Orzeczenie · 2017-01-19

I C 1376/16

Sąd
Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2017-01-19
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokarejonowy
eksmisjatytuł prawnyumowa cesjinieważność czynności prawnejprzestępne pochodzenie środkówlokal socjalnykoszty procesu

Sąd Rejonowy w Gdańsku rozpoznał sprawę z powództwa (...) Spółki akcyjnej przeciwko M. Z., L. F. i A. Z. o eksmisję. Powód domagał się nakazania pozwanym opuszczenia i wydania lokalu mieszkalnego, argumentując, że pozwana M. Z. nie posiadała skutecznego tytułu prawnego do lokalu. Podstawą roszczenia było stwierdzenie nieważności umowy cesji praw i obowiązków wynikających z umowy przedwstępnej, zawartej między M. K. a M. Z. Sąd oparł się na prawomocnym wyroku skazującym M. Z. za przyjęcie prawa majątkowego pochodzącego z korzyści związanych z popełnieniem czynu zabronionego (art. 299 § 1 i 5 kk), co oznaczało, że umowa cesji była sprzeczna z ustawą i w związku z tym nieważna (art. 58 § 1 kc). Dodatkowo, sąd wskazał, że umowa przedwstępna zawarta między poprzednikiem prawnym powoda a M. K. nie spełniała wymogów formy aktu notarialnego, co uniemożliwiało dochodzenie zawarcia umowy przyrzeczonej (art. 390 § 2 kc). W związku z tym pozwani zostali zobowiązani do opróżnienia lokalu. Sąd odmówił również przyznania pozwanym prawa do lokalu socjalnego, powołując się na przepis art. 14 ust. 7 ustawy o ochronie praw lokatorów, który wyłącza takie uprawnienie w przypadku utraty tytułu prawnego do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, zwłaszcza gdy zajęcie lokalu wiąże się z popełnieniem przestępstwa. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadach ogólnych, obciążając nimi pozwanych jako stronę przegrywającą.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Nieważność czynności prawnych związanych z przestępstwem prania pieniędzy, wymogi formalne umów przedwstępnych dotyczących nieruchomości, odmowa przyznania lokalu socjalnego w przypadku przestępczego pochodzenia zajmowanego lokalu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której umowa cesji była bezpośrednio powiązana z przestępstwem prania pieniędzy i naruszała wymogi formalne umowy przyrzeczonej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy umowa cesji praw i obowiązków wynikających z umowy przedwstępnej, zawarta przez osobę skazaną za pranie pieniędzy, jest ważna i stanowi skuteczny tytuł prawny do lokalu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umowa cesji jest nieważna, ponieważ była sprzeczna z ustawą (art. 58 § 1 kc w zw. z art. 299 § 1 i 5 kk) i miała na celu obejście prawa.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na prawomocnym wyroku skazującym pozwaną za przyjęcie korzyści majątkowej pochodzącej z przestępstwa, co jednoznacznie wskazuje na nieważność umowy cesji jako czynności sprzecznej z prawem.

Czy umowa przedwstępna zawarta w zwykłej formie pisemnej, zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości, pozwala na dochodzenie zawarcia umowy przyrzeczonej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umowa przedwstępna musi spełniać wymogi formy aktu notarialnego, aby umożliwić dochodzenie zawarcia umowy przyrzeczonej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 390 § 2 kc, wskazując, że umowa przedwstępna musi czynić zadość wymaganiom co do formy, od których zależy ważność umowy przyrzeczonej, a dla przeniesienia własności nieruchomości wymaganą formą jest akt notarialny (art. 158 kc).

Czy pozwanym przysługuje uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego w przypadku eksmisji z lokalu, którego zajęcie wiąże się z popełnieniem przestępstwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pozwanym nie przysługuje uprawnienie do lokalu socjalnego, ponieważ utracili tytuł prawny do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, a zajęcie lokalu wiązało się z popełnieniem przestępstwa.

Uzasadnienie

Sąd zastosował art. 14 ust. 7 ustawy o ochronie praw lokatorów, który wyłącza przyznanie lokalu socjalnego w przypadku utraty tytułu prawnego do lokalu spoza zasobu publicznego, zwłaszcza gdy zajęcie lokalu jest konsekwencją przestępstwa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nakaz eksmisji, odmowa lokalu socjalnego, zasądzenie kosztów
Strona wygrywająca
(...) Spółki akcyjnej

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki akcyjnejspółkapowód
M. Z.osoba_fizycznapozwana
L. F.osoba_fizycznapozwany
A. Z.osoba_fizycznapozwany
Gmina M. G.instytucjainterwenient uboczny

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks cywilny

Właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, aby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.

u.o.p.l. art. 14 § ust. 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

W wyroku nakazującym opróżnienie lokalu sąd orzeka o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz dotyczy.

u.o.p.l. art. 14 § ust. 7

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Przepisu ust. 4 nie stosuje się do osób, które utraciły tytuł prawny do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, z wyjątkiem osób, które były uprawnione do używania lokalu na podstawie stosunku prawnego nawiązanego ze spółdzielnią mieszkaniową albo z towarzystwem budownictwa społecznego.

k.k. art. 299 § § 1 i 5

Kodeks karny

Przepis dotyczący prania pieniędzy, w tym przyjmowania korzyści majątkowej pochodzącej z czynu zabronionego.

Pomocnicze

k.c. art. 158 § zd. 1

Kodeks cywilny

Formą wymaganą do zawarcia umowy zobowiązującej do przeniesienia własności nieruchomości jest forma aktu notarialnego.

k.c. art. 390 § § 2

Kodeks cywilny

Jeżeli umowa przedwstępna czyni zadość wymaganiom, od których zależy ważność umowy przyrzeczonej, w tym zwłaszcza wymaganiom co do formy, strona uprawniona może dochodzić zawarcia umowy przyrzeczonej.

k.p.c. art. 11 § zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

u.o.p.l. art. 14 § ust. 4

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Sąd nie może orzec o braku uprawnienia do lokalu socjalnego wobec określonych kategorii osób (np. kobiet w ciąży, małoletnich, niepełnosprawnych), chyba że mogą zamieszkać w innym lokalu.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Przepis dotyczący popełnienia przestępstwa wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieważność umowy cesji z uwagi na jej sprzeczność z prawem (art. 58 § 1 kc w zw. z art. 299 § 1 i 5 kk). • Niespełnienie przez umowę przedwstępną wymogów formy aktu notarialnego (art. 158 kc, art. 390 § 2 kc). • Brak uprawnienia do lokalu socjalnego na podstawie art. 14 ust. 7 u.o.p.l. z uwagi na utratę tytułu prawnego do lokalu spoza zasobu publicznego i związek zajęcia lokalu z popełnieniem przestępstwa.

Odrzucone argumenty

Pozwana M. Z. podnosiła, że do czasu prawomocnego wyroku przeciwko M. K. nie można stwierdzić nieważności umowy cesji. • Pozwana twierdziła, że M. K. jest jedynie podejrzanym i korzysta z domniemania niewinności. • Pozwana kwestionowała nieważność umowy cesji, wskazując na dokonanie zapłaty na rzecz cedenta.

Godne uwagi sformułowania

umowa ta była sprzeczna z ustawą, skoro jej zawarcie przez pozwaną zostało zakwalifikowane jako występek z art.299§1 i 5 kk w zw. z art.12 kk • właściciel spornego lokalu – (...) S.A. w G. , żądał opuszczenia i opróżnienia lokalu przez pozwaną, a w konsekwencji również osoby, które wraz z nią zamieszkiwały oraz jego wydania. • Nie można natomiast uznać, aby pozwani dysponowali prawem, które mogliby owemu żądaniu przeciwstawić. • Zajęcie lokalu przez M. Z. i L. F. nierozerwalnie wiąże się z popełnieniem przestępstwa, za które M. Z. została prawomocnie skazana. • Byłoby to niesłuszne przyznanie pozwanym prawa do lokalu socjalnego, umożliwiające im dalsze czerpanie korzyści z przestępstwa.

Skład orzekający

Aleksandra Konkel

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Nieważność czynności prawnych związanych z przestępstwem prania pieniędzy, wymogi formalne umów przedwstępnych dotyczących nieruchomości, odmowa przyznania lokalu socjalnego w przypadku przestępczego pochodzenia zajmowanego lokalu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której umowa cesji była bezpośrednio powiązana z przestępstwem prania pieniędzy i naruszała wymogi formalne umowy przyrzeczonej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przestępstwo prania pieniędzy może prowadzić do nieważności umów cywilnych i eksmisji, a także podkreśla znaczenie wymogów formalnych w obrocie nieruchomościami.

Przestępstwo prania pieniędzy kosztowało eksmisję i brak lokalu socjalnego – sąd nie miał litości.

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 714 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst