń przelewów oraz zeznań pozwanej ściśle zainteresowanej korzystanym dla siebie rozstrzygnięciem – nie dawał podstaw do poczynienia ustaleń co do tego, że P. K. oraz A. K. zawierając w dniach 20 i 21 kwietnia 2021 r. Umowy pożyczki swoimi zgodnymi i uzewnętrznionymi wobec siebie zamiarami obejmowali ukrycie innej czynności prawnej czy choćby oświadczenia pożyczkodawcy o zwolnieniu pozwanej z obowiązku zwrotu pożyczonych kwot. Jak wynika z art. 83 § 1 k.c. nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Jeżeli oświadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności. Przepis ten opisuje dwie różne sytuacje. Pierwsza zachodzi wówczas gdy strony dokonują czynności prawnej dla pozoru i jej dokonanie nie służy ukryciu innej czynności prawnej. Można tu mówić o pozorności zwykłej, bezwzględnej. Druga dotyczy przypadku, gdy strony dokonują czynności prawnej pozornej w celu ukrycia innej czynności prawnej (dysymulowanej), której skutki prawne rzeczywiście chcą wywołać. Konieczne jest przy tym jednoczesne dokonanie czynności symulowanej i dysymulowanej. Wówczas mamy do czynienia z pozornością kwalifikowaną, względną. Na tle powyższych rozważań zachodzi więc zasadnicze pytanie, a mianowicie jakie inne czynności prawne strony spornych Umów miałyby ukryć skoro nawet w dniu 21 kwietnia 2021 r. zawarły jedną z trzech umów darowizn, mocą której P. K. darował pozwanej znaczne kwoty – 2 350 000,00 euro oraz 1 950 000,00 zł. W ocenie składu orzekającego zawarte pomiędzy P. K. , a A. K. umowy darowizny na bazie których pozwana starała się dowodzić pozorności Umów pożyczek potwierdziły oczywistą okoliczność, że obie strony tych umów miały świadomość skutków prawnych zawarcia umowy darowizny oraz skutków prawnych zawarcia umowy pożyczki i różnic pomiędzy tymi umowami. Skoro zatem w dniu 20 kwietnia 2021 r., a następnie w dniu 21 kwietnia 2021 r. strony zawarły Umowy pożyczek kwot po 12 000,00 euro, to logicznym jest, że zawierając ją P. K. oczekiwał zwrotu tych kwot, a pozwana jako pożyczkobiorca miała świadomość obowiązku zwrotu pożyczanych kwot na zasadach określonych w tych Umowach. Sąd nie ma przy tym wątpliwości, że gdyby wolą stron spornych Umów było przekazanie pozwanej owych środków bez obowiązku ich zwrotu, zawarta w dniu 21 kwietnia 2021 r. umowa darowizny uwzględniałaby także te kwoty. Skoro jednak strony zawarły umowę pożyczki - to dlatego, że taki był ich zgodny zamiar i cel. Dodatkowo, wypłata kwot pożyczek na rachunek pozwanej bezspornie dowodzi, że P. K. nie zawarł przedmiotowych Umów dla pozoru ani nie wyraził zgody na złożenie pozornych oświadczeń przez pozwaną. Natomiast treść Umów jednoznacznie określała zarówno obowiązek zwrotu, jak i datę zwrotu pożyczonych kwot. Pozwana zaś w żadnej mierze nie wykazała, ażeby ustalenia stron kształtowały się odmiennie czy aby pożyczone przez nią kwoty zostały przeznaczone na potrzeby rodziny. Z całą pewnością nie dowodzoną tego przedstawione przez A. K. potwierdzenia przelewów, zwłaszcza przy uwzględnieniu okoliczności, iż w dniu 21 kwietnia 2021 r. pomiędzy A. K. , a P. K. została zawarta również umowa darowizny na znaczne kwoty. Trudno zatem – na podstawie ww. potwierdzeń przelewów – ustalić, które środki, czy to uzyskane w oparciu o Umowy pożyczki czy też umowę darowizny, przeznaczane zostały na owe transakcje. Rola ta natomiast z całą pewnością nie należała do Sądu, zaś skutki braku inicjatywy dowodowej w tymże zakresie obciążały pozwaną. Nie ma przy tym znaczenia w jakim celu pozwana pożyczyła od P. K. łączną kwotę 24 000,00 euro i na co te środki przeznaczyła skoro wykazane zostało w sposób niebudzący wątpliwości, że sporne Umowy zostały skutecznie zawarte, a następnie pozwanej – w wykonaniu tychże Umów – została przekazana łącznie kwota 24 000,00 euro. Taka kwota też wraz z odsetkami wynikającymi z treści Umów - w wysokości 4% w skali roku winna zostać przez pozwaną zwrócona. Skoro zaś pozwana ani do dnia wynikającego z treści Umów – 31 grudnia 2021 r., ani do momentu wyrokowania nie wywiązała się z ciążącego na niej zobowiązania w jakimkolwiek zakresie to w sposób oczywisty dała stronie powodowej podstawy do wytoczenia niniejszego powództwa. Sąd zasądził więc od pozwanej na rzecz powodowej Spółki – następcy prawnego P. K. , całą żądaną kwotę 24 000,00 euro wraz z umownymi odsetkami liczonymi od ww. kwoty od dnia 30 kwietnia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r. oraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 1 stycznia 2022 r., a wiec dnia następującego po dniu, do którego pozwana miała – zgodnie z treścią spornych Umów – zwrócić pożyczki, do dnia zapłaty. Roszczenie o odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego znajduje oparcie w treści art. 359 § 1 k.c. i art. 481 § 1 i 2 k.c. Zgodnie z treścią przepisu art. 481 § 1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Dłużnik popada w opóźnienie jeśli nie spełnia świadczenia pieniężnego w terminie, w którym stało się ono wymagalne także wtedy, gdy kwestionuje istnienie lub wysokość świadczenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2003 r., sygn. II CK 146/02). Mając powyższe na uwadze Sąd w punkcie 1. sentencji wyroku uwzględnił w całości roszczenie pozwu, a w punkcie 2. sentencji wyroku orzekł o kosztach postępowania zgodnie z wyrażoną w przepisie art. 98 § 1 k.p.c. zasadą odpowiedzialności za wynik postepowania, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenie praw i celowej obrony. Na koszty te złożyły się, zgodnie z art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. , opłata od pozwu w kwocie 5 546,00 zł, koszty zastępstwa procesowego obliczone na podstawie § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie – 5 400,00 zł oraz opłata skarbowa od złożonego dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17,00 zł. Koszty te należało zasądzić – stosownie do art. 98 § 1 1 k.p.c. – wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak na wstępie. Sędzia Ewa Ligoń-Krawczyk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI