I C 1476/17

Sąd Rejonowy w ToruniuToruń2017-11-30
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
kredytzapłatakoszty procesuzasada słusznościart. 102 k.p.c.sytuacja finansowabankowość

Sąd Rejonowy w Toruniu zasądził od pozwanej na rzecz banku kwotę ponad 42 tys. zł tytułem zapłaty kredytu, ale nie obciążył jej kosztami procesu ze względu na trudną sytuację finansową.

Powód (...) Bank S.A. wniósł o zapłatę kwoty 42.178,03 zł z odsetkami od pozwanej A. T. Nakazem zapłaty powództwo uwzględniono, jednak pozwana złożyła sprzeciw, wskazując na trudną sytuację finansową. Sąd Rejonowy w Toruniu, po ustaleniu, że pozwana zawarła umowę kredytu, która została wypowiedziana z powodu braku spłat, zasądził dochodzoną kwotę. Jednocześnie, na podstawie art. 102 k.p.c., sąd nie obciążył pozwanej kosztami procesu, uznając jej trudną sytuację materialną za szczególnie uzasadniony wypadek.

Sprawa dotyczyła powództwa (...) Bank S.A. w W. przeciwko A. T. o zapłatę kwoty 42.178,03 zł wraz z odsetkami. Pierwotnie nakazem zapłaty z dnia 27.06.2017r. powództwo zostało uwzględnione w całości. Pozwana wniosła sprzeciw, argumentując swoją trudną sytuacją finansową i możliwością płacenia tylko tyle, ile może. Po przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w Toruniu, ustalono, że pozwana zawarła z bankiem umowę kredytu konsumpcyjnego gotówkowego, która została wypowiedziana z powodu nieregulowania rat. Do zapłaty pozostała kwota 42.178,03 zł. Sąd uznał stan faktyczny za bezsporny, a przedłożone przez powoda dokumenty za potwierdzające zasadność i wysokość roszczenia. W związku z tym, sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda dochodzoną kwotę wraz z umownymi odsetkami. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było jednak orzeczenie o kosztach procesu. Sąd, powołując się na art. 102 k.p.c. i zasadę słuszności, nie obciążył pozwanej kosztami postępowania, uznając jej trudną sytuację materialną za szczególnie uzasadniony wypadek, który pozwala na odstąpienie od zasady odpowiedzialności za wynik procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, trudna sytuacja finansowa pozwanego może stanowić szczególnie uzasadniony wypadek pozwalający na nieobciążanie go kosztami procesu na podstawie art. 102 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obciążenie pozwanej kosztami procesu, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik, mogłoby być trudne do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości i zasadami współżycia społecznego, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację materialną. Artykuł 102 k.p.c. pozwala na odstąpienie od tej zasady w wypadkach szczególnie uzasadnionych, a ocena tego zachodzi do uznania sądu, uwzględniając całokształt okoliczności, w tym sytuację życiową stron.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie kwoty

Strona wygrywająca

(...) Bank S.A. w W.

Strony

NazwaTypRola
(...) Bank S.A. w W.spółkapowód
A. T.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na odstąpienie od zasady odpowiedzialności za wynik procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych, uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, w tym sytuację życiową stron, z punktu widzenia zasad współżycia społecznego.

Pomocnicze

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 359 § 1 i 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasada słuszności i szczególnie uzasadniony wypadek na gruncie art. 102 k.p.c. uzasadniający nieobciążanie pozwanej kosztami procesu ze względu na jej trudną sytuację finansową.

Godne uwagi sformułowania

Obciążenie strony, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, całością lub nawet tylko częścią kosztów procesu może w okolicznościach konkretnej sprawy pozostawać trudne do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego. Ocena, czy taki wypadek rzeczywiście zachodzi, pozostawiona została uznaniu sądu. Musi ona mieć na względzie całokształt okoliczności sprawy. Chodzi tu nie tylko o okoliczności związane z przebiegiem procesu, ale również pozostające poza jego obszarem (np. stan majątkowy stron, ich sytuacja życiowa). Okoliczności te powinny być oceniane przede wszystkim z punktu widzenia zasad współżycia społecznego.

Skład orzekający

Katarzyna Karpińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach o zapłatę, gdy pozwany znajduje się w trudnej sytuacji finansowej."

Ograniczenia: Każdorazowa ocena sądu, zależna od indywidualnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że mimo zasądzenia należności, sąd może odstąpić od obciążenia przegrywającego kosztami, co jest istotne z punktu widzenia praktycznego i społecznego.

Dług zasądzony, ale kosztów nie będzie? Sąd łagodzi skutki przegranej w imię sprawiedliwości.

Dane finansowe

WPS: 42 178,03 PLN

zapłata: 42 178,03 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: I C 1476/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 listopada 2017 r. Sąd Rejonowy w Toruniu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Katarzyna Karpińska Protokolant: st. sekretarz sądowy Gabriela Płowucha po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. w Toruniu sprawy z powództwa (...) Bank S.A. w W. przeciwko A. T. o zapłatę I. zasądza od pozwanej A. T. na rzecz powoda (...) Bank S.A. w W. kwotę 42.178,03 zł (czterdzieści dwa tysiące sto siedemdziesiąt osiem złotych trzy grosze) z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP rocznie nie większymi niż odsetki maksymalne za opóźnienie od kwoty 39.226,55zł (trzydzieści dziewięć tysięcy dwieście dwadzieścia sześć złotych pięćdziesiąt pięć groszy) od dnia 12 kwietnia 2017r. do dnia zapłaty; II. nie obciąża pozwanej kosztami procesu. ZARZĄDZENIE 1. Odnotować i zakreślić ; 2. przedłożyć z wpływem wniosku o uzasadnienie, apelacją lub za 21 dni. T. , dnia 30 listopada 2017 r. I C 194/17 UZASADNIENIE (...) Bank S.A. w W. wniósł pozew przeciwko A. T. o zasądzenie kwoty 42.178,03 zł z odsetkami oraz kosztów postępowania. Nakazem zapłaty z dnia 27.06.2017r, sygn. akt VI Nc-e (...) , uwzględniono powództwo w całości. Pozwana złożyła sprzeciw wskazując, iż ma trudną sytuację finansową i płaci tyle ile może. Postanowieniem z dnia 27.07.2017r. sprawa została przekazana do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Toruniu. Sąd ustalił i zważył co następuje: A. T. zawarła z (...) Bank S.A. w W. umowę kredytu konsumpcyjnego gotówkowego nr (...) w dniu 25.08.2014r. Z uwagi na brak regulowania rat w terminach określonych w umowie została ona wypowiedziana. Do zapłaty pozostała kwota 42.178,03 zł z odsetkami. (okoliczności bezsporne, umowa, wypowiedzenie umowy z dowodem doręczenia, wezwanie – k. 20-28v1-30) Stan faktyczny sprawy nie był sporny. Dokumenty przedłożone przez powoda wskazują na zasadność i wysokość roszczenia. Pozwana nie kwestionowała istnienia i wysokości zobowiązania. Wobec powyższego Sąd uwzględnił powództwo w całości zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 42.178,03 zł z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP rocznie nie większymi niż odsetki maksymalne za opóźnienie od kwoty 39.226,55zł od dnia 12 kwietnia 2017r. do dnia zapłaty w oparciu o art. 353 § 1 kc , art. 359§ 1 i 2 2 kc , art. 481 § 1 i 2 kc. O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 102 k.p.c. Obciążenie strony, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, całością lub nawet tylko częścią kosztów procesu może w okolicznościach konkretnej sprawy pozostawać trudne do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego. Z tego względu ustawodawca przewidział specjalne unormowanie pozwalające nie obciążać strony przegrywającej (powoda, pozwanego) obowiązkiem zwrócenia przeciwnikowi całości lub części kosztów. Ideę tę urzeczywistnia wyrażona w powołanym przepisie zasada słuszności. Artykuł 102 nie konkretyzuje w żaden sposób pojęcia wypadków szczególnie uzasadnionych. Wskazanie w tym przepisie na dopuszczalność odstąpienia od zasady odpowiedzialności za wynik procesu jedynie w wypadkach wyjątkowych ("szczególnie uzasadnionych") wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Ocena, czy taki wypadek rzeczywiście zachodzi, pozostawiona została uznaniu sądu. Musi ona mieć na względzie całokształt okoliczności sprawy. Chodzi tu nie tylko o okoliczności związane z przebiegiem procesu, ale również pozostające poza jego obszarem (np. stan majątkowy stron, ich sytuacja życiowa). Okoliczności te powinny być oceniane przede wszystkim z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Kryteria pomocne przy rozstrzyganiu o istnieniu czy też nieistnieniu przesłanek zastosowania zasady słuszności wskazane zostały w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego. Sposób skorzystania z art. 102 jest suwerennym uprawnieniem jurysdykcyjnym sądu i do jego oceny należy przesądzenie, czy wystąpił szczególnie uzasadniony wypadek, który uzasadnia odstąpienie, a jeśli tak, to w jakim zakresie, od generalnej zasady obciążania kosztami procesu strony przegrywającej spór (zob. wyroki SN: z dnia 3 lutego 2010 r., II PK 192/09, Lex nr 584735 i z dnia 27 maja 2010 r., II PK 359/09, Lex nr 603828 oraz postanowienia SN: z dnia 19 października 2011 r., II CZ 68/11, Lex nr 1044004 i z dnia 20 kwietnia 2012 r., III CZ 17/12, Lex nr 1164739). O tym, czy w konkretnej sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony wypadek" w rozumieniu art. 102, decyduje m.in. sposób prowadzenia procesu przez stronę przegrywającą sprawę. Jeżeli prowadzi ona proces w sposób nielojalny, np. przez usiłowanie wprowadzenia sądu w błąd, albo celowo dąży do przewleczenia procesu lub zwiększenia jego kosztów, to nie zasługuje na potraktowanie jej w uprzywilejowany sposób i na zwolnienie od zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi (zob. postanowienie SN z dnia 20 grudnia 1973 r., II CZ 210/73, Lex nr 7366). Sytuacja materialna pozwanej jest trudna i dodatkowe obciążenie pozwanej kosztami jeszcze pogorszyłoby tę sytuację. Dlatego uznać należy, że istnieją szczególnie uzasadnione okoliczności pozwalające na nieobciążanie pozwanej kosztami procesu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI