I C 25/15

Sygn. akt I C 25/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 września 2016 roku Sąd Rejonowy w Brzezinach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia SR Violetta Olborska Protokolant : st.sekr.sąd. Jolanta Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2016 roku w Brzezinach na rozprawie sprawy z powództwa M. G. (1) i A. G. przeciwko (...) SA w W. o zadośćuczynienie 1) zasądza od pozwanego (...) SA w W. na rzecz powódki M. G. (1) tytułem zadośćuczynienia kwotę 12000zł. (dwanaście tysięcy złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 16 czerwca 2012r. do dnia zapłaty oraz kwotę 1005,06zł. (jeden tysiąc pięć złotych, sześć groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 2) ustala, iż pozwany (...) SA w W. będzie ponosił odpowiedzialność za przyszłe, nie dające się w chwili obecnej ustalić skutki wypadku w stosunku do powódki M. G. (1) , 3) oddala powództwo M. G. (1) w pozostałej części, 4) zasądza od pozwanego (...) SA w W. na rzecz powódki A. G. tytułem zadośćuczynienia kwotę 30.000zł. (trzydzieści tysięcy złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 16 czerwca 2012r. do dnia zapłaty oraz kwotę 2417zł. (dwa tysiące czterysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, 5) ustala, iż pozwany (...) SA w W. będzie ponosił odpowiedzialność za przyszłe, nie dające się w chwili obecnej ustalić skutki wypadku w stosunku do powódki A. G. , 6) nakazuje pobrać od pozwanego (...) SA w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Brzezinach kwotę 7391,36zł. (siedem tysięcy trzysta dziewięćdziesiąt jeden złotych, trzydzieści sześć groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. UZASADNIENIE Pozwem z dnia 10 sierpnia 2014r. wniesiono o: a/ zasądzenie od pozwanego (...) S.A. w W. tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę odpowiednio na rzecz powódki M. G. (1) kwoty 15.000zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 16 czerwca 2012r. do dnia zapłaty, na rzecz powódki A. G. kwoty 30.000zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 16 czerwca 2012r. do dnia zapłaty, b/ zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych , c/ ustalenie, iż pozwany będzie ponosił odpowiedzialność za przyszłe nie dające się w chwili obecnej ustalić skutki wypadku w stosunku do powódek A. G. i M. G. (1) . /pozew- k. 2 –7 / Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zwrot kosztów procesu według norm przepisanych. Pozwany uznał swą odpowiedzialność za przedmiotową szkodę, co do zasady jako ubezpieczyciel, z którym sprawca szkody zawarł umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmującą okresem ubezpieczenia datę wypadku. Pozwany zakwestionował wysokość dochodzonych kwot. W ocenie pozwanego wypłacone powódkom zadośćuczynienie tj. kwota 17.000zł. dla A. G. , kwota 5000zł. na rzecz M. G. (1) jest adekwatne do rozmiaru doznanych cierpień w związku z wypadkiem. Pozwany wskazał, że uwzględnił długotrwałość leczenia a także rokowania co do powrotu do zdrowia powódek. /odpowiedź na pozew – k.100– 101/ Pełnomocnik powódek poparł powództwo i wniósł o zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych na rzecz obu powódek. /protokół z rozprawy – k. 422 – 423 verte/ Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 8 lutego 2012r. powódki były uczestniczkami wypadku komunikacyjnego. Po wypadku poszkodowane zostały przewiezione do Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (...) Szpitala (...) im. M. K. w Ł. , gdzie przebywały do 20 lutego 2012r. M. G. (1) doznała w wypadku urazu ogólnego, wstrząśnienia mózgu i urazu lewego nadgarstka. Zakres cierpień fizycznych i psychicznych był u niej średniego stopnia i związany był z dwutygodniowym pobytem w szpitalu i rekonwalescencją w domu do połowy marca 2012r. Utrudnienia życia codziennego wynikały dla powódki z następstw wypadku, dolegliwości bólowych bezpośrednio po zdarzeniu, wyłączenia z nauki i życia rówieśniczego w szkole oraz związanych z tym obecnością zaburzeń adaptacyjnych. Bezpośrednio po zdarzeniu powódka była zmuszona korzystać z pomocy osób trzecich po opuszczenia szpitala od 20 lutego 2012r. do 19 marca 2012r. w wymiarze 5 godzin dziennie. Z powodów psychiatrycznych u powódki nie stosowano żadnych leków. Powódka powinna korzystać z pomocy psychologiczno – pedagogicznej w Poradni (...) – (...) Obecnie powódka nie wymaga pomocy osób trzecich w rozumieniu wzmożonej opieki. Utrudnienia w nauce wynikające z następstw wypadku winny być monitorowane przez specjalistów w poradni a postępowanie reedukacyjne uzgodnione z nauczycielami prowadzącymi nauczanie w szkole. A. G. doznała w wyniku wypadku urazu ogólnego, złamania w obrębie kości udowej lewej, stłuczenia płuca prawego – płata środkowego. Zakres cierpień fizycznych i psychicznych u powódki był duży, wymagała opieki osób trzecich od 20 lutego 2012r. do 30 kwietnia 2012r. w wymiarze 8 godzin dziennie w związku z leczeniem ogólnym i zabiegami ortopedycznymi oraz od maja 2012r. do września 2012r. 4 godzin dziennie w związku z usuwaniem materiału zespalającego kości lewej kończyny dolnej. Utrudnienia życia codziennego, które spowodował wypadek były i nadal są dla dziecka bardzo dużym problemem z powodu trudności w swobodnym poruszaniu się przy dolegliwości bólowych ze strony kończyny dolnej lewej i w związku z lękiem, szczególnie przed przyszłością. Dziewczynka wie, że czeka ją dalsze leczenie ortopedyczne, długa rehabilitacja. Odczuwa lęk z tym związany oraz zmaga się z trudnościami szkolnymi i z wyłączeniem ze środowiska uczniowskiego. Bezpośrednio po zdarzeniu powódka była zmuszona korzystać z pomocy osób trzecich w związku z niepełnosprawnością ruchową w wymiarze 4 godzin dziennie (w szpitalu). Z powodu psychiatrycznych nie było konieczności zażywania przez powódkę leków i farmaceutyków. W związku z trudnościami szkolnymi i z powodu zaburzeń adaptacyjnych dziewczynka powinna korzystać z pomocy pedagogicznej i psychologicznej zgodnie z zaleceniami poradni psychologiczno – pedagogicznej. Powódka obecnie nie musi korzystać z pomocy osób trzecich, porusza się samodzielnie uniemożliwiały jej uczęszczanie do szkoły, powódka korzystała z nauczania indywidualnego przez okres dwóch lat. /opinia biegłego lek. (...) I. G. – k. 123 - 126, uzupełniająca opinia biegłego lek. (...) I. G. – k. 37/ Istnieje prawdopodobieństwo występowania u M. G. (1) patologii organicznej oun. Badana sygnalizuje występowanie problemów emocjonalnych, jak również lęków będących następstwem przebytego wypadku komunikacyjnego. Przebyty wypadek wydaje się nie mieć wpływu na procesy poznawcze badanej. Badanie nie wskazują na istnienie problemów z pamięcią, przy zaznaczających się problemach z koncentracją i skupieniem uwagi. Problemy w koncentracji i skupieniu uwagi badanej mogą wynikać ze zmian neurologicznych, będących następstwem wypadku jak również mogą wynikać, czy być wzmacniane z nasilającej się niechęci badanej do nauki wzmacnianej przez potęgujące się zaległości w nauce. Problemy w nauce badanej mogą być również wynikiem błędów wychowawczych rodziców, obniżonymi wymaganiami w stosunku do dziewczynki, brakiem prawidłowego motywowania jej do nauki, co skutkuje wejściem dziewczynki w rolę osoby „chorej”, „niepełnosprawnej”. Zakres cierpień psychicznych po wypadku u badanej był duży, ale problemy te zmniejszały się wraz z upływem czasu. Rokowania na przyszłość pod względem psychologicznym zależy od rokowania pod względem psychologicznym zależy od rokowania pod względem somatycznym. Jeśli postępem rehabilitacji będą dobre, możemy je określić jako dobre. Problemy emocjonalne i lękowe badanej zmniejszają się wraz z upływem czasu. Wskazane jest objęcie dziewczynki i rodziców opieką psychologiczną. A. G. sygnalizuje występowanie problemów emocjonalnych, jak również lęków będących następstwem przebytego wypadku komunikacyjnego. Skutkiem przebytego wypadku jest depresja. Powódka źle funkcjonuje we wszystkich rolach społecznych i tak też siebie ocenia. Zakres cierpień psychicznych po wypadku u badanej jest duży i problemy te wraz z upływem czasu nie zmniejszają się. Rokowania na przyszłość są niepewne i zależą od powodzenia terapii psychologicznej i psychiatrycznej, którym powódka powinna być jak najszybciej poddana. Wskazane jest objęcie dziewczynki opieką psychologiczną i psychiatryczną. /opinia biegłego - k. 174 – 181/ Powódka M. G. (1) doznała 5% trwałego uszczerbku na zdrowiu. Uszczerbek na zdrowiu wynika z następstw wypadku, w którym doszło do urazu fizycznego i wstrząśnienia mózgu, co spowodowało w krótkim czasie obciążenie jej stanu psychicznego. Zaburzenia adaptacyjne, które pojawiły się po wypadku przybrały postać trudności w nauce. Wystąpiły problemy z koncentracją i skupieniem uwagi. Nadto pojawił się zespół objawów pod postacią wysokiego lęku szkolnego, niskiej motywacji do nauki z ujawnioną niską samooceną, co przy utrzymującym się napięciu lękowym zakłóca jej dalszy rozwój psychofizyczny. U powódki w obrębie centralnego układu nerwowego wystąpiła organiczności i konieczne jest objęcie powódki opieką terapeutyczną i pedagogiczną. A. G. do czasu wypadku rozwijała się prawidłowo. Zakres cierpień fizycznych i psychicznych powódki jest znaczący dla jej dalszego rozwoju. W związku ze złamaniem kości udowej powódka miała dwa zabiegi operacyjne. W toku leczenia doszło do zmiany długości kończyny, co stanowi trudność w czasie chodzenia. Leczenie ortopedyczne uniemożliwiało dziecku naukę w systemie szkolnym. Przez czas korzystania z indywidualnego nauczania nie mając kontaktów rówieśniczych dziewczynka wyobcowała się z życia środowiska dziecięcego. Uszczerbek na zdrowiu psychicznym powódki wynika z następstw wypadku i wynosi 10%. Ograniczenia rehabilitacyjne wraz z zaburzeniami lękowymi pourazowymi skutkując dysfunkcjonalnością w systemie szkolnym stanowią dużą przeszkodę dla rozwoju dziecka. Z uwagi na obecność objawów depresji, dziewczynka wymaga opieki psychiatrycznej. /uzupełniająca opinia biegłego – k. 194 – 195/ A. G. w wyniku wypadku doznała urazu uogólnionego, w tym głowy oraz złamania lewej kończyny dolnej. Zakres cierpień fizycznych dotyczył dolegliwości bólowych głowy i lewej kończyny dolnej. Powódka nie musiała korzystać z pomocy osób trzecich z powodów neurologicznych. Doznane przez powódkę obrażenia tj. objawy cerebrastenii pourazowej zaburzały jej naukę w szkole masowej, z którego to powodu ma orzeczoną konieczność indywidualnego nauczania do września 2013r. /opinia biegłego – k. 210 -213/ M. G. (1) doznała w wyniku wypadku urazu uogólnionego w tym głowy, z utratą przytomności i urazu nadgarstka lewego. Zakres cierpień fizycznych był średniego stopnia. Zakres cierpień psychicznych był średniego stopnia. Utrudnienia w życiu codziennym (tj. psychiatra). Małoletnia nie musiała korzystać z pomocy osób trzecich z powodów neurologicznych. /opinia biegłego – k. 214 – 217/ A. G. doznała w wyniku wypadku komunikacyjnego urazu ciała, w zakresie specjalizacji pulmonologa urazu klatki piersiowej ze stłuczeniem płuc a zwłaszcza płuca prawego. Zakres cierpień powódki w związku z odniesionymi obrażeniami był niewielki. /opinia biegłego – k. 234 – 235/ A. doznała 5% trwałego uszczerbku na zdrowiu w związku z wypadkiem ze względów ortopedycznych. Uraz kończyny dolnej spowodował ograniczenie funkcji lokomocyjnej powódki w okresie ok. 4 miesięcy od zdarzenia. Leczenie ortopedyczne zostało zakończone. Powódka jest sprawna ruchowo. Wskutek złamania doszło do nadmiernego wzrostu kończyny uszkodzonej. Jest ona dłuższa o 1,5 cm. Z tego względu wymaga noszenia wkładki wyrównującej w bucie krótszej kończyny. Powódka wymagała dodatkowej pomocy innych osób w czynnościach życia codziennego w wymiarze ok. 4 godz. dziennie przez dwa miesiące. Po tym czasie w okresie kolejnego miesiąca zakres tej pomocy wynosił 3 godziny i 2 godziny w następnym miesiącu. Po 4 miesiącach od zdarzenia z przyczyn ortopedycznych powódka nie wymagała już pomocy innych osób i nadal pomocy nie wymaga. Koszt leczenia z przyczyn ortopedycznych wyniósł 30 zł. Powódka nie wymaga dalszego leczenia rehabilitacyjnego. Złamanie kości udowej uległo pełnemu wygojeniu i obecnie dziewczynka może normalnie uczestniczyć w zajęciach szkolnych. /opinia biegłego – k. 256 – 258/ Blizny pooperacyjne uda lewego występujące u powódki A. G. pozostają w związku przyczynowym z urazami odniesionymi w wypadku komunikacyjnym. Cierpienia fizyczne trwały u powódki 6 tygodni. Powstały długotrwały uszczerbek z powodu powstania blizn wynosi 1%. /opinia biegłego – k. 266 – 269/ M. G. (1) ma obecnie lat 16 i jest uczennicą liceum. W gimnazjum powódka miała bardzo dobre wyniki w nauce. W dalszym ciągu odczuwa migrenowe bóle głowy. W chwili obecnej nie chodzi do psychologa i nie była leczona psychiatrycznie. Ciągle ma problemy z jazdą samochodem, z kontaktem z dziadkami, które w związku z przeżyciami po wypadku zostały wykluczone. A. G. jest uczennicą VI klasy szkoły podstawowej w G. . Po wypadku ma problemy z zapamiętywaniem, koncentracją uwagi. Dwa lata miała nauczanie indywidualne ale jedynie dwa razy w tygodniu po dwie i pół godziny. To spowodowało zaległości i braki w podstawach nauczania. Korzysta z korepetycji z matematyki. Przed wypadkiem miała bardzo dobre wyniki w nauce a po wypadku uczy się bardzo słabo. Mimo upływu ok. 4,5 roku od wypadku A. G. do chwili obecnej co noc przychodzi do łóżka rodziców i zostaje do rana. Rano nie pamięta po co przyszła. Rodzice muszą jej pilnować, gdyż dwukrotnie zdarzyło się, iż w nocy wyszła z domu. Do chwili obecnej odczuwa lęk przed jazdą samochodem. Nadto wypadek spowodował popsucie więzi między siostrami. Obie nawzajem obwiniają się o wypadek. Mówią, że gdyby druga siostra nie jechała to by się nie zdarzyło. A. ma pretensje, że ona ucierpiała więcej. W dalszym ciągu z uwagi na różnicę w długości kończyn dolnych korzysta z wkładek ortopedycznych. Odczuwa ból w miejscu blizn, a także w krótszej kończynie która przejęła ciężar chorej nogi. W szkole jest pod opieką pedagoga. Powódka korzysta z rehabilitacji, codziennych ćwiczeń. Nie ma żadnej koleżanki, przyjaciółki. Jest nerwowa, nadpobudliwa. Nie przejawia chęci kontaktu z dziadkami, gdyż kojarzą się oni z wypadkiem, z jego skutkami. /dowód: wyjaśnienia J. G. – k. 118 – 118 odw., k. 422 verte – 423 / Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyjaśnienia J. G. oraz dokumenty i opinie biegłych sądowych – ortopedy, które te dowody w zasadzie nie budziły wątpliwości. Zastrzeżenia do opinii biegłych zostały wyjaśnione w toku opinii uzupełniających, Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Roszczenie powódki M. G. (1) zasługuje na uwzględnienie w części tj. do kwoty 12.000zł. natomiast roszczenie powódki A. G. zasługuje na uwzględnienie w całości. Odpowiedzialność pozwanego nie budzi wątpliwości . Pozwany zapewniał ochronę ubezpieczeniową odpowiedzialnego za skutki zdarzenia z dnia 8 lutego 2012r. Powódki wykazały, że poniosły szkodę. Istnieje związek przyczynowy pomiędzy powstałą u powódek szkodą a zdarzeniem z dnia 8 lutego 2012r. Podstawę prawną odpowiedzialności posiadacza pojazdu stanowi art. 436§1 k.c. , na mocy którego samoistny posiadacz środka komunikacji wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody odpowiada na zasadzie ryzyka za szkodę na osobie lub mieniu wyrządzoną przez ruch pojazdu. Podstawę odpowiedzialności ubezpieczyciela za szkodę wyrządzoną przez posiadacza pojazdu stanowi art. 822 §1 k.c. , w myśl którego przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłaty określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Zgodnie z przepisem art. 445 § 1 k.c. w wypadkach przewidzianych w art.444kc /uszkodzenia ciała, rozstrój zdrowia/ sąd może przyznać odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Chodzi tu o krzywdę ujmowaną jako cierpienie fizyczne /ból i inne dolegliwości/, cierpienie psychiczne /ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniem fizycznym lub następstwami uszkodzenia ciała albo rozstroju zdrowia w postaci np.: zeszpecenia, niemożności uprawiania działalności artystycznej, wyłączenie z normalnego życia/. Zadośćuczynienie ma przede wszystkim na celu złagodzenie cierpień fizycznych i psychicznych, zarówno tych już doznanych, jak i tych które zapewne nastąpią w przyszłości. Ma więc ono charakter całościowy i powinno stanowić rekompensatę pieniężną za całą krzywdę doznaną przez poszkodowanego, chodzi bowiem o jednorazową sumę przyznaną z tytułu zadośćuczynienia /Komentarz do kodeksu cywilnego, Księga trzecia, Zobowiązania, tom I, pod red. G. Bieniek, wydanie 6, W-wa 2006 r., str. 465/. W ocenie Sądu powódce M. G. (1) winna być przyznana kwota łączna 17.000zł. tytułem zadośćuczynienia. Wskazana wyżej kwota stanowi właściwe zadośćuczynienie za doznane przez powódkę cierpienia fizyczne i psychiczne. Wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego zadośćuczynienie w kwocie łącznej 5.000zł nie było w ocenie Sądu adekwatne do występujących dolegliwości i skutków zdarzenia z dnia 8 lutego 2012r. Z uwagi na wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego zadośćuczynienie dodatkowo, tytułem uzupełnienia, powódce należy się kwota 12.000zł. Ustalając wysokość zadośćuczynienia Sąd wziął pod uwagę z jednej strony stały uszczerbek na zdrowiu powódki w wysokości 5%, jako następstwo zdarzenia, a także nieodwracalny charakter zmian. Powódka oprócz urazu psychicznego doznała także urazu fizycznego, wstrząśnienia mózgu. W funkcjonowaniu powódki, w jej życiu codziennym wystąpiły istotne zmiany. Zakres cierpień psychicznych po wypadku był u powódki był średni. Skutki zdarzenia powódka odczuwa do dnia dzisiejszego. Zaburzenia adaptacyjne, które wystąpiły po wypadku skutkowały trudnościami w nauce. Nadto w dalszym ciągu wskazane jest objęcie powódki opieką psychologiczną. Natomiast powódce A. G. winno być przyznane w ocenie Sądu zadośćuczynienie w wysokości łącznej 47.000zł. Powyższe uzasadnić należy stanem zdrowia powódki, który uległ znacznemu pogorszeniu. Powódka doznała trwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości łącznej 16% (5% w związku z doznanym złamaniem kości udowej, 1% w związku z powstałymi bliznami, 10% w związku z doznanym urazem psychicznym). Przez okres blisko 4 miesięcy po wypadku wymagała dodatkowej pomocy w codziennych czynnościach życia codziennego. Wskutek złamania doszło u powódki do nadmiernego wzrostu uszkodzonej kończyny. Różnica w długości kończyn dolnych niewątpliwie wywołuje u dziewczynki poczucie niższej wartości. Powódka czuje się z tego powodu od innych gorsza. Cierpienia fizyczne i psychiczne trwały u powódki długo i związane były z interwencjami chirurgicznymi i dalszą rehabilitacją. U powódki wystąpiły objawy niepokoju, moczenie nocne, lęk w ruchu ulicznym, trudności w nauce, stany depresyjne. Istotnym jest, że powódka funkcjonuje źle we wszystkich rolach społecznych, ma zaniżone poczucie własnej wartości, co będzie miało przełożenie na dalsze życie powódki będącej jeszcze dzieckiem. Cierpienia psychiczne, które wystąpiły po wypadku mimo upływu czasu nie zmniejszyły się. Wskazane jest objęcie powódki pomocą psychiatryczną. Skutkiem wypadku było wyłączenie w zasadzie powódki od życia z rówieśnikami w czasie indywidualnego nauczania. Podnieść należy także że na przyszłość rokowania co do stanu zdrowia powódki nie są pewne i zależą od efektów terapii psychologicznej, psychiatrycznej której powódka powinna być jak najszybciej poddana. Dodatkowo doszło do istotnego naruszenia więzi rodzinnych obie powódki praktycznie nie mają kontaktów z dziadkami i zaburzone są też relacje między siostrami. Ustalanie kwoty mającej rekompensować doznaną krzywdę i cierpienia należy odnieść do okoliczności konkretnej sprawy. Posługiwanie się tabelami procentowego uszczerbku na zdrowiu i stawkami za każdy procent tegoż procentowy uszczerbku pełni w gruncie rzeczy funkcję orientacyjną, pomocniczą. Ustalone, zatem zadośćuczynienie winno zrekompensować doznane cierpienia A. G. i M. G. (1) . Mając na względzie zakres doznanych obrażeń i skutki wypadku, które w różnym stopniu dotknęły każdą z powódek uwzględniono roszczenie powódki A. G. w całości i w 80% M. G. (1) . Nadto Sąd ustalił, iż pozwany będzie ponosił odpowiedzialność za przyszłe, nie dające się ustalić w tej chwili skutki wypadku wobec obu powódek, biorąc pod uwagę fakt, iż obie powódki doznały obrażeń w dzieciństwie, nie zakończył się proces leczenia, a objaw w zakresie skutków psychicznych trwają do dzisiaj. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 paragraf 1 k.c. uznając ich zasadność od dnia 16 czerwca 2012r. Nie uznając roszczenia w zakresie dodatkowej kwoty zadośćuczynienia pozwany opóźnił się z jego spełnieniem. Zadośćuczynienie w prawidłowej kwocie powinno być bowiem wypłacone w ciągu 30 dni od dnia zgłoszenia szkody zgodnie z treścią art. 817 §1 k.c. O kosztach postępowania, w tym kosztach sądowych Sąd orzekł w myśl zasady wynikającej z art. 98 k.p.c. Powódka A. G. wygrała sprawę w całości i należy się jej zwrot od strony przegranej wszelkich poniesionych kosztów. Powódka A. G. poniosła koszty zastępstwa procesowego w wysokości 2417zł. Łączne koszty postępowania w zakresie powództwa A. G. wyniosły 9982,63zł. Na powyższą kwotę składają się: - 2400zł. tytułem kosztów zastępstwa procesowego powódki A. G. , - 17zł. – opłata skarbowa od pełnomocnictwa, - 2400zł. – koszty zastępstwa procesowego pozwanej, - 8,50 zł. – tytułem połowy opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, - 1500zł. – opłata od pozwu (powódka zwolniona od kosztów), - 2388,25zł. – koszty opinii biegłych wydanych jedynie w zakresie powództwa A. G. tj. 400zł. k. 239, 530,50 zł. k. 242, 790,64zł. k.292, 90,06zł. k. 295, 295,20 zł. k. 337, 107zł. k. 347, 174,85zł. k. 379, - 1268,88zł. połowa kosztów biegłych , którzy wydali opinie wspólnie dla obu powódek. Koszty te zostały podzielone po połowie dla obu powódek. Są to opinie psychologiczne – 922,60zł. k. 196, opinie psychiatryczne 570zł. k. 184 i 270,24zł. k. 219 i opinie neurologiczne 565,06zł. k.236 i 209,85zł. k. 362 – łącznie 2537,77zł. = 1268,88zł. Wobec powyższego Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki A. G. kwotę 2417zł. tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów procesu i obciążył pozwanego kosztami niniejszego postępowania w zakresie powództwa A. G. w kwocie 5157,13zł. (na którą składają się opłata od pozwu oraz wskazanie wyżej koszty opinii biegłych). Powódka M. G. (1) wygrała sprawę w 80% zaś przegrała w 20%. Powinna więc ponieść koszty postępowania w 20%. Łączne koszty postępowania w zakresie powództwa M. G. (1) wyniosły 7059,73zł. Na powyższą kwotę składają się: - 750zł. – opłata od pozwu – powódka zwolniona od kosztów, - 2400zł. – koszty zastępstwa procesowego powódki M. G. (1) , - 17zł. opłata skarbowa od pełnomocnictwa, - 215,35 zł. – koszty opinii biegłego – k.414, - 1268,88zł. – połowa kosztów opinii biegłych wydanych wspólnie dla obu powódek – opisane wyżej, - 2400zł. – koszty zastępstwa procesowego pozwanego, - 8,50 zł. połowa opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Powódka M. G. (1) powinna ponieść te koszty w 20% a więc w kwocie 1411,94 zł. Sąd zasądził więc od pozwanego na rzecz tej powódki kwotę 1005,06 zł. jako różnicę kosztów faktycznie poniesionych i kosztów, które powinna ponieść (2417 zł. – 1411,94zł. = 1005,06zł. W pozostałej części Sąd obciążył pozwanego kosztami postępowania w zakresie powództwa M. G. (1) i z tego tytułu pozwany powinien ponieść nieuiszczone koszty w kwocie 2235,23 zł. tj. koszty opłaty od pozwu i koszty opinie biegłych). Sąd nakazał więc pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Brzezinach kwotę 7391,36 zł. tytułem nieuiszczonych kosztów postępowania łącznie w zakresie obu powództw tj. 5157,13zł. + 2235,23 zł. = 7391,36zł.