I C 138/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w (...) rozpoznał sprawę z powództwa M. P. i G. P. przeciwko (...) Bank (...) S.A. w W. o ustalenie nieważności umowy kredytu frankowego z 2008 r. oraz o zapłatę 219 142,51 zł. Powodowie domagali się ustalenia nieważności umowy i zasądzenia kwoty, wskazując na błąd co do treści czynności prawnej oraz abuzywność klauzul indeksacyjnych i dotyczących oprocentowania. Pozwany bank wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując roszczenia co do zasady i wysokości, a także podniósł zarzut potrącenia wierzytelności banku w kwocie 150 000 zł z tytułu zwrotu kapitału kredytu. Sąd Okręgowy, opierając się na uchwale Sądu Najwyższego III CZP 25/22, ustalił nieważność umowy kredytu z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych, które nie mogły zostać zastąpione innymi przepisami prawa. Sąd uznał, że eliminacja tych klauzul uniemożliwia dalsze wykonywanie umowy, co skutkuje jej upadkiem. Zarzut potrącenia podniesiony przez bank został uznany za skuteczny w zakresie zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu (150 000 zł). W związku z tym, Sąd zasądził od banku na rzecz powodów kwotę 69 142,51 zł (różnica między żądaną kwotą a potrąconym kapitałem) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 5 grudnia 2024 r. W pozostałej części powództwo o zapłatę zostało oddalone. Koszty procesu zostały zniesione między stronami na podstawie art. 100 k.p.c., biorąc pod uwagę częściowe wygranie i przegranie sprawy przez obie strony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie nieważności umów kredytów frankowych z powodu abuzywności klauzul indeksacyjnych, zgodnie z uchwałą SN III CZP 25/22.
Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów dotyczących klauzul abuzywnych i uchwale SN, która ma moc zasady prawnej. Dotyczy umów z konsumentami.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowa kredytu indeksowanego do waluty obcej, zawierająca klauzule przeliczeniowe oparte na tabelach kursowych banku, jest nieważna z powodu abuzywności tych klauzul?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa jest nieważna, ponieważ klauzule indeksacyjne są abuzywne, a ich eliminacja uniemożliwia dalsze wykonywanie umowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał klauzule indeksacyjne za abuzywne, ponieważ nie były indywidualnie negocjowane, dawały bankowi swobodę w ustalaniu kursów i obciążały konsumenta nieograniczonym ryzykiem walutowym. Brak możliwości zastąpienia ich innymi przepisami prawa skutkuje nieważnością całej umowy.
Czy bank może skutecznie potrącić wierzytelność z tytułu zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu z roszczeniem konsumenta o zwrot świadczeń spełnionych w wykonaniu nieważnej umowy kredytu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bank może skutecznie potrącić wierzytelność z tytułu zwrotu nominalnej kwoty kapitału kredytu.
Uzasadnienie
Sąd uznał zarzut potrącenia banku za skuteczny co do kwoty 150 000 zł stanowiącej nominalny kapitał kredytu, ponieważ wierzytelność ta była wymagalna i przysługiwała bankowi. Potrącenie to zmniejszyło wysokość zasądzonej kwoty na rzecz powodów.
Czy konsument ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, konsument ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy.
Uzasadnienie
Ustalenie nieważności umowy definitywnie zakończy wątpliwości co do treści umowy i pozwoli na usunięcie zabezpieczeń, co jest skutkiem, którego nie zapewniłoby samo zasądzenie należności pieniężnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | powód |
| G. P. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Bank (...) S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy z konsumentem kształtujące jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami lub rażąco naruszające jego interesy, nie są wiążące, jeżeli nie zostały uzgodnione indywidualnie. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
Pomocnicze
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów; umowa sprzeczna z zasadami współżycia społecznego jest nieważna.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący bezpodstawnego wzbogacenia, stosowany w przypadku nieważności umowy.
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący świadczenia nienależnego, stosowany w przypadku nieważności umowy.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący odsetek za opóźnienie.
k.c. art. 498
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący potrącenia wierzytelności.
k.p.c. art. 210
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek stron do wypowiedzenia się co do twierdzeń strony przeciwnej.
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
Fakty niebudzące wątpliwości mogą być uznane za przyznane.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu.
pr. bank. art. 69
Prawo bankowe
Przepis dotyczący umowy kredytu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa kredytu zawiera klauzule abuzywne dotyczące indeksacji i przeliczeń walutowych. • Eliminacja klauzul abuzywnych prowadzi do nieważności całej umowy, ponieważ nie można jej wykonać bez tych postanowień. • Konsument miał interes prawny w ustaleniu nieważności umowy.
Odrzucone argumenty
Bank kwestionował roszczenia co do zasady i wysokości. • Bank podniósł zarzut potrącenia kapitału kredytu. • Argumenty powodów dotyczące błędnego kształtowania tabel kursowych przez bank.
Godne uwagi sformułowania
eliminacja niedozwolonych klauzul umownych z umowy powoduje, że umowa nie może funkcjonować w obrocie i powinna zostać uznana za nieważną • nie tylko odniesienie do kursów banku jest abuzywne, lecz abuzywnością dotknięty jest cały mechanizm przeliczeniowy (międzywalutowy) • uchwała Sądu Najwyższego III CZP 25/22, mającą moc zasady prawnej • potrącenie banku było skuteczne co do całej kwoty udostępnionego kapitału
Skład orzekający
Rafał Kubicki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie nieważności umów kredytów frankowych z powodu abuzywności klauzul indeksacyjnych, zgodnie z uchwałą SN III CZP 25/22."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów dotyczących klauzul abuzywnych i uchwale SN, która ma moc zasady prawnej. Dotyczy umów z konsumentami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy popularnego problemu kredytów frankowych i ich nieważności z powodu abuzywnych klauzul, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników. Kluczowe jest odniesienie do najnowszej uchwały SN.
“Kredyt frankowy nieważny? Sąd Okręgowy potwierdza: abuzywne klauzule prowadzą do upadku umowy!”
Dane finansowe
WPS: 219 142,51 PLN
zwrot świadczenia: 69 142,51 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.