II C 422/16

Sygnatura akt II C 422/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi II Wydział Cywilny w składzie: Przewodnicząca Sędzia SR A. S. Protokolant st. sekr. sąd. M. O. po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa Gminy Ł. – Zarządu Lokali Miejskich w Ł. przeciwko A. R. o zapłatę oddala powództwo. Sygn. akt II C 422/16 UZASADNIENIE Pozwem wniesionym w dniu 16 maja 2008 roku, Gmina Ł. Administracja (...) Ł. (...) w Ł. , reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego wystąpiła z powództwem m.in. przeciwko A. R. o zasądzenie kwoty 2.033,97 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Powódka wniosła również o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazała, iż J. K. wraz z córką E. K. oraz B. i A. R. byli najemcami lokalu mieszkalnego numer (...) położonego przy ul. (...) w Ł. . Ze względu na zaległości czynszowe umowa najmu została wypowiedziana ze skutkiem na dzień 31 października 2006 roku i od tej daty powódka rozpoczęła naliczanie odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu. Powódka wskazała, iż na dzień 20 lutego 2008 roku powstało zadłużenie w kwocie 2.033,97 złotych w tym odsetki w kwocie 129,24 złotych. (pozew- k. 3-6, pełnomocnictwa k. 7-8) W dniu 28 maja 2008 roku w niniejszej sprawie pod sygn. akt II Nc 242/08 został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Odpis nakazu zapłaty wraz z odpisem pozwu z załącznikami i pouczeniem o terminie i sposobie zaskarżenia został dla pozwanego przesłany pod adres wskazany w pozwie tj. (...) , ul. (...) . Przesyłka została zwrócona po dwukrotnej awizacji i uznana za doręczoną z dniem 3 lipca 2008 roku. (nakaz zapłaty k. 17, przesyłka k. 20) W dniu 23 grudnia 2015 roku pozwany A. R. wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty wskazując, iż w okresie objętym pozwem nie mieszkał w lokalu numer (...) przy ul. (...) w Ł. . Od 25 października 2006 roku jest wraz z żoną zameldowany przy ul. (...) w Ł. na pobyt stały. Jednocześnie pozwany wniósł o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od nakazu zapłaty wskazując, że o wydaniu nakazu zapłaty dowiedział się dopiero w dniu 16 grudnia 2015 roku. (wniosek o przywrócenie terminu k. 25, sprzeciw od nakazu zapłaty k. 26) W piśmie z dnia 3 lutego 2016 roku powódka wniosła o odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od nakazu zapłaty, ewentualnie o jego oddalenie. Jednocześnie wskazała, iż popiera powództwo w całości. (pismo k. 30-31) Na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 roku pełnomocnik powódki oświadczył, że nastąpiła zmiana organizacyjna po stronie powodowej i aktualnie Gminę reprezentuje jednostka budżetowa Zarząd Lokali Miejskich. Postanowieniem wydanym na tej rozprawie Sąd uznał sprzeciw A. R. jako wniesiony w terminie. Pozwany A. R. cofnął wniosek o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od nakazu zapłaty. Pełnomocnik powoda nie oponował cofnięciu tego wniosku. Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2016 roku Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty. (protokół rozprawy k. 37-41) Do zamknięcia rozprawy stanowiska stron nie uległy zmianie. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 1 czerwca 1995 roku pomiędzy J. K. – najemcą i Gminą Ł. (...) Ł. – wynajmującym została zawarta umowa najmu lokalu mieszkalnego numer (...) , położonego przy ul. (...) w Ł. . W umowie postanowiono także, iż za zapłatę czynszu i opłat odpowiadają solidarnie z najemcą stale mieszkające z nim w dacie zawarcia umowy osoby pełnoletnie, a mianowicie B. i A. R. . (umowa najmu – k. 9-10) Pismem z dnia 21 września 2006 roku skierowanym do J. K. , E. K. , A. R. i B. R. powódka oświadczyła, że wypowiada umowę najmu lokalu numer (...) , przy ul. (...) w Ł. ze skutkiem na 31 października 2006 roku roku z uwagi na zaległości czynszowe. (wypowiedzenie umowy wraz z potwierdzeniem doręczenia – k. 12-13) Powódka naliczyła pozwanemu należność tytułem zajmowania bez tytułu prawnego lokalu nr (...) przy ul. (...) w Ł. za okres od 1 listopada 2006 roku do dnia 29 lutego 2008 roku w kwocie 1904,73 zł tytułem należności głównej oraz kwotę 129,24 zł tytułem odsetek. (wykaz zaległości k. 15) Uchwałą Rady Miejskiej w Ł. nr (...) z dnia 20 stycznia 2016 r. utworzono z dniem 1 kwietnia 2016 roku jednostkę budżetową Zarząd Lokali Miejskich z siedzibą w Ł. jako następcę prawnego m.in. Administracji Zasobów Komunalnych Ł. . (uchwała k. 46) A. R. jest bratem J. K. . Pozwany nigdy nie mieszkał w lokalu mieszkalnym numer (...) , przy ul. (...) w Ł. , był tam jedynie zameldowany, gdyż taki był warunek jego zatrudnienia na terenie Ł. . Nigdy nie miał żadnych swoich rzeczy w tym lokalu. A. R. był zameldowany na pobyt stały w przedmiotowym lokalu od dnia 22 marca 1991 roku do dnia 25 października 2006 roku. A. R. zamieszkiwał w lokalu mieszkalnym numer (...) przy ul. (...) w Ł. , który podnajmował od osoby, która tam nie mieszkała. Opłaty za zajmowany lokal nr (...) uiszczał stronie powodowej. A. R. zameldowany był na pobyt czasowy w lokalu numer (...) przy ul. (...) w Ł. w okresie od 21 października 2002 roku do 21 października 2004 roku, od 25 października 2004 roku do 25 października 2005 roku i od 2 listopada 2005 roku do 2 listopada 2006 roku. W dniu 24 października 2006 roku pozwany wyprowadził się z lokalu numer (...) przy ul. (...) do lokalu przy ul. (...) w Ł. gdzie obecnie zamieszkuje. W dniu 25 października 2006 roku A. R. dokonał zameldowania pod aktualnym miejscu zamieszkania na pobyt stały. (zeznania pozwanego A. R. k. 38-39, k. 40-41, kopia zaświadczenia k. 27, zaświadczenie k. 36) Poczynione ustalenia faktyczne Sąd oparł na dokumentach i ich kserokopiach załączonych do akt sprawy, których prawdziwość nie została zakwestionowana przez strony oraz na podstawie zeznań pozwanego A. R. . Sąd dał wiarę załączonym do akt sprawy dokumentom, gdyż ich prawdziwość i wiarygodność w świetle wszechstronnego rozważenia zebranego materiału nie nasuwa żadnych wątpliwości i nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii formalnych, należy wskazać, że w niniejszej sprawie zostało dowiedzione, że odpis nakazu zapłaty z dnia 28 maja 2008 roku nie został A. R. skutecznie doręczony, gdyż korespondencję dla niego przesłano na adres, pod którym nie zamieszkiwał. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w dacie wniesienia pozwu (16 maja 2008 roku) oraz także później A. R. nie zamieszkiwał pod adresem wskazanym w pozwie, dlatego nie można uznać doręczenia korespondencji dla niego – zawierającej odpis nakazu zapłaty, wraz z odpisem pozwu z załącznikami oraz pouczeniem - za skuteczne, z powołaniem się na przepis art. 139 k.p.c. (tak też Sąd Najwyższy m.in. w postanowieniu z 30.08.2000 r., V CKN 1384/00, opubl. L. Sąd Najwyższy w postanowieniu z 22.3.1995 r., II CRN 4/95, opubl. L. ; Sąd najwyższy w postanowieniu z 1.7.1967 r., III PRN 47/67,opubl. L. ). Skoro przed datą wniesienia przez pozwanego sprzeciwu od nakazu zapłaty nie został on mu skutecznie doręczony, to nie może być mowy o uchybieniu przez pozwanego terminowi do wniesienia tego sprzeciwu. Pozwany podnosił, że dopiero w dniu 16 grudnia 2015 roku dowiedział się o wydanym nakazie zapłaty. Nawet, gdyby wówczas istotnie pozwany powziął informację o orzeczeniu, to nie jest to równoznaczne z doręczeniem, o którym mowa w art. 502 § 2 kpc , gdzie mowa jest o doręczeniu nakazu zapłaty wraz z pozwem i pouczeniem o sposobie wniesienia sprzeciwu, o treści art. 503 § 1 zdanie trzecie oraz o skutkach niezaskarżenia nakazu. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał sprzeciw pozwanego za wniesiony w terminie. Przechodząc do oceny merytorycznej powództwa, stwierdzić należy, że podlegało ono oddaleniu w całości. W rozpoznawanej sprawie strona powodowa dochodziła od pozwanego A. R. zapłaty kwoty 2.033,97 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. W tym miejscu zaznaczyć należy nadto, że w sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany kwestionował wyłącznie fakt zamieszkiwania w lokalu, którego pozew dotyczy. Pozwany nie podnosił innych okoliczności przeciwko twierdzeniom pozwu, także w swoich zeznaniach. W tej sytuacji brak było podstaw, aby inne twierdzenia przytoczone w pozwie uznać za sporne między stronami, oraz prowadzić co do nich postępowanie dowodowe. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 12 stycznia 2011 roku, w sprawie o sygn. akt I ACa 1158/10, opubl. L. ) Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku „o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ” /t.j. Dz.U. z 2014r., poz. 150/, osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są obowiązane do dnia opróżnienia lokalu co miesiąc uiszczać odszkodowanie. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, odpowiada wysokości czynszu, jaki właściciel mógłby otrzymać z tytułu najmu lokalu. Jeżeli odszkodowanie nie pokrywa poniesionych strat, właściciel może żądać od osoby, o której mowa w ust. 1, odszkodowania uzupełniającego (art. 18 ust. 2). Osoby uprawnione do lokalu zamiennego albo socjalnego, jeżeli sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania opróżnienia lokalu do czasu dostarczenia im takiego lokalu, opłacają odszkodowanie w wysokości czynszu albo innych opłat za używanie lokalu, jakie byłyby obowiązane opłacać, gdyby stosunek prawny nie wygasł (art. 18 ust. 3). Jak wynika z art. 18 ust. 1 chwilą, do której na osobie zajmującej lokal bez tytułu prawnego spoczywa obowiązek uiszczania odszkodowania jest chwila opróżnienia lokalu. Opróżnienie lokalu to moment, w jakim osoba ta opuści lokal wraz ze wszystkimi swoimi rzeczami oraz nie będzie już posiadała kluczy do lokalu, umożliwiających jej zajmowanie i korzystanie z tego lokalu. W niniejszej sprawie nie był sporny między stronami fakt braku tytułu prawnego A. R. do lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w Ł. w okresie, którego pozew dotyczy. Jednakże uznanie roszczenia powódki za uzasadnione musi być, zgodnie z powyższym przepisem poprzedzone stwierdzeniem, że w okresie objętym sporem przedmiotowy lokal był zajmowany przez pozwanego. Tymczasem ustalenia faktyczne poczynione w niniejszej sprawie wskazują, że pozwany nigdy nie mieszkał w lokalu numer (...) , przy ul. (...) w Ł. , ani też nie zajmował go w inny sposób. Dla ustalenia miejsca zamieszkania, zgodnie z art. 25 k.c. , nie jest konieczne badanie zameldowania, lecz zamiar stałego pobytu. Zameldowanie jest aktem administracyjnym, który potwierdza okoliczność stałego zamieszkania w danej miejscowości i ułatwia ustalenie, ale nie przesądza o miejscu zamieszkania. Z zameldowaniem nie jest więc związane domniemanie, że określa ono miejsce zamieszkania ( NSA w W. z dnia 14 grudnia 2005 r., I (...) 212/05, Lex nr 195823; orz. SN z dnia 3 maja 1973 r., I CZ 48/73, Lex nr 7250; orz. SN z dnia 26 marca 1973 r., I CZ 38/73, Lex nr 7234 ). Na gruncie prawa cywilnego miejsce zamieszkania zostało powiązane z całym obszarem określonej miejscowości, bez dalszego uszczegółowienia co do dzielnicy, ulicy, budynku, a wreszcie konkretnego lokalu (por. wyr. SN z 13.2.1976 r., I CR 930/75, OSN 1977, Nr 1, poz. 5 i wyr. SN z 7.6.1983 r., II UR 4/83, OSP 1984, Nr 12, poz. 265) . Ta cecha odróżnia cywilistyczne ujęcie miejsca zamieszkania od potocznego rozumienia tego pojęcia, utożsamianego - niesłusznie a nagminnie - z adresem zameldowania (na pobyt stały lub czasowy) osoby fizycznej. Różnica wynika z odmienności celów, których realizacji ma służyć kategoria miejsca zamieszkania w prawie cywilnym oraz administracyjny obowiązek meldunkowy stworzony przede wszystkim dla potrzeb ewidencjonowania ludności. Życie każdego człowieka, prowadzona przez niego działalność oraz kształtujące jego sytuację prawną zdarzenia mogą być związane z różnymi, zmieniającymi się w czasie, punktami przestrzeni. W tym kontekście istotne znaczenie ma zwłaszcza miejsce, w którym człowiek funkcjonuje w sposób trwały, a nie tylko czasowy czy też wręcz okazjonalny. Miejsce stabilnego ześrodkowania funkcji życiowych człowieka określić można generalnie jako jego miejsce zamieszkania. (tak E. G. w Kodeks cywilny . Komentarz, opubl. w L. ). Tak rozumiane miejsce zamieszkania nadaje się do wykorzystania przy ustaleniu miejsca zamieszkania pod określonym adresem tj. przebywanie w określonym lokalu, który to lokal ma stanowić centrum życia określonej osoby (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 22 czerwca 1988 roku, w sprawie o sygn. akt III CZP 18/88, opubl. L. ) . W przedmiotowej sprawie pozwany podnosił, iż w okresie objętym żądaniem pozwu nie mieszkał w lokalu numer (...) przy ul. (...) w Ł. . Twierdzenia pozwanego znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Jak ustalono, zameldowanie w lokalu mieszkalnym objętym sporem do dnia 25 października 2006 roku, podyktowane było jedynie chęcią otrzymania zatrudnienia w Ł. . Faktycznie, w tym czasie, A. R. zamieszkiwał na podstawie umowy najmu w lokalu mieszkalnym numer (...) przy ul. (...) w Ł. , uiszczając opłaty za ten lokal powódce. Jednocześnie pozwany był w tym lokalu zameldowany na pobyt czasowy do dnia 2 listopada 2006 roku, co wykazał przedstawiając zaświadczenie z Urzędu Miasta Ł. (k. 36). Po przeprowadzce do lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w Ł. pozwany w dniu 25 października 2006 roku dokonał wymeldowania ze spornego lokalu. Jak już powyżej odnotowano, zameldowanie jest kategorią prawa administracyjnego i nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego. Jednak wymeldowanie spod oznaczonego adresu może stanowić uzewnętrznienie zamiaru opuszczenia lokalu i być dla właściciela lokalu informacją o takim zamiarze lokatora lub byłego lokatora. Wskazać należy, iż udowodnienie okoliczności, iż pozwany zajmował lokal mieszkalny będący przedmiotem powództwa, stosownie do reguły rozkładu ciężaru dowodowego wyrażonej w art. 6 k.c. , spoczywało na powódce. Jednak powodowa Gmina obowiązkowi temu nie sprostała. Przeciwnie, to pozwany udowodnił, że w lokalu przy ul. (...) nie zamieszkiwał. Pozwany nadto na długo przed wniesieniem powództwa zameldował się w lokalu przy ul. (...) , powódka mogła zatem łatwo ustalić, czy pozwany jest bądź był (i w jakim okresie) w lokalu, którego pozew dotyczy zameldowany, a w następnie ustalić jego miejsce zamieszkania (choćby kierując do pozwanego wezwanie o udzielenie stosownych informacji) a następnie dokonać weryfikacji swojego stanowiska w zakresie kierowanego do pozwanego roszczenia. Mając na uwadze powyższe, powództwo podlegało oddaleniu w całości.