I C 1749/20
Podsumowanie
Sąd oddalił powództwo ubezpieczyciela o zapłatę odszkodowania regresowego, uznając brak dowodów na winę pozwanych w spowodowaniu zalania.
Towarzystwo ubezpieczeniowe domagało się od pozwanych zapłaty kwoty 1 468,71 zł tytułem regresu za odszkodowanie wypłacone poszkodowanemu w związku z zalaniem mieszkania. Powód twierdził, że zalanie nastąpiło wskutek nieszczelności instalacji w lokalu pozwanych. Pozwane zaprzeczyły swojej odpowiedzialności, wskazując na brak dowodów na zawinione działanie i brak śladów wycieku w ich lokalu. Sąd, opierając się na zeznaniach świadków i dokumentach, uznał, że powód nie wykazał winy pozwanych, co jest warunkiem odpowiedzialności na zasadzie winy (art. 415 k.c.), i oddalił powództwo, zasądzając od powoda zwrot kosztów procesu.
Powód, Towarzystwo ubezpieczeniowe, wystąpiło z roszczeniem regresowym przeciwko H. B. i M. B. o zapłatę kwoty 1 468,71 zł, twierdząc, że w dniu 15 czerwca 2019 r. doszło do zalania lokalu nr (...) przy ul. (...) w Toruniu, a przyczyną był przeciek z instalacji wodno-kanalizacyjnej w lokalu nr (...) należącym do H. B. i zamieszkiwanym przez M. B. Powód wypłacił odszkodowanie poszkodowanemu i dochodził zwrotu tej kwoty od pozwanych. Pozwane wniosły o oddalenie powództwa, kwestionując swoją odpowiedzialność. Podkreślały, że nie doszło do żadnej awarii w ich lokalu, a powód nie wykazał przyczyny zalania ani ich winy. Sąd Rejonowy w Toruniu, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że w dniu zdarzenia w lokalu pozwanych nie było śladów wycieku wody, a przyczyna zalania nie została jednoznacznie ustalona. Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z powodu nieuiszczenia zaliczki przez powoda. Rozstrzygając sprawę, sąd oparł się na art. 828 § 1 k.c. i art. 415 k.c., podkreślając, że ciężar dowodu winy spoczywa na powodzie. Sąd uznał, że powód nie wykazał, iż zalanie nastąpiło wskutek zawinionego działania lub zaniechania pozwanych. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego III CZP 63/12, sąd zaznaczył, że odpowiedzialność pozwanych nie może być oparta na zasadzie ryzyka. Wobec braku dowodów winy, powództwo zostało oddalone, a powód obciążony kosztami procesu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczyciel nie może skutecznie dochodzić zwrotu odszkodowania regresowego od osoby trzeciej, jeśli nie udowodni jej winy w spowodowaniu szkody, zgodnie z art. 415 k.c. Odpowiedzialność nie może być oparta na zasadzie ryzyka.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że odpowiedzialność deliktowa na podstawie art. 415 k.c. wymaga łącznego spełnienia przesłanek: bezprawności, winy, szkody i związku przyczynowego. Ciężar dowodu tych przesłanek spoczywa na powodzie. W tej sprawie powód nie wykazał, że pozwani ponoszą winę za zalanie, a brak śladów wycieku w ich lokalu oraz brak jednoznacznego ustalenia przyczyny szkody uniemożliwiają przypisanie im odpowiedzialności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwani
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | powód |
| H. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
| M. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
| D. B. | osoba_fizyczna | właściciel zalanego lokalu |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Przesłanką konieczną odpowiedzialności jest łączne spełnienie: bezprawności, winy, szkody i związku przyczynowego.
Pomocnicze
k.c. art. 828 § § 1
Kodeks cywilny
Z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela do wysokości zapłaconego odszkodowania, pod warunkiem odpowiedzialności sprawcy.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu w zakresie twierdzeń o faktach spoczywa na stronach.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Strony mają obowiązek przedstawiania dowodów na okoliczności, z których wynikają skutki prawne.
k.p.c. art. 98 § § 1, 1[1], 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu na rzecz strony wygrywającej.
k.p.c. art. 105 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodów na winę pozwanych w spowodowaniu zalania. Brak śladów wycieku wody w lokalu pozwanych. Niespełnienie przesłanek odpowiedzialności deliktowej z art. 415 k.c. Ciężar dowodu winy spoczywa na powodzie.
Odrzucone argumenty
Zalanie nastąpiło wskutek przecieku z instalacji w lokalu pozwanych. Pozwana H. B. ponosi odpowiedzialność za stan techniczny instalacji w swoim lokalu. Notatka spółdzielni mieszkaniowej jako dowód wskazujący na przyczynę zalania.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność pozwanych opierała się na zasadzie winy (art. 415 k.c.). Warunkiem koniecznym odpowiedzialności odszkodowawczej [...] jest łączne spełnienie następujących przesłanek: bezprawności działania lub zaniechania, winy po stronie sprawcy, wystąpienia szkody oraz związku przyczynowego. Takiemu zabiegowi sprzeciwił się stanowczo Sąd Najwyższy wyżej przywołanej Uchwale Składu Siedmiu Sędziów z 19.02.2013 r. sygn. III CZP 63/12. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie można przypisać stronie pozwanej choćby winy nieumyślnej (lekkomyślności albo niedbalstwa).
Skład orzekający
Agnieszka Szufarska
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ubezpieczyciele dochodzący roszczeń regresowych muszą wykazać winę sprawcy szkody, a nie mogą opierać się na zasadzie ryzyka. Podkreśla znaczenie dowodzenia winy w sprawach deliktowych."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie odpowiedzialność opiera się na zasadzie winy (art. 415 k.c.). Nie dotyczy sytuacji, gdzie odpowiedzialność wynika z zasady ryzyka (np. posiadacz pojazdu mechanicznego).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie winy w sprawach odszkodowawczych, nawet gdy ubezpieczyciel wypłacił już świadczenie. Jest to praktyczny przykład zastosowania przepisów o odpowiedzialności deliktowej.
“Ubezpieczyciel przegrał sprawę o zapłatę. Sąd: brak dowodów winy to koniec roszczeń.”
Dane finansowe
WPS: 1468,71 PLN
zwrot kosztów procesu: 270 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt: I C 1749/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2022 r. Sąd Rejonowy w Toruniu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodnicząca: Asesor sądowy Agnieszka Szufarska Protokolant: stażysta Dorota Szałkowska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2022 r. w Toruniu sprawy z powództwa Towarzystwa (...) Spółka Akcyjna w W. przeciwko H. B. , M. B. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda solidarnie na rzecz pozwanych 270 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt: I C 1749/20 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 14 maja 2020 r. (data stempla pocztowego), Towarzystwo (...) S.A. domagało się zasądzenia od H. B. kwoty 1 468,71 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu twierdził m. in., że 15 czerwca 2019 r., w konsekwencji przecieku wody, doszło do zalania lokalu nr (...) położonego w T. przy ul. (...) . Pozwana nie utrzymała drożności instalacji wodno-kanalizacyjnej. W toku postępowania likwidacyjnego powódka uznała swoją odpowiedzialność za zdarzenie i wypłaciła poszkodowanej odszkodowanie 1 468,71 zł . Zwróciła się do pozwanej z roszczeniem regresowym. Pozwana nie zaspokoiła roszczenia. Wydano upominawczy nakaz zapłaty. W sprzeciwie od nakazu zapłaty (k. 105-108) pozwana H. B. wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. Wskazała, że 15 czerwca 2019 r. nie doszło do żadnej awarii. Towarzystwo ubezpieczeń nie przeprowadziło w lokalu powódki oględzin, nie można stwierdzić, że ewentualne zalanie lokalu (...) było następstwem zawinionego działania lub zaniechania pozwanej. Pozwana nie odpowiada na zasadzie ryzyka. Powód nie wykazał jaka była przyczyna uszkodzeń w lokalu numer (...) . W lokalu zamieszkuje córka H. M. B. . Z ostrożności zakwestionowała żądanie również co do wysokości. Powód wniósł o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanej M. B. . Podkreślił, że przedstawił dokument, z którego wynika, iż do zalania lokalu doszło wskutek przecieku baterii wannowej z lokalu nr (...) , należącym do H. B. , a zajmowanym przez M. B. . Kwestionowanie tej okoliczności przez pozwaną powoduje konieczność zasięgnięcia opinii biegłego. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanej M. B. (k. 149). Sprawa podlegała rozpoznaniu z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym (k. 166). Sąd Rejonowy ustalił co następuje: 24 czerwca 2019 r. nastąpiło zalanie wodą mieszkania położonego w T. przy ul . (...) . Właścicielem zalanego lokalu był D. B. . Powyżej lokalu położone jest mieszkanie numer (...) , stanowiące własność H. B. , zamieszkałe przez M. B. . D. B. zawiadomił sąsiadkę M. B. o zalaniu jego mieszkania, udał się do lokalu numer (...) . M. B. i D. B. stwierdzili, że w mieszkaniu (...) nie widać śladów wycieku wody, było sucho. Następnie M. B. poszła do mieszkania numer (...) . W mieszkaniu zrobiła się kałuża wody, woda była również w pokoju pod tapetą, zalała plakaty. Przyczyna zalania nie była jednak widoczna. M. B. zawiadomiła telefonicznie spółdzielnię mieszkaniową oraz partnera K. S. . K. S. przyszedł do mieszkania z pracy, zdjął obudowę wanny i stwierdził, że jest tam sucho. Nie znalazł żadnej przyczyny, z powodu której mogłoby dojść do zalania mieszkania poniżej. Z. do sąsiada D. B. , aby zobaczyć zakres uszkodzeń. Zobowiązał się przekazać numer polisy ubezpieczeniowej mieszkania, bowiem nie chciał kłócić się z sąsiadami. Po odnalezieniu dokumentu, przekazał numer polisy sąsiadowi. D. B. przekazał swojemu ubezpieczycielowi Towarzystwu (...) S.A. numer polisy M. B. . Dowód: zeznania świadka D. B. protokół rozprawy z 28.12.2021 r. czas nagrania: 00:42:10-01:09:10 k. 166 v.-167 , zeznania świadka K. S. protokół rozprawy z 10.03.2022 r. czas nagrania: 00:09:01-00:31:51 k. 184 v.-185, przesłuchanie stron ograniczone do M. B. protokół rozprawy z 10.03.2022 r. czas nagrania: 00:32:09-00:39:58 k. 185; M. B. o zdarzeniu zawiadomiła spółdzielnię mieszkaniową. Po kilku minutach zjawił się przedstawiciel spółdzielni, który powiedział, że musi przyjść hydraulik, że on nie może nic zrobić. Po zdarzeniu, w związku z jego zaistnieniem, M. B. nie prowadziła żadnych prac naprawczych w łazience. Dowód: przesłuchanie stron ograniczone do M. B. protokół rozprawy z 10.03.2022 r. czas nagrania: 00:32:09-00:39:58 k. 185; Decyzją z 7 sierpnia 2019 r. Towarzystwo (...) S.A. przyznało D. B. odszkodowanie za szkodę z 15 czerwca 2019 r. w kwocie 1 468,71 zł. Dowód: decyzja k. 10,122; Specjalista ds. lokali użytkowych i ubezpieczeń M. R. z Spółdzielni Mieszkaniowej (...) , w dniu 13 sierpnia 2019 r., sporządziła notatkę, w której wskazano, że w lokalu położonym w T. przy ul. (...) posiadają zgłoszenie z 1 lipca 2019 r. o przecieku z baterii wannowej z nu 57 do 55. Odpowiedzialny za szkodę jest B. H. ul. (...) , T. . Dowód: notatka k. 9,121; W dniu 8 października 2019 r. H. B. została wezwana do wskazania danych ubezpieczyciela, względnie zapłaty 1 468,71 zł. W odpowiedzi na wezwanie do zapłaty, M. B. , mailem z 24 października 2019 r. wskazała, że mieszkanie jest ubezpieczone, lecz nie widzą podstaw do podania danych ubezpieczyciela. Podała, że sąsiedzi z lokalu (...) w dniu 1 lipca 2019 r. ( a nie jak napisane 15 czerwca 2019 r. ) zgłosili prawdopodobieństwo zalania łazienki. Brak było oznak wycieku wody w mieszkaniu numer (...) , udali się do lokalu sąsiadów, oglądali oznaki wycieku wody. Poprosili o wizytę rzeczoznawcy, której wcześniej nie było. Dowód: korespondencja mailowa – wydruk k. 129 ; Sąd Rejonowy zważył co następuje: Przedstawiony stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyżej wymienione dowody z dokumentów, zeznania świadków, dowód z przesłuchania stron ograniczony do pozwanej M. B. . Sąd z ostrożnością potraktował zeznania D. B. , bowiem świadek ten, z uwagi na upływ czasu , nie pamiętał szczegółów zdarzenia (dot. czasu zalania lokalu, przebiegu rozmów z sąsiadami, wysokości otrzymanego odszkodowania). Odnośnie wyżej wymienionych okoliczności, należało dać wiarę dowodom z dokumentów, zeznaniom świadka K. S. , pozwanej M. B. . Na podstawie art. 235 [2] § 1 k.p.c. i art. 130 [4] § 5 k.p.c. sąd pominął dowód z opinii biegłego. Wniosek o powołanie biegłego zgłosił powód. Pełnomocnik powoda został dwukrotnie zobowiązany do uiszczenia zaliczki na koszty wynagrodzenia biegłego , czego jednak nie uczynił. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c. i art. 227 k.p.c. w procesie cywilnym strony mają obowiązek przedstawiania twierdzeń i dowodów na okoliczności (fakty) mające dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenie istotne. Powód ma obowiązek wykazania faktów uzasadniających jego roszczenie (tworzących jego prawo podmiotowe). Obowiązkiem jego przeciwnika procesowego (pozwanego) jest natomiast udowodnienie stawianych zarzutów oraz faktów tamujących (niweczących) roszczenie powoda. Powództwo podlegało oddaleniu. Bezspornie, powodowy zakład ubezpieczeń zapłacił na rzecz poszkodowanego odszkodowanie w deklarowanej kwocie, w związku z zajściem zdarzenia objętego ubezpieczeniem - zalaniem mieszkania. Zgodnie z przepisem art. 828§ 1 k.c. , jeżeli nie umówiono się inaczej, z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela do wysokości zapłaconego odszkodowania. Jeżeli ubezpieczyciel pokrył tylko część szkody, ubezpieczającemu przysługuje co do pozostałej części pierwszeństwo zaspokojenia przed roszczeniem ubezpieczyciela. Roszczenie ubezpieczającego do sprawcy szkody, przewidziane w powołanym przepisie, przechodzi na ubezpieczyciela przez sam fakt zapłaty. Przesłanką nabycia jest tu jednak - obok wypłaty odszkodowania ubezpieczeniowego - odpowiedzialność sprawcy szkody. Odpowiedzialność pozwanych opierała się na zasadzie winy ( art. 415 k.c. , por. Uchwała Składu Siedmiu Sędziów SN z 19.02.2013 r. sygn. III CZP 63/12 , OSNC 2013 nr 7-8 poz. 81). Warunkiem koniecznym odpowiedzialności odszkodowawczej, na podstawie przepisu art. 415 k.c. , jest łączne spełnienie następujących przesłanek: bezprawności działania lub zaniechania, winy po stronie sprawcy, wystąpienia szkody oraz związku przyczynowego miedzy bezprawnością działania lub zaniechania sprawcy a szkodą poniesioną przez powoda. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywał, zgodnie z art. 6 k.c. , na powodzie. Pozwani zakwestionowali złożony przez powoda dokument, pochodzący do spółdzielni mieszkaniowej, który sugerował, iż przyczyna zalania leży w niedrożności kanalizacji w lokalu numer (...) . Powód nie wykazał, że za szkodę, powstałą wskutek zalania w czerwcu 2019 r. lokalu numer (...) , odpowiadały M. B. ani H. B. . W odpowiedzi na podjętą przez stronę pozwaną obronę, strona powodowa nie wykazała , że do zalania lokalu doszło wskutek zawinionego działania (zaniechania) pozwanych, ich lekkomyślności lub niedbalstwa. Notatka sporządzona przez pracownicę spółdzielni nie był wystarczający dla uznania, że zdarzenie jest następstwem okoliczności, za które odpowiedzialność ponoszą pozwane. Okoliczności takiej nie można domniemywać. Prowadziłoby to bowiem do ukształtowania odpowiedzialności pozwanych na zasadzie ryzyka. Takiemu zabiegowi sprzeciwił się stanowczo Sąd Najwyższy wyżej przywołanej Uchwale Składu Siedmiu Sędziów z 19.02.2013 r. sygn. III CZP 63/12. Sąd orzekający w pełni podziela zapatrywania SN przedstawione w wyżej wymienionej uchwale. Należy podkreślić, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie można przypisać stronie pozwanej choćby winy nieumyślnej (lekkomyślności albo niedbalstwa). W czasie zalania lokalu poniżej, w lokalu zajmowanym przez M. B. było sucho, nie było widać śladów wycieku wody. M. B. nie uchylała się od odpowiedzialności, współdziałała z sąsiadem, zawiadomiła o zdarzeniu spółdzielnię, przekazała sąsiadowi numer polisy ubezpieczeniowej. Ubezpieczyciel, pomimo dysponowania numerem polisy ubezpieczeniowej mieszkania (...) , zdecydował się skierować roszczenie regresowe bezpośrednio do właścicielki lokalu. W odpowiedzi na zgłoszone roszczenie, pozwane zasadnie domagały się od ubezpieczyciela rzetelnego przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. Zwracały uwagę, że likwidator szkody powinien dokonać oględzin ich lokalu i ustalić czy do zalania rzeczywiście mogło dojść wskutek braku drożności ich instalacji kanalizacyjnej. Przyczyna zdarzenia nie była bowiem ustalona ani oczywista . W lokalu numer (...) nie było śladów wycieku wody. Ubezpieczyciel nie odpowiedział jednak na argumentację pozwanych. W toku procesu nie odniósł się w żaden sposób do podjętej przez pozwane obrony, nie był również aktywny w czasie prowadzonego postępowania dowodowego. Ze względu na powyższe orzeczono jak sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1, 1 [1] , 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. i 105 § 2 k.p.c. Na koszty procesu należne pozwanym składała się wyłącznie opłata za zastępstwo procesowe przez radcę prawnego 270 zł .
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę