I C 1595/15

Sąd Rejonowy w Kamiennej GórzeKamienna Góra2016-01-28
SAOSCywilnezobowiązaniaNiskarejonowy
pożyczkadarowiznapozornośćspadekhipotekazwrot kosztówuzasadnienie

Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 4.642,00 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu, uznając umowę za zwrotną pożyczkę, a nie darowiznę.

Powodowie, spadkobiercy S. K. (1), domagali się zwrotu kwoty 4.642,00 zł od pozwanego D. K., twierdząc, że była to pożyczka udzielona na wykup lokalu. Pozwany twierdził, że były to środki darowane na wykup lokalu i zaległości czynszowe, a umowa pożyczki była pozorna. Sąd, opierając się na umowie pożyczki i ustanowionej hipotece, uznał roszczenie za zasadne i zasądził dochodzoną kwotę wraz z odsetkami i kosztami.

Sprawa dotyczyła żądania zwrotu kwoty 4.642,00 zł wraz z odsetkami, wniesionego przez powodów L. W., J. K. i G. K. przeciwko D. K. Powodowie, jako spadkobiercy S. K. (1), twierdzili, że pozwany zawarł z ich zmarłym spadkodawcą umowę pożyczki na tę kwotę, która nie została zwrócona. Pozwany argumentował, że otrzymane środki stanowiły darowiznę na wykup lokalu mieszkalnego i uregulowanie zaległości czynszowych, a umowa pożyczki była zawarta dla pozoru. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze, po analizie dowodów, w tym umowy pożyczki z 18.06.2004 r. i aktu notarialnego ustanowienia hipoteki kaucyjnej z 06.07.2004 r., uznał, że pozwany zobowiązał się do zwrotu kwoty 4.642,00 zł. Sąd nie dał wiary zeznaniom pozwanego i świadka potwierdzającego darowiznę, wskazując, że ustanowienie hipoteki było sprzeczne z twierdzeniem o darowiźnie. W konsekwencji, sąd zasądził od pozwanego na rzecz powodów dochodzoną kwotę wraz z ustawowymi odsetkami oraz zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że umowa stanowiła zobowiązanie do zwrotu kwoty 4.642,00 zł, zbliżone do umowy pożyczki, a nie darowiznę.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na istnieniu pisemnej umowy pożyczki oraz ustanowieniu przez pozwanego hipoteki kaucyjnej na zabezpieczenie spłaty należności, co było sprzeczne z twierdzeniem o darowiźnie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

powodowie

Strony

NazwaTypRola
L. W.osoba_fizycznapowód
J. K.osoba_fizycznapowód
G. K.osoba_fizycznapowód
D. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (3)

Pomocnicze

k.c. art. 720

Kodeks cywilny

Sąd uznał, że umowa nie była typową umową pożyczki z art. 720 k.c., lecz inną umową nienazwaną zbliżoną w swej treści do umowy pożyczki, z której wynikał obowiązek zwrotu kwoty.

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Sąd uwzględnił żądanie odsetek ustawowych za okres ostatnich 3 lat przed dniem wniesienia powództwa.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie pisemnej umowy pożyczki. Ustanowienie hipoteki kaucyjnej jako zabezpieczenie spłaty należności. Dziedziczenie roszczenia przez powodów po zmarłym S. K. (1). Niespłacenie zobowiązania przez pozwanego mimo wezwania.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie pozwanego o pozorności umowy pożyczki i charakterze darowizny środków. Zeznania świadka potwierdzające wersję pozwanego.

Godne uwagi sformułowania

Pisana umowa pożyczki była zawarta jedynie dla pozoru. Ustanowienie hipoteki kaucyjnej na prawie własności lokalu mieszkalnego. W ocenie Sądu umowa z 18.06.2004r. zawarta pomiędzy S. K. (1) a D. K. nie była typową umową pożyczki określona w art. 720 k.c. lecz inną umową nienazwaną zbliżoną w swej treści do umowy pożyczki.

Skład orzekający

Lidia Orzechowska-Korpikiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie znaczenia dokumentów pisemnych (umowa pożyczki) i zabezpieczeń (hipoteka) w udowodnieniu istnienia zobowiązania, nawet wbrew zeznaniom stron."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie wprowadza nowych zasad interpretacji prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ilustruje typowy spór cywilny dotyczący charakteru umowy (pożyczka vs darowizna) i znaczenia dowodów pisemnych w postępowaniu sądowym.

Czy umowa pożyczki to zawsze pożyczka? Sąd rozstrzyga spór o charakterze finansowego zobowiązania.

Dane finansowe

WPS: 4642 PLN

zapłata: 4642 PLN

zwrot kosztów procesu: 717 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 1595/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Lidia Orzechowska-Korpikiewicz Protokolant: Anna Lasko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. w K. sprawy z powództwa L. W. , J. K. , G. K. przeciwko D. K. o zapłatę I zasądza od pozwanego D. K. solidarnie na rzecz powodów L. W. , J. K. i G. K. kwotę 4.642,00 zł (cztery tysiące sześćset czterdzieści dwa 00/100 złotych) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13.01.2012r. do dnia zapłaty; II zasądza od pozwanego D. K. solidarnie na rzecz powodów L. W. , J. K. i G. K. kwotę 717,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 600,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt I C 1595/15 UZASADNIENIE Powodowie L. W. , J. K. i G. K. wnieśli o zasądzenie na swoją rzecz solidarnie od pozwanego D. K. kwoty 4.642,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi od 13.01.2012r. do dnia zapłaty oraz zwrot kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu żądania twierdzili, iż pozwany 18.06.2004r. zawarł ze S. K. (1) umowę pożyczki na kwotę 4.642,00 zł. Mimo upływu terminu pożyczka nie została zwrócona, a S. K. (1) zmarł 09.02.2014r. Spadek po nim nabyli na podstawie ustawy powodowie. Mimo wezwania do zapłaty, pozwany nie uregulował należności. Odsetki liczone są za okres ostatnich 3 lat przed dniem wniesienia powództwa. W sprawie został wydany 09.06.2015r. nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym od którego pozwany skutecznie wniósł sprzeciw. W sprzeciwie pozwany D. K. wniósł o oddalenie powództwa, obciążenie powodów solidarnie obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na jego rzecz. W uzasadnieniu podniósł, że nie zawierał ze S. K. (1) umowy pożyczki, natomiast S. K. (1) darował mu środki finansowe w kwocie 4.642,00 zł na wykup lokalu mieszkalnego zajmowanego przez niego oraz na uregulowanie zaległości czynszowych tego lokalu. Powodem darowizny było to, że S. K. (1) chciał wykupić, na zasadach preferencyjnych, na własność lokal usługowy w tym samym budynku przy ulicy (...) w K. w którym pozwany miał mieszkanie komunalne. Ponadto pozwany podniósł, że nie chciał nigdy pożyczać od S. K. (1) żadnych pieniędzy oraz, że nie był zainteresowany wykupem zajmowanego przez siebie mieszkania z uwagi na brak środków finansowych. Ponieważ S. K. (1) i jego żona nalegali, pozwany zgodził się dokonać niezbędnych formalności, a wszystkie koszty związane z wykupem lokalu mieszkalnego miał ponieść S. K. (1) bez obowiązku ich zwrotu. Pisemna umowa pożyczki była zawarta jedynie dla pozoru. Powodowie w odpowiedzi na sprzeciw zaprzeczyli twierdzeniom pozwanego o pozorności umowy oraz wskazali, że dla zabezpieczenia umowy pożyczki pozwany ustanowił hipotekę kaucyjną, która została wpisana do księgi wieczystej. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: S. K. (1) był zainteresowany by D. K. wykupił mieszkanie komunalne które zajmował w K. przy ulicy (...) . Miało to ułatwić wykupienie przez S. K. (1) i jego żonę lokalu użytkowego położonego w tym samym budynku. dowód: okoliczność niesporna. S. K. (2) pokrył koszty związane z wykupieniem lokalu komunalnego przez D. K. oraz zaległości z tytułu czynszu najmu. Łączna kwota wynosiła 4.642,00 zł. D. K. zobowiązał się zwrócić S. K. (1) w/w kwotę w terminie do 17.06.2009r. W razie niespłaceniu należności w zakreślonym terminie strony uzgodniły naliczanie odsetek jak w NBP na cele mieszkaniowe. Dla zabezpieczenia spłaty należności, D. K. bezpośrednio po nabyciu prawa własności lokalu, tego samego dnia -06.07.2004r. ustanowił hipotekę kaucyjną do wysokości 6.000,00 zł na rzecz S. K. (1) . dowód: umowa z 18.06.2004r. k. 10, akt notarialny z 06.07.2004r. k. 54-55. 09.02.2014r. zmarł S. K. (1) i spadek po nim na podstawie ustawy nabyli żona – J. K. , córka L. W. i syn G. K. , każde z nich w udziale po 1/3. dowód: akt poświadczenia dziedziczenia z 14.03.2014r k. od 11 do 13. Pismem z 19.12.2014r. pozwany został wezwany przez spadkobierców S. K. (1) do spłaty zobowiązania wraz z odsetkami w łącznej kwocie 7.966,82 zł. z tytułu umowy pożyczki. dowód: pismo z 19.12.2014r. k. 14-16. Sąd zważył, co następuje: Poczynione w sprawie ustalenia nie budzą wątpliwości. Wynikają z jednoznacznych w swej treści dokumentów. Wprawdzie pozwany twierdził, że pisemna umowa pożyczki była sporządzona dla pozoru to jednak w tym zakresie Sąd nie dał wiary zeznaniom pozwanego. Pozwany twierdził, że wszystkie koszty związane z wykupieniem lokalu mieszkalnego oraz zaległy czynsz w łącznej kwocie 4.642,00 zł zostały pokryte przez S. K. (1) i stanowiły darowiznę na jego rzecz. Według pozwanego S. K. (1) miał interes w tym, by pozwany wykupił zajmowany lokal mieszkalny, gdyż dzięki temu mógł wspólnie z żoną wykupić wynajmowany przez siebie, do prowadzenia działalności gospodarczej, lokal użytkowy położony w tym samym budynku. Powódka J. K. przyznała, że nieżyjący mąż miał interes w tym, by pozwany wykupił lokal mieszkalny, którego był najemcą. Ułatwiło by to wykupienie lokalu użytkowego przez jej męża, jednak pieniądze, które wyłożył S. K. (1) w imieniu D. K. miały być przez niego zwrócone. W ocenie Sądu zeznania D. K. , a także świadka A. O. , byłej konkubiny pozwanego, które potwierdzają zeznania pozwanego o darowiźnie, nie są wiarygodne w świetle ustanowienia przez D. K. w formie aktu notarialnego hipoteki kaucyjnej na prawie własności lokalu mieszkalnego. Gdyby istotnie zamiarem S. K. (1) było dokonanie darowizny środków finansowych w kwocie 4.642,00 zł na rzecz pozwanego, to niecelowe było by ustanawianie hipoteki dla zabezpieczenia spłaty należności, a także spisywanie umowy pożyczki. Te dwa dokumenty: umowa pożyczki i akt notarialny o ustanowieniu hipoteki potwierdzają zeznania powódki J. K. i stanowią niepodważony dowód tego, że pozwany D. K. zobowiązał się zwrócić S. K. (1) do 17.06.2009r. pieniądze w kwocie 4.642,00 zł. W ocenie Sądu umowa z 18.06.2004r. zawarta pomiędzy S. K. (1) a D. K. nie była typową umową pożyczki określoną w art. 720 k.c. lecz inną umową nienazwaną zbliżoną w swej treści do umowy pożyczki. Wynika z niej jednoznacznie obowiązek zwrotu kwoty dochodzonej pozwem. Termin zwrotu został ustalony na 17.06.2009r. wraz z odsetkami liczonym od tej daty. Z powyższych względów powództwo podlegało w całości uwzględnieniu. Ponieważ powodowie żądali odsetek za 3 lata wstecz licząc od 13.01.2012r. również w tym zakresie należało uwzględnić żądanie jako zgodne z art. 481 § 1 k.c. Sąd oddalił wniosek dowodowy zgłoszony przez pozwano o zwrócenie się do Gminy Miejskiej w K. o udzielenie informacji o warunkach wykupu lokalu usługowego przez S. K. (1) z uwagi na to, że te informacje (w świetle niespornych okoliczności) nie były istotne w przedmiotowej sprawie. Orzeczenie o kosztach wydano na podstawie art. 98 k.p.c. Koszty zastępstwa prawnego ustalono na podstawie § 6 punkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu ( tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 461 ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI