I C 156/13

Sąd Okręgowy w OstrołęceOstrołęka2013-06-26
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
tytuł wykonawczyklauzula wykonalnościpowództwo o pozbawienie wykonalnościbankowy tytuł egzekucyjnyprzedwczesność powództwakoszty procesuart. 840 k.p.c.

Sąd Okręgowy w Ostrołęce oddalił powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, uznając je za przedwczesne, ponieważ tytuł ten ostatecznie nie uzyskał klauzuli wykonalności.

Powódka W. U. wniosła o pozbawienie wykonalności bankowego tytułu egzekucyjnego. Sprawa trafiła do Sądu Okręgowego po tym, jak Sąd Rejonowy przekazał ją ze względu na wartość przedmiotu sporu. Sąd Okręgowy ustalił, że tytuł egzekucyjny nigdy nie uzyskał prawomocnej klauzuli wykonalności, a wręcz wniosek o jej nadanie został prawomocnie oddalony. W związku z tym powództwo oparte na art. 840 § 1 k.p.c. zostało uznane za przedwczesne i oddalone.

Powódka W. U. wniosła pozew o pozbawienie wykonalności bankowego tytułu egzekucyjnego nr BS/1/2011, wystawionego przez Bank Spółdzielczy w K. Sprawa pierwotnie toczyła się przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu, jednak ze względu na wartość przedmiotu sporu (407.642,00 zł) została przekazana do Sądu Okręgowego w Ostrołęce. Powódka kwestionowała wykonalność tytułu, który uzyskał klauzulę wykonalności postanowieniem referendarza sądowego, a następnie postanowieniem Sądu Rejonowego utrzymanym w mocy. Jednakże, po rozpoznaniu zażalenia powódki, Sąd Okręgowy w Ostrołęce postanowieniem z dnia 12 września 2012 r. zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek Banku o nadanie klauzuli wykonalności, wskazując na braki formalne weksla. W momencie wydawania wyroku przez Sąd Okręgowy w Ostrołęce, bankowy tytuł egzekucyjny nie stanowił tytułu wykonawczego, a jedynie tytuł egzekucyjny. Zgodnie z art. 840 § 1 k.p.c., powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego może być wytoczone tylko wtedy, gdy tytuł ten został zaopatrzony w klauzulę wykonalności. Ponieważ klauzula wykonalności ostatecznie nie została nadana, Sąd Okręgowy uznał powództwo za przedwczesne i oddalił je. Sąd, stosując art. 102 k.p.c., nie obciążył powódki kosztami procesu, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, w tym wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie wadliwego tytułu. Opłata od pozwu, w części nieuiszczonej, obciążyła Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego jest niedopuszczalne, gdy tytuł egzekucyjny nie został zaopatrzony w klauzulę wykonalności.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 840 § 1 k.p.c., powództwo opozycyjne może być wytoczone jedynie wobec tytułu wykonawczego, czyli tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Jeśli klauzula wykonalności nie została nadana lub została prawomocnie uchylona, powództwo o pozbawienie wykonalności jest przedwczesne i podlega oddaleniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Bank Spółdzielczy w K.

Strony

NazwaTypRola
W. U.osoba_fizycznapowódka
Bank Spółdzielczy w K.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 840 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dłużnik może żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub w części albo ograniczenia, jeżeli (...) - co do którego nie upłynął jeszcze termin do zaspokojenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą lub niższą kwotę, niż określona w art. 98 § 2 i art. 100, albo nie obciążać jej w ogóle kosztami procesu.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Sąd nie obciążył powódki kosztami procesu, a opłatą od pozwu obciążył Skarb Państwa.

k.p.c. art. 130 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu wniosku w przypadku nieuzupełnienia braków.

k.p.c. art. 130 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zwrotu wniosku w przypadku nieuzupełnienia braków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tytuł egzekucyjny nie uzyskał ostatecznie klauzuli wykonalności, co czyni powództwo o pozbawienie wykonalności przedwczesnym na podstawie art. 840 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

powództwo opozycyjne może być wytoczone dopiero po nadaniu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności Dłużnik może żądać pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego tj. tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Opisany tytuł w dacie wyrokowania nie stanowił tytułu wykonawczego, a jedynie tytuł egzekucyjny, co na gruncie przepisu art. 840§1 k.p.c. czyniło wniesiony pozew bezprzedmiotowym

Skład orzekający

Tomasz Deptuła

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja dopuszczalności powództwa opozycyjnego w kontekście uzyskania klauzuli wykonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawomocnej klauzuli wykonalności dla bankowego tytułu egzekucyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę proceduralną dotyczącą dopuszczalności powództwa opozycyjnego, co jest istotne dla praktyków prawa egzekucyjnego.

Czy można pozbawić wykonalności tytuł, który nigdy nie stał się tytułem wykonawczym?

Dane finansowe

WPS: 407 642 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 156/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 czerwca 2013 roku Sąd Okręgowy w Ostrołęce Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Tomasz Deptuła Protokolant: st. sekr. sąd. Agata Załęska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2013 r. w Ostrołęce na rozprawie sprawy z powództwa W. U. przeciwko Bankowi Spółdzielczemu w K. z siedzibą w K. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności orzeka: I. oddala powództwo; II. nie obciąża powódki W. U. kosztami procesu na rzecz pozwanego Banku Spółdzielczego w K. z siedzibą w K. ; III. opłatą od pozwu, w części nie uiszczonej przez powódkę W. U. , po sprawdzeniu na zarzut pozwanego Banku Spółdzielczego w K. z siedzibą w K. wartości przedmiotu sporu, obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Powódka W. U. w pozwie wniesionym w dniu 10 maja 2012 r. do Sądu Rejonowego w Przasnyszu przeciwko pozwanemu Bankowi Spółdzielczemu w K. z siedzibą w K. żądała pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego nr BS/1/ 2011 r. wystawionego przez Bank Spółdzielczy w K. z siedzibą w K. , zaopatrzonego w klauzulę wykonalności przez Sąd Rejonowy w Przasnyszu. Po sprawdzeniu, na zarzut pozwanego, wartości przedmiotu sporu i ustaleniu tej wartości na kwotę 407.642,00 zł (k. 84) Sąd Rejonowy w Przasnyszu postanowieniem z dnia 7 stycznia 2013 r. przekazał sprawę wg właściwości Sądowi Okręgowemu w Ostrołęce, co nastąpiło faktycznie w dniu 8 lutego 2013 r. Reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika będącego radcą prawnym powódka W. U. nie żądała zasądzenia kosztów procesu. Tytułem opłaty od pozwu uiściła kwotę 500 złotych. Po przekazaniu akt sprawy do Sądu Okręgowego w Ostrołęce w związku ze zwiększeniem wskazanej pierwotnie wartości przedmiotu sporu, pomimo wezwania, po uprzednim zwróceniu wniosku powódki o zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 102 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (k. 93), nie uzupełniła brakującej części opłaty od pozwu w kwocie 19.833, 00 zł. Pozwany Bank Spółdzielczy w K. z siedzibą w K. wniósł o oddalenie powództwa podnosząc początkowo, że powódka W. U. nie zaprzeczyła w pozwie obowiązkowi spełnienia na rzecz wierzyciela świadczenia objętego tytułem egzekucyjnym, nie wykazała nie istnienia zdarzenia, na którym oparto wydanie klauzuli wykonalności, ostatecznie – iż w sprawie brak tytułu wykonawczego mogącego być objętym żądaniem pozwu. Wniosła o zasądzenie kosztów procesu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : W dniu 16 listopada 2011r. Bank Spółdzielczy w K. z siedzibą w K. wystawił tytuł egzekucyjny nr (...) przeciwko dłużnikowi W. U. . Następnie do Sądu Rejonowego w Przasnyszu złożył wniosek o nadanie tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Postanowieniem z dnia 30 listopada 2011 r. Sąd Rejonowy w Przasnyszu w osobie referendarza sądowego nadał bankowemu tytułowi egzekucyjnemu przeciwko dłużnikowi W. U. klauzulę wykonalności, z ograniczeniem odpowiedzialności dłużnika do kwoty 550.000,00 zł. W dniu 20 grudnia 2011 r. W. U. złożyła skargę na orzeczenie referendarza sądowego. Natomiast Bank Spółdzielczy w K. z siedzibą w K. wszczął przeciwko W. U. postępowanie egzekucyjne. Postępowanie prowadził pod sygn. Km 1/12 komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Ostrołęce – I. Z. (1) . W. U. została zawiadomiona o wszczęciu egzekucji w dniu 8 lutego 2012 r. Na skutek rozpoznania skargi W. U. na orzeczenie referendarza sądowego Sąd Rejonowy w Przasnyszu postanowieniem z dnia 16 lutego 2012 r. w sprawie sygn. akt I Co 2115/11 zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy. Następnie w dniu 9 marca 2012 r. W. U. wniosła na to postanowienie zażalenie. Na etapie postępowania międzyinstancyjnego, w dniu 10 maja 2012 r., wniosła niniejszy pozew o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego nr (...) . Postanowieniem z dnia 12 września 2012 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce w sprawie sygn. akt I Cz 251/12 zmienił zaskarżone postanowienie SR w Przasnyszu z dnia 16 lutego 2012 r. w ten sposób, że oddalił wniosek wierzyciela Banku Spółdzielczego w K. z siedzibą w K. o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) przeciwko W. U. w związku z tym, że weksel załączony do wniosku nie został wypełniony, skutkiem czego uczestniczka nie stała się dłużnikiem banku, a b.t.e. nie spełnia wymogów formalnych. Obecnie Bank nie prowadzi przeciwko W. U. żadnego postępowania o zapłatę, złożył wniosek o umorzenie ww. postępowania egzekucyjnego (oświadczenie wierzyciela z ostatniego terminu rozprawy). Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o : bankowy tytuł egzekucyjny (k.17 ), postanowienie referendarza sądowego z dnia 30 listopada 2011r. o nadaniu klauzuli wykonalności (k.18), skargę z dnia 20 grudnia 2011r. na orzeczenie referendarza (k.19-20), postanowienie Sadu Rejonowego w Przasnyszu z dnia 16 lutego 2012r. utrzymujące orzeczenie referendarza w mocy (k.21), zażalenie W. U. z dnia 9 marca 2012r. na postanowienie z dnia 16 lutego 2012r. (k.22-24), akta postępowania komorniczego Km 1/12 – k. 1-6, 17, 23 verte (po sporządzeniu w związku z koniecznością zwrócenia Komornikowi, zostały sporządzone ich kopie, k. – 115-127 akt postępowania w sprawie niniejszej), akta sprawy I Co 2115/11 Sądu Rejonowego w Przasnyszu w zakresie kart. 2-35, 38, 41-44, 46-47, 51, 56-58, 62-65, 74, 89, 76-77, 79, 91, 92 potwierdzających tok postępowania w sprawie w zakresie wynikającym z ww. załączonych do akt niniejszej sprawy dokumentów. Sąd zważył, co następuje : Zgodnie z art. 840 § 1 k.p.c. dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub w części albo ograniczenia w sytuacjach określonych w pkt 1-3 tegoż przepisu. Zgromadzony w sprawie, bezsporny, materiał dowodowy, który sprowadzał się do dowodów z dokumentów załączonych do akt sprawy, akt postępowania sygn. I Co 2115/11 SR w Przasnyszu oraz sygn. Km 1/12 Komornika I. Z. nakazywał przyjąć, iż wniesiony przez W. U. pozew o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego nr (...) okazał się być przedwczesny. Wstępna część przepisu art. 840§1 k.p.c. jednoznacznie wskazuje, że powództwo opozycyjne może być wytoczone dopiero po nadaniu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Dłużnik może żądać pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego tj. tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Nie może natomiast zgłosić takiego roszczenia wobec tytułu egzekucyjnego, a właśnie z taką sytuacją, ostatecznie, Sąd w chwili zamknięcia rozprawy i wydania wyroku miał do czynienia w niniejszej sprawie. Wystawionemu przez Bank tytułowi egzekucyjnemu została orzeczeniem referendarza sądowego, postanowieniem SR w Przasnyszu nadana klauzula wykonalności, ale orzeczenie w tym przedmiocie – na skutek zażalenia powódki – nie uprawomocniło się. Ostatecznie bowiem Sąd Okręgowy w Ostrołęce postanowieniem z dnia 12 września 2012 r. w sprawie I Cz 251/12 zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w Przasnyszu z dnia 16 lutego 2012 r. utrzymujące orzeczenie referendarza w mocy w ten sposób, że oddalił wniosek Banku Spółdzielczego w K. z siedzibą w K. o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności. Opisany tytuł w dacie wyrokowania nie stanowił tytułu wykonawczego, a jedynie tytuł egzekucyjny, co na gruncie przepisu art. 840§1 k.p.c. czyniło wniesiony pozew bezprzedmiotowym, bo nie znajdującym punktu odniesienia. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy oddalił powództwo w pkt. I . wyroku. Mimo, iż powódka w sensie procesowym przegrała sprawę, Sąd skorzystał z uprawnienia danego w art. 102 k.p.c. i w pkt. II. wyroku nie obciążył W. U. kosztami procesu na rzecz Banku Spółdzielczego w K. z siedzibą w K. . Miał przy tym na uwadze fakt, że pozew w niniejszej sprawie powódka wniosła w sytuacji, kiedy wierzyciel wszczął przeciwko niej postępowanie egzekucyjne i pozew w trybie art. 840§1 k.p.c. wobec orzeczeń Sądu Rejonowego w Przasnyszu udzielających początkowo ochrony prawnej stanowisku pozwanego mógł być przez powódkę uznany za ostateczny środek zaradczy zaistniałej konieczności zapobieżenia egzekucji i jej konsekwencjom. W. U. nie mogła przewidzieć, czy Sąd Okręgowy w Ostrołęce rozstrzygając ostatecznie w kwestii wniosku Banku o nadanie klauzuli wykonalności utrzyma nadanie w mocy, czy wniosek oddali. Z tych powodów nie znalazł w postępowaniu powódki znamion, które stanowiłaby podstawę przyjęcia, że przegrywając sprawę zasłużyła na ciężar poniesienia na rzecz pozwanego kosztów procesu, gdy zarazem postawa pozwanego wyrażała się wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie wadliwego tytułu wykonawczego, ostatecznie pozbawionego mocy. Opłatą od pozwu, w części nie uiszczonej przez powódkę, po sprawdzeniu na zarzut pozwanego wartości przedmiotu sporu, Sąd w pkt. III . wyroku obciążył Skarb Państwa – zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 130 2 §5 k.p.c. w zw. art. 130 3 §2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI