I C 207/18

Sygn. akt I C 207/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2019 r. Sąd Rejonowy w Zambrowie Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący – SSR Tomasz Makaruk Protokolant – Jadwiga Styła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2019 r. w Z. sprawy z powództwa R. B. przeciwko P. (...) W. o zapłatę 69.380 zł I. Zasądza od pozwanego P. (...) W. na rzecz powoda R. B. kwotę 21.400 (dwadzieścia jeden tysięcy czterysta) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 października 2017 r. do dnia zapłaty; II. w pozostałym zakresie postępowanie umarza; III. ustala, iż koszty procesu w 31 (trzydziestu jeden) procentach obciążają pozwanego P. (...) W. , a w 69 (sześćdziesięciu dziewięciu) procentach powoda R. B. , pozostawiając szczegółowe wyliczenie tych kosztów referendarzowi sądowemu. Sygn. akt I C 207/18 UZASADNIENIE R. B. w pozwie skierowanym przeciwko P. (...) W. domagał się zasądzenia na swoją rzecz kwoty 69.380 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 października 2017 r. do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że wynajmuje od Z. (...) Z. pomieszczenie w piwnicy budynku znajdującego się przy ul. (...) w Z. . W pomieszczeniu tym przechowywał tradycyjny oraz elektroniczny sprzęt muzyczny. W przedmiotowym budynku, piętro wyżej, znajdują się pomieszczenia, które są użytkowane przez P. . W dniu 26 sierpnia 2017 r. w pomieszczeniach P. doszło do pęknięcia wężyka doprowadzającego wodę do spłuczki w toalecie, w wyniku czego doszło do zalania pomieszczeń piwnicznych i przechowywanych w nich przedmiotów. Wartość zalanego sprzętu, głównie muzycznego, powód określił w oparciu o ceny zakupu na 69.380 zł. Żądanie zapłaty odszkodowania zgłosił do ubezpieczyciela P. - pozwanego, który decyzją z dnia 22 września 2017 r. odmówił wypłaty odszkodowania, podnosząc, że przyczyną zalania sprzętu było pęknięcia wężyka doprowadzającego wodę do spłuczki, a więc zdarzenie nagłe i niespodziewane, za które ubezpieczony nie ponosi winy. Nakazem zapłaty z dnia 21 marca 2018 r. Sąd Rejonowy w Zambrowie w sprawie I Nc 25/18 orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany P. (...) W. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na swoją rzecz od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Strona pozwana wskazała, że w jej ocenie do zdarzenia nie doszło z przyczyn leżących po stronie ubezpieczonego, nadto powód nie wykazał swojego roszczenia w zakresie rodzaju i ilości uszkodzonego sprzętu oraz jego wartości. Strona pozwana podnosiła, że do powstania szkody nie doszło z winy ubezpieczonego, ponieważ ubezpieczony nie miał bezpośredniego zamiaru spowodowania jakiejkolwiek szkody w mieniu powoda, a okoliczności zdarzenia wskazują, że ubezpieczony nie mógł przeciwdziałać temu zdarzeniu. Pozwany wskazywał, że na żadnym etapie postępowania nie zostało wykazane, kiedy doszło do uszkodzenia przewodu, przez jaki czas woda przedostawała się do pomieszczeń zajmowanych przez powoda. Nadto pozwany podnosił, że powód nie przedłożył dokumentacji z której wynikałyby rzeczywiście poniesione koszty zakupu uszkodzonego sprzętu, którego zwrotu domaga się strona powodowa oraz czy w wyniku zalania sprzęt ten pozostawał niezdatny do jakiegokolwiek użytku. Na rozprawie w dniu 25 stycznia 2019 r. powód reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika ograniczył powództwo w ten sposób, że wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od pozwanego kwoty 21.400 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 01 października 2017 r. do dnia zapłaty. Następnie powód złożył oświadczenie, iż zrzeka się roszczenia objętego pozwem ponad kwotę wskazaną przez pełnomocnika. Sąd Rejonowy w Zambrowie ustalił i zważył, co następuje: Budynek przy ul. (...) w Z. znajduje się w zasobach Z. (...) w Z. . Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu użytkowego znajdującego się na parterze tego budynku należy do P. . W lokalu tym znajduje się urząd pocztowy, który jest czynny od poniedziałku do piątku. W lokalu, znajdującym się w piwnicy tego budynku, bezpośrednio pod lokalem urzędu pocztowego, swój sprzęt elektroniczny, muzyczny i podręczny sprzęt elektryczny potrzebny do skręcania sprzętu muzycznego, przechowywał R. B. , który wynajmował ten lokal od Z. (...) . W okresie między 26 sierpnia 2017 r. (piątek) godziną 18:30, a godzinami porannymi soboty 27 sierpnia 2017 r. w pomieszczeniach P. doszło do pęknięcia wężyka doprowadzającego wodę do spłuczki w toalecie. W wyniku awarii, woda lała się kilka godzin, co spowodowało nie tylko zalanie pomieszczenia urzędu pocztowego, ale także i pomieszczeń, które znajdowały się bezpośrednio pod tym lokalem, w tym pomieszczeń, w których R. B. przechowywał swój sprzęt. Wężyk doprowadzający wodę był używany od wielu lat, był zaniedbany, w złym stanie technicznym. Wężyk znajdujący się w metalowym oplocie w okolicach rozerwania miał ciemniejsza barwę, był zardzewiały. P. nie przeprowadzała żadnych przeglądów należącego do siebie lokalu, w tym także instalacji wodnej i kanalizacyjnej. W urzędzie nie było zatrudnionego żadnego konserwatora. Usuwaniem awarii zajmował się Pion Infrastruktury P. , który podejmował działania dopiero po wezwaniu go przez pracowników urzędu. W dacie zdarzenia P. była ubezpieczona od odpowiedzialności cywilnej w P. (...) W. . W dniu 1 września 2017 r. R. B. dokonał zgłoszenia przedmiotowej szkody u ubezpieczyciela dołączając wykaz 43 pozycji zniszczonego mienia ze wskazaniem dat zakupu oraz cen zakupu poszczególnych sprzętów. Łączna wartość zalanego sprzętu wskazana w oświadczeniu na podstawie cen zakupu wyniosła 69.380 zł. Decyzją z dnia 22 września 2017 r. P. (...) stwierdziło brak podstaw do wypłaty świadczeń odszkodowawczych za szkodę z dnia 26 sierpnia 2017 r. powołując się na brak winy P. . za przedmiotowe zdarzenie. Wysokość szkody powstałej w sprzęcie muzycznym i elektronicznym należącym do R. B. w następstwie zalania wodą między 26 a 27 sierpnia 2017 r. wynosi łącznie 22.078 zł. Wysokość szkody w sprzęcie liczona jako szkoda całkowita wynosi 13.807 zł i dotyczy: keybordu Y. (...) , akordeonu H. , karta dźwiękowej, m. , m. , mixera E. , powermixera, laptopa, rejestratora, kamery, minidiscu, drukarki, kolumny (...) , kolumny H. elestra, kolumny J. , wzmacniacza, mikrofonu, mikrofonu bezprzewodowego, mikrofonu A. , mikrofonu S. (...) , mikrofonu S. (...) , kolumny bas, wzmacniacza, A. (...) , wiertarki akumulatorowej, wiertarki akumulatorowej (...) , wzmacniacza, (...) , lodówki, monitora, (...) , monitora (...) . Z kolei możliwa i ekonomicznie opłacalna (nie przewyższy ona wartości sprzętu z dnia szkody) jest naprawa: Y. D. , akordeonu R. , akordeonu W. , modułu brzmieniowego, komputera, przetwornika, I. stageline, saksofonu tenorowego, saksofonu altowego, saksofonu, kolumny (...) . Orientacyjny koszt naprawy tego sprzętu wynosi 8.271 zł. Sąd ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o: zeznania powoda R. B. (k.262v w zw. z k. 75v-76v), zeznania świadków: Ł. M. (k.76v-77), A. S. (k.77-77v), S. J. (k.77v), a ponadto na podstawie: dokumentów znajdujących się na k. 9-27, akt szkody (k. 59), informacji (k. 85), protokołów przeglądów okresowych (k. 81-95), informacji (k. 203), opinii biegłego A. P. wraz z jej uzupełnieniem (k. 109-189, 228-233, 252). Zgodnie z art. 321 § 1 kpc Sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie. Z kolei stosownie do treści art. 355 § 1 kpc Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postepowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew. W myśl art. 203 § 1 kpc pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia – aż do wydania wyroku. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 204 § 4 kpc Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa. Wobec tego, że powód w dniu 25 stycznia 2019 r. ograniczył powództwo do kwoty 21.400 zł, a w pozostałym zakresie cofnął pozew wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, a nie wystąpiła żadna z przesłanek wskazanych w przepisie art. 203 § 4 kpc , postepowanie w zakresie cofniętego żądania, ponad kwotę 21.400 zł podlegało umorzeniu. Powód w niniejszej sprawie domagał się zapłaty odszkodowania za uszkodzenie należącego do niego sprzętu muzycznego i elektronicznego w następstwie zalania wynajmowanego przez niego pomieszczenia w piwnicy przez wodę wylewającą się z położonego powyżej lokalu P. .. Zgodnie z utrwalonym poglądem Sądu Najwyższego, w pełni podzielanym przez tut. Sąd, odpowiedzialność za szkody spowodowane przelaniem się wody w budynku z lokalu położonego wyżej do lokalu usytuowanego niżej opiera się na zasadzie winy - art. 415 kc (porównaj wyrok SN z dnia 5 marca 2002 r. w sprawie I CKN 1156/99; OSP 2003/1/5; uchwała SN z dnia 12 lutego 1969 r. w sprawie III CZP 3/69; OSNC 1969/7-8/131; wyrok SN z dnia 11 października 1980 r. w sprawie I CR 295/80; OSNC 1981/8/151). Zgonie z art. 415 kc , kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Dla przypisania sprawcy odpowiedzialności cywilnoprawnej z art. 415 kc niezbędnym jest udowodnienie bezprawności zachowania (działania bądź zaniechania) sprawcy, jego winy, wyrządzenie szkody bezprawnym i zawinionym zachowaniem i adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy wyrządzoną szkodą i zawinionym bezprawnym zachowaniem sprawcy, przy czym wina ta może przyjąć postać umyślności albo nieumyślności – niedbalstwa. Dla oceny, czy dane zachowanie stanowi niedbalstwo decydujące znaczenie ma miernik staranności, jaki przyjmuje się za wzór prawidłowego postępowania. Samo niedbalstwo określa się jako niedołożenie należytej staranności, tj. staranności ogólnie wymaganej w stosunkach danego rodzaju ( art. 355 § 1 kc ). W przypadku szkody polegającej na zalaniu pomieszczenia, niezbędne jest ustalenie winy za powstanie takiej szkody, tj. wykazanie choćby najmniejszego stopnia zaniedbania, które było powodem wydostania się wody. Zgodnie natomiast z treścią art. 822 § 1 kc , przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na rzecz której została zawarta umowa ubezpieczenia. Z kolei z treści § 4 ww. artykułu wynika, że uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela. Spór między stronami w istocie sprowadzał się do kwestii winy ubezpieczonego i wysokości szkody. O tym, iż sprzęt wskazany przez powoda został zalany wodą i należy do niego, świadczą nie tylko zeznania powoda, ale także świadków S. J. (który potwierdził, że cały sprzęt wymieniony w oświadczeniu był zalany wodą) i A. S. („Stałem w zasadzie w drzwiach do pomieszczenia powoda. Część sprzętu była na dole, część wyżej. U niego w pomieszczeniu kapało z sufitu na całej powierzchni”) oraz zasady wiedzy i doświadczenia życiowego – gdyby sprzęt znajdujący się w przedmiotowym lokalu nie należał do powoda, nie wynajmowałby on tego pomieszczenia i nie płacił czynszu celem przechowywania nie swojego sprzętu. Obowiązkiem P. . jako użytkownika lokalu znajdującego się w budynku przy Alei (...) w Z. , było dbanie o istniejące w nim instalacje oraz urządzenia do nich podłączone oraz utrzymywanie tych instalacji w należytym stanie technicznym. Dbałość ta powinna przejawiać się przede wszystkim w kontrolowaniu przewodów wodnych pod względem ich technicznego zużycia, a w przypadku stwierdzenia zużycia, ich wymiany na nowe. Minimum staranności, które powinien wykazać ubezpieczony użytkując lokal to okresowe sprawdzanie, czy elementy wyposażenia instalacji nadają się do dalszego użytku. Ubezpieczony temu obowiązkowi nie sprostał. W urzędzie nie było zatrudnionego konserwatora, który zajmowałby się kontrolą stanu instalacji oraz ewentualnymi naprawami. Jak wynika z wiarygodnych zeznań pracownicy urzędu pocztowego – Ł. M. – dopiero w momencie, kiedy w lokalu dochodziło do jakiejś awarii – dzwoniono do centrali celem przysłania ekipy do usunięcia awarii. Świadek zeznała również, że nie przypomina sobie (a pracuje w tym urzędzie od (...) ) sytuacji, w której ktoś przyjeżdżał i sprawdzał stan wężyków. Taki sposób działania potwierdził w swoich zeznaniach także (...) świadek A. S. . Również (...) P. ., w odpowiedzi na żądanie złożenia protokołów przeglądu lokalu poczty przy ul. (...) w Z. , wskazał, że nie ma takich protokołów, a protokoły wymagane przez przepisy prawa budowalnego mogą znajdować się w posiadaniu Z. (...) , która zarządza i administruje przedmiotowym budynkiem. Z. (...) Z. przesłała protokoły przeglądów okresowych budynku za lata 2015-2017, wskazując jednocześnie, że przeglądy poszczególnych lokali wewnątrz budynku należą do obowiązków ich właścicieli – ten zakres przeglądów nie mieści się w kategorii przeglądów do wykonania przez właściciela lub zarządcę obiektu budowalnego w myśl art. 62 ustawy prawo budowlane . Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że tego typu urządzenia jak wężyk, które pozostają w ciągłej eksploatacji powinny być wymieniane, albo choćby kontrolowane co parę miesięcy. Wężyk, który uległ zniszczeniu był w złym stanie technicznym, w okolicach miejsca rozerwania miał ciemniejsza barwę, był zardzewiały. Jego pęknięcia nie można zatem uznać za zdarzenie czysto losowe, przypadkowe i nieprzewidywalne. Brak od wielu lat jakiejkolwiek kontroli jego stanu, świadczy jednoznacznie, w ocenie Sądu, o winie ubezpieczonego Ponieważ strona pozwana kwestionowała wartość zalanego sprzętu oraz podnosiła fakt, że sprzęt ten może być nadal używany, Sąd na wniosek powoda dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu wyceny nieruchomości majątkowych. Z opinii biegłego sądowego A. P. wynika, że łączna wartość szkody powstałej w sprzęcie muzycznym i elektronicznym należącym do R. B. w następstwie zalania wodą w okresie 26-27 sierpnia 2017 r. liczona jako szkoda całkowita oraz koszt naprawy (w przypadku kiedy jest ona możliwa i ekonomicznie uzasadniona) wynosi 22.090 zł. Biegły wskazał sprzęty w odniesieniu do których naprawa jest możliwa i ekonomicznie opłacalna, wyceniając koszty napraw na kwotę 8.670 zł. Sąd zasadniczo podzielił opinię, jako opartą na fachowej wiedzy i doświadczeniu biegłego, z jedną tylko zmianą: uznał, że w przypadku uszkodzonej wiertarki akumulatorowej (zgodnie z wyceną biegłego jej wartość z dnia szkody wynosiła 392 zł, a koszt naprawy 400 zł, co stanowi 102 % wartości sprzętu i przewyższa jego wartość z dnia szkody) mamy do czynienia ze szkodą całkowitą. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że wysokość szkody powstałej w sprzęcie muzycznym i elektronicznym należącym do R. B. w następstwie zalania wodą w okresie 26-27 sierpnia 2017 r. wynosi 22.078 zł (13.807 zł szkoda w sprzęcie, który nie nadaje się do dalszego użytku i 8.271 zł, jako koszt naprawy sprzętu w odniesieniu do którego naprawa jest możliwa i ekonomicznie opłacalna). Fachowy pełnomocnik pozwanego nie zgłaszał zastrzeżeń do wyceny dokonanej przez biegłego, zaś pełnomocnik powoda, o czym była już mowa wcześniej, ograniczył żądanie odszkodowania do kwoty 21.400 zł, która to kwota mieści się w wartości ustalonej przez Sąd, jako wartość szkody. Stąd też orzeczono jak w punkcie I wyroku, mając na uwadze, że zgłoszenie szkody nastąpiło 1 września 2017 r.. Ponieważ żądanie pozwu zostało uwzględnione w 31 procentach, taką część kosztów, na podstawie art. 100 kpc , winien ponieść pozwany, a pozostałą część (69 procent) powód. Szczegółowe wyliczenie tych kosztów pozostawiono referendarzowi sądowemu na mocy art. 108 § 1 kpc .