I C 1292/19

Sygnatura akt I C 1292/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 5 listopada 2025 r. Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący:Sędzia Andrzej Kuryłek Protokolant:Starszy Sekretarz Sądowy Monika Górczak po rozpoznaniu w dniu 8 października 2025 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) S.A. z siedzibą w W. przeciwko M. P. , Fundacja (...) o zapłatę I. oddala powództwo, II. ustala, że powód (...) S.A. z siedzibą w W. , jako przegrywający sprawę, jest zobowiązany do zwrotu pozwanym M. P. i Fundacji (...) całości kosztów procesu, przy czym szczegółowe wyliczenie pozostawia Referendarzowi Sądowemu. Sygn. akt I C 1292/19 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 19 grudnia 2018 r. (data stempla pocztowego, k. 53), (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym, że pozwani M. P. i Fundacja (...) z siedzibą w W. mają zapłacić in solidum na rzecz powoda kwotę 1.714.290,34 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od daty wytoczenia powództwa do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych i kwotą 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu powód wskazał, że pozwany M. P. jako kredytobiorca zaprzestał spełniania świadczenia poprzez spłatę zobowiązania i tym samym naruszył warunki zawartej umowy kredytu. Powód wskazał, że przeprowadził w stosunku do pozwanego działania windykacyjne. Jednak utrzymująca się bierność pozwanego doprowadziła do wypowiedzenia przedmiotowej umowy z zachowaniem 30 dniowego okresu wypowiedzenia. W konsekwencji zobowiązanie po upływie okresu wypowiedzenia stało się w całości wymagalne. Powód podniósł również, że jako wierzyciel hipoteczny ma prawo zaspokojenia się z nieruchomości będącej zabezpieczeniem spłaty kredytu. Wobec tego, że powód nie uzyskał zaspokojenia swojego wymagalnego w całości roszczenia od pozwanego M. P. , stało się koniecznym i zasadnym skierowanie swojego roszczenia także w stosunku do dłużnika rzeczowego – Fundacji (...) . (pozew, k. 4-7) W dniu 14 stycznia 2019 r. Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym zgodnie z żądaniem pozwu. (nakaz zapłaty, k. 55) Pismem z dnia 8 lutego 2019 r. (data stempla pocztowego, k. 110) pozwany M. P. wniósł zarzuty od nakazu zapłaty zaskarżając nakaz w całości oraz wnosząc o jego uchylenie oraz oddalenie powództwa. Ponadto pozwany wniósł o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zarzutów od nakazu zapłaty pozwany M. P. wskazał, iż roszczenie pozwu jest niezasadne i nieudowodnione, jednocześnie podnosząc zarzut dotyczący nieważności umowy kredytu. Argumentując swoje stanowisko pozwany wskazał m.in. na abuzywność postanowień odnoszących się do mechanizmu indeksacji, oprocentowania, a także w części dotyczącej ubezpieczenia niskiego wkładu własnego. Pozwany podniósł również, iż powód nie wykazał wymagalności roszczenia, gdyż pismo z dnia 12 czerwca 2018 r. zatytułowane „wypowiedzenie umowy” dotyczyło innego numeru umowy niż umowa, na podstawie której powództwo zostało wytoczone. Ponadto ww. pismo zostało podpisane przez osoby, co do których nie ma pewności skuteczności ich umocowania, co czyni je nieważnym. Pozwany podkreślił też, że brak jest dowodów na istnienie zaległości w spłacie rat, a co więcej pozwany twierdził, że faktycznie posiada nadpłatę. (zarzuty od nakazu zapłaty pozwanego M. P. , k. 66-97) Pismem z dnia 21 lutego 2019 r. (data stempla pocztowego, k. 154) zarzuty o analogicznej treści złożyła również Fundacja (...) z siedzibą w W. wnosząc także o uchylenie nakazu i oddalenie powództwa. (zarzuty od nakazu zapłaty pozwanej Fundacji, k. 111-142) Wskutek wejścia w życie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, postanowieniem z dnia 8 czerwca 2020 r. Sąd uchylił nakaz zapłaty z 14 stycznia 2019 r. (postanowienie, k. 346) W odpowiedzi na zarzuty oraz w kolejnych pismach procesowych powód podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Podkreślił, że strona pozwana nie wykazała jakiejkolwiek matematycznej omyłki w wyliczeniach banku ani dowodów podważających prawidłowość historii kredytu. Ponadto zdaniem powoda postanowienia umowy kredytu nie są abuzywne ani sprzeczne z dobrymi obyczajami. Powód wskazał też, że pozwany był świadomy ryzyka walutowego. Powód zwrócił również uwagę, iż pozwany M. P. był właścicielem co najmniej pięciu nieruchomości, z których osiągał dochód z tytułu najmu, co może stanowić o braku statusu konsumenta. (odpowiedź na zarzuty, k. 193-213v.) Pismem z 30 grudnia 2024 r. (data stempla pocztowego, k. 552) (...) S.A. dokonał modyfikacji dotychczasowego powództwa zgłaszając roszczenie ewentualne o zasądzenie solidarnie od strony pozwanej na rzecz powoda kwoty 1.300.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia doręczenia modyfikacji pozwu do dnia zapłaty. Powód wskazał, że kwota roszczenia ewentualnego stanowi kapitał kredytu i jednocześnie jest kwotą niesporną, która w przypadku unieważnienia umowy powinna zostać zwrócona bankowi przynajmniej w jego wysokości nominalnej. (modyfikacja powództwa, k. 545-551) W odpowiedzi na modyfikację pozwu, pozwani wnieśli o oddalenie powództwa w całości, również w zakresie roszczenia ewentualnego. Zarówno M. P. jak i Fundacja (...) podnieśli zarzut przedawnienia roszczenia ewentualnego. (odpowiedzi pozwanych na modyfikację pozwu, k. 558-559 i k. 562-562v.) Do zamknięcia rozprawy strony podtrzymywały dotychczasowe stanowiska w sprawie. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 27 kwietnia 2007 r. M. P. złożył do pozwanego banku wniosek o udzielenie kredytu hipotecznego na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórnym. We wniosku wskazał swoje oczekiwania dotyczące warunków umowy, podając m.in.: kwotę kredytu w złotych – 1.300.000,00 zł, walutę kredytu – CHF (z dostępnych walut: PLN, CHF, USD, EUR), okres kredytowania – 360 miesięcy, sposób spłaty – równe raty kapitałowo-odsetkowe. Wnioskodawca jako proponowane prawne zabezpieczenie umowy kredytu wskazał hipotekę na nieruchomości kredytowanej, a także ubezpieczenie nieruchomości od ognia i innych zdarzeń losowych wraz z przelewem praw z polisy, cesję praw z umowy ubezpieczenia na życie, przejściowe ubezpieczenie kredytu oraz ubezpieczenie niskiego wkładu własnego. M. P. ujawnił, iż jest zatrudniony w ramach umowy o pracę w spółce akcyjnej na stanowisku (...) a także prowadzi działalność gospodarczą. Pozwany swoje miesięczne wynagrodzenie netto określił na kwotę 50.000,00 zł. (wniosek o udzielenie kredytu, k. 258-261) Wraz ze złożeniem wniosku kredytowego M. P. podpisał oświadczenie dla kredytów i pożyczek hipotecznych, z którego treści wynika, że pracownik (...) Bank S.A. przedstawił mu w pierwszej kolejności ofertę kredytu/pożyczki hipotecznej w polskim złotym. Po zapoznaniu się z tą ofertą zdecydował, że dokonuje wyboru oferty kredytu/pożyczki hipotecznej denominowanej w walucie obcej mając pełną świadomość ryzyka związanego z tym produktem, a w szczególności tego, że niekorzystna zmiana kursu waluty spowoduje wzrost comiesięcznych rat spłaty kredytu/pożyczki hipotecznej oraz wzrost całego zadłużenia. Oświadczenie zawierało ponadto informację, że kredytobiorca został poinformowany przez pracownika banku o jednoczesnym ponoszeniu ryzyka zmiany stopy procentowej, polegającym na tym, że w wyniku niekorzystnej zmiany stopy procentowej może ulec zwiększeniu comiesięczna rata spłaty kredytu/pożyczki oraz wartość całego zaciągniętego zobowiązania. M. P. oświadczył, że jest świadomy ponoszenia obu ryzyk, związanych z wybranym przez niego produktem kredytowym. Ponadto został poinformowany o kosztach obsługi kredytu w wypadku niekorzystnej zmiany kursu walutowego oraz zmiany stopy procentowej, tj. o możliwości wzrostu raty kapitałowo-odsetkowej – powyższe informacje zostały przedstawione w postaci symulacji wysokości rat kredytu. (oświadczenie dla kredytów i pożyczek hipotecznych, k. 263) W następstwie złożenia wniosku kredytowego przez M. P. bank dokonał weryfikacji jego zdolności kredytowej i wydał pozytywną decyzję kredytową. (decyzja, k. 264-265) W dniu 27 czerwca 2007 r. w W. pozwany M. P. zawarł z (...) Bankiem Spółką Akcyjną z siedzibą w W. - poprzednikiem prawnym pozwanego banku - umowę nr (...) o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (...) waloryzowany kursem CHF, której przedmiotem było udzielenie kredytu w kwocie 1.300.000,00 zł z przeznaczeniem na finansowanie zakupu prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w W. przy (...) wraz z prawem wyłącznego korzystania z miejsca postojowego nr 85 oraz finansowanie opłat okołokredytowych (§ 1 ust. 1 i 2 Umowy). Strony ustaliły walutę waloryzacji - CHF, wariant spłaty - równe raty kapitałowo-odsetkowe, okres kredytowania – 360 miesięcy (§ 1 ust. 3, 4 i 5 Umowy). W treści umowy zawarto zapis, wskazujący, że kwota kredytu wyrażona w walucie waloryzacji na koniec dnia 2007-06-18 według kursu kupna waluty z tabeli kursowej (...) Banku SA wynosi 581.265,36 CHF, przy czym kwota niniejsza ma charakter informacyjny i nie stanowi zobowiązania Banku. Wartość kredytu wyrażona w walucie obcej w dniu uruchomienia kredytu, może być różna od podanej w niniejszym punkcie (§ 1 ust. 3A Umowy). Prowizja banku wyniosła 0%, a prowizja tytułem ubezpieczenia spłaty kredytu 0,20% kwoty kredytu, tj. 2.600 zł (§ 1 ust.7-7A Umowy). Jako prawne zabezpieczenie kredytu wskazano hipotekę kaucyjną do kwoty 1.950.000,00 zł, przelew na rzecz banku praw z umowy ubezpieczenia od ognia i innych zdarzeń losowych oraz z umowy ubezpieczenia na życie kredytobiorcy, a także przejściowe zabezpieczenie kredytu (§ 3 umowy). Prawne zabezpieczenie kredytu obejmowało także ubezpieczenie niskiego wkładu własnego na 36 miesięczny okres ubezpieczenia. Jeśli z upływem pełnych 36 miesięcy okresu ubezpieczenia nie nastąpi całkowita spłata zadłużenia objętego ubezpieczeniem ani inne zdarzenie kończące okres ubezpieczenia, ubezpieczenie podlega automatycznej kontynuacji, przy czym łączny okres ubezpieczenia nie może przekroczyć 108 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym nastąpiła wypłata kredytu. Kredytobiorcy upoważnili bank do pobierania środków tytułem zwrotu kosztów ubezpieczenia w wysokości 3,50 % różnicy pomiędzy wymaganym wkładem własnym, a wkładem wniesionym faktycznie tj. 11.900,00 zł oraz zwrotu kosztów z tytułu kontynuacji przedmiotowego ubezpieczenia z rachunku wskazanego w umowie (§ 3 ust. 3 Umowy). Strony ustaliły także, że w okresie przejściowym, tj. do czasu przedłożenia odpisu z księgi wieczystej nieruchomości potwierdzającego prawomocny wpis hipoteki, konieczne będzie ubezpieczenie spłaty kredytu (§ 3 ust. 6 Umowy). W myśl § 7 ust. 1 Umowy (...) udziela kredytu hipotecznego na wniosek kredytobiory przeznaczony na cel określony w § 1 ust. 1 niniejszej umowy, w kwocie wskazanej w § 1 ust. 2 umowy, waloryzowanego kursem kupna waluty CHF wg tabeli kursowej (...) Banku S.A. Kwota kredytu wyrażona w CHF walucie jest określona na podstawie kursu kupna waluty z CHF tabeli kursowej (...) Banku S.A. z dnia i z godziny uruchomienia kredytu. Kredyt oprocentowany jest według zmiennej stopy procentowej (§ 10 ust. 1 Umowy). Wysokość zmiennej stopy procentowej w dniu wydania decyzji kredytowej ustalona została jako stawka bazowa LIBOR 3M z dnia 2007-05-30 powiększona o stałą w całym okresie kredytowania marżę (...) w wysokości 1,00% (§ 10 ust. 2). Informacja na temat obowiązującego oprocentowania publikowana jest na stronach internetowych banku, a o każdej zmianie oprocentowania kredytobiorcy powiadamiani są za pośrednictwem (...) , Internetu oraz poczty elektronicznej (§ 10 ust. 5 Umowy). Zgodnie z § 11 ust. 1 i 2 Umowy, M. P. zobowiązał się do spłaty kapitału wraz z odsetkami miesięcznie w ratach kapitałowo-odsetkowych określonych w § 1 ust. 5, w terminach i kwotach zawartych w harmonogramie spłat, który stanowi załącznik i integralną część Umowy i jest doręczany kredytobiorcy listem poleconym w terminie 14 dni od daty uruchomienia kredytu. Harmonogram spłaty sporządzany jest w CHF. Stosownie do treści § 11 ust. 4 Umowy, raty kapitałowo-odsetkowe oraz raty odsetkowe spłacane są w złotych po uprzednim ich przeliczeniu wg kursu sprzedaży CHF z tabeli kursowej (...) Banku S.A. obowiązującego na dzień spłaty z godziny 14:50. Strony umowy uzgodniły, że w przypadku zadłużenia, bank pobierać będzie odsetki za okres od dnia powstania zadłużenia do dnia poprzedzającego spłatę kredytu. W przypadku wcześniejszej spłaty kredytu bank miał pobrać odsetki za okres wykorzystania kredytu do dnia poprzedzającego wcześniejszą spłatę. Odsetki naliczane są w okresach miesięcznych, licząc od dnia uruchomienia kredytu, przyjmując, iż rok liczy 365 dni (§ 11 ust. 6 i 7 Umowy). Kredytobiorca jest uprawniony do dokonania wcześniejszej spłaty całości lub części kredytu (§ 13 ust. 1 Umowy). Wcześniejsza spłata całości kredytu lub raty kapitałowo-odsetkowej a także spłata przekraczająca wysokość raty powoduje, że kwota spłaty jest przeliczana po kursie sprzedaży CHF z tabeli kursowej (...) Banku S.A. obowiązującym na dzień i godzinę spłaty (§ 13 ust. 5 Umowy). W umowie wskazano, że do podstawowych obowiązków kredytobiorcy należy dokonanie w umówionym terminie spłaty kredytu wraz z należnościami ubocznymi (§ 14 ust. 1 pkt 3 Umowy). W treści umowy uzgodniono, że w wypadku naruszenia przez kredytobiorcę warunków Umowy, a w szczególności w przypadku, gdy: terminie określonym w Umowie nie dokona spłaty raty kapitałowo-odsetkowej lub części raty kapitałowo odsetkowej lub w umówionym terminie nie dokona spłaty należnych (...) prowizji, opłat i innych należności, (...) podejmie działania upominawcze z wypowiedzeniem Umowy włącznie (§ 15 ust. 1 Umowy). Okres wypowiedzenia Umowy wynosi 30 dni i liczony jest od dnia doręczenia wypowiedzenia kredytobiorcy, przy czym za datę doręczenia wypowiedzenia uważa się również datę powtórnego awizowania przesyłki poleconej, wysłanej pod ostatni znany (...) adres kredytobiorcy (§ 15 ust. 3 Umowy). Następnego dnia po upływie okresu wypowiedzenia wszelkie zobowiązania wynikające z umowy stają się wymagalne i kredytobiorca zobowiązany jest do niezwłocznej spłaty wszelkich wymagalnych należności (§ 15 ust. 4 Umowy). Niespłacone, w terminie określonym w umowie lub następnego dnia po okresie wypowiedzenia, wierzytelności (...) z tytułu umowy są traktowane jako zadłużenie przeterminowane a rata kapitału lub, w przypadku wypowiedzenia umowy kwota kapitału, jako kapitał przeterminowany (§ 16 ust. 1 Umowy). Od kapitału przeterminowanego (...) naliczać miał odsetki w wysokości określonej w Tabeli Oprocentowania dla należności przeterminowanych w walutach obcych, której wysokość wyznaczana jest jako suma oprocentowania nominalnego i marży banku (§ 16 ust. 2 Umowy). W myśl § 16 ust. 3 Umowy z chwilą wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego/od dnia wytoczenia powództwa o zapłatę wierzytelności (...) z tytułu umowy kredytowej, (...) dokonuje przeliczenia wierzytelności na złote po kursie sprzedaży CHF z tabeli kursowej (...) Bank S.A. z dnia wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego wytoczenia powództwa. Stosownie do § 26 Umowy w sprawach w niej nieuregulowanych stosuje się postanowienia „Regulaminu udzielania kredytu i pożyczek hipotecznych dla osób fizycznych w ramach (...) ”. Zgodnie z tym postanowieniem, M. P. oświadczył, że przed zawarciem umowy powyższy Regulamin został mu doręczony i uznał jego wiążący charakter. W dalszej kolejności w sprawach nieuregulowanych w umowie stosuje się przepisy powszechnie obowiązującego prawa. M. P. zawierając umowę kredytu oświadczył, że wraz z jej zawarciem został dokładnie zapoznany z kryteriami zmiany stóp procentowych kredytów obowiązującymi w (...) , zasadami modyfikacji oprocentowania Kredytu oraz warunkami udzielania kredytu złotowego waloryzowanego kursem waluty obcej, w tym w zakresie zasad dotyczących spłaty kredytu i w pełni je akceptuje. Ponadto oświadczył, że jest świadomy, że z kredytem waloryzowanym związane jest ryzyko kursowe, a jego konsekwencje wynikające z niekorzystnych wahań kursu złotego wobec walut obcych mogą mieć wpływ na wzrost kosztów obsługi Kredytu (§ 29 Umowy). (Umowa o kredyt hipoteczny nr (...) , k. 30-33v.; aneksy do umowy w przedmiocie odroczenia spłaty, k. 37-42) W dniu 6 listopada 2014 r. strony zawarły aneks do umowy kredytu umożliwiający kredytobiorcy spłatę kredyt u zarówno w walucie CHF jak i w PLN. (aneks z 6.11.2014 r., k. 35-36) Od 2015 r. pozwany M. P. miał trudności z terminową spłatą rat. Trzykrotnie występował o restrukturyzację zadłużenia. Ostatecznie umowę kilkukrotnie aneksowano odraczając spłatę kapitału kredytu o ustaloną liczbę rat, przy konieczności spłat rat odsetkowych w okresie odroczenia spłaty. (wnioski o restrukturyzację, k. 247-252; aneksy do umowy w przedmiocie odroczenia spłaty, k. 37-42) W dziale II księgi wieczystej nieruchomości, tj. lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w W. przy (...) , ujawniono pozwaną Fundację (...) z siedzibą w W. jako właściciela nieruchomości na podstawie aktu notarialnego z dnia 9 lutego 2018 r. obejmującego przeniesienie własności w zamian za zwolnienie z długu. W dziale IV tej księgi wpisano hipotekę umowną kaucyjną do kwoty 1.950.000,00 zł ustanowioną na zabezpieczenie wierzytelności wynikających z umowy kredytu hipotecznego z dnia 27 lutego 2007 r. o nr (...) . (wydruk z KW nr (...) , k. 25-29) Pismem z 11 kwietnia 2018 r. (...) S.A. reprezentowany przez upoważnionych pracowników, poinformował, iż na rachunku Kredyt Hipoteczny CHF nr (...) utrzymuje się zadłużenie, które wynosi 3.805,47 CHF. Powód wezwał M. P. do spłaty zadłużenia na rachunek (...) w terminie 14 dni roboczych od otrzymania wezwania. Bank poinformował, iż spłata zadłużenia pozwoli uniknąć dalszego naliczania odsetek karnych od zaległej kwoty, a także wskazał na możliwość dokonania zmiany warunków spłaty lub restrukturyzacji zadłużenia. M. P. odebrał wezwanie do zapłaty w dniu 19 kwietnia 2018 r. (wezwanie do zapłaty z 11.04.2018 r., k. 245; śledzenie przesyłek, k. 246; pełnomocnictwa, k.241-242) W dniu 12 czerwca 2018 r. (...) S.A. sporządził pismo zatytułowane „Wypowiedzenie umowy” skierowane do pozwanego M. P. . Powód wskazał, że w związku z brakiem spłaty zobowiązania zgodnie z warunkami umowy, (...) wypowiada umowę o kredyt hipoteczny o numerze rachunku (...) z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia. Okres wypowiedzenia liczony jest od dnia doręczenia niniejszego pisma. W treści pisma wskazano kwotę zobowiązania pozostałego do spłaty, tj. kapitał: 442.642,54 CHF i odsetki: 401,56 CHF. Bank poinformował również, że niespłacona w ustalonym terminie kwota wymagalnego zadłużenia oprocentowana jest według zmiennej stopy procentowej dla zadłużenia przeterminowanego, która aktualnie wynosi 2,76 % w skali rocznej. Wypowiedzenie umowy zostało podpisane przez pracowników banku umocowanych do składania tego typu oświadczeń. M. P. odebrał pismo 25 czerwca 2018 r. (wypowiedzenie z 12.06.2018 r. k. 15; zpo, k. 16-16v.; pełnomocnictwa, k. 243-244) Pismem z 21 września 2018 r. powód skierował do pozwanego M. P. przedsądowe wezwanie do zapłaty na łączną kwotę 443.435,03 CHF. Pozwany M. P. odebrał pismo 28 września 2018 r. (wezwanie do zapłaty z 21.09.2018 r., k. 17, zpo, k. 18-18v.) Pismem datowanym na 30 listopada 2018 r. powód wezwał Fundację (...) jako dłużnika rzeczowego do spłaty wymagalnych należności, których zabezpieczeniem jest hipoteka kaucyjna ustanowiona do kwoty 1.950.000,00 zł. Na dzień sporządzenia wezwania należność miała wynosić łącznie 444.807,85 CHF. Pozwana fundacja odebrała pismo w dniu 14 grudnia 2018 r. (wezwanie do zapłaty z 30.11.2018 r., k. 21, śledzenie przesyłek, k. 22-23) W dniu 19 grudnia 2018 r. powód wystawił wyciąg z ksiąg bankowych wskazując, że wierzytelność banku przysługująca od pozwanych wynosi 445.443,78 CHF co stanowi równowartość 1.714.290,34 zł. (wyciąg z ksiąg bankowych, k. 8) Powód, w okresie od 13 stycznia 2015 r. do dnia wypowiedzenia umowy nie uwzględniał przy obliczaniu oprocentowania przedmiotowego kredytu ujemnej stawki bazowej LIBOR. Skutkiem tego pobrane od pozwanego M. P. odsetki były wyższe o 47.286,81 CHF w stosunku do wysokości wynikającej z rzeczywistego oprocentowania. Przy zachowaniu parametrów wynikających z umowy kredytu, jednakże z uwzględnieniem ujemnej stawki LIBOR, należne raty wynosiły 186.631,79 CHF. Natomiast łączna wartość wpłat dokonanych przez pozwanego do dnia wypowiedzenia umowy wynosiła 217.301,41 CHF. Różnica między tymi kwotami oznaczała występowanie po stronie M. P. nadpłaty w wysokości 30.669,62 CHF. (opinia biegłego z zakresu bankowości S. Z. , k. 449-454) Sąd ustalił stan faktyczny sprawy na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów, albowiem zostały one wytworzone przez strony lub sporządzone przez kompetentne osoby w ramach wykonywanych przez nie czynności. Dokumenty te nie pozostawały ze sobą w sprzeczności, a strony w toku procesu nie zakwestionowały skutecznie ich prawdziwości, autentyczności i zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy; co więcej, nie budziły one wątpliwości Sądu, w związku z czym mogły stanowić wiarygodne dowody w sprawie. Sąd dokonując ich kontroli od strony formalnej i zawartości merytorycznej nie dopatrzył się żadnych uchybień ani śladów wskazujących na ich fałszowanie przez podrabianie lub przerabianie. Zawarte w dokumentacji informacje tworzyły spójny obraz stanu faktycznego sprawy. Podstawę ustaleń faktycznych Sądu stanowiła przede wszystkim opinia biegłego sądowego z zakresu bankowości (k. 449-454). W ocenie Sądu opinia była jasna, logiczna i spójna. Powód nie wykazał, aby opinia zawierała błędy rachunkowe, metodologiczne lub istotne pominięcia, a w szczególności nie zaoferował dowodu przeciwnego. Powód złożył uwagi do opinii, jednak nie wniósł o opinię uzupełniającą ani wezwanie biegłego na rozprawę. Z kolei pozwany złożył stanowisko, w którym nie kwestionował opinii i wskazał, że biegły potwierdził bezzasadność wypowiedzenia umowy bowiem w dacie wypowiedzenia nie istniała zaległość, lecz nadpłata, a bank błędnie naliczał odsetki ignorując ujemny LIBOR. W tym stanie rzeczy opinia była podstawą do dokonania ustaleń faktycznych co do wysokości rzeczywistego zobowiązania pozwanego. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w wyżej wymienionym zakresie, w ocenie Sądu w momencie zamknięcia rozprawy okoliczności sporne zostały wyjaśnione w sposób kompleksowy i wszechstronny, a tym samym wystarczający do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie bowiem z dyspozycją art. 227 k.p.c. przedmiotem dowodu mogą być jedynie fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W ocenie Sądu w składzie niniejszym zasadniczym i rozstrzygającym zagadnieniem dla niniejszej sprawy, w świetle systematyki ujętej przez powoda w pozwie, była kwestia istnienia i zakresu wymagalności roszczenia powoda. Z kolei w dalszej kolejności należało rozważyć zarzuty pozwanego, w tym zarzuty dotyczące ważności umowy kredytu. Konstrukcja powództwa oparta została bowiem na twierdzeniu o skutecznym wypowiedzeniu umowy kredytu w dniu 12 czerwca 2018 r. oraz na założeniu, że na tę datę istniała zaległość uzasadniająca wypowiedzenie. W dalszej części uzasadnienia Sąd odniesie się do konkretnych ważkich dla rozstrzygnięcia sprawy zagadnień wynikających zarówno z okoliczności podniesionych przez powoda, jak i zarzutów zgłoszonych przez pozwanych w odniesieniu do treści oraz ważności zawartej umowy kredytowej. 1. 
        skuteczność wypowiedzenia Umowy W sprawie niniejszej powód dowodził zasadności dochodzonego pozwem roszczenia o zapłatę w oparciu o czynność wypowiedzenia Umowy kredytu znajdującą uzasadnienie w art. 75 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1646) zgodnie z którym w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu albo w razie utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę kredytu. Przesłanką tak sformułowanego roszczenia dochodzonego przez powoda było skuteczne wypowiedzenie łączącej strony Umowy kredytu. Oceniając roszczenie powoda należy wskazać, iż z treści przedłożonej Umowy kredytu wynika, że w wypadku naruszenia przez kredytobiorcę warunków Umowy, a w szczególności w przypadku, gdy: terminie określonym w Umowie nie dokona spłaty raty kapitałowo-odsetkowej lub części raty kapitałowo odsetkowej lub w umówionym terminie nie dokona spłaty należnych bankowi prowizji, opłat i innych należności, (...) podejmie działania upominawcze z wypowiedzeniem Umowy włącznie. Z kolei okres wypowiedzenia Umowy wynosi 30 dni i liczony jest od dnia doręczenia wypowiedzenia kredytobiorcy, przy czym za datę doręczenia wypowiedzenia uważa się również datę powtórnego awizowania przesyłki poleconej, wysłanej pod ostatni znany (...) adres kredytobiorcy. Dodatkowo, stosownie do art. 75c ust. 1-2 ustawy Prawo bankowe , jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, bank wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych. W wezwaniu, o którym mowa w ust. 1 , bank informuje kredytobiorcę o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Istotnym jest przy tym, że samo wypowiedzenie umowy kredytowej, nie może być wykonane w sposób nagły, zaskakujący dla kredytobiorcy nawet jeżeli istnieją podstawy do jego podjęcia zgodnie z treścią umowy kredytowej. Za prawidłowe wypowiedzenie umowy nie może być natomiast uznane pismo, z którego nie sposób wywnioskować chociażby tego w jakiej dacie umowa uległa rozwiązaniu, w szczególności w jaki sposób należy liczyć okres wypowiedzenia. Nie powinno więc budzić wątpliwości, że w świetle przywołanych regulacji wypowiedzenie umowy kredytu powinno być złożone samodzielnie, po wyczerpaniu działań upominawczych i jednoznacznie sformułowane. Skumulowanie wezwania do zapłaty z zastrzeżeniem wypowiedzenia umowy nie jest więc poprawne (patrz: wyrok SA w Szczecinie z dnia 14.05.2015r., I A Ca 16/15; wyrok SN z dnia 08.09.2016r., II CSK 750/15). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, po pierwsze należy wskazać, że na dzień 12 czerwca 2018 r. po stronie pozwanej nie istniały zaległości w spłacie rat kredytowych. Przy uwzględnieniu oprocentowania wynikającego z umowy, opartego o stawkę LIBOR-3M, która w latach 2015–2018 przyjmowała wartości ujemne należy uznać, że M. P. nie tylko nie zalegał z płatnościami, lecz dokonał nadpłaty. Sąd podziela w całości wnioski biegłego, który wskazał, że przy zachowaniu parametrów wynikających z umowy kredytu, przy uwzględnieniu ujemnej stawki LIBOR (zgodnie z umową), należne raty wynosiły 186.631,79 CHF. Natomiast łączna wartość wpłat dokonanych przez M. P. do dnia wypowiedzenia umowy wynosiła 217.301,41 CHF. Różnica między tymi kwotami oznaczała występowanie po stronie M. P. nadpłaty w wysokości 30.669,62 CHF (opinia biegłego z zakresu bankowości S. Z. , k. 449-454). Zdaniem Sądu należy zwrócić uwagę, że bank naliczał odsetki tak, jakby ujemny LIBOR nie mógł być stosowany, mimo że umowa nie przewidywała żadnego „progu zerowego”. W konsekwencji pobrane odsetki były wyższe, niż wynikałoby to z mechanizmu oprocentowania przyjętego w umowie. Skoro więc brak było zaległości, to podstawowa przesłanka wypowiedzenia z art. 75c prawa bankowego nie została spełniona. Niezależnie od powyższego wypowiedzenie okazało się nieskuteczne również z przyczyn formalnych. W piśmie z 11 kwietnia 2018 r., które poprzedzało wypowiedzenie, bank poinformował M. P. , iż „spłata zadłużenia pozwoli uniknąć dalszego naliczania odsetek karnych od zaległej kwoty”, a także wskazano na możliwość dokonania zmiany warunków spłaty lub restrukturyzacji zadłużenia. W ocenie Sądu, w realiach niniejszej sprawy, w których kredyt był wielokrotnie restrukturyzowany, brak jednoznacznego pouczenia pozwanego o wypowiedzeniu umowy, mógł wywołać po stronie kredytobiorcy wrażenie, że konsekwencją braku wpłaty będzie jedynie naliczenie dodatkowych odsetek, a nie wypowiedzenie stosunku kredytowego. Treść pisma mogła wprowadzać dłużnika w błąd co do rzeczywistego zamiaru banku. Wezwanie to nie spełniło zatem funkcji ostrzegawczej, która jest istotą art. 75c prawa bankowego i która ma zapewniać kredytobiorcy realną możliwość uniknięcia wypowiedzenia. Z kolei odnosząc się do roszczenia ewentualnego, należy wskazać, że powód dochodził zwrotu kapitału w wysokości 1.300.000 zł na podstawie art. 405 k.c. , wskazując, że w przypadku nieuwzględnienia roszczenia głównego konieczne będzie rozliczenie stron według przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Zdaniem Sądu roszczenie to nie zasługiwało na uwzględnienie bowiem jest ono logicznie niezgodne z założeniem powoda, który równocześnie twierdzi, że umowa jest ważna i skuteczna. Przejście na reżim bezpodstawnego wzbogacenia wymagałoby uprzedniego ustalenia nieważności umowy kredytu. W dalszej części uzasadnienia Sąd odniesie się przestankowo do zarzutów nieważności umowy. Niemniej już na tym etapie wskazać należy, iż Sąd uznał umowę za w pełni ważną i wiążącą. Skoro powód nie wykazał wymagalności roszczenia, a wypowiedzenie umowy było nieskuteczne zarówno z przyczyn materialnych, jak i formalnych, powództwo – zarówno główne, jak i ewentualne – podlegało oddaleniu. Na marginesie Sąd pragnie również wskazać, że nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący braku umocowania osób podpisujących wezwanie do zapłaty oraz wypowiedzenie. Powód bowiem przedłożył pełnomocnictwa potwierdzające umocowanie tych osób, co usuwa zgłoszone wątpliwości. Podobnie zarzut dotyczący rzekomo błędnego oznaczenia numeru umowy w wypowiedzeniu z 12 czerwca 2018 r. jest bezzasadny. Numer (...) odnosił się do numeru rachunku kredytowego funkcjonującego w systemie bankowym, przy czym końcówka rachunku pokrywała się z numerem umowy. Pismo dotyczące wypowiedzenia umowy pozwalało zidentyfikować stosunek prawny i nie mogło wprowadzać pozwanego w błąd co do tego, której umowy dotyczy. Rozbieżność wynikała wyłącznie z techniki numeracji bankowej i nie wpływała na skuteczność złożonego oświadczenia. 2. 
        nieważność umowy kredytu Niezależnie od powyższego należy zważyć, że w toku niniejszego procesu pozwani kwestionowali również ważność umowy kredytowej, podnosząc szereg zarzutów i wskazując na abuzywność jej poszczególnych postanowień odnoszących się do mechanizmu waloryzacji czy ubezpieczeń (m.in. NWW, ubezpieczenie pomostowe). Na wstępie należy jednoznacznie ustalić, że M. P. zawierając umowę działał jako konsument zaspokajając swoje potrzeby mieszkaniowe, o czym świadczy ustalony przez Sąd cel kredytowania. Okoliczność, że następczo pozwany wynajmował kredytowaną nieruchomość nie przesądza o utracie przez pozwanego statusu konsumenta. Zgodnie z przepisem art. 22 1 k.c. , konsumentem można być wyłącznie w zakresie czynności prawnych niezwiązanych bezpośrednio z własną działalnością gospodarczą lub zawodową. Decyduje więc brak związku danej czynności z wymienioną działalnością, a nie to, czy taka działalność jest w ogóle prowadzona przez osobę dokonującą czynności prawnej. Do uznania, że mamy do czynienia z konsumentem, wystarczy brak bezpośredniego związku czynności z działalnością gospodarczą lub zawodową; istnienie pośredniego związku nie wyklucza zatem uznania danej osoby za konsumenta (K. Osajda (red.), P. Miklaszewicz, Kodeks cywilny, Komentarz, wyd. 20, 2018, Legalis). W okolicznościach niniejszej sprawy, po kilkunastu latach od zawarcia umowy, zarzut powoda należy uznać za niezasadny. Odnosząc się do wywodzonego przez pozwanych zarzutu bezwzględnej nieważności spornej Umowy Sąd pragnie zwrócić uwagę, iż nie dostrzegają oni w swych wywodach, iż to pozwany M. P. uzyskał korzyść majątkową kosztem powoda bez stosownej podstawy prawnej (jeśli przyjąć, iż umowa jest nieważna – to brak jest takiej podstawy). Skoro zatem powód w oparciu o nieważną zdaniem pozwanych umowę wypłacił pozwanemu kwotę 1.300.000,00 złotych to on, a nie pozwani mógłby mieć roszczenie o zwrot ww. kwoty. Dotychczasowe wpłaty pozwanego, nie stanowią zatem świadczenia nienależnego powodowi, lecz przeciwnie; przy przyjęciu tezy pozwanych o bezwzględnej nieważności umowy (tezy tej nie sposób podzielić, o czym będzie mowa poniżej) – wpłaty pozwanego czyniły zadość godnemu ochrony prawnej roszczeniu powodowego banku, pomniejszając jednocześnie kwotę należną mu do zwrotu z tytułu przywołanej instytucji nienależnego świadczenia. Niezależnie od powyższego, odnosząc się szczegółowo do skonkretyzowanych zarzutów pozwanych dotyczących ww. cywilno-prawnej sankcji nieważności bezwzględnej stwierdzić należy, iż klauzula waloryzacyjna jest postanowieniem umownym, które Sąd analizował w oparciu o obowiązujące przepisy i w związku z powyższym zadawał sobie pytanie, czy tego typu postanowienie jest dopuszczalne w ramach szeroko pojętej swobody umów. Odpowiedź na tak postawione pytanie była, w ocenie Sądu, jednoznaczna, bowiem wobec braku jednoznacznej normy, która wykluczałaby taką formułę z polskiego porządku prawnego tego typu postanowienie umowne musi być uznane za dopuszczalne, tak zarówno między osobami fizycznymi, jak również między bankiem i klientem tegoż banku. Dopuszczalność zawarcia umowy kredytu indeksowanego była wielokrotnie przedmiotem rozważań ze strony sądów różnych szczebli, w tym także Sądu Najwyższego, który to Sąd m.in. w wyroku z dnia 22 stycznia 2016 w sprawie o sygn. akt I CSK 1049/14 stwierdził, iż umowa kredytu indeksowanego mieści się, oczywiście w ramach konstrukcji ogólnej umowy kredytu bankowego i stanowi jej możliwy wariant ( art. 353 1 k.c. w zw. z art. 69 prawa bankowego ). Nie było zatem podstaw do twierdzenia, że w obrocie prawnym doszło do wykształcenia się jakiegoś odrębnego, oryginalnego typu umowy bankowej, powiązanej w sposób szczególny z kursem złotego do walut obcych w chwili wydania i zwrotu sumy kredytowej i tym samym – zakładającej szczególny sposób określania wysokości zadłużenia kredytobiorcy w stosunku kredytowym. Uzupełnieniem zasady swobody umów jest przepis art. 358 1 § 2 k.c. , zgodnie z którym strony mogą zastrzec w umowie, że wysokość świadczenia pieniężnego zostanie ustalona według innego niż pieniądz miernika wartości. Przenosząc rozważania dotyczące ww. przepisu na grunt rozpoznawanej sprawy pojawia się oczywiście problem polegający na ustaleniu, czym w zasadzie jest waluta obca, podług jakich reguł i do jakiej kategorii można ją zakwalifikować, czy jest to w istocie pieniądz, czy może należy ją zakwalifikować do kategorii innych rzeczy sui generis . Nie wdając się w szczegółowe rozważania dotyczące powyższej kwestii należy stwierdzić, iż jeżeli nawet przy przyjęciu tej „najsłabszej” reguły wnioskowania prawniczego a minori ad maius można w zobowiązaniu umownym zastrzec inny miernik wartości niż pieniądz, to tym bardziej można zastrzec, iż tym miernikiem będzie pieniądz wyrażony w innej walucie obcej, mniej podatnej na ryzyko związane z utratą swojej wartości nabywczej. Kolejna kwestia, z którą przychodziło się Sądowi zmierzyć dotyczyła tego, czy sformułowania dotyczące samej istoty kredytu waloryzowanego i postanowień związanych z klauzulą indeksacyjną znajdujące swoje odbicie w przedmiotowej umowie nie przeczą naturze stosunku zobowiązaniowego i czy nie są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Odpowiedź na to pytanie również wydaje się jednoznaczna, bowiem jeżeli bank udziela kredytu długoterminowego (przykładowo na okres 20, 30 czy 40 lat), to tym samym jest obciążony szczególnym rodzajem ryzyka, z pewnością większym niż jego klient. Bank nie jest bowiem w stanie po tak długim okresie trwania takiego stosunku zobowiązaniowego domagać się przed sądem odmiennego ukształtowania stosunku, który łączy go z klientem, z powołaniem się chociażby na utratę siły nabywczej waluty polskiej. Wynika to wprost z przepisu art. 358 1 § 4 k.c. , zgodnie z którym z żądaniem zmiany wysokości lub sposobu spełnienia świadczenia pieniężnego nie może wystąpić strona prowadząca przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa. Wartym podkreślenia jest fakt, iż w analogicznej sytuacji klient banku znajduje się w dużo korzystniejszym położeniu, bowiem może, z powołaniem się na tzw. klauzulę rebus sic stantibus ( art. 357 1 k.c. ), domagać się odmiennego ukształtowania stosunku zobowiązaniowego. W związku z powyższym, jeżeli bank kalkuluje swoje ryzyko kontraktowe i udziela kredytu w złotych polskich, to tym samym udziela go na warunkach odmiennych, z realnym oprocentowaniem znacznie wyższym niż w przypadku, w którym udziela kredytu walutowego lub kredytu złotówkowego indeksowanego do waluty obcej. Czyni tak dlatego, że część tego ryzyka związanego z utratą wartości nabywczej złotych polskich pozbawia się i niejako obiektywizuje odnosząc to do waluty, która uzyskuje mniejsze wahania na rynku i tym samym jest walutą „pewniejszą”. Jedną z takich walut jest z pewnością frank szwajcarski. Udzielając kredytu w tej właśnie walucie i tym samym pozbawiając się części tego ryzyka, bank może zaproponować warunki odmienne niż przy kredytach złotówkowych, z niższym realnym oprocentowaniem i niższą marżą. Powstałe w ten sposób ryzyko walutowe nie ma charakteru jedynie jednostronnego, skutkującego wyłącznie ryzykiem straty po stronie kredytobiorcy. Nie do końca bowiem można wykluczyć scenariusz, zgodnie z którym na skutek różnych nieprzewidzianych działań wartość franka szwajcarskiego w stosunku do złotego mogłaby nawet radykalnie spaść. Deprecjacja franka szwajcarskiego mogłaby bowiem nastąpić na skutek zdarzeń, które nastąpiły na terenie Szwajcarii (bądź też na terenach bezpośrednio przyległych), bądź na skutek działań, które nastąpiły w Polsce i skutkowały np. wzrostem wartości złotego w stosunku do całego koszyka walutowego (tzw. aprecjacja złotego). Z kolei odnosząc się do kwestii nieograniczonego ryzyka kursowego jako przesłanki ustalenia nieważności umowy z uwagi na naruszenie art. 353 1 k.c. , należy wskazać, że kredytobiorca został poinformowany o tym ryzyku w sposób zrozumiały. W dniu złożenia wniosku kredytowego pozwany złożył również stosowne oświadczenie, że jest świadomy dodatkowego ryzyka jakie ponosi w związku z zaciągnięciem kredytu w walucie obcej. Procedura informowania o ryzyku kursowym odbywała się zgodnie z rekomendacją S i była dostateczna. Sąd nie ma podstaw by przypisać bankowi działanie w złej wierze, podobnie jak nie ma podstaw do przyjęcia, że kierowane do kredytobiorców informacje w zakresie ryzyka walutowego były dla nich niejasne i niezrozumiałe, nie tylko pod względem gramatycznym, ale i ekonomicznym. Ponadto, zdaniem Sądu umowa łącząca strony nie może być uznana za sprzeczną z zasadami współżycia społecznego, chociażby z tego względu, że sprzeczność taka musiałaby występować już w dacie zawarcia umowy, podczas gdy wtedy umowa była korzystna dla kredytobiorcy, ponieważ wysokość rat kredytu była znacząco niższa od rat dla analogicznego kredytu bez waloryzacji do CHF. Wobec braku ustawowych przeszkód za dopuszczalne należało uznać, w ocenie Sądu, konstruowanie umów kredytowych przez powodowy bank w oparciu o rozwiązania mające w swojej treści klauzulę indeksacyjną. 3. 
        abuzywność postanowień umowy W trakcie trwania niniejszego postępowania strony odmiennie pojmowały kwestie związane z wpływem postępowania w zakresie kontroli abstrakcyjnej wzorców postanowień umownych (stosowanych przez ten sam lub inne podmioty) oraz wpływu tego postępowania na ocenę w ramach tzw. kontroli incydentalnej. Kontrola incydentalna polega na badaniu treści postanowień konkretnej umowy i w sytuacji, gdy przy jej zawieraniu posłużono się wzorcem umowy, kontrola ta pośrednio obejmuje także postanowienia tego wzorca umowy. Jest to kontrola dokonywana w każdym postępowaniu sądowym, w którym strona powołuje się na fakt inkorporowania do treści umowy niedozwolonych postanowień umownych w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.c. , bądź sama wytaczając powództwo bądź w formie zarzutu podniesionego w sprawie, w której jest pozwanym. Natomiast kontrola abstrakcyjna polega na badaniu treści postanowień wzorca umowy w oderwaniu o konkretnego stosunku umownego i jest dokonywana niezależnie od tego, czy między stronami doszło do zawarcia umowy z wykorzystaniem tego wzorca umowy. Jest to kontrola dokonywana przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w postępowaniu odrębnym w sprawach o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 31 stycznia 2013 r., sygn. akt VI ACa 830/12, LEX nr 1299025). W ocenie składu orzekającego pozwani nie wykazali, iż postanowienia umowy o kredyt kształtują prawa i obowiązki pozwanego M. P. jako konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. W zasadzie co do tego zarzutu, osią czynionego przez pozwanych wywodu jest inkryminowana powodowi dowolność ustalania wysokości rat kredytu co prowadzi do naruszenia zasady równorzędności stron i jako takie należy traktować jako działanie sprzeczne z dobrymi obyczajami. Zarzut ten dotyczy w istocie rzeczy dowolności ustalania kursu według którego następuje przeliczenie wymagalnej raty kredytowej wyrażonej w CHF na złote polskie, nie zaś wysokości samej raty, skoro ta została określona w harmonogramie spłat. Jednak ten zarzut nie został wykazany. Fakt, iż kurs według którego następowało przeliczenie należnej raty kredytowej do spłaty, w sposób wynikający z umowy (opisany wyżej w ustaleniach faktycznych) wytyczany był przez pracowników powoda nie oznacza jeszcze, iż był on dowolny. Przeciwnie – kurs ten ustalany był na potrzeby rozliczeń banku ze swoimi klientami w oparciu o wskazania rynkowe wynikające z notowań rynkowych międzybankowych. Poza gołosłownym zarzutem pozwani nie przejawili stosownej aktywności w celu wykazania ww. zarzutu. Tymczasem zmierzając do wykazania postawionej przez siebie tezy o dowolności ustalania (kształtowania) przez powoda kursu CHF – winni oni wskazać – przez dokładne przytoczenie kursów stosowanych przez powoda i porównanie ich z kursami notowanymi na rynku – iż istotnie kursy powoda, jak i ich wahania nie korespondują ze wskazaniami rynku, tj. odbiegają od nich tak dalece, iż można je traktować jako kursy ustalane w sposób dowolny. Podkreślenia wymaga, iż nawet przyjęcie (do czego nie ma w niniejszej sprawie podstaw) bezskuteczności postanowienia umowy, zgodnie z którym każdorazowe przeliczanie franków szwajcarskich na złote polskie następowało w oparciu o taryfę obowiązującą w powodowym banku nie prowadziłoby do wniosków formułowanych przez pozwanych. W ocenie Sądu, kwestie związane z wykonaniem zobowiązania przez dłużnika winno się w tego typu sytuacjach rozstrzygać w oparciu o przepis art. 354 k.c. , zgodnie z którym dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje – także w sposób odpowiadający tym zwyczajom. W taki sam sposób powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania wierzyciel. Przy czym należy podkreślić, iż przytoczony przepis nie może być traktowany jako przepis dyspozytywny sensu stricto (lecz jako klauzula interpretacyjna). Realnie kwalifikacja tego przepisu (czy to jako przepisu dyspozytywnego, czy też statuującego dyrektywę interpretacyjną) nie ma praktycznego znaczenia dla uznania dopuszczalności jego stosowania w tego typu sprawach jak ta, która jest przedmiotem niniejszego rozpoznania skoro Trybunał Sprawiedliwości UE w uzasadnieniu do wyroku z dnia 30 kwietnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt C-26/13 zawarł tezę: „ Zastąpienie nieuczciwego warunku przepisem prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym jest bowiem zgodne z celem art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13, ponieważ zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepis ten zmierza do zastąpienia ustanowionej w umowie równowagi formalnej między prawami i obowiązkami stron równowagą rzeczywistą, pozwalającą na przywrócenie równości tych stron bez konieczności unieważnienia wszystkich umów zawierających nieuczciwe warunki ” (teza 82 wyroku). Powyższy pogląd Trybunału przełożył się wprost na rozstrzygnięcie tegoż organu, którego zasadniczą treścią jest przyjęcie dopuszczalności stosowania przepisów o charakterze dyspozytywnym dla dokonywania kwalifikacji stanów faktycznych, których istota sprowadza się do kwestii będących przedmiotem analizy w sprawie niniejszej (pkt 3 sentencji przywołanego orzeczenia). Dodatkowo, nie sposób też pominąć wniosków płynących z wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 29 kwietnia 2021 r. w sprawie C-19/20, który w motywach rozstrzygnięcia po raz kolejny i to kilkukrotnie podkreślał, że celem zamierzonym przez dyrektywę 93/13 jest ochrona konsumenta i przywrócenie równowagi pomiędzy stronami poprzez wyłączenie zastosowania warunków uznanych za nieuczciwe, przy jednoczesnym zachowaniu, co do zasady, ważności pozostałych warunków danej umowy jako całości. Celem dyrektywy nie jest bowiem wyeliminowanie z obrotu wszystkich zawierających nieuczciwe warunki umów (vide: wyrok z 15 marca 2012 r., P. i P. , C 453/10, EU:C:2012:144, pkt 31). Jeśli zaś chodzi o kryteria umożliwiające dokonanie oceny tego, czy umowa może rzeczywiście nadal obowiązywać po wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków, należy podnieść, że zarówno brzmienie art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13, jak i wymogi pewności prawa przy prowadzeniu działalności gospodarczej przemawiają za przyjęciem przy wykładni tego przepisu podejścia obiektywnego, w ramach którego sytuacja jednej ze stron umowy – w niniejszym przypadku konsumenta – nie może zostać uznana za decydujące kryterium rozstrzygające o dalszym losie umowy (vide: wyrok z 15 marca 2012 r., P. i P. , C 453/10, EU:C:2012:144, pkt 32). Podkreślono również, że unieważnienie umowy w postępowaniu głównym nie może zależeć od wyraźnego żądania konsumentów, lecz wynika z obiektywnego zastosowania przez sąd krajowy kryteriów ustanowionych na mocy prawa krajowego. Umowa kredytu bankowego jest umową nazwaną ( art. 69 prawa bankowego ). W art. 69 ust. 2 prawa bankowego wskazano, jakie niezbędne (obligatoryjne) postanowienia powinny być zawsze ujawnione w tej umowie bankowej. Nie wszystkie z tych elementów stanowią oczywiście essentialia negotii umowy kredytowej. Elementów konstrukcyjnych tej umowy poszukiwać należy w treści art. 69 ust. 1 prawa bankowego , zgodnie z którym „bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych”, a „kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej (…) i zwrotu wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty”. Oznacza to – używając syntetycznej formuły – że bank zobowiązuje się do wydania określonej sumy pieniężnej, a kredytobiorca – do zwrotu wykorzystanej sumy kredytu wraz z odsetkami kapitałowymi oraz do pokrycia wynagrodzenia za korzystanie z kredytu. Zdaniem Sądu, gdyby uznać za bezskuteczne postanowienie umowy dotyczące sposobu ustalania konkretnego kursu waluty – pozwani i tak winni świadczyć dokładnie to, co odpowiada równowartości poszczególnych rat wynikających z wysokości udzielonego im kredytu, z rozłożeniem na konkretny okres, tj. równowartości wyrażonej we frankach szwajcarskich przeliczonej na złote polskie według miernika rynkowego. Wartość rynkowa o której mowa powyżej nie jest z pewnością wyznaczana przez średni kurs Narodowego Banku Polskiego . Przepis, który umożliwia odniesienie się do kursu średniego Narodowego Banku Polskiego ( art. 358 § 2 k.c. ) jest przepisem wprowadzonym już na długo po tym, jak strony zawarły przedmiotową umowę kredytu hipotecznego. Po drugie, ww. przepis nie stanowi o kursie rynkowym. Średni kurs Narodowego Banku Polskiego stanowił do 2018 r. jedynie uśredniony kurs pomiędzy kursem kupna, a kursem sprzedaży danej waluty w konkretnym czasokresie i był to kurs, który wyznaczały dane uzyskane z poszczególnych banków na podstawie informacji zgromadzonych każdorazowo przez Narodowy Bank Polski. Aktualnie kurs ten jest wyznaczany przez NBP za pomocą tych samych narzędzi (w oparciu o notowania rynku międzybankowego ujawniane za pomocą internetowych serwisów bankowych: R. , B. ), którymi posługują się banki komercyjne, w tym bank pozwany w sprawie. Kurs średni NBP nie jest zatem ani kursem rynkowym sprzedaży ani kursem rynkowym kupna danej waluty, jest to taki kurs, podług którego ani powód, ani pozwani nie są w stanie w danym dniu dokonać zakupu ani sprzedaży określonej ilości danej waluty. Należy zaakcentować, iż to nie wysokość kursu efektywnie ustalonego przez bank na poziomie kształtującym sytuację pozwanych w sposób ewidentnie niekorzystny w porównaniu z innymi uczestnikami obrotu prawnego była tym przyczynkiem, dla których kolejne instancje sądów stwierdzały abuzywność postanowień umownych w zakresie sposobu przeliczania umów kredytowych. Czynnikiem decydującym był natomiast fakt, iż mechanizm, który określał sposób w jaki każdorazowo bank dokonywał stosownego przeliczenia, był dla konsumenta niedostępny, tym samym nie miał on sposobności się z nim zapoznać. Wskazać należy, że dostęp do tabel kursowych banków jest jawny, a publikowany kurs jest pochodną stale zmieniających się warunków rynkowych. Dokonując oceny procesu zawarcia umowy przez strony, nie można pominąć faktu, że strona pozwana nie miała zastrzeżeń do samej tabeli kursowej ani w dniu zawarcia umowy, ani przez wiele lat po jej zawarciu. Pamiętać również należy, że na taki mechanizm ustalenia wysokości zobowiązania pozwani wyrazili zgodę. Natomiast w nawiązaniu do stosowania przez bank spreadów, należy wskazać, że to działanie nie narusza istoty umowy. Stosowanie przez bank dwóch różnych kursów: kursu kupna przy wypłacie kredytu i kursu sprzedaży przy spłacie rat wynikało z postanowień umowy sformułowanych w sposób jednoznaczny. Występowanie dwóch kursów na rynku stanowi powszechną praktykę rynkową i nie ma żadnego znaczenia dla dopuszczalności stosowania dwóch różnych kursów w rozliczeniach ze stroną powodową. Powód chcąc udzielić kredytobiorcom kredytu w CHF musiał nabyć walutę CHF, by mieć pokrycie tego zobowiązania. Stąd kurs kupna. Z kolei kredytobiorcy chcąc nabyć CHF by spłacić ratę musieli ją zakupić. Stąd kurs sprzedaży. Reasumując czynione wyżej rozważania wskazać należy, iż pozwani nie wykazali, jakoby interes M. P. jako konsumenta został w jakikolwiek sposób naruszony, nie mówiąc, iż stopień tego naruszenia osiągnął kwalifikowaną postać: „ rażącego naruszenia jego interesów ” ( art. 385 1 § 1 k.c. ) W chwili zawierania umowy pozwany wiedział, że kredyt jest indeksowany do waluty obcej. Znał też treść postanowień dotyczących ryzyka walutowego i odnosił wymierne korzyści w chwili zawarcia umowy kredytowej. Także w przypadku postanowień dotyczących ubezpieczeń (NWW, ub. pomostowe) nie sposób doszukać się zasadności twierdzeń strony pozwanej. Wskazać należy, iż pozwani wskazywali na abuzywności samych klauzul dot. ubezpieczeń. Tymczasem oceny tej należy zgodnie z przepisem art. 385 2 k.c. dokonywać na podstawie konkretnych ujawnionych w sprawie okoliczności zawarcia umowy z uwzględnieniem wszystkich postanowień umowy (treść umowy). W ocenie Sądu, postanowienie o ubezpieczeniu niskiego wkładu własnego stanowiło uprawniony i w chwili zawierania umowy pożądany przez pozwanego równoważnik zwiększonego ryzyka banku. Gdyby bowiem pozwany nie zgodziłby się na ubezpieczenie niskiego wkładu własnego, to w ogóle nie otrzymałby oczekiwanego kredytu, a zatem o żadnym nawet o najmniejszym stopniu natężenia naruszenia jego interesów nie można mówić w kontekście okoliczności niniejszej sprawy. Z kolei istotą ubezpieczenia pomostowego jest zabezpieczenie interesu banku w okresie, gdy nie chroni go podstawowy środek zabezpieczenia, jakim jest hipoteka. Kluczowym ryzykiem banku jest brak uzyskania prawomocnego wpisu i ryzyko to istnieje do momentu dostarczenia odpisu z księgi ze wzmianką o prawomocności wpisu. W ocenie Sądu nie ma zasadniczych przesłanek do kwestionowania zgodności z prawem jakichkolwiek postanowień dotyczących ubezpieczeń. Z tych wszystkich względów, przyjmując, że powód nie wykazał ziszczenia się przesłanek wypowiedzenia, a w konsekwencji wymagalności roszczenia, powództwo podlegało oddaleniu w całości o czym Sąd orzekł w punkcie I sentencji wyroku. Zgodnie z art. 108 § 1 k.c. sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji. Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach procesu w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 98 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). W niniejszej sprawie Sąd, w myśl przepisu art. 108 § 1 zd. 2 k.p.c. , rozstrzygnął jedynie o zasadach ponoszenia kosztów procesu ustalając, że powodowy Bank jako przegrywający jest zobowiązany do zwrotu pozwanym całości kosztów procesu i pozostawił ich rozliczenie Referendarzowi Sądowemu, o czym orzekł w punkcie II sentencji wyroku. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak na wstępie. Sędzia Andrzej Kuryłek