I C 2010/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo spółki o zapłatę z tytułu umowy pożyczki, uznając, że zawarcie ugody między stronami w trakcie postępowania zdezaktualizowało pierwotne żądanie, a część kosztów zabezpieczenia stanowiła klauzulę niedozwoloną.
Spółka z o.o. domagała się od A. B. zapłaty ponad 4,4 tys. zł z tytułu umowy pożyczki, wskazując na kwotę główną, prowizję i koszt zabezpieczenia. Pozwana nie zajęła stanowiska. W trakcie postępowania strony zawarły ugodę, co powódka zgłosiła sądowi, wnioskując o zawieszenie postępowania. Sąd oddalił wniosek o zawieszenie, a następnie oddalił powództwo, uznając je za bezzasadne w świetle ugody. Sąd dodatkowo wskazał, że część kosztów zabezpieczenia była rażąco wygórowana i stanowiła klauzulę niedozwoloną.
Powódka (...) Sp. z o.o. z siedzibą w S. wniosła o zasądzenie od pozwanej A. B. kwoty 4.496,62 zł wraz z odsetkami umownymi, tytułem wierzytelności z umowy pożyczki zawartej 8 października 2014 r. Pożyczka w kwocie 2.800 zł miała być zwrócona w 12 ratach, a całkowita kwota do spłaty wynosiła 6.348,00 zł, obejmując kwotę przekazaną, oprocentowanie, prowizję oraz koszt ustanowienia zabezpieczenia. Pozwana nie zajęła stanowiska w sprawie. W trakcie postępowania strony zawarły ugodę dotyczącą spłaty zadłużenia. Powódka wniosła o zawieszenie postępowania, jednak sąd oddalił ten wniosek, uznając brak podstaw do zawieszenia. W związku z zawarciem ugody, sąd uznał, że podstawa faktyczna i prawna pierwotnego żądania zdezaktualizowała się, a powództwo należało oddalić jako bezzasadne. Sąd zaznaczył, że powódka powinna była cofnąć pozew. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na rażąco wygórowaną kwotę kosztów ustanowienia zabezpieczenia (2.813,10 zł), wskazując, że stanowi ona klauzulę niedozwoloną w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c., sprzeczną z dobrymi obyczajami i rażąco naruszającą interesy konsumenta, a tym samym niewiążącą.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, zawarcie ugody regulującej sposób spłaty zobowiązania czyni pierwotne żądanie pozwu bezzasadnym i zdezaktualizowanym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ugoda zmienia podstawę faktyczną i prawną żądania, co skutkuje brakiem możliwości uwzględnienia pierwotnego pozwu. Powódka powinna była cofnąć pozew.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o | spółka | powódka |
| A. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (3)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Zastrzeżenie w umowie z konsumentem rażąco wygórowanej opłaty, przekraczającej rzeczywiście poniesione przez wierzyciela koszty, stanowi niedozwoloną klauzulę umowną i nie wiąże konsumenta.
Pomocnicze
k.c. art. 58 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że ustawy przewidują inny skutek, w szczególności, że na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wstępują odpowiednie przepisy ustawy. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zawarcie ugody między stronami w trakcie postępowania. Koszty ustanowienia zabezpieczenia stanowiły klauzulę niedozwoloną.
Godne uwagi sformułowania
Z tego względu (na dzień wyrokowania) Sąd nie mógł uwzględnić żądania pozwu. Powódce przysługiwać będzie nowe żądanie zasądzenia świadczenia w oparciu o zawartą ugodę, jeśli pozwana nie dotrzyma jej warunków. Skoro jednak tego nie uczyniła i nie istniała podstawa do zawieszenia postępowania, powództwo objęte pozwem należało oddalić w całości, jako bezzasadne. Podkreślenia wymaga, że zastrzeżenie w umowie zawartej z konsumentem rażąco wygórowanej opłaty, przekraczającej rzeczywiście poniesione przez wierzyciela koszty, stanowi niedozwoloną klauzulę umowną w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c. i nie wiąże konsumenta. Regulacja ta zmierzała do obejścia przepisów o ochronie praw konsumentów oraz o odsetkach maksymalnych (jest to ukryta lichwa).
Skład orzekający
Andrzej Antkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul niedozwolonych w umowach pożyczek konsumenckich, wpływ zawarcia ugody na dalszy bieg postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawarcia ugody w trakcie postępowania i konkretnego rodzaju kosztów zabezpieczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak zawarcie ugody może wpłynąć na wynik postępowania, a także podkreśla ochronę konsumentów przed nieuczciwymi klauzulami, co jest tematem zawsze aktualnym.
“Ugoda w sądzie: czy to koniec sprawy? Sąd wyjaśnia, kiedy pierwotne żądanie przestaje obowiązywać.”
Dane finansowe
WPS: 4496,62 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: I C 2010/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 listopada 2016 r. Sąd Rejonowy w Grudziądzu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Andrzej Antkiewicz Protokolant: st. sekr. sądowy Monika Kopczyńska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2016 r. w Grudziądzu na rozprawie sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o z siedzibą w S. przeciwko A. B. o zapłatę 1. oddala powództwo; 2. oddala wniosek powódki o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 2010/16 UZASADNIENIE wyroku z dnia 30 listopada 2016 r. (...) Sp. z o.o. w S. domagała się zasądzenia od A. B. kwoty 4.496,62 zł z odsetkami umownymi w wysokości 14% rocznie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Z pozwu wynikało, że dochodzone roszczenie stanowi wierzytelność z tytułu umowy pożyczki zawartej między stronami 8 października 2014 r. Zaznaczono, że pożyczka została udzielona w kwocie 2800 zł i miała być zwrócona w 12 ratach miesięcznych, a całkowita kwota do spłaty wynosiła 6.348,00 zł, na którą składały się: - kwota przekazana pozwanej powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie: 3.310,90 zł, - prowizja w wysokości 224,00 zł, - koszt ustanowienia zabezpieczenia 2.813,10 zł. Według powódki na dzień wniesienia pozwu na zadłużenie w kwocie 4.496,62 zł składały się następujące kwoty: 1) 4.233,62 zł – pozostała do zapłaty część kwoty pożyczki wraz z opłatami związanymi z udzieleniem pożyczki, na którą składały się: - kwota udzielonej pożyczki powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie: 3.039,85 zł, - prowizja w wysokości 224,00 zł, - koszt ustanowienia zabezpieczenia 969,77 zł, 2) 41,00 – przysługujące powódce na podstawie umowy koszty pism i upomnień wysłanych do pozwanej, 3) 222,00 zł - skapitalizowane odsetki umowne liczone od wymagalności poszczególnych rat do dnia poprzedzającego złożenie pozwu. Pozwana nie zajęła stanowiska w sprawie. Sprawę rozpoznano w postepowaniu uproszczonym (k. 1 akt). Sąd ustalił i zważył, co następuje: W sprawie ustalono następujące bezsporne okoliczności: W dniu 8 października 2014 r. strony procesu zawarły umowę pożyczki gotówkowej, na mocy której została wypłacona pozwanej kwota 2800 zł. Całkowita kwota do spłaty wynosiła 6.348,00 zł, na którą składały się: - kwota przekazana pozwanej powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie: 3.310,90 zł, - prowizja w wysokości 224,00 zł, - koszty ustanowienia zabezpieczenia związanego z udzieleniem pożyczki – wystąpieniem i uzyskaniem przez powódkę od (...) S.A. w W. informacji o zobowiązaniach pożyczkobiorcy oraz uzyskaniem telefonicznej, mailowej lub pisemnej weryfikacji informacji dotyczących źródła i wysokości uzyskiwanego przez pożyczkobiorcę dochodu, bieżącej kontroli jego sytuacji finansowej w zakresie uzyskiwanych przychodów, zdolności i historii kredytowej, wypłacalności, niefigurowaniu w rejestrze dłużników, nieposiadaniu zaległości: 2.813,10 zł. Pożyczka wraz z oprocentowaniem i wymienionymi wyżej kosztami miała być spłacona w 12 ratach miesięcznych po 549. Dowody: umowa pożyczki i umowa dodatkowa dotycząca zabezpieczenia pożyczki – k. 32-34 akt Pozwana przed wniesieniem pozwu spłaciła część należności, co zostało zaksięgowane następująco: na koszty wezwań do zapłaty – 74,00 zł, część odsetek w kwocie 80,62 zł, część należności głównej w kwocie 2.114,38 zł. Na dzień wniesienia pozwu na zadłużenie nim objęte w kwocie 4.496,62 zł składały się następujące kwoty: 2) 4.233,62 zł – pozostała do zapłaty część kwoty pożyczki wraz z opłatami związanymi z udzieleniem pożyczki, na którą składały się: - kwota udzielonej pożyczki powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie: 3.039,85 zł, - prowizja w wysokości 224,00 zł, - koszt ustanowienia zabezpieczenia 969,77 zł, 2) 41,00 – koszty pism i upomnień wysłanych do pozwanej, 3) 222,00 zł - skapitalizowane odsetki za opóźnienie liczone od wymagalności poszczególnych rat do dnia poprzedzającego złożenie pozwu. (okoliczności podane w pozwie, niekwestionowane przez pozwaną) Pismem z dnia 26 października 2016 r. powódka powiadomiła Sąd, iż strony zawarły ugodę w sprawie spłaty zadłużenia, dlatego wniosła o zawieszenie postępowania (pismo z 26.10.2016 r. – k. 63 akt). Pozwana nie wyraziła zgody na zawieszenie postepowania na zgodny wniosek stron, dlatego na rozprawie w dniu 23 listopada 2016 r. Sąd oddalił wniosek powódki o zawieszenie postępowania, albowiem nie zachodziła żadna podstawa do jego zawieszenia. Wobec tego, że strony zawarły w toku postepowania ugodę, regulując na nowo sposób spłaty zobowiązania objętego pozwem, zdezaktualizowała się podstawa faktyczna i prawna żądania zasądzenia świadczenia zgodnie z żądaniem pozwu. Z tego względu (na dzień wyrokowania) Sąd nie mógł uwzględnić żądania pozwu. Powódce przysługiwać będzie nowe żądanie zasądzenia świadczenia w oparciu o zawartą ugodę, jeśli pozwana nie dotrzyma jej warunków. W zaistniałej sytuacji powódka powinna cofnąć pozew, aby umożliwić Sądowi umorzenie postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. Skoro jednak tego nie uczyniła i nie istniała podstawa do zawieszenia postępowania, powództwo objęte pozwem należało oddalić w całości, jako bezzasadne. Na uboczu należy wskazać, że powódka nie wykazała wysokości kosztów ustanowienia zabezpieczenia związanego z udzieleniem pożyczki w kwocie 2.813,10 zł, albowiem do pozwu dołączono odpis faktury wystawionej przez Biuro (...) S.A. na kwotę 5.547,39 zł. Nie wiadomo, jaki mechanizm powódka stosuje przy rozliczaniu na pożyczkobiorców kosztów pozyskiwania informacji z tej spółki dotyczących klientów, niemniej kwota zabezpieczenia wskazana w umowie pożyczki z 8 października 2014 r. jest w ocenie Sądu znacznie zawyżona. Podkreślenia wymaga, że zastrzeżenie w umowie zawartej z konsumentem rażąco wygórowanej opłaty, przekraczającej rzeczywiście poniesione przez wierzyciela koszty, stanowi niedozwoloną klauzulę umowną w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.c. i nie wiąże konsumenta (porównaj np. pozycje 978, 1767, 1768, 1955 czy 1956 rejestru klauzul niedozwolonych prowadzonego przez Prezesa Urzędu Ochrony i Konkurencji). W konsekwencji, przewidziana w umowie pożyczki regulacja dotycząca opłaty za pozyskiwanie informacji w (...) S.A. , jako sprzeczna z dobrymi obyczajami i rażąco naruszająca interesy konsumenta, nie wywołała pożądanych przez powódkę skutków prawnych. Regulacja ta zmierzała do obejścia przepisów o ochronie praw konsumentów oraz o odsetkach maksymalnych (jest to ukryta lichwa). Takie działanie nie zasługuje na ochronę, albowiem jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta ( art. 58 § 1 i 2 k.c. ). O kosztach procesu orzeczono w punkcie 2. (drugim) sentencji wyroku na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Żądanie powódki nie zostało uwzględnione, brak było więc podstaw do zasądzenia na jej rzecz od pozwanej zwrotu kosztów procesu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI