Orzeczenie · 2025-10-16

I C 138/25

Sąd
Sąd Okręgowy w (...)
Miejsce
(...)
Data
2025-10-16
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
kredyt frankowyabuzywnośćklauzule niedozwolonenieważność umowypotrącenieochrona konsumentauchwała SNbankowość

Sąd Okręgowy w (...) rozpoznał sprawę z powództwa M. P. i G. P. przeciwko (...) Bank (...) S.A. w W. o ustalenie nieważności umowy kredytu frankowego z 2008 r. oraz o zapłatę 219 142,51 zł. Powodowie domagali się ustalenia nieważności umowy i zasądzenia kwoty, wskazując na błąd co do treści czynności prawnej oraz abuzywność klauzul indeksacyjnych i dotyczących oprocentowania. Pozwany bank wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując roszczenia co do zasady i wysokości, a także podniósł zarzut potrącenia wierzytelności banku w kwocie 150 000 zł z tytułu zwrotu kapitału kredytu. Sąd Okręgowy, opierając się na uchwale Sądu Najwyższego III CZP 25/22, ustalił nieważność umowy kredytu z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych, które nie mogły zostać zastąpione innymi przepisami prawa. Sąd uznał, że eliminacja tych klauzul uniemożliwia dalsze wykonywanie umowy, co skutkuje jej upadkiem. Zarzut potrącenia podniesiony przez bank został uznany za skuteczny w zakresie zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu (150 000 zł). W związku z tym, Sąd zasądził od banku na rzecz powodów kwotę 69 142,51 zł (różnica między żądaną kwotą a potrąconym kapitałem) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 5 grudnia 2024 r. W pozostałej części powództwo o zapłatę zostało oddalone. Koszty procesu zostały zniesione między stronami na podstawie art. 100 k.p.c., biorąc pod uwagę częściowe wygranie i przegranie sprawy przez obie strony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie nieważności umów kredytów frankowych z powodu abuzywności klauzul indeksacyjnych, zgodnie z uchwałą SN III CZP 25/22.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów dotyczących klauzul abuzywnych i uchwale SN, która ma moc zasady prawnej. Dotyczy umów z konsumentami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy umowa kredytu indeksowanego do waluty obcej, zawierająca klauzule przeliczeniowe oparte na tabelach kursowych banku, jest nieważna z powodu abuzywności tych klauzul?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa jest nieważna, ponieważ klauzule indeksacyjne są abuzywne, a ich eliminacja uniemożliwia dalsze wykonywanie umowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał klauzule indeksacyjne za abuzywne, ponieważ nie były indywidualnie negocjowane, dawały bankowi swobodę w ustalaniu kursów i obciążały konsumenta nieograniczonym ryzykiem walutowym. Brak możliwości zastąpienia ich innymi przepisami prawa skutkuje nieważnością całej umowy.

Czy bank może skutecznie potrącić wierzytelność z tytułu zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu z roszczeniem konsumenta o zwrot świadczeń spełnionych w wykonaniu nieważnej umowy kredytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bank może skutecznie potrącić wierzytelność z tytułu zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu.

Uzasadnienie

Sąd uznał zarzut potrącenia banku za skuteczny co do kwoty 150 000 zł stanowiącej nominalny kapitał kredytu, ponieważ wierzytelność ta była wymagalna i przysługiwała bankowi. Potrącenie to zmniejszyło wysokość zasądzonej kwoty na rzecz powodów.

Czy konsument ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, konsument ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy.

Uzasadnienie

Ustalenie nieważności umowy definitywnie zakończy wątpliwości co do treści umowy i pozwoli na usunięcie zabezpieczeń, co jest skutkiem, którego nie zapewniłoby samo zasądzenie należności pieniężnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
M. P. i G. P. (w części)

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznapowód
G. P.osoba_fizycznapowód
(...) Bank (...) S.A. w W.spółkapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 385¹ § § 1

Kodeks cywilny

Postanowienia umowy z konsumentem kształtujące jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami lub rażąco naruszające jego interesy, nie są wiążące, jeżeli nie zostały uzgodnione indywidualnie. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Pomocnicze

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów; umowa sprzeczna z zasadami współżycia społecznego jest nieważna.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący bezpodstawnego wzbogacenia, stosowany w przypadku nieważności umowy.

k.c. art. 410

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący świadczenia nienależnego, stosowany w przypadku nieważności umowy.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący odsetek za opóźnienie.

k.c. art. 498

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący potrącenia wierzytelności.

k.p.c. art. 210

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek stron do wypowiedzenia się co do twierdzeń strony przeciwnej.

k.p.c. art. 230

Kodeks postępowania cywilnego

Fakty niebudzące wątpliwości mogą być uznane za przyznane.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu.

pr. bank. art. 69

Prawo bankowe

Przepis dotyczący umowy kredytu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa kredytu zawiera klauzule abuzywne dotyczące indeksacji i przeliczeń walutowych. • Eliminacja klauzul abuzywnych prowadzi do nieważności całej umowy, ponieważ nie można jej wykonać bez tych postanowień. • Konsument miał interes prawny w ustaleniu nieważności umowy.

Odrzucone argumenty

Bank kwestionował roszczenia co do zasady i wysokości. • Bank podniósł zarzut potrącenia kapitału kredytu. • Argumenty powodów dotyczące błędnego kształtowania tabel kursowych przez bank.

Godne uwagi sformułowania

eliminacja niedozwolonych klauzul umownych z umowy powoduje, że umowa nie może funkcjonować w obrocie i powinna zostać uznana za nieważną • nie tylko odniesienie do kursów banku jest abuzywne, lecz abuzywnością dotknięty jest cały mechanizm przeliczeniowy (międzywalutowy) • uchwała Sądu Najwyższego III CZP 25/22, mającą moc zasady prawnej • potrącenie banku było skuteczne co do całej kwoty udostępnionego kapitału

Skład orzekający

Rafał Kubicki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie nieważności umów kredytów frankowych z powodu abuzywności klauzul indeksacyjnych, zgodnie z uchwałą SN III CZP 25/22."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów dotyczących klauzul abuzywnych i uchwale SN, która ma moc zasady prawnej. Dotyczy umów z konsumentami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy popularnego problemu kredytów frankowych i ich nieważności z powodu abuzywnych klauzul, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników. Kluczowe jest odniesienie do najnowszej uchwały SN.

Kredyt frankowy nieważny? Sąd Okręgowy potwierdza: abuzywne klauzule prowadzą do upadku umowy!

Dane finansowe

WPS: 219 142,51 PLN

zwrot świadczenia: 69 142,51 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst