Orzeczenie · 2022-07-04

I C 1483/19

Sąd
Sąd Okręgowy w Słupsku
Miejsce
Słupsk
Data
2022-07-04
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaokręgowy
warunki osadzeniazakład karnydobra osobistezadośćuczynieniewarunki sanitarneprywatnośćgodnośćSkarb Państwa

Powód K.W. pozwał Skarb Państwa – Zakład Karny w C. o 99 000 zł zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych podczas pobytu w zakładzie karnym w latach 2014-2015. Główne zarzuty dotyczyły przebywania w zagrzybionej celi z niedostateczną ilością miejsca na osadzonego (poniżej 3 m²), narażenia na chemikalia po odgrzybianiu, braku prywatności w łaźni oraz braku zadaszenia na spacerze. Sąd Okręgowy w Słupsku, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym zeznań powoda i świadków, a także orzecznictwa krajowego i europejskiego dotyczącego warunków osadzenia, uznał część roszczeń za zasadne. Zasądził łącznie 5000 zł tytułem zadośćuczynienia za nieodpowiednie warunki w celi (3000 zł), brak prywatności w łaźni (1000 zł) i brak zadaszenia na spacerze (1000 zł). Sąd uzasadnił przyznanie tych kwot naruszeniem podstawowych norm sanitarnych, godności osobistej oraz brakiem zapewnienia niezbędnych udogodnień. Powództwo w pozostałym zakresie, w tym dotyczące sposobu poruszania się po terenie zakładu i problemów z radiowęzłem, zostało oddalone z uwagi na brak wystarczających dowodów na naruszenie dóbr osobistych lub uznanie argumentów pozwanego za przekonujące. Sąd zniósł koszty procesu, nie obciążając powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi, kierując się art. 102 kpc oraz trudnościami dowodowymi i ograniczonymi możliwościami powoda jako osoby osadzonej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie standardów warunków osadzenia w zakładach karnych i odpowiedzialności Skarbu Państwa za ich naruszenie, w tym w zakresie metrażu, higieny, prywatności i infrastruktury.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa oceniana jest indywidualnie, z uwzględnieniem specyfiki warunków i długości pobytu. Orzecznictwo ETPC ma znaczenie pomocnicze.

Zagadnienia prawne (1)

Czy warunki osadzenia w zakładzie karnym, w tym metraż celi, stan sanitarny, brak prywatności w łaźni i brak zadaszenia na spacerze, naruszają dobra osobiste osadzonego i uzasadniają przyznanie zadośćuczynienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w części dotyczącej metrażu celi, stanu sanitarnego po odgrzybianiu, braku prywatności w łaźni i braku zadaszenia na spacerze. Nie, w zakresie sposobu poruszania się po terenie zakładu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przebywanie w celi poniżej 3 m² na osobę, w warunkach zagrzybienia i narażenia na chemikalia, a także brak prywatności w łaźni i brak zadaszenia na spacerze, naruszają dobra osobiste osadzonego i godność. Argumenty o bezpieczeństwie dotyczące sposobu poruszania się uznano za zasadne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
K. W.

Strony

NazwaTypRola
K. W.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa – Z. K. w C.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 417 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

k.c. art. 445 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa przyznania zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

k.c. art. 23

Kodeks cywilny

Ochrona dóbr osobistych.

k.c. art. 24

Kodeks cywilny

Środki ochrony dóbr osobistych.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Podstawa przyznania zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada słuszności w zakresie kosztów procesu.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zakaz nadużywania prawa podmiotowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie dóbr osobistych poprzez przebywanie w celi o metrażu poniżej 3 m² na osadzonego. • Naruszenie dóbr osobistych z powodu narażenia na chemikalia po odgrzybianiu celi bez odpowiedniego wietrzenia. • Naruszenie dóbr osobistych z powodu braku prywatności w łaźni. • Naruszenie dóbr osobistych z powodu braku zadaszenia na miejscu spacerowym.

Odrzucone argumenty

Naruszenie dóbr osobistych w związku z koniecznością poruszania się po drodze, gdy funkcjonariusze idą chodnikiem (uznane za uzasadnione względami bezpieczeństwa). • Naruszenie dóbr osobistych w związku z problemami z radiowęzłem (uznane za kwestię organizacyjną, możliwą do rozwiązania).

Godne uwagi sformułowania

nadmierna represyjność warunków osadzenia narusza godność osobistą • nie należy przekraczać granic, gdy można mówić o sytuacji porównywalnej z nieludzkim zachowaniem, torturami • osoby osadzone znajdują się w pieczy Państwa, a zatem skoro oparte jest ono na pewnych założeniach wartości humanitarnych, ich naruszenie stanowi zachowanie bezprawne • środki stosowane w celu pozbawienia jednostki wolności często mogą się wiązać z nieuniknionym cierpieniem i poniżeniem. Mimo wszystko poniżenie oraz cierpienie nie może przekraczać koniecznego poziomu cierpienia lub poniżenia związanego z konkretnym rodzajem zgodnego z prawem traktowania lub karania • w stwierdzaniu, czy traktowanie jest „poniżające” w rozumieniu artykułu 3 Konwencji Trybunał będzie musiał wziąć pod uwagę, czy celem tego traktowania jest upokorzenie oraz zdeprecjonowanie danej osoby • nawet w przypadkach, które dotyczyły większych cel – w zakresie od 3 do 4 m² na więźnia – Trybunał stwierdzał naruszenie artykułu 3 Konwencji, ponieważ do czynnika braku przestrzeni dochodziła kwestia braku wentylacji i oświetlenia lub braku prywatności w życiu codziennym • nie budzi większych wątpliwości w polskim prawie cywilnym, że zachowania bezprawne to zachowania sprzeczne nie tylko z normami prawa pozytywnego, ale także z normami moralnymi, czy obyczajowymi • niezrozumiałe jest, dlaczego tak proste elementy [przepierzenia w łaźni, zadaszenie na spacerze] nie mogły być wykonane • nawet jeśli sam wymiar świadczenia ma charakter…

Skład orzekający

Hanna Kaflak-Januszko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie standardów warunków osadzenia w zakładach karnych i odpowiedzialności Skarbu Państwa za ich naruszenie, w tym w zakresie metrażu, higieny, prywatności i infrastruktury."

Ograniczenia: Każda sprawa oceniana jest indywidualnie, z uwzględnieniem specyfiki warunków i długości pobytu. Orzecznictwo ETPC ma znaczenie pomocnicze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych praw człowieka w warunkach pozbawienia wolności, co zawsze budzi zainteresowanie. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o ochronie dóbr osobistych w specyficznym kontekście zakładu karnego.

Czy zagrzybiona cela i brak prywatności w łazience to powód do odszkodowania od państwa?

Dane finansowe

WPS: 99 000 PLN

zadośćuczynienie za nieodpowiednie warunki osadzenia w celi: 3000 PLN

zadośćuczynienie za niezapewnienie prywatności w łaźni: 1000 PLN

zadośćuczynienie za brak zadaszenia na miejscu spacerowym: 1000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst