I C 146/23

Sygnatura akt I C 146/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2023 r. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Marek Dziwiński Protokolant: Anna Lasko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2023 r. w Kamiennej Górze sprawy z powództwa S. z siedzibą w G. przeciwko T. B. o zapłatę I zasądza od pozwanej T. B. na rzecz strony powodowej S. z siedzibą w G. kwotę 38.036,18 zł (słownie złotych: trzydzieści osiem tysięcy trzydzieści sześć 18/100) wraz z odsetkami umownymi w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia 24.10.2022r. do dnia zapłaty; II zasądza od pozwanej T. B. na rzecz strony powodowej S. z siedzibą w G. kwotę 5.519,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 3.600,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia orzeczenia do dnia zapłaty. Sygnatura akt I C 146/23 UZASADNIENIE WYROKU z dnia 18 października 2023 r. Strona powodowa S. z siedzibą w G. wniosła o zasądzenie na swoją rzecz od pozwanej T. B. kwoty 38 036,18 zł wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi od tej kwoty od dnia wniesienia pozwu (tj. 24 października 2022 r., określonego jako dzień wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym; zwanym dalej: EPU) do dnia zapłaty oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona powodowa wskazała, że w dniu 08 sierpnia 2017 r. udzieliła W. B. na podstawie umowy nr (...) umowy pożyczki (kredytu konsumenckiego) w kwocie 75 000,00 zł, z której warunków pozwany się nie wywiązał, albowiem zmarł przed dokonaniem jej całkowitej spłaty, za którą poręczyła jego żona, pozwana T. B. . W związku z tym, w dniu śmierci kredytobiorcy, tj. 14 lipca 2022 r., strona powodowa postawiła zobowiązanie wynikające z tego tytułu w stan natychmiastowej wymagalności i zaczęła naliczać odsetki maksymalne za opóźnienie. Wyjaśniła ponadto, że na dochodzoną pozwem kwotę składają się: niespłacony kapitał w kwocie 35 433,62 zł, skapitalizowane odsetki naliczane do dnia wniesienia pozwu – 2 374,51 zł oraz niezapłacone odsetki umowne – 228,05 zł – naliczane do dnia postawienia pożyczki w stan wymagalności. W odpowiedzi na pozew z dnia 13 kwietnia 2023 r. (k. 45-46) pozwana T. B. wniosła o oddalenie powództwa. Uzasadniając swoje stanowisko przyznała, że była poręczycielem spłaty pożyczki, którą jej zmarły w dniu 14 lipca 2022 r. mąż W. B. zawarł ze stroną powodową. Wskazała natomiast, że był on również stroną umowy o udzielenie poręczenie za to zobowiązanie w wysokości 60 000,00 zł (stanowiącej 80 % kwoty pożyczki), zwartej z Fundacją Funduszu (...) z siedzibą w G. oraz miał wykupione ubezpieczenie indywidualne (...) z dnia 08 sierpnia 2017 r., które powinno trwać do końca okresu spłaty pożyczki. W związku z tym pozwana wskazała, że zaległości wynikające z niespłaconych dotąd rat pożyczki powinno być pokryte z poręczenia Fundacji Funduszu (...) oraz z ubezpieczenia umowy kredytu konsumenckiego. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 08 sierpnia 2017 r. W. B. zawarł z pożyczkodawcą S. z siedzibą w G. (zwaną dalej: (...) ) umowę pożyczki (kredytu konsumenckiego) nr (...) . Całkowita kwota wypłaconej pożyczki wynosiła 56 722,71 zł (bez kredytowanych kosztów jej udzielenia), a całkowita kwota do zapłaty 106 642,91 zł, na którą składały się: kwota udzielonej pożyczki – 75 000,00 zł (oprocentowana według zmiennej stopy procentowej, wynoszącej w dniu zawarcia umowy 9,35 % w skali roku) oraz odsetki kapitałowe – 31 642,91 zł. Spłata pożyczki wynikała z dołączonego do niej harmonogramu i miała nastąpić w 95 ratach miesięcznych: 94 ratach po 1 122,56 zł oraz w jednej racie wyrównawczej w wysokości 1 122,27 zł. W przypadku nieterminowej płatności którejkolwiek z rat pożyczki zastrzeżono, że pożyczkodawca może naliczyć odsetki za opóźnienie w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie (odsetki maksymalne), a całą niespłaconą dotąd kwotę pożyczki uznaje się za zadłużenie przedterminowe. Z kolei w razie ustania członkostwa w (...) , w tym wobec śmierci pożyczkobiorcy wskazano, że roszczenie o zwrot pożyczki staje się wymagalne z dniem ustania tego członkostwa. Dowód:  umowa pożyczki (kredytu konsumenckiego) nr (...) z dnia 08 sierpnia 2017 r., k. 8-11,  regulamin udzielania kredytów i pożyczek konsumenckich (...) , k. 12-13,  tabela opłat i prowizji, k. 14-15,  harmonogram spłaty kredytu konsumenckiego, k. 16-18,  formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego, k. 52-55. Jako poręczyciele zabezpieczenia spłaty przedmiotowej pożyczki zostali ustanowieni żona kredytobiorcy, T. B. , która złożyła stosowne oświadczenie w treści umowy z dnia 08 sierpnia 2017 r. oraz Fundacja Fundusz (...) z siedzibą w G. , której zabezpieczenie wynikało z odrębnej umowy o udzielenie poręczenia zawartej z pożyczkobiorcą i wiązało się z jednorazowym wynagrodzeniem w wysokości 3 750,00 zł, a odpowiedzialność z tytułu tego poręczenia wynosiła 80 % udzielonego kapitału (tj. 60 000,00 zł). Dowód:  umowa pożyczki (kredytu konsumenckiego) nr (...) z dnia 08 sierpnia 2017 r., k. 8-11,  potwierdzenie opłaty za udzielnie poręczenia, k. 51,  umowa o udzielenie poręczenia z dnia 08 sierpnia 2017 r., k. 58-60. Tego samego dnia W. B. zawarł umowę ubezpieczenia z (...) z siedzibą w S. – stwierdzoną polisą (...) nr (...) – z sumą ubezpieczenia 75 000,00 zł, którym objęta była śmierć ubezpieczającego w następstwie nieszczęśliwego wypadku, zawału serca lub udaru mózgu, a także stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy ubezpieczonego w następstwie nieszczęśliwego wypadku. Umowa została zawarta na czas oznaczony do 15 września 2021 r., a wysokość jednorazowej składki wynosiła 7 361,62 zł. Jako podmiot uposażony do wysokości kwoty niespłaconego kapitału wynikającego z zwartej umowy pożyczki na dzień śmierci ubezpieczonego wskazano w niej (...) im. (...) z siedzibą w G. . Dowód:  potwierdzenie opłacenia składki ubezpieczeniowej, k. 51v,  polisa ubezpieczenia indywidualnego z dnia 08 sierpnia 2017 r., k. 68-69. Pożyczkobiorca W. B. zmarł w dniu 14 lipca 2022 r. Pismem z dnia 21 lipca 2022 r. strona powodowa poinformowała T. B. , że z powodu śmierci jej męża zawarta przez niego umowa kredytu konsumenckiego została postawiona w stan natychmiastowej wymagalności i wezwała ją jako poręczyciela tego zobowiązania do zapłaty całości przedterminowego zadłużenia, które na dzień wystosowania przedmiotowego pisma wynosiło 35 729,19 zł. Dowód:  odpis skrócony aktu zgonu, k. 19,  zawiadomienie poręczyciela o rozpoczęciu procedury sądowej z dnia 21 lipca 2022 r., k. 20. Ubezpieczyciel poinformował strony postępowania, że podjął decyzję o odmowie wypłaty odszkodowania z tytułu śmierci ubezpieczonego pożyczkobiorcy W. B. , ponieważ jego zgon miał miejsce 14 lipca 2022 r., czyli po zakończeniu okresu ubezpieczenia. Strona powodowa z tego względu nie zgłaszała żadnych roszczeń z tytułu wygasłej umowy. Dowód:  pisma ubezpieczyciela z dnia 26 lipca 2022 r., k. 56-57,  pismo strony powodowej z dnia 01 sierpnia 2022 r., k. 61,  polisa ubezpieczenia indywidualnego z dnia 08 sierpnia 2017 r., k. 68-69. Ostatnią spłatę raty pożyczki w niepełnej wysokości odnotowano w dniu 15 lipca 2022 r., tj. na dzień następujący po śmierci W. B. . Od tamtej pory pozwana nie spłacała dalszych rat. Dowód:  wykaz operacji na rachunku (...) w okresie od 08 sierpnia 2017 r. do 24 października 2022 r., k. 21-26,  oświadczenie pozwanej T. B. na rozprawie w dniu 18 października 2023 r. (e-protokół od 00:02:48 do 00:04:19), k. 76. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Ustaleń stanu faktycznego dokonano w oparciu o dokumenty przedstawione zarówno przez stronę powodową: umowę pożyczki (kredytu konsumenckiego), regulamin udzielania kredytów i pożyczek konsumenckich przez (...) , tabelę opłat i prowizji, harmonogram spłaty, wykaz operacji na rachunku pożyczkobiorcy oraz polisę ubezpieczenia indywidualnego; jak i pozwaną, w szczególności w postaci: potwierdzenia opłaty składki ubezpieczeniowej, formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego, pisma ubezpieczyciela i umowy o udzielnie poręczenia spłaty pożyczki. W rozpoznawanej sprawie obok ogólnej regulacji dotyczącej umowy pożyczki zawartej w art. 720 § 1 k.c. , zgodnie z którą przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości, znaczenie miały przede wszystkim przepisy zawarte w ustawie z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1028, zwaną dalej: u. k.k. ). Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności faktyczne, wystąpiła potrzeba wskazania konkretnych regulacji dotyczących kredytu konsumenckiego, gdyż zawarta między stronami umowa pożyczki miała właśnie taki charakter, co nie budziło większych wątpliwości. Stosownie bowiem do art. 3 ust 1. u. k.k. przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi, a zgodnie z ust. 2 pkt 1 za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę pożyczki. Z kolei w zawartym w art. 5 u.k.k. szerokim katalogu definicji w omawianej sprawie na uwagę zasługiwały te określające całkowitą kwotę kredytu (pkt 7), całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta (pkt 8), stopę oprocentowania kredytu (pkt 10) i trwały nośnik zawierający informacje udzielane konsumentowi (pkt 17). W ramach tzw. informacji przedkontraktowych, których rodzaje uregulowano w art. 13 u k.k. , kredytodawca zobowiązany jest bowiem podać mu, na trwałym nośniku, w czasie umożliwiającym zapoznanie się z tymi informacjami, poza swoimi danymi identyfikacyjnymi, określenia rodzaju kredytu czy czasu obowiązywania umowy (pkt 1-3) także informację o wymaganych zabezpieczeniach kredytu konsumenckiego (pkt 14). Oprócz powyższego wymóg zabezpieczenia spłaty takiego kredytu wynika nade wszystko z istnienia ryzyka instytucji finansowej przyjmującego miano ryzyka kredytowego. Otóż istnieć ono może w przypadku, gdy jedna ze stron umowy (najczęściej będzie to kredytobiorca) nie dotrzymuje jej warunków, co objawia się brakiem spłaty poszczególnych rat w terminach wynikających z właściwego harmonogramu. Ryzyko kredytowe zatem będzie się nierozerwalnie wiązało dla instytucji finansowej udzielającej kredytu z możliwością utraty sposobności do odzyskania udostępnionego kapitału z przyczyn zarówno stojących po stronie samego kredytobiorcy (jego niewypłacalności), jak i mających charakter zewnętrzny, np. wzrost oprocentowania kredytu wskutek sytuacji gospodarczej (por. M. Więcko, Umowa ubezpieczenia jako zabezpieczenie wierzytelności banku – analiza podstaw prawnych, teorii i praktyki , „Rozprawy Ubezpieczeniowe nr 7 (2/2009)”, Warszawa 2009, s. 19-35). Sama umowa o kredyt konsumencki powinna być na podstawie art. 29 ust. 1 u.k.k. zawarta w formie pisemnej, chyba że odrębne przepisy przewidują inną szczególną formę. Obowiązki informacyjne kredytodawcy określono z kolei w art. 30 ust. 1 omawianej ustawy, gdzie wskazano, że dokument umowy kredytu powinien zawierać oprócz danych osobowych kredytobiorcy także postanowienia dotyczące samej umowy, do których zalicza się m.in. rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia (pkt 7) oraz informację o innych kosztach, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności o opłatach, w tym opłatach za prowadzenie jednego lub kilku rachunków, na których są zapisywane zarówno transakcje płatności, jak i wypłaty, łącznie z opłatami za korzystanie ze środków płatniczych zarówno dla transakcji płatności, jak i dla wypłat, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, jeżeli są znane kredytodawcy, oraz warunki, na jakich koszty te mogą ulec zmianie (pkt 10). Przechodząc do omówienia rozpatrywanej sprawy trzeba od razu nadmienić, że okoliczność, wedle której doszło do zawarcia umowy kredytu konsumenckiego między stroną powodową a W. B. nie budziła żadnych wątpliwości. Obie strony przedłożyły kopie umowy, która została przez kredytobiorcę własnoręcznie podpisana oraz w żaden sposób nie kwestionowały tego faktu. Sama umowa kredytu konsumenckiego spełniania wszystkie wymogi formalne wskazane wyżej, zaś pozwana nie formułowała żadnych zarzutów w tym zakresie. Spornym nie pozostawała także okoliczność udzielenia przez pozwaną poręczenia, które spowodowało, że w obliczu śmierci jej męża W. B. , strona powodowa wystąpiła z żądaniem w niniejszej sprawie bezpośrednio przeciwko niej. W tym miejscu należy zatem wskazać, że stosownie do regulacji zawartej w art. 876 k.c. przez umowę poręczenia poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał (§ 1); oświadczenie poręczyciela powinno być przy tym pod rygorem nieważności złożone na piśmie (§ 2). Co szczególnie istotne – w braku odmiennego zastrzeżenia poręczyciel jest odpowiedzialny jak współdłużnik solidarny ( art. 881 k.c. ). Sama z kolei solidarność dłużnika – ujęta w ramach przepisu art. 366 k.c. – oznacza, że kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (§ 1), natomiast aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani (§ 2). Odnosząc powyższe do realiów rozpoznawanej sprawy, trzeba było stwierdzić, że pozwana jako poręczyciel spłaty pożyczki zaciągniętej przez jej męża, stała się z chwilą jego śmierci współodpowiedzialna wobec wierzyciela – w postaci pożyczkodawcy, czyli (...) – za wykonanie tego zobowiązania. W toku postępowania ustalono bowiem, że T. B. złożyła na piśmie (w ramach treści umowy) stosowne oświadczenie jako poręczyciel, zaś udzielony przez stronę powodową kredyt konsumencki nie został w pełni spłacony, co upoważniało kredytodawcę do wystąpienia z powództwem o zapłatę bezpośrednio przeciwko pozwnaej. W tym kontekście należało przyznać rację stronie powodowej, która wskazała na ugruntowane w tej kwestii orzecznictwo dotyczące istnienia swobody przysługującej wierzycielowi w zakresie wyboru, który z dłużników solidarnych ma spełnić świadczenie. W ten sposób zarzut pozwanej odnoszący się do wyłącznej odpowiedzialności za zobowiązanie współporęczyciela w postaci Fundacji Funduszu (...) był chybiony. Z kolei w odniesieniu do zawartej przez W. B. w dniu udzielenia mu pożyczki odrębnej umowy ubezpieczenia należało również zgodzić się ze stroną powodową, że choć umowa ta stanowiła zabezpieczenie umowy pożyczki, to została zawarta na czas oznaczony, tj. od dnia 09 sierpnia 2017 r. do dnia 15 września 2021 r. Śmierć ubezpieczonego nastąpiła natomiast 14 lipca 2022 r., czyli niespełna rok po wygaśnięciu tego porozumienia. Na marginesie można jedynie wspomnieć, że umowa ubezpieczenia w zakresie zabezpieczenia spłaty pożyczki/kredytu konsumenckiego ma w sobie elementy dość skomplikowanej i niejednoznacznej dla przeciętnego odbiorcy instytucji prawnej. W uproszczeniu bowiem kredyt w razie przyjęcia tego typu formy zabezpieczenia jest ubezpieczony w tym znaczeniu, że o ile zobowiązanym do zapłaty odpowiedniej składki pozostaje ubezpieczający (zwykle kredytobiorca), tak uposażonym będzie instytucja finansowa (występująca w roli kredytodawcy). Innymi słowy – w razie śmierci ubezpieczonego to pożyczkodawca staje się podmiotem uprawnionym do świadczenia ubezpieczeniowego. Ubezpieczenie spłaty kredytu przyjmuje w ten sposób kształt tzw. ubezpieczenia na cudzy rachunek, uregulowanego w przepisie art. 808 k.c. Stosownie do jego treści ubezpieczający może zawrzeć umowę ubezpieczenia na cudzy rachunek, gdzie ubezpieczony może nie być imiennie wskazany w umowie, chyba że jest to konieczne do określenia przedmiotu ubezpieczenia (§ 1). Samo roszczenie o zapłatę składki przysługuje ubezpieczycielowi wyłącznie przeciwko ubezpieczającemu (§ 2), zaś ubezpieczony jest uprawniony do żądania należnego świadczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela, chyba że strony uzgodniły inaczej (§ 3). W kontekście umowy ubezpieczenia kredytu konsekwencją powyższego jest fakt, że kredytobiorca jako ubezpieczający pozostaje jedynie uprawniony do otrzymania świadczenia w formie odszkodowania, natomiast o ostatecznym kształcie umowy decyduje bank (instytucja finansowa) oraz ubezpieczyciel (por. M. Więcko, op. cit., s. 19-35). Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 września 2013 r. (sygn. akt IV CSK 91/13, LEX nr 1413591) wyraźnie zaznaczył, że zawieranie umów ubezpieczenia na cudzy rachunek jest często stosowane w praktyce bankowej w ramach współpracy z instytucjami ubezpieczeniowymi (tzw. zjawisko bancassurance ), a polega na tym, że obok umowy kredytowej oferuje się kredytobiorcy dodatkowy produkt w postaci umowy ubezpieczenia obejmującej ubezpieczenie na życie bądź zdrowie kredytobiorcy. Umowa ubezpieczenia, towarzysząca zawarciu umowy o kredyt, chroni z jednej strony interes ubezpieczonego w razie zajścia przewidzianych w niej wypadków uniemożliwiających bądź znacznie utrudniających wykonanie obowiązków z umowy kredytowej, z drugiej strony, pośrednio interes banku zainteresowanego wykonaniem obowiązków z umowy kredytowej przez ubezpieczonego kredytobiorcę. Ochrona przewidziana przez bancassurance realizowana jest w ramach ścisłej kooperacji instytucji finansowych z ubezpieczycielami, gdzie zwykle to te pierwsze zawierają umowę ubezpieczenia na rachunek swoich klientów, występujących w roli ubezpieczonych, którzy na podstawie odrębnej umowy zobligowani są do zapłacenia określonej składki (por. A. Piotrowska, 1.4. Funkcje instytucji finansowych a tzw. usługi hybrydowe [w:] Ochrona klienta na rynku ubezpieczeniowym. Studium publicznoprawne , Szczecin 2019). W piśmiennictwie podkreśla się również, że „ubezpieczenie kredytu nie zabezpiecza jego spłaty w terminie określonym w umowie kredytu, zapewnia natomiast zapłatę bankowi odszkodowania, jeżeli zajdą wypadki przewidziane w umowie ubezpieczenia”, wśród których można wymienić m.in. ogłoszenie upadłości dłużnika czy zwłokę w spłacie kredytu (zob. I. Heropolitańska, 3. Ubezpieczenie kredytu [w:] Prawne zabezpieczenia zapłaty wierzytelności , Warszawa 2023, s. 481). Z tego powodu można wysunąć konkluzję, że tego typu sposób zabezpieczenia nie ma dla konsumenta, który zawarł zarówno umowę kredytu konsumenckiego, jak i umowę ubezpieczenia tego kredytu, większego znaczenia, a wręcz rodzi po jego stronie dodatkowe obowiązki, w tym nade wszystko obowiązek opłacenia składki, doliczanej do całkowitego kosztu zaciągniętego zobowiązania. Nie oznacza to jednak, że uposażony zachowuje pełną swobodę działania, jeśli chodzi o możliwość pominięcia roszczeń przysługujących mu z umowy ubezpieczenia kredytu i zwrócenie się z żądaniem zapłaty od razu do konsumenta. W praktyce bowiem kredytobiorca jako ubezpieczający spłatę kredytu na wypadek, m.in. swojej śmierci, wskazując uposażonego (w przypadku omawianej sprawy (...) ), przerzuca na niego nie tylko wynikające z umowy ubezpieczenia kredytu uprawnienia, ale również obowiązki. Dlatego to instytucja finansowa w razie ziszczenia się zdarzenia ubezpieczeniowego (śmierci kredytobiorcy) powinna dochować wszelkiej staranności w celu zaspokojenia swoich roszczeń i wystąpić do ubezpieczyciela o wypłatę stosownego odszkodowania. W przypadku braku podejmowania przez nią podobnych działań bądź wykonywania ich w sposób niedbały – najczęściej połączonymi z dalszym dochodzeniem spłaty kredytu bezpośrednio od kredytobiorcy – naraża się na zarzut niezachowania należytej staranności w zabezpieczeniu swoich własnych interesów związanych z wykonaniem zobowiązania. W ramach rozpatrywanej sprawy (...) wprawdzie nie dochodził od ubezpieczyciela umowy kredytu żadnych roszczeń z tytułu zawartej przez kredytobiorcę umowy, natomiast zaniechanie to nie mogło być oceniane niekorzystnie wobec strony powodowej, albowiem śmierć W. B. nastąpiła po upływie okresu, na który była zawarta umowa ubezpieczenia kredytu. Z przedłożonej polisy jednoznacznie wynikało, że obowiązywała ona w czasie oznaczonym (od 09 sierpnia 2017 r. do 15 września 2021 r.), który nie obejmował całego okresu kredytowania (przewidywanego do 15 lipca 2025 r.). W myśl zasady swobody umów strony mogły zawrzeć przedmiotową umowę ubezpieczenia z tego typu ograniczeniem. Podsumowując zatem wcześniejsze rozważania, strona powodowa była legitymowana czynnie do wystąpienia z żądaniem określonym w pozwie przeciwko pozwanej, na którą z mocy udzielonego poręczenia przeszło roszczenie o spłatę tej części pożyczki wraz z wszelkimi należnościami ubocznymi, jaka nie została uregulowana za życia W. B. . (...) mógł przy tym zdecydować, przeciwko któremu ze współporęczycieli (występujących w charakterze dłużników solidarnych) skieruje swoje roszczenie w tym zakresie, natomiast nie miał możliwości skorzystać z ochrony zapewnionej przez umowę ubezpieczenia kredytu, albowiem w chwili śmierci kredytobiorcy umowa ta już nie obowiązywała wskutek jej wygaśnięcia z powodu upływu okresu, na jaki została zawarta. Dlatego też powództwo podlegało uwzględnieniu w całości i w związku z tym w punkcie I wyroku zasądzono od pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 38 036,18 zł wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi od tej kwoty od dnia 24 października 2022 r. do dnia zapłaty. Orzeczenie o odsetkach znajdowało uzasadnienie w treści art. 481 § 1 k.c. , zgodnie z którym, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Umowa została wypowiedziana poprzez postawienie jej w stan natychmiastowej wymagalności w dniu 14 lipca 2022 r. z powodu śmierci pożyczkobiorcy. Oznaczało to, że w dniu wniesienia przedmiotowego powództwa, tj. 24 października 2022 r. (za pośrednictwem EPU), pozwana pozostawała w opóźnieniu i dlatego należało zasądzić wyżej podaną kwotę z odsetkami i od daty zgodnymi z żądaniem pozwu. Natomiast orzeczenie o kosztach procesu Sąd wydał na podstawie przepisu art. 98 k.p.c. , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Dlatego też w punkcie II wyroku zasądzono od pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 5 519,00 zł, na którą to składały się: kwota 1 902,00 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu (w części opłacona na etapie postępowania w EPU, a w pozostałym zakresie wniesiona do tut. Sądu, 476,00 + 1 426,00 zł, k. 27 i 38), wynagrodzenie pełnomocnika ustalone na kwotę 3 600,00 zł na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł (k. 6).