I C 2109/16

Sygn. akt I C 2109/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2017 roku Sąd Rejonowy w Słupsku I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Katarzyna Niemczyk Protokolant: starszy sekretarz sądowy M. K. po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 roku w Słupsku na rozprawie sprawy z powództwa W. B. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz powoda W. B. kwotę 14.100,00 zł (czternaście tysięcy sto złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14.03.2016 roku do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5.522,00 zł (pięć tysięcy pięćset dwadzieścia dwa złote) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 2109/16 UZASADNIENIE Powód W. B. , reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł pozew przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę kwoty 14.100,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14.03.2016 roku do dnia zapłaty. Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 11.02.2016 roku doszło do uszkodzenia pojazdu marki L. o nr rej. (...) , stanowiącego własność powoda. W chwili zdarzenia pojazd powoda objęty był ubezpieczeniem auto-casco u pozwanego, obejmującym m.in. ryzyko uszkodzenia pojazdu. Szkoda została zgłoszona pozwanemu, który uznał swoją odpowiedzialność co do zasady. Szkoda została zakwalifikowana jako szkoda całkowita. Pozwany ustalając wysokość odszkodowania jako wartość rynkową pojazdu przyjął kwotę 61.200,00 zł, natomiast w polisie wartość pojazdu została określona na kwotę 75.300,00 zł. Powód wskazał, iż w postanowieniach umowy łączącej strony znajdował się warunek „stała wartość pojazdu oraz niepomniejszanie sumy ubezpieczenia”, dlatego też pozwany rozliczając szkodę winien opierać się o wartość pojazdu wskazaną w polisie. Nadto przywołał postanowienia § 13 ogólnych warunków ubezpieczeń komunikacyjnych ( (...) ) z dnia 31.01.2012 r., wedle których określona w umowie suma ubezpieczenia odpowiada wartości pojazdu brutto. Powód wskazał nadto, iż przy wybranym przez niego wariancie ubezpieczenia nie mają zastosowania postanowienia § 28 pkt 4 o.w.u., zgodnie z którymi w sytuacji szkody całkowitej ustala się wartość rynkową pojazdu na dzień ustalenia odszkodowania. Powód wskazał, że na dochodzone roszczenie składa się kwota 14.100,00 zł tytułem różnicy między należną kwotą odszkodowania (75.300,00 zł), a kwotą wypłaconą przez ubezpieczyciela (61.200,00 zł). Powód wskazał, że wymagalność odsetek określa §75 pkt 1 o.w.u., tj. 30 dni od daty zgłoszenia szkody przez powoda, co nastąpiło w dniu 11.02.2016 roku. Pozwany (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. , reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na pozew (k. 31 – 33) wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że zlikwidował szkodę w pojeździe powoda wypłacając kwotę 23.600,00 zł tytułem różnicy między wartością pojazdu sprzed szkody 61.200,00 zł, a wartością pozostałości 37.600,00 zł. Odszkodowanie zostało wypłacone na rzecz (...) S.A. w W. , ponieważ wskazany bank, jako udzielający kredytu powodowi, nie wyraził zgody na wypłatę odszkodowania z polisy AC na rzecz powoda. Nadto pozwany powołał się na treść § 18 ust. 4 o.w.u., zgodnie z którym w razie powstania szkody całkowitej wysokość odszkodowania ustala się w kwocie odpowiadającej wartości pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania pomniejszonej o wartość rynkową pozostałości, z uwzględnieniem warunków umowy AC, przy czym wartość rynkowa jest ustalana indywidualnie, w zależności od rozmiaru uszkodzeń i stopnia zużycia eksploatacyjnego pojazdu lub jego części (zespołów). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 19.08.2015 r. W. B. zawarł z (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. umowę ubezpieczenia komunikacyjnego pojazdu marki L. , o nr rej. (...) , obowiązującą od 19.08.2015 r. do 18.06.2016 r. w zakresie OC, AC, (...) , (...) , (...) . Umowa została potwierdzona polisą serii (...) . W polisie określono sumę ubezpieczenia /gwarancyjną na kwotę 75.300,00 zł z VAT . Jednym z warunków ubezpieczenia AC była stała wartość pojazdu oraz niepomniejszanie sumy ubezpieczenia. Obok W. B. jako współwłaściciela oraz kredytodawcę wskazano Bank (...) S.A. z siedzibą w W. . W umowie wskazano cesję na BANK (...) S.A. w W. . W polisie odnotowano, że pojazd został poddany oględzinom w dniu 19.08.2015 r. Zgodnie z postanowieniami umowy, do przedmiotowej umowy mają zastosowanie (...) ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych. Ogólne warunku ubezpieczeń (zwane dalej o.w.u.) w §3 ppkt 76 definiują pojęcie wartości pojazdu w następujący sposób – wartość pojazdu ustalana przez (...) SA na podstawie aktualnych na dzień ustalenia tej wartość notowań rynkowych cen pojazdu danej marki i typu, z uwzględnieniem jego pochodzenia, roku produkcji, okresu eksploatacji, wyposażenia, przebiegu, stanu technicznego i charakteru eksploatacji; notowania stanowiące podstawę ustalenia wartości pojazdu zawarte są w katalogu (informatorze) cen pojazdów wymienionym w umowie ubezpieczenia – w przypadku braku notowań rynkowych danego pojazdu wartość ustala się metodą wyceny indywidualnej; w przypadku pojazdu fabrycznie nowego, którego nabycie jest potwierdzone fakturą VAT, wartość pojazdu nie ulega zmianie dla celów danej umowy ubezpieczenia w okresie 6 miesięcy od daty wystawienia tej faktury VAT; za wartość pojazdu brutto uważa się wartość pojazdu uwzględniająca naliczony przy jego nabyciu podatek VAT obliczony według stawki obowiązującej dla tego rodzaju pojazdów; za wartość pojazdu netto uważa się wartość pojazdu bez uwzględnienia naliczonego podatku VAT obliczonego według stawki obowiązującej dla tego rodzaju pojazdów; za stałą wartość pojazdu uważa się wartość pojazdu ustaloną według powyższych zasad w dniu zawarcia umowy AC; Zgodnie z postanowieniami § 9 ust. 1 pkt. 1 lit. b) o.w.u. za zapłatą dodatkowej składki ubezpieczeniowej umowa AC może zostać zawarta z zastosowaniem stałej wartości pojazdu w całym okresie ubezpieczenia oraz bez pomniejszania sumy ubezpieczenia o wypłacone odszkodowanie, z tym, że stałej wartości pojazdu w całym okresie ubezpieczenia nie stosuje w celu ustalenia, czy zachodzi przypadek szkody całkowitej, o którym mowa w § 18 ust. 1. Na mocy § 13 ust. 1 o.w.u. określona w umowie AC suma ubezpieczenia odpowiada wartości pojazdu brutto. Natomiast zgodnie z przywołanym § 18 ust. 1 o.w.u. w celu ustalenia, czy zachodzi przypadek szkody całkowitej, wartość pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania porównuje się do kosztów naprawy pojazdu ustalonych według zasad określonych w ust. 2. Na podstawie § 18 pkt 3 o.w.u. koszty naprawy, o których mowa w ust. 2, nie stanowią podstawy do ustalenia wysokości odszkodowania, natomiast zgodnie z § 18 ust. 4 w razie powstania szkody całkowitej wysokość odszkodowania ustala się w kwocie odpowiadającej wartości pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania pomniejszonej o wartość rynkową pozostałości, z uwzględnieniem warunków umowy AC , przy czym wartość rynkowa pozostałości jest ustalana indywidualnie, w zależności od rozmiaru uszkodzeń i stopnia zużycia eksploatacyjnego pojazdu lub jego części (zespołów). Jak stanowi § 75 ust. 1 o.w.u. (...) SA dokonuje wypłaty odszkodowania w tym zwrotu kosztów, lub świadczenia w terminie 30 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku ubezpieczeniowym. (dowód: kopia polisy serii (...) , k. 8 – 9, (...) ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych k. 19 - 25) W dniu 11.02.2016 r. pojazd marki L. o nr rej. (...) został uszkodzony. (bezsporne) W dniu 11.02.2016 roku W. B. zgłosił pozwanemu szkodę dotyczącą pojazdu marki L. o nr rej. (...) . (bezsporne) (...) S.A. z siedzibą w W. w piśmie z dnia 26.02.2016 r. zakwalifikował uszkodzenie pojazdu jako szkodę całkowitą. Pozwany ustalił: - wartość pojazdu w stanie nieuszkodzonym brutto na kwotę 61.200,00 zł; - wartość pojazdu w stanie uszkodzonym brutto na kwotę 37.600,00 zł; - wysokość odszkodowania brutt na kwotę 23.600,00 zł. (dowód: pismo z dnia 26.02.2016 r. k. 10-11, wycena pojazdu 12-14) W piśmie z dnia 16.05.2016 roku powód wezwał pozwanego do dopłaty kwoty 14.100,00 zł. W treści pisma wskazano, że właściciel uszkodzonego pojazdu nie kwestionuje rozliczenia szkody jako szkody całkowitej, natomiast nie zgadza się z ustaloną przez towarzystwo ubezpieczeń wartością pojazdu na kwotę 61.200,00 zł, powołując się na zapisy łączącej strony umowy, w szczególności warunek „stałej wartości pojazdu oraz niepomniejszania sumy ubezpieczenia”. (dowód: pismo z dnia 16.05.2016 r. k. 15 – 16, potwierdzenia nadania k. 16) W odpowiedzi na pismo z dnia 16.05.2016 r. pozwany podał, że (...) S.A. sprawdziło dotychczasowe wyliczenia pod kątem ustalonej wartości pojazdu na dzień zawarcia polisy, z uwzględnieniem warunków umowy. (dowód: pismo z dnia 16.06.2016 r. k. 17 i verte) W dniu 6.08.2015 roku W. B. zawarł z Bankiem (...) S.A. z siedzibą w W. umowę nr (...) o kredyt samochodowy. Zgodnie z postanowieniami § 1 ust. 2 umowy celem kredytu było finansowanie zakupu pojazdu – samochodu osobowego na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, umowa dotyczyła pojazdu M. L. o nr podwozia (...) . W §3 ust. 2 kredytobiorca oświadczył, iż cena nabycia pojazdu wynosi 80.000,00 zł. (dowód: umowa o kredyt samochodowy k. 18) Pismem z dnia 15.03.2016 r. (...) S.A. z siedzibą w W. oświadczył, iż w nawiązaniu do szkody komunikacyjnej w pojeździe marki L. o nr rej. (...) , nie wyraża zgody na wypłatę W. B. odszkodowania z polisy AC kredytobiorcy. Nadto bank wskazał rachunek bankowy Banku (...) S.A. , na który ma zostać przekazane odszkodowanie. (dowód: kopia pisma z dnia 15.03.2016 r. k. 41) Z tytułu szkody poniesionej w związku z uszkodzeniem pojazdu marki L. o nr rej. (...) S.A. z siedzibą w W. przyznał odszkodowanie w wysokości 23.600,00 zł, które zostało przekazane na rachunek bankowy Banku (...) S.A. . (dowód: pismo z dnia 15.03.2016 r. k. 42) W. B. dokonał całkowitej spłaty kredytu wynikającego z umowy nr (...) zawartej w dniu 6.08.2015 r. W piśmie tym bank wskazał, że w związku ze spłatą kredytu wszystkie zabezpieczenia, ustanowione na mocy tej umowy, tracą swoją moc. (dowód: pismo banku z dnia 27.04.2016 r. k. 51) W dniu 27.04.2016 r. Bank (...) S.A. z siedzibą w W. złożył w formie pisemnej oświadczenie, o rezygnacji z cesji praw na swoją rzecz z umowy ubezpieczenia pojazdu marki L. o numerze nadwozia (...) . W tym samym dniu bank złożył oświadczenie o rezygnacji z przewłaszczenia udziału w prawie własności pojazdu marki L. o numerze nadwozia (...) na rzecz banku. (dowód: oświadczenie z dnia 27.04.2016 r. k. 49, pismo z dnia 27.04.2016 r. k. 50) Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługuje w całości na uwzględnienie. Bezsporne w sprawie było zawarcie pomiędzy stronami umowy ubezpieczenia auto casco pojazdu marki L. nr rej. (...) . Ostatecznie po złożeniu przez powoda dowodów spłaty kredytu i oświadczeń banku, nie było kwestionowane przez stronę pozwaną to, że powodowi przysługuje prawo własności przedmiotowego pojazdu i uprawnienie powoda do domagania się zapłaty na swoją rzecz świadczenia wynikającego z umowy ubezpieczenia. Strony postępowania, reprezentowane przez fachowych pełnomocników, nie kwestionowały zaistnienia szkody całkowitej w wyniku uszkodzenia pojazdu powoda w dniu 11.02.2016 roku. Żadna ze stron nie twierdziła, że w przypadku przyjęcia wartości pojazdu na kwotę wskazaną w umowie, tj. 75.300,00 zł, nie zachodzi szkoda całkowita. Pozwany wprost oświadczył w odpowiedzi na pozew, że bezspornym jest wystąpienie w przedmiotowej sprawie szkody całkowitej (k. 32). Niekwestionowana była również wartość pozostałości uszkodzonego pojazdu 37.600,00 zł i kwota wypłaconego odszkodowania 23.600,00 zł. Ocena zasadności żądania pozwu sprowadzała się zatem do oceny zapisów umownych, albowiem treść wiążących strony postanowień umownych również nie była sporna. Na mocy przepisu art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Strony zawarły umowę ubezpieczenia na warunkach „stałej wartości pojazdu oraz niepomniejszania sumy ubezpieczenia”. Z tego tytułu powód zobowiązany był do zapłaty dodatkowej składki. Pozwany w toku sprawy nie twierdził, aby wysokość tej składki została pomniejszona i aby powodowi została zwrócona jakakolwiek kwota z tytułu nadpłaty składki. Analiza postanowień umownych prowadzi do wniosku, że ustalenie przez pozwanego wartości pojazdu na kwotę 61.200,00 zł było nieuprawnione. Na marginesie wskazać tylko należy, że przedmiotowy pojazd został nabyty za cenę 80.000,00 zł, a w umowie ubezpieczenia pojazdu wartość ta została określona na kwotę 75.300,00 zł. Przy wariancie stałej wartości pojazdu i niepomniejszania sumy ubezpieczenia (§9 ust. 1 pkt 1 lit. b) o.w.u. – k. 22) stałej wartości pojazdu nie stosuje się wyłącznie do ustalenia czy zaistniał przypadek szkody całkowitej. Po ustaleniu, że zachodzi przypadek szkody całkowitej, wysokość należnego odszkodowania ustala się w oparciu o postanowienia umowne, które dotyczą stałej wartości pojazdu i niepomniejszania sumy ubezpieczenia. Już w definicji stałej wartości pojazdu (§3 ppkt 76 o.w.u. wskazano, że stałą wartość pojazdu ustala się w oparciu o podane tym podpunkcie zasady w dniu szkody, a nie według danych obowiązujących na dzień szkody. Oznacza to, że pozwany powinien był profesjonalnie i ostrożnie ustalić wartość pojazdu powoda w dacie kiedy była zawierana umowa ubezpieczenia, tj. w dniu 19.08.2015 roku. Ustalenie tej wartości było decydujące i wiążące strony w całym okresie ubezpieczenia. Z tego tytułu pozwany otrzymał dodatkową składkę. Postanowienia o.w.u. nie dopuszczają tego, aby po zawarciu umowy można było na nowo ustalać stałą wartość pojazdu. W umowie kategorycznie stwierdzono, że jest to wartość ustalona w dniu zawarciu umowy AC. (analogicznie wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, VCa (...) z dnia 28.10.2015 r.). Postanowienia te korespondują z regulacją zawartą w §13 o.w.u., zgodnie z którą suma ubezpieczenia odpowiada wartości pojazdu brutto. Wariant stałej wartość pojazdu i niepomniejszanie sumy ubezpieczenia jest wariantem szczególnym. W konsekwencji oznacza to, że zgodnie z §18 ust. 4 o.w.u. ustalenie wartości pojazdu w dniu ustalania odszkodowania sprowadza się, do przyjęcia wartości pojazdu podanej w umowie, tj. ustalonej w dacie zawarcia umowy. Twierdzenia pozwanego, że ubezpieczyciel jest uprawniony w wariancie stałej wartości pojazdu oraz niepomniejszania sumy ubezpieczenia, do ustalenia wartości pojazdu w dacie późniejszej aniżeli zawarcie umowy, prowadziłoby do tego, że umowa ubezpieczenia AC z wariantem stałej wartości pojazdu i niepomniejszania sumy ubezpieczenia i bez tego wariantu niczym by się nie różniły, pomimo tego, że ubezpieczający zapłacił dodatkową składkę. Twierdzenia te są nieuprawnione albowiem już z samej definicji „stałej wartości pojazdu” wynika, że wartość ta jest ustalana w dniu zawarcia umowy, a taki wyznacznik czasowy nie został powtórzony w definicji „wartości pojazdu”. Uznać zatem należy, że żądanie zapłaty kwoty 14.100,00 zł (stanowiącej różnicę stałej wartości pojazdu 75.300,00 zł, wartości pozostałości 37.600,00 zł i wypłaconego odszkodowania 23.600,00 zł) zasługuje na uwzględnienie. Ponieważ szkoda została zgłoszona w dniu 11.02.2016 roku, żądanie zapłaty odsetek po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia szkody, zasługuje na uwzględnienie zgodnie z przywołanymi postanowieniami o.w.u. Sąd oddalił wniosek pozwanego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego na okoliczność wartości pojazdu z dnia zawarcia umowy, albowiem dowód ten był nieprzydatny w wariancie stałej wartości pojazdu. Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie przepisu art. 805 § 1 k.c. w zw. z art. 481 § 1 k.c. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 14.100,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14.03.20116 roku do dnia zapłaty, o czym orzekł w punkcie pierwszym wyroku. Powód wygrał sprawę w całości. Koszty procesu poniesione przez powoda wyniosły łącznie 5.522,00 zł, z czego tytułem opłaty od pozwu 705,00 zł, wynagrodzenia należnego radcy prawnemu 4.800,00 zł (§2 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych obowiązujących w dacie złożenia pozwu w sądzie, tj. 29.07.2016 roku) i 17,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Na podstawie przepisu art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5.522,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, o czym orzekł w punkcie drugim sentencji wyroku.