I C 1914/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o zasądzenie kwoty z tytułu sankcji kredytu darmowego, uznając umowę za zgodną z prawem i nie stwierdzając naruszeń obowiązków informacyjnych przez bank.
Powód, będący nabywcą wierzytelności, domagał się od banku zwrotu kwoty wynikającej z zastosowania sankcji kredytu darmowego wobec umowy pożyczki konsumenckiej. Powód twierdził, że bank naruszył obowiązki informacyjne. Pozwany bank wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc brak legitymacji czynnej powoda, upływ terminu do złożenia oświadczenia o sankcji kredytu darmowego oraz brak podstaw do jej zastosowania. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że bank nie naruszył przepisów ustawy o kredycie konsumenckim w zakresie obowiązków informacyjnych, co czyniło oświadczenie o sankcji kredytu darmowego nieskutecznym.
Sprawa dotyczyła powództwa o zasądzenie kwoty 10 190,19 zł wraz z odsetkami, wniesionego przez spółkę nabywającą wierzytelności od konsumenta. Powód wywodził swoje roszczenie z instytucji sankcji kredytu darmowego, wskazując na rzekome naruszenia obowiązków informacyjnych przez pozwany bank przy zawieraniu umowy pożyczki konsumenckiej z dnia 2 kwietnia 2019 r. Pozwany bank wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując legitymację czynną powoda, terminowość złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego oraz samą zasadność jej zastosowania. Sąd Rejonowy, po analizie materiału dowodowego, w tym umowy pożyczki i umowy cesji, ustalił stan faktyczny, który nie był sporny między stronami. Sąd szczegółowo zbadał zarzuty powoda dotyczące naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 10 i 16 ustawy o kredycie konsumenckim (dotyczące kosztów kredytu i procedury spłaty przedterminowej) oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 (dotyczące RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty). Sąd uznał, że bank prawidłowo określił koszty kredytu i nie naruszył obowiązków informacyjnych. W szczególności, sąd wyjaśnił, że kredytowane koszty pożyczki mogą być uwzględniane przy ustalaniu RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty, a obowiązek informowania o zmianach kosztów nie dotyczy sytuacji, gdy kredyt jest spłacany przed terminem (sankcja kredytu darmowego). Sąd stwierdził również, że umowa zawierała wszystkie wymagane informacje dotyczące odstąpienia od umowy i kolejności zaliczania wpłat. W konsekwencji, sąd uznał oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego za nieskuteczne i oddalił powództwo. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadzie odpowiedzialności strony przegrywającej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, bank nie naruszył obowiązków informacyjnych w zakresie kosztów kredytu, RRSO, całkowitej kwoty do zapłaty ani procedury spłaty przedterminowej.
Uzasadnienie
Sąd szczegółowo analizował przepisy ustawy o kredycie konsumenckim dotyczące obowiązków informacyjnych banku. Stwierdził, że kredytowane koszty pożyczki mogą być uwzględniane przy ustalaniu RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty. Ponadto, obowiązek informowania o zmianach kosztów nie ma zastosowania w przypadku skorzystania z sankcji kredytu darmowego, gdyż konsument zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów. Umowa zawierała również wymagane informacje o odstąpieniu od umowy i kolejności zaliczania wpłat.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Bank (...) Spółka Akcyjna
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| Bank (...) Spółka Akcyjna | spółka | pozwany |
| F. K. | osoba_fizyczna | pożyczkobiorca/cedent |
Przepisy (7)
Główne
u.k.k. art. 45 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Sankcja kredytu darmowego ma zastosowanie w przypadku naruszenia przez kredytodawcę określonych przepisów ustawy, co skutkuje obowiązkiem konsumenta zwrotu kredytu bez odsetek i innych kosztów.
u.k.k. art. 30 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Określa obowiązki informacyjne kredytodawcy przy zawieraniu umowy o kredyt konsumencki, w tym dotyczące kosztów kredytu, RRSO, całkowitej kwoty do zapłaty, spłaty przedterminowej i odstąpienia od umowy.
Pomocnicze
k.c. art. 385¹ § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy klauzul niedozwolonych (abuzywnych) w umowach z konsumentami.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady odpowiedzialności za koszty procesu.
k.c. art. 359 § 2¹
Kodeks cywilny
Określa maksymalną wysokość odsetek.
u.k.k. art. 49 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Dotyczy obniżenia całkowitego kosztu kredytu w przypadku spłaty przed terminem.
u.k.k. art. 53 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Reguluje prawo konsumenta do odstąpienia od umowy o kredyt konsumencki.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bank nie naruszył obowiązków informacyjnych w zakresie kosztów kredytu, RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty. Umowa zawierała wszystkie wymagane informacje dotyczące spłaty przedterminowej i odstąpienia od umowy. Sankcja kredytu darmowego nie ma zastosowania, gdy bank nie naruszył przepisów ustawy o kredycie konsumenckim.
Odrzucone argumenty
Bank naruszył obowiązki informacyjne dotyczące kosztów kredytu (art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k.). Bank naruszył obowiązki informacyjne dotyczące RRSO i całkowitej kwoty do zapłaty (art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k.). Bank naruszył obowiązki informacyjne dotyczące prawa do spłaty przedterminowej i odstąpienia od umowy (art. 30 ust. 1 pkt 15 i 16 u.k.k.).
Godne uwagi sformułowania
Koszty, o które obniżeniu ulega całkowity koszt kredytu w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, nie muszą być znane kredytodawcy na etapie zawierania umowy. Skoro w razie skorzystania z takiego uprawnienia konsument zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów, nie wchodzi nawet w rachubę jakakolwiek zmiana kosztów kredytu. Przepisy ustawy są bowiem przepisami prawa powszechnie obowiązującego, co sprawia, że każdy, nawet kredytobiorca legitymujący się statusem konsumenta, musi liczyć się z ich treścią, bez konieczności jej komunikowania przez drugą stronę umowy.
Skład orzekający
Robert Bełczącki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kredycie konsumenckim dotyczących obowiązków informacyjnych banku, stosowania sankcji kredytu darmowego oraz uwzględniania kredytowanych kosztów przy ustalaniu RRSO."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów ustawy o kredycie konsumenckim z 2011 r. Może być mniej istotne w kontekście nowszych regulacji lub specyficznych umów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego produktu finansowego (kredyt konsumencki) i mechanizmu ochrony konsumentów (sankcja kredytu darmowego), co czyni ją interesującą dla szerokiego grona prawników i konsumentów.
“Czy bank zawsze musi informować o wszystkich kosztach kredytu? Sąd wyjaśnia zasady sankcji kredytu darmowego.”
Dane finansowe
WPS: 10 190,19 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 1914/24 Uzasadnienie wyroku z dnia 25 kwietnia 2025 r. Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. , w pozwie wniesionym w dniu 7 sierpnia 2024 r. żądał zasądzenia od pozwanego Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwoty 10 190,19 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 18 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych i opłatą skarbową od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu powód wskazał, że objęta żądaniem pozwu wierzytelność nabyta została przez powoda od pożyczkobiorcy w drodze przelewu wierzytelności pieniężnych wynikających z zawartej w dniu 2 kwietnia 2019 r. pomiędzy Bankiem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. , a pożyczkobiorcą – konsumentem umowy kredytu konsumenckiego nr (...) . Jako materialno-prawną podstawę roszczenia powód wskazał art. 45 w zw. z art. 30 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , podnosząc, że dochodzone pozwem roszczenie wynika ze skorzystania przez pożyczkobiorcę z instytucji sankcji kredytu darmowego. W odpowiedzi na pozew pozwany Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. (dalej także jako Bank ), żądał oddalenia powództwa oraz zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany podniósł brak legitymacji czynnej powoda względem roszczenia objętego pozwem, upływ terminu do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, oraz niedopuszczalność cesji wierzytelności z uwagi na charakter zobowiązania oraz fakt, że wierzytelność nie istniała w momencie przelewu. Jednocześnie pozwany zaprzeczył twierdzeniom powoda, iż umowa pożyczki z dnia 2 kwietnia 2019 r. naruszała przepisy ustawy o kredycie konsumenckim w zakresie wypełniania obowiązków informacyjnych, co usprawiedliwiać miałoby sankcję kredytu darmowego. Za podstawę wyroku Sąd Rejonowy przyjął następujące ustalenia: W dniu 2 kwietnia 2019 r. pozwany Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. zawarł z konsumentem F. K. umowę pożyczki nr (...) na łączną kwotę 27 846,84 zł, na którą złożyła się całkowita kwota pożyczki (kwota pożyczki bez kredytowanych kosztów pożyczki) w wysokości 26 347,66 zł oraz kwota 1 499,18 zł przeznaczona na zapłatę kosztów związanych z udzieleniem pożyczki, kredytowana przez Bank. Okres kredytowania strony ustaliły na 70 miesięcy. Należna pozwanemu prowizja za udzielenie pożyczki została przez strony ustalona w kwocie 1 499,18 zł, do zapłaty której pożyczkobiorca zobowiązał się przy wypłacie przez Bank pożyczki. Strony ustaliły, że pożyczka będzie oprocentowana według stałej stopy procentowej, wynoszącej 9,99% rocznie, nie wyższej jednak niż stopa odsetek maksymalnych określonych w art. 359 § 2 1 k.c. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania pożyczki wynosić miała 12,77%. Całkowity koszt pożyczki wynosić miał 10 919,93 zł, w tym wspomniana kwota 1 499,18 zł przeznaczona na zapłatę kosztów związanych z udzieleniem pożyczki oraz odsetki w kwocie 9 420,75 zł. Całkowita kwota do zapłaty przez pożyczkobiorcę, obejmująca całkowitą kwotę pożyczki (26 347,66 zł) oraz całkowity koszt pożyczki (10 919,93 zł), wynosić miała 37 267,59 zł. W umowie zastrzeżono uprawnienie pożyczkobiorcy do dokonania bezpłatnej przedterminowej spłaty całości lub części pożyczki. Spłata miała być dokonywana zgodnie z dyspozycją pożyczkobiorcy. W umowie wskazano także na uprawnienie pożyczkobiorcy do odstąpienia od umowy w terminie 14 dni od dnia jej zawarcia. Oświadczenie miało być skuteczne jeśli pożyczkobiorca dostarczy je lub wyśle na adres pozwanego przed upływem tego terminu. (okoliczności niesporne, a ponadto umowa – k. 27 i nast.) W dniu 2 kwietnia 2019 r. pożyczka została wypłacona. (okoliczność niesporna, a ponadto zaświadczenie – k. 23 i nast.) Na podstawie umowy cesji z dnia 7 czerwca 2024 r. F. K. przelał na powoda (...) Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. wierzytelności pieniężne, w szczególności w zakresie zwrotu odsetek umownych, prowizji i innych kosztów kredytu naliczonych przez pożyczkodawcę wraz z przynależnymi do tej wierzytelności prawami, przysługujące w stosunku do Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. z tytułu roszczeń wynikających z zastosowania sankcji kredytu darmowego, określonej w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim w stosunku do umowy (...) z dnia 2 kwietnia 2019 r. (okoliczności niesporne, a ponadto umowa cesji – k. 16 i nast.) W dniu 6 czerwca 2024 r. F. K. skierował do Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. oświadczenie przyjmujące za podstawę art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim i wskazujące, że ze względu na naruszenia stwierdzone w treści umowy pożyczki nr (...) z dnia 2 kwietnia 2019 r. korzysta jako pożyczkobiorca z instytucji sankcji kredytu darmowego, o której mowa w art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim . (okoliczności niesporne, a ponadto oświadczenie – k. 21 i nast.) W dniu 12 czerwca 2024 r. powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. skierował do Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. wezwanie do zapłaty oraz zawiadomienie o cesji roszczenia wynikającego z oświadczenia o skorzystaniu z instytucji sankcji kredytu darmowego, przyjmującego za podstawę art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , względem umowy pożyczki nr (...) z dnia 2 kwietnia 2019 r. oraz podnoszące naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 7, 8, 10 i 16 tej ustawy. (okoliczności niesporne, a ponadto oświadczenie – k. 19 i nast.) Według stanu rzeczy na dzień 2 kwietnia 2024 r. pożyczka nie została całkowicie spłacona. (okoliczności niesporne, a ponadto zaświadczenie – k. 23 i nast.) Podstawę powyższych ustaleń stanowiły twierdzenia stron o faktach pozostających poza sporem oraz przedstawione dowody z dokumentów, których wiarygodność nie budziła wątpliwości Sądu Rejonowego oraz nie była kwestionowana przez strony postępowania. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Brak było podstaw do przyjęcia naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 10 i 16 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez nieokreślenie w umowie kredytu warunków, na jakich koszty kredytu mogą ulec zmianie. Według art. 30 ust. 1 pkt 10 tej ustawy umowa o kredyt konsumencki powinna określać informację o innych niż odsetki kosztach, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności o opłatach, w tym opłatach za prowadzenie jednego lub kilku rachunków, na których są zapisywane zarówno transakcje płatności, jak i wypłaty, łącznie z opłatami za korzystanie ze środków płatniczych zarówno dla transakcji płatności, jak i dla wypłat, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, jeżeli są znane kredytodawcy, oraz warunki, na jakich koszty te mogą ulec zmianie. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 16 tej ustawy umowa o kredyt konsumencki powinna określać prawo konsumenta do spłaty kredytu przed terminem oraz procedurę spłaty kredytu przed terminem. Z kolei na podstawie art. 49 ust. 1 tej ustawy w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, chociażby konsument poniósł je przed tą spłatą. Artykuł 30 ust. 1 pkt 10 tej ustawy wyraźnie wskazuje na koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki. Przepis ten należy wykładać z uwzględnieniem przepisu art. 10 ust. 2 lit k Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG, stosownie do którego w umowie o kredyt w sposób jasny i zwięzły określa się wszelkie inne opłaty powstałe w związku z umową o kredyt oraz warunki, na jakich opłaty te mogą ulegać zmianie. Jako koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, nie kwalifikują się te koszty, o które obniżeniu ulega całkowity koszt kredytu w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Z art. 49 ust. 1 wspomnianej ustawy wynika, że koszty, o które obniżeniu ulega całkowity koszt kredytu w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie stanowić mogą koszty poniesione przez konsumenta przed tego rodzaju spłatą. Podkreślić należy, że koszty takie nie muszą być znane kredytodawcy na etapie zawierania umowy, skoro nie wie on, czy spłata całości kredytu przed terminem określonym w umowie nastąpi, a jeśli tak, to kiedy będzie ona miała miejsce. Nie można zatem przyjąć, aby na kredytodawcy ciążył obowiązek wskazywania kosztów, których wysokość ani podstawa ustalenia nie są znane kredytodawcy w chwili zawierania umowy. Ponadto brak było podstaw do przyjęcia naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 10 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez niewskazanie warunków zmiany kosztów kredytu w razie skorzystania z uprawnienia przewidzianego w art. 45 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 45 ust. 1 tej ustawy w przypadku naruszenia przez kredytodawcę art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c tej ustawy konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie. Skoro w razie skorzystania z takiego uprawnienia konsument zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu, nie wchodzi nawet w rachubę jakakolwiek zmiana kosztów kredytu. Powód nietrafnie zarzucił także naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez zastrzeżenie na rzecz kredytodawcy prawa do zmiany kosztów w sposób jednostronny i niejasny. Ze względu na ustalenie stałej stopy procentowej, niedookreślone sformułowanie klauzuli zmiennego oprocentowania kredytu nie wchodziło nawet w rachubę. Natomiast postanowienia umowy nie dopuszczały możliwości zmiany wysokości prowizji za udzielenie pożyczki, inaczej niż w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, na podstawie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim . Wobec tego nie można zarzucić pozwanemu niewypełnienia obowiązku wskazania warunków zmiany kosztów kredytu, w szczególności w razie skorzystania z uprawnienia przewidzianego w art. 45 ust. 1 tej ustawy. Nie można również postawić pozwanemu zarzutu niewypełnienia obowiązku informacyjnego polegającego na niewskazaniu w tekście umowy treści uprawnienia przewidzianego w art. 45 ust. 1 tej ustawy czy w art. 49 ust. 1 tej ustawy, w szczególności poprzez przytoczenie treści tych przepisów. Te przepisy ustawy są bowiem przepisami prawa powszechnie obowiązującego, co sprawia, że każdy, nawet kredytobiorca legitymujący się statusem konsumenta, musi liczyć się z ich treścią, bez konieczności jej komunikowania przez drugą stronę umowy. Ponadto brak było podstaw do przyjęcia naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez błędne wskazanie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania oraz całkowitej kwoty do zapłaty. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 7 tej ustawy umowa o kredyt konsumencki powinna określać rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia. Zgodnie z art. 5 pkt 10 wymienionej ustawy stopa oprocentowania kredytu to stopa oprocentowania wyrażona jako stałe lub zmienne oprocentowanie stosowane do wypłaconej kwoty na podstawie umowy o kredyt w stosunku rocznym. Stosownie do treści art. 5 pkt 12 tej ustawy rzeczywista roczna stopa oprocentowania to całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym. W myśl art. 25 ust. 1 pkt 1 tej ustawy kredytodawca przy ustalaniu rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania uwzględnia całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, z wyłączeniem opłat z tytułu niewykonania swoich zobowiązań wynikających z umowy o kredyt oraz opłat innych niż cena nabycia towaru lub usługi, które konsument jest zobowiązany ponieść bez względu na sposób finansowania tego nabycia. Podobnie według art. 3 lit. i Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG rzeczywista roczna stopa oprocentowania oznacza całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym, w odpowiednich przypadkach, wraz z kosztami, o których mowa w art. 19 ust. 2. W myśl art. 19 ust. 1 i 2 wspomnianej Dyrektywy rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, która równa się w stosunku rocznym aktualnej wartości wszystkich zobowiązań (wypłat, spłat i opłat), przyszłych lub istniejących, uzgodnionych przez kredytodawcę i konsumenta, oblicza się zgodnie z wzorem matematycznym podanym w części I załącznika I, a do celów obliczania rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania ustala się całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta z wyłączeniem opłat należnych od konsumenta z tytułu niedotrzymania przez niego jakichkolwiek zobowiązań określonych w umowie o kredyt oraz opłat innych niż cena zakupu, które z tytułu nabycia towarów lub usług jest on zobowiązany ponieść bez względu na to, czy transakcja dokonywana jest w gotówce, czy za pomocą kredytu. Z kolei w myśl art. 5 pkt 8 wspomnianej ustawy całkowita kwota do zapłaty przez konsumenta to suma całkowitego kosztu kredytu i całkowitej kwoty kredytu. Natomiast zgodnie z art. 5 pkt 6 lit. a i b tej ustawy całkowity koszt kredytu to wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności: odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże jeżeli są znane kredytodawcy oraz koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, w przypadku gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach – z wyjątkiem kosztów opłat notarialnych ponoszonych przez konsumenta. Odpowiednio według art. 3 lit. h wspomnianej Dyrektywy całkowita kwota do zapłaty przez konsumenta oznacza sumę całkowitej kwoty kredytu i całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta. Zgodnie z art. 3 lit. g tej Dyrektywy całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta oznacza wszystkie koszty łącznie z odsetkami, prowizjami, podatkami oraz wszelkimi innymi opłatami, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, które to koszty znane są kredytodawcy, z wyjątkiem kosztów notarialnych; uwzględniane są tu także koszty usług dodatkowych związanych z umową o kredyt, w szczególności składki z tytułu ubezpieczenia, jeżeli, dodatkowo, zawarcie umowy dotyczącej usługi jest niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach. W świetle przytoczonych przepisów trafnie pozwany uwzględnił kredytowane koszty za udzielenie pożyczki przy ustalaniu rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania oraz całkowitej kwoty do zapłaty. W przypadku, gdy zgodnie z umową kredytu część kapitału jest przeznaczona na sfinansowanie odsetek, opłat, prowizji lub innych kosztów ponoszonych przez konsumenta w związku z umową o kredyt konsumencki, pojęcie wypłaconej kwoty, o której mowa w art. 5 pkt 10 wymienionej ustawy, obejmuje także część kapitału kredytu przeznaczoną na sfinansowanie koszów związanych z tym kredytem. Decyduje o tym wykładnia językowa wyżej cytowanego przepisu, który przecież nie wymaga, aby wypłata nastąpiła do rąk konsumenta. Wobec czego należy przyjąć, że wypłata może być również dokonana w celu pokrycia zobowiązań konsumenta, w tym zobowiązań do zapłacenia kosztów związanych z kredytem. Za taką argumentacją przemawia także wykładnia systemowa, bowiem w świetle art. 69 ust. 2 pkt 2 Prawa bankowego przyjmuje się, że odsetki nalicza się od całości kapitału kredytu, niezależnie od sposobu wypłacenia tego kapitału (por. Czech Tomasz, Komentarz do art. 5 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, teza nr 232, w: Czech Tomasz, Kredyt konsumencki. Komentarz, wyd. II, Opublikowano: WKP 2018). Podkreślić również należy zalety funkcjonalne takiego rozwiązania. Dopuszczalność dyspozycji pokrycia za pomocą części kwoty kredytu udostępnianej kredytobiorcy kosztów udzielenia tego kredytu stanowi z reguły dla niego korzyść ekonomiczną, bowiem dzięki temu nie musi on wcześniej gromadzić środków, które byłyby mu niezbędne do pokrycia tych kosztów, a w związku z tym do uzyskania kredytu. Odrębną kwestię stanowi natomiast niedozwolony w myśl art. 385 1 § 1 k.c. charakter postanowień umownych przewidujących prowizję za udzielenie pożyczki, płatną jednorazowo, w kwocie 1 499,18 zł, ocenianych z punktu widzenia sprzeczności z dobrymi obyczajami oraz rażącego naruszenia interesów konsumenta – kredytobiorcy ze względu na nadmierną wysokość tego rodzaju kosztów czy brak ekwiwalentności. Kwestie z tym związane pozostać jednak musiały poza zakresem rozpoznania sprawy niniejszej ze względu na to, że podstawę powództwa wywiedzionego w sprawie niniejszej stanowiły jedynie art. 45 w zw. z art. 30 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , a roszczenie objęte żądaniem pozwu wynikało ze skorzystania z instytucji sankcji kredytu darmowego ze względu na naruszenia art. 30 ust. 1 tej ustawy. Natomiast niedozwolony w myśl art. 385 1 § 1 k.c. charakter postanowień umownych przewidujących nadmierną wysokość kosztów obciążających kredytobiorcę nie stanowił przedmiotu roszczenia ani nie został przywołany w celu usprawiedliwienia żądania pozwu. Brak było podstaw do przyjęcia naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 15 w zw. z art. 53 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez błędne poinformowanie konsumenta o uprawnieniu do odstąpienia od umowy. Według art. 30 ust. 1 pkt 15 tej ustawy umowa o kredyt konsumencki powinna określać termin, sposób i skutki odstąpienia konsumenta od umowy, obowiązek zwrotu przez konsumenta udostępnionego przez kredytodawcę kredytu oraz odsetek zgodnie z rozdziałem 5 tej ustawy, a także kwotę odsetek należnych w stosunku dziennym. Z kolei w myśl art. 53 ust. 1 i 2 tej ustawy konsument ma prawo, bez podania przyczyny, do odstąpienia od umowy o kredyt konsumencki w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy, a jeżeli umowa o kredyt konsumencki nie zawiera elementów określonych w art. 30 tej ustawy, konsument może odstąpić od umowy o kredyt konsumencki w terminie 14 dni od dnia dostarczenia wszystkich elementów wymienionych w art. 30 tej ustawy. Z postanowienia § 12 ust. 1 umowy pożyczki objętej sporem nie wynikało, aby pozwany uzależnił skuteczność odstąpienia przez konsumenta od tej umowy od skorzystania z załączonego do umowy formularza oświadczenia o odstąpieniu. Ponadto postanowienia § 12 umowy wskazywały na konsekwencje odstąpienia. Nietrafnie wywodzono także naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim przez zaniechanie wskazania w postanowieniach umowy kolejności zaliczania wpłat na poczet należności kredytodawcy. Kwestie te regulował bowiem § 16 ust. 2 umowy pożyczki, szczegółowo określający kolejność zaliczania wpłat na poczet należności kredytodawcy. Wobec niestwierdzenia w sprawie niniejszej naruszeń przewidzianych w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim , które mogłyby stanowić podstawę skorzystania przez pożyczkobiorcę z sankcji kredytu darmowego, oświadczenie pożyczkobiorcy w tym przedmiocie należało uznać za nieskuteczne. Ze względu na to brak było podstaw do uwzględnienia powództwa obejmującego roszczenia wywodzone z instytucji sankcji kredytu darmowego. Wobec uwzględnienia najdalej idących zarzutów podniesionych przez pozwanego w odpowiedzi na pozew, pozostałe okazały się nieistotne dla rozstrzygnięcia. Podstawę orzeczenia o kosztach procesu stanowiły art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 k.p.c. , zgodnie z którymi przegrywający sprawę powinien zwrócić przeciwnikowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony, w tym wynagrodzenie reprezentującego go pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Zachodziła zatem podstawa do zasądzenia na rzecz pozwanego od powoda tytułem kosztów procesu kwoty 3 617 zł obejmującej wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w kwocie 3 600 zł ustalonej na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł. Podstawę zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie od kosztów procesu od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty stanowił natomiast art. 98 § 1 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Rejonowy orzekł jak w sentencji. sędzia Robert Bełczącki ZARZĄDZENIE (...) sędzia Robert Bełczącki
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI