Orzeczenie · 2024-03-13

I C 1392/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2024-03-13
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
darowiznaodwołanie darowiznyrażąca niewdzięcznośćnieruchomośćprawo rodzinnesłużebnośćkoszty procesu

Powódka M. K. domagała się od swojego syna K. K. (1) zwrotnego przeniesienia własności udziału w nieruchomości rolnej, którą darowała mu w 1993 r. wraz z mężem. Jako podstawę odwołania darowizny wskazała rażącą niewdzięczność pozwanego, która miała objawiać się agresywnymi i poniżającymi zachowaniami wobec niej, szczególnie nasilonymi w 2021 r. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut upływu terminu do odwołania darowizny oraz kwestionując istnienie rażącej niewdzięczności. Sąd, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym umowy darowizny, księgi wieczystej, zeznań świadków i przesłuchania stron, ustalił, że choć między stronami dochodziło do konfliktów i kłótni, zwłaszcza w kontekście wspólnego zamieszkiwania i problemów z uzależnieniem od alkoholu brata pozwanego, to zachowanie pozwanego nie nosiło znamion rażącej niewdzięczności w rozumieniu art. 898 § 1 k.c. Sąd podkreślił, że odwołanie darowizny jest instytucją wyjątkową, a drobne nieporozumienia czy kłótnie rodzinne nie mogą stanowić podstawy do jej odwołania. Zaznaczył, że powódka nie wykazała uporczywości, złośliwości ani znaczącego nasilenia złej woli ze strony pozwanego. Oddalono powództwo, a powódkę obciążono kosztami procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia rażącej niewdzięczności w kontekście odwołania darowizny, zwłaszcza w sprawach rodzinnych i dotyczących nieruchomości rolnych.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa o odwołanie darowizny jest oceniana indywidualnie ze względu na specyfikę okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zachowanie pozwanego wobec matki (powódki) nosiło znamiona rażącej niewdzięczności uzasadniającej odwołanie darowizny nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zachowanie pozwanego nie spełniało przesłanki rażącej niewdzięczności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że konflikty i kłótnie rodzinne, nawet jeśli miały miejsce, nie osiągnęły stopnia rażącej niewdzięczności. Brak było dowodów na uporczywe, złośliwe działanie pozwanego skierowane przeciwko darczyńcy, a sytuacja była częściowo prowokowana przez zachowanie innych członków rodziny oraz samą powódkę. Odwołanie darowizny jest instytucją wyjątkową i wymaga wykazania znaczącego nasilenia złej woli.

Czy zachowany został termin do odwołania darowizny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, termin został zachowany.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zachowanie powódki, na które się powoływała, miało charakter ciągły i ustało z dniem opuszczenia przez nią nieruchomości, co mieściło się w rocznym terminie do odwołania darowizny zgodnie z art. 899 § 3 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
K. K. (1)

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznapowódka
K. K. (1)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 898 § 1

Kodeks cywilny

Darowizna może być odwołana, jeżeli obdarowany dopuścił się względem darczyńcy rażącej niewdzięczności.

Pomocnicze

k.c. art. 899 § 3

Kodeks cywilny

Darowizna nie może być odwołana po upływie roku od dnia, w którym uprawniony dowiedział się o niewdzięczności obdarowanego.

k.c. art. 900

Kodeks cywilny

Wymóg formy pisemnej dla oświadczenia o odwołaniu darowizny, choć jej niezachowanie nie powoduje nieważności.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość odstąpienia od obciążania strony kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rażącej niewdzięczności pozwanego. • Zachowanie pozwanego nie nosiło znamion uporczywości, złośliwości ani znaczącego nasilenia złej woli. • Konflikty rodzinne nie osiągnęły stopnia uzasadniającego odwołanie darowizny. • Zachowanie pozwanego nie było prowokowane przez darczyńcę w sposób uzasadniający odwołanie darowizny. • Zachowanie brata pozwanego, tolerowane przez powódkę, nie może obciążać pozwanego. • Zachowanie pozwanego nie było rażąco niewłaściwe i krzywdzące dla darczyńcy.

Odrzucone argumenty

Zachowanie pozwanego stanowiło rażącą niewdzięczność. • Pozwany wyzywał powódkę i zamachnął się na nią. • Warunki mieszkaniowe powódki były złe i pozwany nie zapewnił ich poprawy. • Pozwany sprzedał część darowanej nieruchomości, co było sprzeczne z wolą darczyńców.

Godne uwagi sformułowania

Darowizna nie może stanowić karty przetargowej w relacjach rodzinnych. • Powstanie konfliktu nie może automatycznie prowadzić do odwołania skutków prawnych takiej czynności. • O tym, czy zachodzi rażąca niewdzięczność, decydują okoliczności konkretnej sprawy. • Pod pojęcie rażącej niewdzięczności podpada tylko takie zachowanie obdarowanego, polegające na działaniu lub zaniechaniu skierowanym bezpośrednio lub nawet pośrednio przeciwko darczyńcy, które, oceniając rzecz rozsądnie, musi być uznane za wysoce niewłaściwe i krzywdzące darczyńcę.

Skład orzekający

Juliusz Ciejek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącej niewdzięczności w kontekście odwołania darowizny, zwłaszcza w sprawach rodzinnych i dotyczących nieruchomości rolnych."

Ograniczenia: Każda sprawa o odwołanie darowizny jest oceniana indywidualnie ze względu na specyfikę okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu rodzinnego o dużą stawkę (nieruchomość rolna) i porusza kwestię granic między zwykłymi nieporozumieniami a rażącą niewdzięcznością, co jest tematem interesującym dla szerszego grona odbiorców.

Czy kłótnie rodzinne wystarczą, by odwołać darowiznę? Sąd rozstrzyga o losach majątku po latach.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 10 800 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst