Orzeczenie · 2023-10-12

I C 1352/20

Sąd
Sąd Rejonowy w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2023-10-12
SAOSnieruchomościnajem lokaliŚredniarejonowy
najemlokal mieszkalnybezumowne korzystanieodszkodowanieochrona praw lokatorówlokal socjalnygminazasady współżycia społecznegokoszty postępowania

Sąd Rejonowy w Opolu rozpoznał sprawę z powództwa Krajowego Ośrodka (...) Oddziału Terenowego w O. przeciwko R. P. o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego. Powód dochodził kwoty 26 364,48 zł, wskazując na brak tytułu prawnego do zajmowania lokalu przez pozwanego od marca 2017 r. do września 2019 r. Pozwany R. P. wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzuty dotyczące wysokości roszczenia, odpowiedzialności Gminy K. za zapewnienie lokalu socjalnego oraz sprzeczności żądania z zasadami współżycia społecznego ze względu na jego zły stan zdrowia i trudną sytuację materialną. Interwenient uboczny, Gmina K., również wniosła o oddalenie powództwa. Sąd ustalił, że pozwany zajmował lokal bez tytułu prawnego do 18 października 2019 r., a obowiązek opróżnienia lokalu był wstrzymany do czasu złożenia oferty najmu lokalu socjalnego przez Gminę K., co nastąpiło 22 sierpnia 2019 r. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach ustawy o ochronie praw lokatorów, w tym na art. 18 ust. 1, 3 i 3a, uwzględniając zmiany przepisów obowiązujące w spornym okresie. Po analizie opinii biegłego, sąd uznał, że stawki czynszu stosowane przez powoda odpowiadały stawkom rynkowym za okres do marca 2019 r. i zasądził odszkodowanie w wysokości wynikającej z faktur powoda (19 365,53 zł) wraz z odsetkami (2047,20 zł). Za okres od kwietnia do września 2019 r. odszkodowanie zostało obliczone na podstawie stawek dla lokali socjalnych, co dało kwotę 2359,12 zł wraz z odsetkami (37,92 zł). Łącznie zasądzono 23 809,77 zł. Sąd oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Odnosząc się do zarzutu pozwanego o odpowiedzialności Gminy K., sąd wskazał na solidarną odpowiedzialność gminy i lokatora bez tytułu prawnego (art. 18 ust. 5 ustawy) oraz na możliwość wyboru przez właściciela, od którego z dłużników dochodzić zapłaty. Sąd uznał, że dochodzenie roszczenia od pozwanego nie stanowi nadużycia prawa (art. 5 kc), nawet w kontekście jego trudnej sytuacji życiowej i zdrowotnej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 102 kpc, odstępując od obciążania pozwanego kosztami ze względu na jego sytuację.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o odszkodowaniu za bezumowne korzystanie z lokalu, w tym w kontekście zmian legislacyjnych i odpowiedzialności solidarnej gminy i lokatora.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji osób uprawnionych do lokali socjalnych i zmian w ustawie o ochronie praw lokatorów.

Zagadnienia prawne (3)

Jaka jest podstawa prawna i wysokość odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego przez osobę uprawnioną do lokalu socjalnego, w sytuacji gdy przepisy w tym zakresie uległy zmianie w trakcie trwania okresu zajmowania lokalu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że za okres do 20 kwietnia 2019 r. odszkodowanie powinno być obliczane na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów w brzmieniu sprzed nowelizacji, a od 21 kwietnia 2019 r. na podstawie art. 18 ust. 3a tej ustawy. Stawki stosowane przez powoda odpowiadały stawkom rynkowym.

Uzasadnienie

Sąd szczegółowo przeanalizował zmiany w art. 18 ustawy o ochronie praw lokatorów, wskazując na odmienne zasady obliczania odszkodowania przed i po wejściu w życie nowelizacji. Podkreślono, że nowe przepisy stosuje się od chwili ich wejścia w życie, a interpretacja pozwanego prowadziłaby do nieakceptowanych wniosków.

Czy dochodzenie odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu od osoby w trudnej sytuacji życiowej i zdrowotnej, która jest uprawniona do lokalu socjalnego, stanowi nadużycie prawa podmiotowego (art. 5 k.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd uznał, że dochodzenie roszczenia od pozwanego nie stanowi nadużycia prawa, nawet w kontekście jego trudnej sytuacji życiowej i zdrowotnej. Wybór dłużnika in solidum nie jest nadużyciem, a trudna sytuacja życiowa nie usprawiedliwia braku spłaty zobowiązań.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że odpowiedzialność gminy i lokatora bez tytułu prawnego jest solidarna (in solidum), co daje właścicielowi prawo wyboru dłużnika. Trudna sytuacja życiowa pozwanego, choć brana pod uwagę przy orzekaniu o kosztach, nie stanowi podstawy do zaniechania dochodzenia roszczeń ani do zastosowania art. 5 k.c.

Kto ponosi odpowiedzialność za szkodę właściciela lokalu, gdy gmina nie zapewniła lokalu socjalnego w odpowiednim czasie, a lokator nadal zajmuje lokal bez tytułu prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność odszkodowawcza gminy na podstawie art. 18 ust. 5 ustawy o ochronie lokatorów oraz odpowiedzialność osoby korzystającej z lokalu bez tytułu prawnego na podstawie art. 18 ust. 3 jest odpowiedzialnością in solidum.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego, wyjaśniając, że w sytuacji odpowiedzialności in solidum, każdy z dłużników odpowiada za całość świadczenia, a właściciel ma prawo dochodzić zapłaty od obu podmiotów lub od jednego z nich.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zasądzenie częściowe
Strona wygrywająca
Krajowy Ośrodek (...) Oddział Terenowy w O.

Strony

NazwaTypRola
Krajowy Ośrodek (...) Oddział Terenowy w O.instytucjapowód
R. P.osoba_fizycznapozwany
Gmina K.instytucjainterwenient uboczny

Przepisy (7)

Główne

u.o.p.l. art. 18 § ust. 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego

Osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są obowiązane do dnia opróżnienia lokalu co miesiąc uiszczać odszkodowanie.

u.o.p.l. art. 18 § ust. 3

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego

W brzmieniu do 20 kwietnia 2019 r.: osoby uprawnione do lokalu zamiennego albo socjalnego, jeżeli sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania opróżnienia lokalu do czasu dostarczenia im takiego lokalu, opłacają odszkodowanie w wysokości czynszu albo innych opłat za używanie lokalu, jakie byłyby obowiązane opłacać, gdyby stosunek prawny nie wygasł.

u.o.p.l. art. 18 § ust. 3a

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego

Od 21 kwietnia 2019 r.: osoby uprawnione do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu, jeżeli sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania opróżnienia lokalu do czasu dostarczenia im takiego lokalu, uiszczają odszkodowanie w wysokości czynszu albo innych opłat za używanie lokalu, jakie byłyby obowiązane opłacać za zajmowany lokal, gdyby lokal ten wchodził w skład mieszkaniowego zasobu gminy, na podstawie umowy najmu socjalnego lokalu.

Pomocnicze

u.o.p.l. art. 18 § ust. 5

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego

Gmina odpowiada za okres, w którym nie dostarczyła lokalu socjalnego.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uprawnieniem i nie korzysta z ochrony.

k.p.c. art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezsporne zajmowanie lokalu przez pozwanego bez tytułu prawnego do dnia 18 października 2019 r. • Zgodność stawek czynszu stosowanych przez powoda z rynkowymi za okres do marca 2019 r. • Zastosowanie właściwych przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów do obliczenia odszkodowania za poszczególne okresy. • Solidarna odpowiedzialność gminy i lokatora bez tytułu prawnego (in solidum).

Odrzucone argumenty

Żądanie pozwu sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.) ze względu na trudną sytuację życiową i zdrowotną pozwanego. • Odpowiedzialność za szkodę ponosi wyłącznie Gmina K. • Obliczenie odszkodowania za cały okres na podstawie zmienionego przepisu art. 18 ust. 3a ustawy o ochronie lokatorów.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność odszkodowawcza gminy (...) oraz odpowiedzialność osoby korzystającej z lokalu bez tytułu prawnego (...) jest odpowiedzialnością in solidum. • Nie stanowi nadużycia prawa wybór dłużnika in solidum, którego kondycja finansowa, rodzinna, czy zdrowotna jest gorsza niż drugiego ze współdłużników. • Sama trudna sytuacja życiowa nie usprawiedliwia sama w sobie braku spłaty zobowiązań i nie stanowi argumentu do zaniechania ich dochodzenia.

Skład orzekający

Aleksandra Ciąglewicz - Miśta

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o odszkodowaniu za bezumowne korzystanie z lokalu, w tym w kontekście zmian legislacyjnych i odpowiedzialności solidarnej gminy i lokatora."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osób uprawnionych do lokali socjalnych i zmian w ustawie o ochronie praw lokatorów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o ochronie lokatorów i odpowiedzialności za bezumowne korzystanie z lokalu, uwzględniając jednocześnie trudną sytuację życiową pozwanego. Pokazuje złożoność prawną zmian przepisów i solidarną odpowiedzialność różnych podmiotów.

Czy trudna sytuacja życiowa zwalnia z długu? Sąd rozstrzyga o odszkodowaniu za zajmowanie lokalu.

Dane finansowe

WPS: 26 364,48 PLN

odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu: 23 809,77 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst