I C 144/09

Sygn. akt I C 144/09 POSTANOWIENIE Dnia 5 lipca 2019 roku Referendarz sądowy w Sądzie Okręgowym w Warszawie w I Wydziale Cywilnym w osobie: Mariusz Batyra po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2019 roku w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w W. przeciwko (...) W. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej - P. U. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli – w przedmiocie wniosku powódki o zwolnienie od opłaty sądowej od zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 września 2018 roku p o s t a n a w i a : oddalić wniosek powoda Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w W. o zwolnienie od kosztów sądowych. UZASADNIENIE W treści zażalenia z dnia 10 września 2018 roku, powódka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, z uwagi na trudną sytuację finansową. Referendarz sądowy ustalił i zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 103 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 300 z późn. zm.), sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Czynności w zakresie zwalniania od kosztów sądowych, przewidziane w ustawie, może wykonywać referendarz sądowy (art. 118 ustawy). Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych jednostki organizacyjnej obwarowane jest większymi rygorami niż zwolnienie osoby fizycznej i może mieć miejsce tylko w sytuacjach wyjątkowych, zasługujących na szczególne uwzględnienie. Niewątpliwym jest, iż Spółdzielnia mieszkaniowa nie jest podmiotem nastawionym stricte na zysk, jednakże brak jest podstaw, aby wspomniany charakter funkcjonowania Spółdzielni przemawiał za zwolnieniem jej od kosztów sądowych, tym bardziej, że możliwości takiej nie przewidział sam ustawodawca, ustanawiając katalog podmiotów, którym sąd może przyznać zwolnienie z uwagi na rodzaj prowadzonej działalności (art. 104 ust. 2 ustawy o kosztach). Spółdzielnie zatem, jak każdy inny podmiot, muszą liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów swej działalności. Do kosztów takich należą również wydatki, związane z dochodzeniem swych praw na drodze procesu sądowego. Stąd koszty postępowania sądowego należy traktować na równi z innymi zobowiązaniami i nie jest dopuszczalne, aby inne wydatki miały pierwszeństwo przed Skarbem Państwa. Zdaniem referendarza sądowego, powodowa Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w W. nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na uiszczenie kosztów sądowych, a w szczególności opłaty sądowej od zażalenia. Powodowa Spółdzielnia nie przedłożyła żadnych aktualnych dokumentów, z których wynikałoby, że nie ma dostatecznych środków na uiszczenie kosztów sądowych. Brak jest również w treści wniosku o zwolnienie od kosztów sadowych wyjaśnień w tym zakresie, powodowa Spółdzielnia nie opisała również swojej obecnej sytuacji finansowej, ani co spowodowało, że nie dysponuje środkami finansowymi na prowadzenie bieżącej działalności. Zawarte w art. 103 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych sformułowanie: „jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie” - należy rozumieć jako obowiązek wykazania trwałej niemożności uzyskania środków na uiszczenie kosztów sądowych. Odnosząc się do powyższego, należy zauważyć, iż udzielenie stronie zwolnienia od kosztów sądowych jest formą jej dofinansowania z budżetu Państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w sprawie jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie zwolnienia może nastąpić dopiero wtedy, gdy strona wykaże, że jej aktywa nie wystarczą na pokrycie tych kosztów. Mając powyższe na uwadze, Referendarz sądowy oddalił wniosek powódki o zwolnienie od kosztów sądowych w oparciu o przepis art. 103 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, uznając, iż nie wykazała, że nie jest w stanie wygospodarować kwoty należnej tytułem kosztów sądowych.