I C 2867/17

Sąd Rejonowy w LubinieLubin2017-12-01
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniarejonowy
najemstosunek najmuwstąpienie w najemeksmisjabrak tytułu prawnegozaległości czynszowekodeks cywilny

Sąd oddalił powództwo o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu, ponieważ poprzednicy prawni powoda nie posiadali tytułu prawnego do lokalu w chwili ich śmierci.

Powód domagał się ustalenia, że wstąpił w stosunek najmu lokalu po swoich zmarłych rodzicach, którzy byli pierwotnymi najemcami. Sąd Rejonowy w Lubinie oddalił powództwo, argumentując, że umowa najmu lokalu została skutecznie wypowiedziana z powodu zaległości czynszowych, a rodzice powoda zajmowali lokal bez tytułu prawnego. Wyrok eksmisyjny z 2004 roku potwierdził brak tytułu prawnego do lokalu.

Powód M. G. (1) wniósł o ustalenie, że wstąpił w stosunek najmu lokalu mieszkalnego po swoich zmarłych rodzicach, B. G. (1) i A. G. , wskazując, że stale z nimi zamieszkiwał i opiekował się ojcem. Strona pozwana, (...) , wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że umowa najmu została wypowiedziana w 2002 roku z powodu zaległości czynszowych, a rodzice powoda oraz on sam i jego siostra zostali objęci wyrokiem eksmisyjnym z 2004 roku, przyznającym im prawo do lokalu socjalnego. Sąd Rejonowy w Lubinie ustalił, że umowa najmu została skutecznie wypowiedziana, a rodzice powoda zajmowali lokal bez tytułu prawnego, uiszczając odszkodowanie za bezumowne korzystanie. W związku z tym, w chwili śmierci rodziców, nie istniał stosunek najmu, w który powód mógłby wstąpić. Sąd oddalił powództwo, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 691 § 1 k.c. , a także zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej koszty zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba nie może wstąpić w stosunek najmu, jeśli w chwili śmierci najemcy nie istniał ważny stosunek najmu.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że umowa najmu została skutecznie wypowiedziana z powodu zaległości czynszowych, a poprzednicy prawni powoda zajmowali lokal bez tytułu prawnego. W związku z tym, nie istniał stosunek najmu, w który powód mógłby wstąpić na podstawie art. 691 k.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

strona pozwana

Strony

NazwaTypRola
M. G. (1)osoba_fizycznapowód
(...)spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 691 § 1

Kodeks cywilny

Wskazuje krąg osób, które mogą wstąpić w stosunek najmu po śmierci najemcy.

k.c. art. 691 § 2

Kodeks cywilny

Określa warunek stałego zamieszkiwania z najemcą do chwili jego śmierci.

Pomocnicze

k.c. art. 691 § 3

Kodeks cywilny

Stanowi o wygaśnięciu stosunku najmu w braku osób uprawnionych do wstąpienia.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zwrotu kosztów procesu stronie wygrywającej.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa składniki kosztów procesu, w tym koszty zastępstwa procesowego.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu kosztów w przypadku reprezentacji przez radcę prawnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 2

Określa minimalną stawkę wynagrodzenia radcy prawnego w zależności od wartości przedmiotu sporu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa najmu lokalu została skutecznie wypowiedziana z powodu zaległości czynszowych. Rodzice powoda zajmowali lokal bez tytułu prawnego po wypowiedzeniu umowy najmu. Istniał prawomocny wyrok eksmisyjny nakazujący opuszczenie lokalu.

Odrzucone argumenty

Powód wstąpił w stosunek najmu na podstawie art. 691 k.c. jako dziecko najemcy stale z nim zamieszkujące. Powód ma interes prawny w ustaleniu wstąpienia w stosunek najmu.

Godne uwagi sformułowania

nie można wstąpić w stosunek najmu, który nie istnieje zbędnym było badanie okoliczności dotyczących faktycznego, stałego zamieszkiwania powoda w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, gdyż nawet ustalenie, że powód na stałe zamieszkiwał w tym lokalu w dacie śmierci swoich rodziców, nie mogło prowadzić do uwzględnienia powództwa, a to z uwagi na brak podstawowej przesłanki roszczenia – tj. brak stosunku najmu.

Skład orzekający

Anna Lisiecka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że wstąpienie w stosunek najmu jest możliwe tylko wtedy, gdy istnieje ważny stosunek najmu w chwili śmierci najemcy, a nie w przypadku zajmowania lokalu bez tytułu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy umowa najmu została skutecznie wypowiedziana przed śmiercią najemcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe znaczenie posiadania tytułu prawnego do lokalu, nawet po latach jego zamieszkiwania, co jest częstym problemem w sprawach mieszkaniowych.

Czy można odziedziczyć mieszkanie po rodzicach, jeśli nie mieli do niego tytułu prawnego?

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 270 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: I C 2867/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Lubin, dnia 1 grudnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Lubinie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Anna Lisiecka Protokolant: st. sekr. sąd. Margaretta Kozdroń po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2017 r. na rozprawie sprawy z powództwa M. G. (1) przeciwko (...) o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu I. oddala powództwo, II. zasądza od powoda M. G. (1) na rzecz strony pozwanej (...) kwotę 270,00 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt I C 2867/17 UZASADNIENIE Powód M. G. (1) wniósł o ustalenie, że wstąpił w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) , położonego w P. przy ul. (...) , wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu strony pozwanej, (...) . Nadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu w podwójnej wysokości stawki minimalnej. W uzasadnieniu pozwu powód podał, że lokal mieszkalny nr (...) położony w P. przy ul. (...) wchodzi w skład zasobu mieszkaniowego (...) . Dodał, że najemcą tego lokalu była B. G. (1) , a po jej śmierci w stosunek najmu wstąpił jej mąż, A. G. , który już nie żyje. Powód wskazał, że choć nie zawarto nowej umowy najmu, A. G. stał się najemcą w sposób dorozumiany, regulował czynsz i inne opłaty, a strona pozwana nie kwestionowała jego tytułu prawnego do tego lokalu. Powód podniósł, że jest dzieckiem B. i A. G. i w przedmiotowym lokalu ma skoncentrowany ośrodek życia, przy czym zamieszkuje tam stale od dzieciństwa. Podał, że po śmierci B. G. (2) dalej zamieszkiwał wspólnie z ojcem A. G. , którym się opiekował. Zaznaczył, że po śmierci ojca podjął starania o wstąpienie w stosunku najmu, ale strona pozwana odmówiła mu pozytywnego rozpatrzenia wniosku, odsyłając go do kolejki oczekujących na przydział lokalu. Powód podkreślił, że jest dzieckiem najemcy i stale z nim zamieszkiwał do chwili śmierci, w związku z czym spełnione są przesłanki z art. 691 § 1 k.c. , regulujące wstąpienie w stosunek najmu i tym samym ma interes prawny w wytoczeniu powództwa. Nadmienił, że posiada dwoje małoletnich dzieci, w związku z czym strona pozwana, żądając wydania przedmiotowego lokalu, winna zaspokoić jego potrzeby mieszkaniowe poprzez zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego. W odpowiedzi na pozew strona pozwana, (...) wniosła o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie na jej rzecz od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona pozwana podała, że w związku z zaległościami w regulowaniu czynszu najmu umowa najmu lokalu mieszkalnego zawarta pomiędzy (...) a B. G. (1) z dnia 22 września 1987 r. została rozwiązana w drodze wypowiedzenia z dniem 30 czerwca 2002 r., zaś wyrokiem z dnia 4 czerwca 2004 r., sygn. akt VI C 102/04, Sąd Rejonowy w Lubinie orzekł względem B. G. (1) , A. G. , P. G. i M. G. (2) eksmisję ze spornego lokalu, przyznając im uprawnienie do lokalu socjalnego. Strona pozwana podniosła, że od dnia 1 lipca 2002 r. B. G. (1) i A. G. nie posiadali tytułu prawnego do lokalu nr (...) położonego w P. przy ul. (...) i korzystali z tego lokalu bezumownie, uiszczając na rzecz (...) odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu. W tej sytuacji, zdaniem strony pozwanej, powództwo winno zostać oddalone, gdyż poprzednikom prawnym powoda nie przysługiwał tytuł prawny do przedmiotowego lokalu. Z ostrożności procesowej strona pozwana zarzuciła, że powód nie zamieszkiwał ze swoimi rodzicami do chwili ich śmierci, ale wraz z żoną J. G. oraz dziećmi M. F. , K. G. i O. G. zamieszkiwał w P. przy ul. (...) . Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Lokal mieszkalny nr (...) położony w P. przy ul. (...) wchodzi w skład mieszkaniowego zasobu (...) . W dniu 22 września 1987 r. matka powoda M. G. (1) , B. G. (1) , zawarła ze stroną pozwaną, (...) , umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego, w którym zamieszkała wraz z mężem A. G. i dwójką dzieci: córką P. G. i synem M. G. (1) . W związku z zaległościami w zapłacie czynszu strona pozwana w piśmie z dnia 22 maja 2002 r. wypowiedziała B. G. (1) i A. G. umowę najmu lokalu mieszkalnego położonego w P. przy ul. (...) z zachowaniem jednomiesięcznego okresu wypowiedzenia, który upłynął z dniem 30 czerwca 2002 r. Począwszy od dnia 1 lipca 2002 r. rodzice powoda, jego siostra i on sam zajmowali w/w lokal mieszkalny bez tytułu prawnego. Byli oni zobowiązani co miesiąc uiszczać na rzecz strony pozwanej odszkodowanie za bezumowne korzystanie z tego lokalu. Wyrokiem z dnia 4 czerwca 2004 r., wydanym w sprawie o sygn. akt VI C 102/04, Sąd Rejonowy w Lubinie nakazał B. G. (1) , A. G. , P. G. i powodowi M. G. (1) , aby wraz z rzeczami prawa ich reprezentującymi opróżnili i opuścili lokal mieszkalny położony w P. przy ul. (...) i wydali go (...) Sp. z o. o. w P. . Jednocześnie Sąd orzekł, że pozwanym przysługuje prawo do lokalu socjalnego i wstrzymał wykonanie opróżnienia lokalu do czasu złożenia pozwanym przez (...) oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wyrok ten uprawomocnił się z dniem 28 czerwca 2004 r. Według stanu na dzień 16 grudnia 2014 r. w przedmiotowym lokalu mieszkalnym zamieszkiwała tylko B. G. (1) i A. G. . W 2015 r. i 2016 r. powód M. G. (1) zamieszkiwał ze swoją rodziną, tj. żoną i dziećmi w wynajmowanym lokalu mieszkalnym przy ul. (...) w P. . Powód w piśmie z dnia 20 stycznia 2015 r. zwrócił się do strony pozwanej z prośbą o przydzielenie mu lokalu mieszkalnego, wskazując, że tuła się z rodziną po wynajmowanych mieszkaniach. B. G. (1) zmarła w dniu 31 sierpnia 2015 r. Po jej śmierci w przedmiotowym lokalu mieszkalnym zamieszkiwał jej mąż, A. G. , który orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 28 marca 2017 r. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy i niezdolnego do samodzielnej egzystencji do dnia 31 marca 2020 r. A. G. zmarł w dniu 1 kwietnia 2017 r. Po śmierci rodziców, w piśmie z dnia 17 maja 2017 r., powód M. G. (1) zwrócił się do (...) o przydział lokalu mieszkalnego położonego w P. przy ul. (...) , ale (...) pismem z dnia 17 lipca 2017 r. odmówiła mu przydziału lokalu, stwierdzając, że powód nie spełnia warunków określonych w § 16 ust. 1 uchwały Nr (...) (...) w P. z dnia 26 lutego 2002 r. w sprawie ustalenia zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu (...) , który stanowi, że wynajmujący może zawrzeć umowę najmu lokalu stanowiącego własność Gminy z osobami, które z mocy prawa nie wstąpiły w stosunek najmu po śmierci najemcy, jeżeli zamieszkiwały z nim przez okres co najmniej 5 lat. Powód M. G. (1) od 29 września 1987 r. jest zameldowany w przedmiotowym lokalu mieszkalnym na pobyt stały. Dowody: - odpis skrócony aktu zgonu B. G. (1) – k. 10 akt sprawy, - odpis skrócony aktu zgonu A. G. – k. 11 akt sprawy, - odpis skrócony aktu urodzenia M. G. (1) – k. 12 akt sprawy, - orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 28.03.2017 r. – k. 14 akt sprawy, - poświadczenie zameldowania z dnia 14.08.2017 r. – k. 22 akt sprawy, - decyzja strony pozwanej z dnia 17.07.2017 r. – k. 23 akt sprawy, - zawiadomienie o wysokości opłaty stałej za mieszkanie z dnia 26.03.2013 r. – k. 24 akt sprawy., - wypowiedzenie umowy najmu z dnia 22.05.2002 r. – k. 40 akt sprawy, - kopia wyroku Sądu Rejonowego w Lubinie z dnia 04.06.2004 r., sygn. akt VI C 102/04 – k. 41 akt sprawy, - dokumenty zawarte w aktach sprawy Sądu Rejonowego w Lubinie o sygn. VI C 102/04, - pismo (...) w P. z dnia 30.07.20115 r. – k. 42 akt sprawy, - oświadczenie B. G. (1) z dnia 16.12.2014 r. – k. 43 akt sprawy, - oświadczenie B. G. (1) z dnia 14 maja 2014 r. – k. 44 akt sprawy, - oświadczenie B. G. (1) z dnia 11.01.2012 r. – k. 45 akt sprawy, - pismo (...) w P. z dnia 02.02.2015 r. – k. 46 akt sprawy, - wniosek powoda z dnia 20.01.2015 r. – k. 47 akt sprawy, - pismo (...) w P. z dnia 22.02.2016 r. – k. 48 akt sprawy, - wniosek powoda z dnia 17.05.2017 r. – k. 49 – 50 akt sprawy, - pismo (...) w P. z dnia 25.09.2014 r. wraz z potwierdzeniem odbioru – k. 51 – 52 akt sprawy, - pismo (...) w P. z dnia 25.01.2015 r. wraz z potwierdzeniem odbioru – k. 53 – 54 akt sprawy, - zawiadomienie o zmianie stawki odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu z dnia 30.01.2015 r. – k. 57 akt sprawy, - akta lokalowe lokalu mieszkalnego położonego w P. przy ul. (...) – załączone do akt sprawy. Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Na podstawie art. 691 § 1 k.c. , w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Na mocy art. 691 § 2 k.c. , osoby wymienione w § 1 wstępują w stosunek najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci. Stosownie do treści art. 691 § 3 k.c. , w razie braku osób wymienionych w § 1 stosunek najmu lokalu mieszkalnego wygasa. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał, że zarówno w dacie śmierci matki powoda, B. G. (1) , jak i w dacie śmierci ojca powoda, A. G. , rodziców powoda nie łączyła z (...) umowa najmu lokalu mieszkalnego położonego w P. przy ul. (...) . Strona pozwana, przedkładając pismo z dnia 22 maja 2002 r., udowodniła bowiem, że dokonała skutecznego wypowiedzenia rodzicom powoda umowy najmu lokalu mieszkalnego z dnia 22 września 1987 r., przy czym okres wypowiedzenia tej umowy upłynął z dniem 30 czerwca 2002 r. Strona pozwana wykazała również, że posiada prawomocny wyrok nakazujący powodowi, jego rodzicom i siostrze wydanie przedmiotowego lokalu mieszkalnego (...) , który to wyrok zapadł w sprawie Sądu Rejonowego w Lubinie o sygn. akt VI C 102/04. Ponadto z dokumentów zawartych w teczce lokalowej przedmiotowego lokalu mieszkalnego wynika, że po wypowiedzeniu umowy najmu lokalu z dnia 22 września 1987 r. z rodzicami powoda nie została zawarta nowa umowa najmu, lecz przez cały czas, aż do swojej śmierci, rodzice powoda zamieszkiwali w przedmiotowym lokalu mieszkalnym bez tytułu prawnego i byli zobowiązani co miesiąc uiszczać na rzecz strony pozwanej odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu. Okoliczność ta wynika również z przedłożonego przez stronę pozwaną zawiadomienia o zmianie wysokości miesięcznej stawki odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu z dnia 30 stycznia 2015 r. W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że w dacie śmierci matki powoda, tj. w dniu 31 sierpnia 2015 r., jak i w dacie śmierci ojca powoda, tj. w dniu 1 kwietnia 2017 r., między stroną pozwaną a rodzicami powoda nie istniał stosunek najmu, w który mógłby wstąpić powód. W tej sytuacji żądanie powoda nie mogło zostać uwzględnione, gdyż nie można wstąpić w stosunek najmu, który nie istnieje. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, zbędnym było badanie okoliczności dotyczących faktycznego, stałego zamieszkiwania powoda w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, gdyż nawet ustalenie, że powód na stałe zamieszkiwał w tym lokalu w dacie śmierci swoich rodziców, nie mogło prowadzić do uwzględnienia powództwa, a to z uwagi na brak podstawowej przesłanki roszczenia – tj. brak stosunku najmu. Z tej przyczyny Sąd oddalił wnioski powoda o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków D. S. , T. W. i P. H. , jak i wnioski strony pozwanej o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków A. S. , J. G. , I. W. , P. P. , J. O. , G. P. i D. N. jako nieistotne dla rozstrzygnięcia. Zbędny dla rozstrzygnięcia był także wniosek strony pozwanej o zobowiązanie (...) do przedłożenia dokumentacji dotyczącej wywiadów środowiskowych przeprowadzonych w latach 2015 i 2016 w zakresie aktualnej sytuacji bytowej i mieszkaniowej powoda. Podsumowując, Sąd uznał, że w niniejszej sprawie, z uwagi na nieprzysługiwanie rodzicom powoda statusu najemcy przedmiotowego lokalu mieszkalnego, nie zostały spełnione przesłanki z art. 691 § 1 k.c. , dlatego powództwo podlegało oddaleniu, o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu, zawarte w punkcie II sentencji wyroku, Sąd oparł o treść przepisu art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Stosownie do brzmienia przepisu art. 98 § 3 k.p.c. , do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Według art. 99 k.p.c. stronom reprezentowanym przez radcę prawnego zwraca się koszty w wysokości należnej według przepisów o wynagrodzeniu adwokata. W niniejszej to powód przegrał proces, dlatego powinien zwrócić stronie pozwanej poniesione przez nią koszty postępowania w postaci kosztów zastępstwa procesowego. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego strony pozwanej wynikała z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804), zgodnie z którym przy wartości przedmiotu sporu powyżej 500,00 zł do 1.500,00 zł stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego wynosi 270,00 zł. Taką też kwotę Sąd zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej w punkcie II sentencji wyroku tytułem zwrotu kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, orzeczono, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI