Orzeczenie · 2016-09-20

I C 1410/13

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2016-09-20
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokaokręgowy
apelacjaopłata sądowazwolnienie od kosztówpełnomocnikodrzucenie pismakoszty postępowaniaprawo procesowe

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie pozwanej R. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 7 stycznia 2016 r., które odrzuciło apelację pozwanej od wyroku z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie o sygnaturze akt I C 1410/13. Sąd Rejonowy uzasadnił odrzucenie apelacji faktem, że pozwana, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła apelację wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten został oddalony, a następnie zażalenie na to postanowienie również zostało oddalone przez Sąd Okręgowy. Sąd Rejonowy wskazał, że zgodnie z art. 112 ust. 2 i 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, doręczenie adwokatowi postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych aktualizuje obowiązek samodzielnego obliczenia i uiszczenia należnej opłaty od apelacji w terminie tygodniowym. Ponieważ pełnomocnik nie uiścił opłaty, apelacja została odrzucona. Pozwana wniosła zażalenie, zarzucając, że odrzucenie apelacji pozbawiło ją prawa do rozpatrzenia sprawy z powodu braku środków finansowych. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Podkreślono, że przepisy ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w szczególności art. 112 ust. 3, wyłączają zastosowanie art. 130 kpc w przypadku pism wnoszonych przez profesjonalnych pełnomocników, gdy wniosek o zwolnienie od kosztów został oddalony. Termin do opłacenia apelacji biegnie od dnia doręczenia postanowienia oddalającego zażalenie na postanowienie o odmowie zwolnienia od kosztów. Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, które jednolicie interpretuje te przepisy, wskazując, że profesjonalny pełnomocnik powinien sam obliczyć i uiścić opłatę. Konsekwencją niedopełnienia tego obowiązku jest odrzucenie środka zaskarżenia. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia prawa do sądu, wskazując, że wymóg uiszczenia kosztów sądowych nie jest per se ograniczeniem prawa dostępu do sądu, a prawo do bezpłatnego postępowania nie jest niczym nieograniczone.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących opłacania środków zaskarżenia przez profesjonalnych pełnomocników po oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz kwestii dostępu do sądu w kontekście opłat.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy środek zaskarżenia jest wnoszony przez profesjonalnego pełnomocnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy nieuiszczenie opłaty od apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika, po prawomocnym oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, skutkuje odrzuceniem apelacji, czy też stosuje się przepisy o wezwaniu do uzupełnienia braków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nieuiszczenie opłaty od apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika, po prawomocnym oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, skutkuje odrzuceniem apelacji na podstawie art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, a nie stosuje się przepisów o wezwaniu do uzupełnienia braków (art. 130 kpc).

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wprost wyłącza zastosowanie art. 130 kpc w sytuacji, gdy pismo podlegające opłacie zostało wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika, a wniosek o zwolnienie od kosztów został oddalony. Termin do opłacenia pisma biegnie od dnia doręczenia postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów, a jego nieopłacenie skutkuje odrzuceniem środka zaskarżenia.

Czy wymóg uiszczenia kosztów sądowych w sprawach cywilnych, prowadzący do odrzucenia apelacji z powodu jej nieopłacenia przez profesjonalnego pełnomocnika, narusza prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy (art. 6 EKPC) lub prawo do sądu (art. 45 Konstytucji)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wymóg uiszczenia kosztów sądowych, nawet jeśli prowadzi do odrzucenia apelacji z powodu jej nieopłacenia przez profesjonalnego pełnomocnika, nie narusza prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy ani prawa do sądu, ponieważ obowiązek ten nie jest nadmiernie skomplikowany dla profesjonalisty i służy zapewnieniu rzetelnego wymiaru sprawiedliwości.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo ETPC i Konstytucję, stwierdzając, że wymóg uiszczenia wpisu sądowego nie jest per se ograniczeniem prawa dostępu do sądu. Interesy rzetelnego wymiaru sprawiedliwości mogą usprawiedliwiać nałożenie restrykcji finansowych, a prawo do sądu nie oznacza niczym nieograniczonego prawa do bezpłatnego postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznapowód
R. K.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie apelacji jako nieopłaconej.

u.k.s.c. art. 112 § ust. 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

W przypadku oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów, przewodniczący wzywa do opłacenia pisma, z wyjątkiem sytuacji gdy pismo zostało wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika.

u.k.s.c. art. 112 § ust. 3

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Gdy pismo zostało wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika, a wniosek o zwolnienie od kosztów został oddalony, termin do opłacenia pisma biegnie od dnia doręczenia postanowienia o oddaleniu wniosku.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis o wezwaniu do uzupełnienia braków, który nie ma zastosowania w sytuacji opisanej w art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia na podstawie przepisów o postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Dz. U. z 2013r. poz. 490 j.t. art. § 6 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Dz. U. z 2013r. poz. 490 j.t. art. § 12 ust. 2 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Profesjonalny pełnomocnik powinien samodzielnie obliczyć i uiścić opłatę od apelacji po oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów. • Termin do opłacenia apelacji biegnie od dnia doręczenia postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów, a nie od dnia doręczenia postanowienia o oddaleniu zażalenia na to postanowienie. • Wymóg uiszczenia kosztów sądowych nie narusza prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

Odrzucenie apelacji z powodu nieopłacenia pozbawiło pozwaną prawa do rozpoznania sprawy. • Zastosowanie art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych jest nieprawidłowe, a powinien być zastosowany art. 130 kpc.

Godne uwagi sformułowania

doręczenie adwokatowi orzeczenia sądu odmawiającego zwolnienia od obowiązku uiszczenia opłaty jest zdarzeniem aktualizującym po jego stronie obowiązek w zakresie samodzielnego obliczenia i uiszczenia należnej opłaty. • nieopłacenie środka zaskarżenia złożonego przez profesjonalnego pełnomocnika uruchamia tryb postępowania naprawczego przewidziany w art. 130 § 1 kpc , nie jest aktualny w sytuacji, w której możliwość zastosowania tej regulacji została wprost wykluczona w ustawie • fachowy pełnomocnik powinien sam obliczyć i uiścić opłatę w terminie. • sam wymóg uiszczenia kosztów sądowych w sprawach cywilnych nie może być uznany per se za ograniczenie prawa dostępu do sądu.

Skład orzekający

Danuta Pacześniowska

przewodniczący-sprawozdawca

Magdalena Balion - Hajduk

sędzia

Lucyna Morys - Magiera

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłacania środków zaskarżenia przez profesjonalnych pełnomocników po oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz kwestii dostępu do sądu w kontekście opłat."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy środek zaskarżenia jest wnoszony przez profesjonalnego pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z opłacaniem apelacji przez profesjonalnych pełnomocników i potencjalnym naruszeniem prawa do sądu. Jest to istotne dla praktyków prawa.

Czy profesjonalny pełnomocnik może przez nieuwagę pozbawić klienta prawa do sądu? Wyjaśniamy, kiedy apelacja znika bezpowrotnie.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst