I C 1667/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Jeleniej Górze oddalił powództwo o eksmisję, uznając umowę najmu za zawartą na czas nieokreślony i stwierdzając niedochowanie przez gminę rygorów wypowiedzenia umowy.
Gmina J. pozwała B. W. i małoletnią K. W. o eksmisję z lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze oddalił powództwo wobec B. W. i K. W., a wobec zmarłego Z. W. odrzucił pozew. Kluczowym zagadnieniem była ważność umowy najmu zawartej na czas określony, która w świetle przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów powinna być zawarta na czas nieokreślony. Sąd uznał, że umowa została zawarta na czas nieokreślony i gmina nie dochowała wymaganych procedur wypowiedzenia, co skutkowało utrzymaniem się umowy najmu.
Powództwo o eksmisję zostało wniesione przez Gminę J. przeciwko B. W., Z. W. i małoletniej K. W. z lokalu mieszkalnego przy ul. (...). Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, po rozpoznaniu sprawy, oddalił powództwo w stosunku do pozwanych B. W. i K. W., a wobec zmarłego Z. W. postępowanie umorzono i odrzucono pozew. Podstawą rozstrzygnięcia była interpretacja przepisów Ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Sąd uznał, że umowa najmu lokalu komunalnego na czas określony, zawarta w dniu 14 kwietnia 2009 r., powinna być traktowana jako zawarta na czas nieokreślony, zgodnie z art. 5 ust. 2 i art. 20 ust. 2 tej ustawy. W związku z tym, aby rozwiązać umowę, gmina musiała dochować rygorów określonych w art. 11 ustawy, w tym pisemnego wypowiedzenia z podaniem przyczyny oraz, w przypadku zwłoki w zapłacie czynszu, wcześniejszego uprzedzenia i wyznaczenia dodatkowego terminu do zapłaty. Ponieważ gmina nie dopełniła tych formalności, umowa najmu nadal obowiązywała, a powództwo o eksmisję nie mogło zostać uwzględnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, umowa najmu lokalu komunalnego zawarta na czas określony, z wyjątkiem lokalu socjalnego lub związanego ze stosunkiem pracy, jest nieważna w części dotyczącej określenia czasu jej trwania i powinna być traktowana jako zawarta na czas nieokreślony.
Uzasadnienie
Ustawa o ochronie praw lokatorów (art. 5 ust. 2 i art. 20 ust. 2) stanowi, że lokale komunalne mogą być wynajmowane tylko na czas nieoznaczony, z pewnymi wyjątkami. Zawarcie umowy na czas określony jest możliwe tylko na żądanie lokatora. W przypadku naruszenia tych przepisów, postanowienie o czasie oznaczonym jest nieważne, a umowa traktowana jest jako zawarta na czas nieoznaczony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
B. W. (1), K. W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina J. | instytucja | powód |
| B. W. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| Z. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
| K. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. W. (2) | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy |
Przepisy (6)
Główne
u.o.p.l. art. 5 § 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Zawarcie umowy o odpłatne używanie lokalu wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu gminy na czas określony może nastąpić tylko na żądanie lokatora. W przeciwnym razie umowa jest traktowana jako zawarta na czas nieoznaczony.
u.o.p.l. art. 20 § 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Lokale stanowiące mieszkaniowy zasób gminy mogą być wynajmowane tylko na czas nieoznaczony, z wyjątkiem lokali socjalnych i związanych ze stosunkiem pracy.
u.o.p.l. art. 11
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Określa rygory wypowiedzenia umowy najmu lokalu, w tym wymóg pisemności, podania przyczyny oraz, w przypadku zwłoki w zapłacie, konieczność uprzedzenia i wyznaczenia dodatkowego terminu do zapłaty.
Pomocnicze
u.o.p.l. art. 5 § 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
k.c. art. 58 § 3
Kodeks cywilny
Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.
k.p.c. art. 199 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia pozwu w określonych sytuacjach, w tym w przypadku śmierci strony przed doręczeniem pozwu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa najmu lokalu komunalnego zawarta na czas określony jest nieważna w części dotyczącej czasu jej trwania i powinna być traktowana jako zawarta na czas nieokreślony. Gmina nie dochowała rygorów wypowiedzenia umowy najmu określonych w art. 11 ustawy o ochronie praw lokatorów. Pozew wobec zmarłego pozwanego podlega odrzuceniu.
Godne uwagi sformułowania
brak było podstaw do uwzględnienia powództwa konsekwencją zawarcia przez gminę takiej umowy będzie jej przekształcenie w umowę zawartą na czas nieoznaczony Postanowienie umowy odnoszące się do określenia terminu jej zawarcia powinno zostać uznane za sprzeczne z art. 5 ust. 2 u.o.p.l. i w konsekwencji nieważne. strona powodowa winna w tej sytuacji zachować wszelkie rygory określone w art. 11 u.o.p.l. Takich rygorów w niniejszej sprawie strona powodowa niewątpliwie nie dochowała
Skład orzekający
Marek Gajdecki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawierania i rozwiązywania umów najmu lokali komunalnych na czas określony oraz wymogów formalnych wypowiedzenia umowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lokali komunalnych i przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie formalnych wymogów przy zawieraniu i rozwiązywaniu umów, nawet w przypadku lokali komunalnych. Pokazuje też, że błędy proceduralne mogą prowadzić do niekorzystnych rozstrzygnięć dla instytucji.
“Gmina przegrywa sprawę o eksmisję przez błąd formalny przy umowie najmu!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 1667/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 02 lipca 2013 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze Wydział I Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący SSR Marek Gajdecki Protokolant Paulina Gordziejonok po rozpoznaniu w dniu 02 lipca 2013 r. w Jeleniej Górze na rozprawie sprawy z powództwa Gminy J. przeciwko B. W. (1) , Z. W. i małoletniej K. W. o eksmisję I. oddala powództwo w stosunku do pozwanych B. W. (1) i K. W. ; II. znosi postępowanie w sprawie i odrzuca pozew wobec pozwanego Z. W. . Sygn. akt I C 1667/12 UZASADNIENIE Strona powodowa Gmina J. w pozwie wniesionym w dniu 06 sierpnia 2012 r. domagała się nakazania pozwanym Z. W. , B. w. i małoletniej K. W. (reprezentowanej przed przedstawiciela ustawowego B. W. (2) ) opróżnienia i opuszczenia lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w J. przy ul. (...) oraz wydania stronie powodowej tego lokalu mieszkalnego w stanie wolnym. Pozwana B. W. (1) , nie wnosząc wcześniej odpowiedzi na pozew, na rozprawie w dniu 08 marca 2013 r. (k. 35) oświadczyła, że wnosi o oddalenie powództwa. Wskazała, że zadłużenie powstało z uwagi na nadużywanie alkoholu przez jej zmarłego męża, a przez to niepartycypowania w kosztach utrzymania. Podała, że sprawuje opiekę nad małoletnią K. W. w ramach rodziny zastępczej. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Strona powodowa – na podstawie porozumienia zawartego z pozwaną B. W. (1) z dnia 14 kwietnia 2009 r., a dotyczącego zapłaty zaległych należności z tytułu czynszu - zawarła ze Z. W. w dniu 14 kwietnia 2009 r. umowę najmu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w J. przy ul. (...) na czas określony do 14 kwietnia 2009 r. W przedmiotowym lokalu mieszkalnym obecnie mieszkają B. W. (1) i małoletnia K. W. , nad która B. W. (1) sprawuje opiekę w ramach rodziny zastępczej. Pozwany Z. W. zmarł w dniu 10 lipca 2012 r. dowód : porozumienie nr 25/04/2009 z dnia 14.04.2009 r. k. 11-12, umowa najmu k. 13-17, odpis aktu zgonu k. 27, akta sprawy RIIINsm 576/00 (Opm 21/01) Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze Pozwani nie uiszczali czynszu i innych opłat z tytułu korzystania z lokalu. Strona powodowa nie złożyła oświadczenia o przedłużeniu umowy najmu przedmiotowego lokalu i wezwała pozwanych Z. W. i B. W. (1) do zapłaty zadłużenia. dowód : zestawienie sald płatnika k. 18, wezwania do zapłaty k. 18-19 Sąd zważył co następuje : W niniejszej sprawie brak było podstaw do uwzględnienia powództwa. Stan faktyczny w niniejsze sprawie był w istocie bezsporny natomiast pojawił się problem możliwości skutecznego zawarcia przez stronę powodową umowy najmu lokalu mieszkalnego na czas określony – w świetle treści art. 5 i art. 20 Ustawy z dnia z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2001r. Nr 71, poz. 733 z późn. zm.) - i ewentualnych warunków pod jakimi mogłoby to nastąpić. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 Ustawy z dnia z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2001r. Nr 71, poz. 733 z późn. zm. – dalej u.o.p.l.), umowę o odpłatne korzystanie z lokalu zawiera się na czas nieokreślony lub określony. Natomiast w myśl art. 5 ust. 2 powołanej Ustawy zawarcie umowy o odpłatne używanie (a takim jest najem) lokalu wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu gminy lub innych jednostek samorządu terytorialnego, z wyjątkiem lokalu socjalnego lub lokalu związanego ze stosunkiem pracy, na czas określony może nastąpić tylko na żądanie lokatora. Dodatkowo art. 20 ust. 2 u.o.p.l. zastrzega, że lokale stanowiące mieszkaniowy zasób gminy, z wyjątkiem lokali socjalnych i lokali przeznaczonych do wynajmowania na czas trwania stosunku pracy, mogą być wynajmowane tylko na czas nieoznaczony. Powstaje zatem, w ocenie Sadu, wątpliwość, jaka jest sankcja wynajęcia przez gminę czy inną jednostkę samorządu terytorialnego lokalu na czas oznaczony w sytuacji, gdy może on być wynajęty jedynie na czas nieoznaczony. W poprzednim brzmieniu art. 5 ust. 2 w razie zawarcia umowy na czas oznaczony poniżej lat trzech, była ona uważana za zawartą na czas nieoznaczony. Uznać należałoby zatem, że wobec aktualnego brzmienia art. 5 u.o.p.l. (wzmocnionego treścią art. 20 ust. 2 u.o.p.l.) konsekwencją zawarcia przez gminę takiej umowy będzie jej przekształcenie w umowę zawartą na czas nieoznaczony. Postanowienie umowy odnoszące się do określenia terminu jej zawarcia powinno zatem zostać uznane za sprzeczne z art. 5 ust. 2 u.o.p.l. i w konsekwencji nieważne. Konsekwentnie odnieść się zatem należy do art. 58 ust. 3 k.c. , zgodnie z którym, jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana. Rozważyć zatem należałoby, czy w niniejszej sprawie jedyną możliwością (wolą właściciela) było zawarcie umowy na czas oznaczony i czy gdyby Gmina miała zawrzeć umowę na czas nieoznaczony, to tej umowy po prostu by nie zawarła. Treść porozumienia nr 113/08 z dnia 24.07.2008 r. wskazuje, że intencją strony powodowej było zawarcie umowy na czas określony, a za dokument spełniający przesłanki z art. 5 ust. 2 u.o.p.l. można byłoby ewentualnie uznać porozumienie zawarte między stronami w dniu 24 lipca 2008 r., a dotyczące ratalnej zapłaty zaległych należności z tytułu czynszu, z czego pozwana nie wywiązała się. W takiej sytuacji uznać należałoby, że okres obowiązywania umowy zakończyłby się z dniem 31 lipca 2011 r. i umowa nie została przedłużona wskutek zaległości z tytułu czynszu i opłat. Konsekwentnie - wobec zakończenia umowy najmu i nie przedłużenia jej na kolejny okres pozwana byłaby zobowiązana do wydania przedmiotu najmu stronie powodowej, a zatem żądanie nakazania opróżnienia i wydania lokalu powódce byłoby zasadne. Tym samym zaistniałyby podstawy do uwzględnienia powództwa. Natomiast w sytuacji uznania art. 20 ust. 2 u.o.p.l. za bezwzględnie zakazujący zawierania umów najmu lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego gminy na czas określony, uznać należy umowę zawartą w dniu 31 lipca 2008 r. za umowę zawartą na czas nieokreślony, a postanowienie o okresie jej trwania za bezwzględnie nieważne. Oznacza to, że strona powodowa winna w tej sytuacji zachować wszelkie rygory określone w art. 11 u.o.p.l. , a więc wypowiedzenie powinno być pod rygorem nieważności dokonane na piśmie oraz określać przyczynę wypowiedzenia, a w sytuacji, gdy jest to przyczyna określona w art. 11 ust. 2 u.o.p.l. (lokator jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub innych opłat za używanie lokalu) wypowiedzenie winno być poprzedzone uprzedzeniem na piśmie o zamiarze wypowiedzenia stosunku prawnego i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności. Takich rygorów w niniejszej sprawie strona powodowa niewątpliwie nie dochowała, a zatem w takiej sytuacji brak byłoby podstaw do uwzględnienia powództwa. W ocenie Sądu, brak było podstaw do uznania, że intencją Gminy J. nie było zawieranie umowy w ogóle. Wniosek taki byłaby chybiony, głównie ze względu na konieczność realizowania przez gminę swoich zadań ustawowych, a właśnie u.o.p.l. określa, w jaki sposób winny one zostać zrealizowane. Nie sposób również przyjąć, że pozwani chcieli zawrzeć umowę najmu na czas określony albowiem wskazuje na to chociażby ich zachowanie, a więc dalsze korzystanie z lokalu mieszkalnego po „wygaśnięciu” umowy. Natomiast to na stronie powodowej ciąży szczególny obowiązek zawierania umów i realizacji obowiązków wynikających z u.o.p.l. właśnie zgodnie z regulacjami zawartymi w tym akcie prawnym, a nie narzucając lokatorowi warunki umowy niezgodne z zapisami u.o.p.l. Dlatego Sąd uznał, że umowa zawarta w dniu 14 kwietnia 2009 r. została zawarta na czas nieokreślony, zgodnie z zastrzeżeniem wynikającym z art. 20 ust. 2 u.o.p.l. W konsekwencji nakładało do na stronę powodową dochowanie rygorów wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego określonych w art. 11 u.o.p.l., a tych rygorów niewątpliwie (i jest to okoliczność bezsporna) strona powodowa nie zachowała. Reasumując – umowa najmu nie została rozwiązana i trwa nadal. Tym samym brak było podstaw do uwzględnienia powództwa. Sąd przydał walor wiarygodności dowodom z dokumentów albowiem brak było podstaw aby ich prawdziwość kwestionować, natomiast pozwani wiarygodności tych dowodów skutecznie nie podważyli. Natomiast brak było jakiegokolwiek dowodu świadczącego, że strona powodowa dochowała wymogu uprzedzenia pozwanych o zamiarze wypowiedzenia umowy najmu. Reasumując, powództwo należało zatem uznać za niezasadne w stosunku do pozwanych B. W. (1) i małoletniej K. W. , natomiast wobec Z. W. orzeczenie znajduje podstawę w art. 199 § 1 pkt. 3 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI