I C 162/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Człuchowie, rozpoznając sprawę z powództwa K. N. (1) i K. N. (2) przeciwko (...) B. (...) w E., wydał wyrok, w którym ustalił nieważność umowy o kredyt hipoteczny nr (...) z dnia 15 czerwca 2009 roku zawartej przez powodów z pozwanym bankiem. Sąd zasądził od pozwanego banku na rzecz powodów łącznie kwotę 58.231,93 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz kwotę 6.434,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Uzasadnienie wyroku wskazuje, że kluczowym elementem sporu była ocena abuzywności postanowień umowy dotyczących indeksacji kredytu do kursu franka szwajcarskiego. Sąd uznał, że bank, stosując nieprecyzyjne i jednostronnie ustalane tabele kursowe, naruszył zasady współżycia społecznego i przekroczył granice swobody umów (art. 353[1] k.c. w zw. z art. 58 § 1 i 2 k.c.), co skutkowało nieważnością całej umowy. Sąd podkreślił brak indywidualnego uzgodnienia klauzul, naruszenie obowiązków informacyjnych przez bank oraz arbitralność w ustalaniu kursów walut. W związku z nieważnością umowy, bank został zobowiązany do zwrotu całej wpłaconej przez powodów kwoty jako świadczenia nienależnego. Sąd oddalił argumenty banku dotyczące ważności umowy, rzekomego świadomego wyboru kredytu przez powodów oraz prawidłowego poinformowania o ryzyku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUznanie umowy kredytu indeksowanego do CHF za nieważną z powodu abuzywności klauzul, naruszenia obowiązków informacyjnych i zasad współżycia społecznego.
Każda sprawa jest indywidualna i wymaga analizy konkretnych postanowień umowy oraz okoliczności jej zawarcia.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa kredytu hipotecznego indeksowanego do waluty obcej, zawarta z konsumentem, może zostać uznana za nieważną z powodu abuzywności postanowień dotyczących indeksacji i braku przejrzystości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa kredytu hipotecznego indeksowanego do CHF została uznana za nieważną z powodu abuzywności postanowień dotyczących indeksacji, które naruszały zasady współżycia społecznego i przekraczały granice swobody umów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że bank stosował nieprecyzyjne i jednostronnie ustalane tabele kursowe, naruszając tym samym zasady współżycia społecznego i przekraczając granice swobody umów. Brak indywidualnego uzgodnienia klauzul, naruszenie obowiązków informacyjnych przez bank oraz arbitralność w ustalaniu kursów walut doprowadziły do nieważności umowy.
Czy bank prawidłowo poinformował konsumenta o ryzyku kursowym związanym z kredytem indeksowanym do waluty obcej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, bank nie spełnił wymogów przejrzystości i nie dostarczył konsumentowi dokładnych i wystarczających informacji o ryzyku kursowym, co naruszało dobre obyczaje.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oświadczenia konsumenta o świadomości ryzyka były blankietowe i nie zawierały konkretnych informacji o skali ryzyka, w tym o potencjalnym wzroście kapitału kredytu. Brak było również informacji o historycznych wahaniach kursów i możliwych konsekwencjach ekonomicznych.
Czy umowa kredytu bankowego, w której postanowienia dotyczące indeksacji są abuzywne, jest nieważna w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w tym przypadku umowa została uznana za nieważną w całości z powodu abuzywności postanowień, które naruszały zasady współżycia społecznego i przekraczały granice swobody umów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że abuzywne postanowienia dotyczące indeksacji były sprzeczne z naturą stosunku zobowiązaniowego i naruszały zasady współżycia społecznego, co skutkowało nieważnością całej umowy na podstawie art. 58 § 1 i 2 k.c.
Czy konsument posiada interes prawny w ustaleniu nieważności umowy kredytu hipotecznego, gdy zabezpieczeniem jest hipoteka na nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, konsument posiada interes prawny w ustaleniu nieważności umowy, ponieważ takie orzeczenie jest niezbędne do usunięcia niepewności prawnej, zakończenia sporu oraz może stanowić podstawę do wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powództwo o ustalenie nieważności umowy było uzasadnione ze względu na potrzebę usunięcia niepewności prawnej dotyczącej spłaty kredytu i możliwości wykreślenia hipoteki, co nie mogłoby zostać osiągnięte wyłącznie poprzez powództwo o zapłatę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. N. (2) | osoba_fizyczna | powód |
| K. N. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| (...) B. (...) w E. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 353[1]
Kodeks cywilny
Przekroczenie granic swobody umów poprzez jednostronne ustalanie wysokości zobowiązań przez bank prowadzi do nieważności umowy.
k.c. art. 58 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą lub zasadami współżycia społecznego jest nieważna.
k.c. art. 385[1]
Kodeks cywilny
Niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).
Pr. bank art. 69 § ust. 1 i 2
Prawo bankowe
Definicja i essentialia negotii umowy kredytu bankowego.
Pomocnicze
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Podstawa prawna do żądania zwrotu świadczeń nienależnych.
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Reguluje świadczenia nienależne.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do żądania ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy istnieje interes prawny.
k.p.c. art. 72 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Współuczestnictwo materialne.
k.c. art. 385[2]
Kodeks cywilny
Ocena zgodności postanowienia umowy z dobrymi obyczajami.
k.c. art. 385[3]
Kodeks cywilny
Przykładowy katalog niedozwolonych klauzul.
k.w.u. art. 94
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Wygaśnięcie hipoteki wraz z wygaśnięciem wierzytelności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Abuzywność klauzul indeksacyjnych ze względu na brak przejrzystości, arbitralność ustalania kursów i naruszenie zasad współżycia społecznego. • Nieważność umowy kredytu jako konsekwencja abuzywności postanowień. • Obowiązek zwrotu przez bank całej wpłaconej przez kredytobiorców kwoty jako świadczenia nienależnego. • Posiadanie interesu prawnego w ustaleniu nieważności umowy dla celów wykreślenia hipoteki i usunięcia niepewności prawnej.
Odrzucone argumenty
Umowa kredytu jest ważna i skuteczna, zgodna z prawem bankowym i zasadami współżycia społecznego. • Konsument został prawidłowo poinformowany o ryzyku kursowym i warunkach umowy. • Postanowienia umowy zostały indywidualnie uzgodnione. • Brak podstaw do stwierdzenia nieważności umowy lub jej poszczególnych postanowień. • Roszczenie o odsetki jest niezasadne z uwagi na brak opóźnienia banku.
Godne uwagi sformułowania
Sąd ustala, że umowa o kredyt hipoteczny nr (...) z dnia z 15 czerwca 2009 roku zawarta przez powodów (...) jest nieważna. • Zasądza od pozwanego (...) na rzecz powodów łącznie kwotę 58.231,93 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. • Kwestionowane postanowienia stanowią w świetle przepisów prawa postanowienia abuzywne, zmierzające do zaburzenia równowagi kontraktowej na wyłączną korzyść pozwanej. • Bank mógł jednostronnie i arbitralnie, a przy tym w sposób wiążący, modyfikować wskaźnik, według którego obliczana była wysokość zarówno jego zobowiązania, jak i zobowiązania kredytobiorcy. • Nie można uznać, że postanowienia umowy zostały uzgodnione indywidualnie, albowiem bank posłużył się wzorcem stworzonym przez siebie, bez możliwości wprowadzenia jakichkolwiek zmian.
Skład orzekający
Sylwia Piasecka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uznanie umowy kredytu indeksowanego do CHF za nieważną z powodu abuzywności klauzul, naruszenia obowiązków informacyjnych i zasad współżycia społecznego."
Ograniczenia: Każda sprawa jest indywidualna i wymaga analizy konkretnych postanowień umowy oraz okoliczności jej zawarcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Orzeczenie dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i ich nieważności z powodu abuzywności, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników.
“Sąd uznał umowę kredytu frankowego za nieważną! Bank musi zwrócić ponad 58 tys. zł.”
Dane finansowe
WPS: 58 231,93 PLN
zwrot świadczeń nienależnych: 58 231,93 PLN
zwrot kosztów procesu: 6434 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.