I C 1388/23Bank nie moze waloryzowac kredytu CHF po uniewaznieniu umowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód bank (...) z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od pozwanych M. S. i A. S. kwot tytułem zwrotu kapitału kredytu hipotecznego CHF, odsetek ustawowych za opóźnienie, bezpodstawnego wzbogacenia, a także ewentualnie o waloryzację sądową wypłaconego kapitału. Bank argumentował, że celem było zabezpieczenie jego roszczeń w przyszłości, w związku z brakiem jasnej linii orzeczniczej dotyczącej przedawnienia roszczeń banków w przypadku nieważności umowy z powodu klauzul abuzywnych. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut nadużycia prawa, przedawnienia oraz potrącenia. W toku postępowania powód cofnął część żądań. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po analizie materiału dowodowego i stanowisk stron, ustalił stan faktyczny, który nie był sporny. Sąd zważył, że żądanie zasądzenia skapitalizowanych odsetek za opóźnienie jest bezzasadne, gdyż pozwani spłacili kapitał i nie pozostawali w opóźnieniu, a nadto skuteczne oświadczenie o potrąceniu złożone przez pozwanych miało moc wsteczną. Żądanie waloryzacji świadczenia banku w trybie art. 358¹ § 3 k.c. zostało oddalone ze względu na przepis art. 358¹ § 4 k.c., który wyłącza możliwość wystąpienia z takim żądaniem przez stronę prowadzącą przedsiębiorstwo, gdy świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa. Sąd powołał się również na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), w szczególności wyrok w sprawie C-520/21 oraz postanowienie w sprawie C-488/23, które jednoznacznie stwierdzają, że przepisy dyrektywy 93/13 stoją na przeszkodzie wykładni prawa krajowego pozwalającej instytucji kredytowej na dochodzenie od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału i odsetek za opóźnienie, gdy umowa została uznana za nieważną z powodu klauzul abuzywnych. Wobec wiążącego stanowiska TSUE, sąd oddalił powództwo banku w całości. Postępowanie w części cofniętej zostało umorzone. Orzeczenie o kosztach postępowania oparto na art. 98 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie stanowiska TSUE w sprawie praw konsumentów w kontekście nieważności umów kredytów CHF z powodu klauzul abuzywnych oraz ograniczeń w dochodzeniu roszczeń przez banki.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nieważności umowy kredytu CHF z powodu klauzul abuzywnych i opiera się na interpretacji prawa unijnego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bank, którego umowa kredytu hipotecznego została uznana za nieważną z powodu klauzul abuzywnych, może dochodzić od konsumenta waloryzacji wypłaconego kapitału lub innych rekompensat wykraczających poza zwrot kapitału i odsetek za opóźnienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy dyrektywy 93/13 stoją na przeszkodzie takiej wykładni prawa krajowego.
Uzasadnienie
TSUE w wyrokach C-520/21 i C-488/23 orzekł, że dochodzenie przez banki od konsumentów rekompensat wykraczających poza zwrot kapitału i odsetek za opóźnienie podważa odstraszający skutek dyrektywy i narusza ochronę konsumentów. Dotyczy to wszelkich roszczeń finansowych banku, niezależnie od ich nazwy prawnej.
Czy bank prowadzący przedsiębiorstwo może żądać waloryzacji świadczenia pieniężnego pozostającego w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa na podstawie art. 358¹ § 3 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 358¹ § 4 k.c. strona prowadząca przedsiębiorstwo nie może wystąpić z takim żądaniem.
Uzasadnienie
Ratio legis przepisu art. 358¹ § 4 k.c. polega na wyłączeniu spod klauzuli waloryzacyjnej podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, które są zobligowane do należytej dbałości o własne interesy.
Czy bank może dochodzić skapitalizowanych odsetek za opóźnienie od kwoty wypłaconego kapitału kredytu, który został następnie objęty skutecznym potrąceniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, żądanie jest bezzasadne, gdyż pozwani spłacili kapitał, nie pozostawali w opóźnieniu, a skuteczne potrącenie miało moc wsteczną.
Uzasadnienie
Pozwani spłacili kwoty przekraczające wysokość wypłaconego kapitału, a oświadczenie o potrąceniu miało moc wsteczną od momentu, w którym stało się możliwe, co wyklucza powstanie opóźnienia i wymagalności odsetek.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | spółka | powód |
| A. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 358¹ § § 4
Kodeks cywilny
Wyłączenie możliwości żądania waloryzacji przez stronę prowadzącą przedsiębiorstwo, gdy świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa.
Pomocnicze
k.c. art. 358¹ § § 3
Kodeks cywilny
Możliwość waloryzacji sądowej świadczenia pieniężnego w związku z istotną zmianą siły nabywczej pieniądza.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu.
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Umorzenie postępowania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 235² § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pominięcie wniosków dowodowych jako zbędnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyłączenie możliwości waloryzacji świadczenia banku na podstawie art. 358¹ § 4 k.c. • Orzecznictwo TSUE (C-520/21, C-488/23) zakazujące bankom dochodzenia od konsumentów rekompensat wykraczających poza zwrot kapitału i odsetek za opóźnienie w przypadku nieważności umowy z powodu klauzul abuzywnych. • Brak opóźnienia pozwanych w spłacie kapitału. • Skuteczne potrącenie wierzytelności pozwanych z mocą wsteczną.
Odrzucone argumenty
Żądanie zwrotu kapitału kredytu hipotecznego CHF. • Żądanie zasądzenia skapitalizowanych odsetek za opóźnienie. • Żądanie waloryzacji sądowej wypłaconego kapitału. • Żądanie zasądzenia kwoty tytułem bezpodstawnego wzbogacenia.
Godne uwagi sformułowania
przepisy dyrektywy 93/13 stoją na przeszkodzie wykładni sądowej prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy oraz poza zapłatę ustawowych odsetek za zwłokę od dnia wezwania do zapłaty. • ratio legis art. 358¹ § 4 k.c. polega na wyłączeniu spod klauzuli waloryzacyjnej podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. • skuteczne oświadczenie o potrąceniu złożone przez pozwanych miało moc wsteczną od momentu, w którym potrącenie stało się możliwe, co powoduje brak zapadalności odsetek za opóźnienie.
Skład orzekający
Barbara Przybylska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska TSUE w sprawie praw konsumentów w kontekście nieważności umów kredytów CHF z powodu klauzul abuzywnych oraz ograniczeń w dochodzeniu roszczeń przez banki."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nieważności umowy kredytu CHF z powodu klauzul abuzywnych i opiera się na interpretacji prawa unijnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów CHF i pokazuje, jak orzecznictwo TSUE wpływa na polskie sądy, chroniąc konsumentów przed nadmiernymi roszczeniami banków.
“Bank przegrywa w sądzie: TSUE chroni konsumentów przed waloryzacją kredytu CHF!”
Dane finansowe
WPS: 495 981,99 PLN
zwrot kosztów procesu: 10 834 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.