Orzeczenie · 2021-07-21

I C 1406/19

Sąd
Sąd Rejonowy w Tczewie
Miejsce
Tczew
Data
2021-07-21
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokarejonowy
wekselweksel in blancoumowa pożyczkiochrona konsumentaklauzule abuzywnesankcja kredytu darmowegoprawo wekslowepostępowanie zaoczne

Sąd Rejonowy w Tczewie rozpoznał sprawę z powództwa (...) Spółki Akcyjnej przeciwko M. B. o zapłatę kwoty 5.933,74 zł, opartą na wekslu in blanco zabezpieczającym umowę pożyczki. Pozwana nie złożyła odpowiedzi na pozew, co skutkowało wydaniem wyroku zaocznego. Sąd, mimo że przyjął twierdzenia powoda za prawdziwe zgodnie z art. 339 § 2 k.p.c., dokonał krytycznej oceny materiału dowodowego. Kluczowym problemem okazał się brak przedstawienia przez powoda umowy pożyczki. Sąd wskazał, że w przypadku weksla in blanco zabezpieczającego umowę konsumencką, dopuszczalna jest analiza stosunku podstawowego, zwłaszcza w kontekście ochrony konsumenta i przepisów o kredycie konsumenckim oraz dyrektywy UE o nieuczciwych warunkach w umowach konsumenckich. Brak umowy uniemożliwił ocenę jej postanowień, w tym potencjalnych klauzul abuzywnych, oraz ustalenie wysokości zadłużenia. W konsekwencji, sąd zastosował sankcję kredytu darmowego (art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim), co oznacza, że pozwana jest zobowiązana do zwrotu jedynie kwoty pożyczki bez odsetek i innych kosztów. Ponieważ powód nie udowodnił wysokości swojego roszczenia w świetle tej sankcji i braku umowy, sąd oddalił powództwo.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie dopuszczalności badania z urzędu stosunku podstawowego w sprawach o zapłatę z weksla in blanco w kontekście ochrony konsumenta i przepisów UE.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw z udziałem konsumentów i przedsiębiorców udzielających pożyczek, gdzie powód nie przedstawia umowy pożyczki.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd może badać stosunek podstawowy umowy pożyczki w sprawie o zapłatę z weksla in blanco, mimo braku wniosku strony pozwanej, zwłaszcza w kontekście ochrony konsumenta?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd jest zobowiązany do zbadania stosunku podstawowego, w tym z urzędu, aby zapobiec naruszeniu porządku prawnego, zwłaszcza gdy występuje interes publiczny w ochronie konsumenta i gdy umowa może zawierać klauzule abuzywne.

Uzasadnienie

Sąd powołuje się na przepisy prawa polskiego (art. 10 Prawa wekslowego, art. 232 zd. 2 k.p.c., art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim) oraz prawo UE (Dyrektywa 93/13/EWG i orzecznictwo TSUE), które nakazują sądowi badanie z urzędu nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich i ochronę słabszej strony.

Czy brak przedstawienia przez powoda umowy pożyczki konsumenckiej uniemożliwia uwzględnienie roszczenia opartego na wekslu in blanco zabezpieczającym tę umowę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak umowy uniemożliwia ocenę zasadności roszczenia, w tym wysokości zadłużenia i potencjalnych klauzul abuzywnych, co może prowadzić do zastosowania sankcji kredytu darmowego i oddalenia powództwa.

Uzasadnienie

Brak umowy uniemożliwia sądowi weryfikację warunków pożyczki, kosztów, odsetek i zasad spłaty. W połączeniu z ochroną konsumenta i możliwością wystąpienia klauzul abuzywnych, prowadzi to do zastosowania sankcji kredytu darmowego, gdzie konsument zwraca jedynie kapitał bez odsetek i kosztów.

Jakie są konsekwencje braku przedstawienia przez powoda umowy pożyczki konsumenckiej w postępowaniu o zapłatę z weksla in blanco?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Konsekwencją jest niemożność ustalenia zasadności i wysokości roszczenia, co może skutkować zastosowaniem sankcji kredytu darmowego i oddaleniem powództwa, zgodnie z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim.

Uzasadnienie

Powód, jako przedsiębiorca, ma obowiązek udowodnić swoje roszczenie. Brak kluczowego dowodu (umowy) uniemożliwia sądowi ocenę, czy roszczenie jest zasadne, zwłaszcza w kontekście ochrony konsumenta i sankcji za nieprawidłowe zawarcie umowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka Akcyjnaspółkapowód
M. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 339 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wydania wyroku zaocznego na posiedzeniu niejawnym.

k.p.c. art. 339 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przyjęcie twierdzeń powoda za prawdziwe, chyba że budzą uzasadnione wątpliwości lub służą obejściu prawa.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

u.k.k. art. 29 § ust. 1-3

Ustawa o kredycie konsumenckim

Wymóg formy pisemnej umowy o kredyt konsumencki i jej doręczenia konsumentowi.

u.k.k. art. 45

Ustawa o kredycie konsumenckim

Sankcja kredytu darmowego w przypadku niedopełnienia obowiązków przez kredytodawcę.

Pomocnicze

u.k.k. art. 41 § ust. 1

Ustawa o kredycie konsumenckim

Dopuszczalność zabezpieczenia pożyczki wekslem własnym bez możliwości indosowania.

pr. weksl. art. 10

Prawo wekslowe

Możliwość zasłaniania się zarzutami ze stosunku podstawowego w przypadku weksla uzupełnionego niezgodnie z porozumieniem.

pr. weksl. art. 17

Prawo wekslowe

Niedopuszczalność badania istnienia, ważności i wadliwości stosunku kauzalnego (zasada abstrakcyjności weksla).

k.p.c. art. 232 § zd. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość dopuszczenia przez sąd dowodu niewskazanego przez stronę.

k.p.c. art. 2351

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek oznaczenia dowodu i wyszczególnienia faktów, które mają zostać wykazane.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przedstawienia przez powoda umowy pożyczki konsumenckiej uniemożliwia ocenę zasadności roszczenia i stosowanie sankcji kredytu darmowego. • Sąd ma obowiązek badać z urzędu nieuczciwe warunki w umowach konsumenckich zgodnie z prawem UE i polskim. • W przypadku weksla in blanco zabezpieczającego umowę konsumencką, dopuszczalna jest analiza stosunku podstawowego.

Godne uwagi sformułowania

Postanowień umowy nie sposób zweryfikować, gdyż w/w umowa nie została złożona jako dowód przez powoda. • Sąd może wydać wyrok zaoczny na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany w wyznaczonym terminie nie złożył odpowiedzi na pozew. • Przyjmuje się za prawdziwe twierdzenia powoda o faktach zawarte w pozwie lub pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed posiedzeniem, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa. • W doktrynie prawniczej podkreśla się, że skoro Sąd ma dokonywać oceny, czy twierdzenia powoda budzą uzasadnione wątpliwości, to zobowiązany on jest do krytycznego podejścia do tych twierdzeń. • Wiadomym jest Sądowi z urzędu, że powód – jako przedsiębiorca zajmujący się udzielaniem pożyczek konsumentom na terenie całego kraju – na gruncie inicjowanych przez siebie spraw sądowych konsekwentnie unika okazywania formularzy umowy pożyczki. • Taki weksel został wystawiony przez pozwanego w niniejszej sprawie, co wynika z treści pozwu i wypowiedzenia umowy pożyczki dołączonego do pozwu. • W ocenie Sądu w niniejszej sprawie dopuszczalna jest ocena, czy zobowiązanie wekslowe koreluje ze zobowiązaniem z umowy pożyczki. • Skuteczna ochrona praw przyznanych konsumentowi w dyrektywie 93/13 może zostać zagwarantowana jedynie pod warunkiem, że krajowe prawo procesowe umożliwia kontrolę z urzędu potencjalnie nieuczciwych warunków umowy zobowiązaniowej. • W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 29 ust. 1 w zw. z art. […]

Skład orzekający

Anna Ściepuro

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności badania z urzędu stosunku podstawowego w sprawach o zapłatę z weksla in blanco w kontekście ochrony konsumenta i przepisów UE."

Ograniczenia: Dotyczy spraw z udziałem konsumentów i przedsiębiorców udzielających pożyczek, gdzie powód nie przedstawia umowy pożyczki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może wykorzystać przepisy o ochronie konsumentów i prawo UE, aby wyjść poza standardowe ramy postępowania dowodowego i zastosować sankcję kredytu darmowego, nawet gdy powód nie przedstawił kluczowego dowodu.

Sąd Odkrywa "Kredyt Darmowy" Mimo Wekslu In Blanco: Kluczowa Rola Ochrony Konsumenta!

Dane finansowe

WPS: 5933,74 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst