I C 1276/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy ustalił, że wnuczka zmarłych najemców jest najemcą lokalu mieszkalnego, oddalając jednocześnie powództwo jej męża o ustalenie tego samego prawa.
Powodowie A. K. (1) i A. K. (2) domagali się ustalenia prawa najmu lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy ustalił, że powódka A. K. (1), będąca wnuczką zmarłych najemców, wstąpiła w stosunek najmu na podstawie przepisów obowiązujących w dacie śmierci dziadka. Powództwo jej męża, A. K. (2), zostało oddalone, ponieważ jego prawo do zamieszkiwania wynikało jedynie z faktu małżeństwa i nie dawało mu statusu współnajemcy.
Powodowie A. K. (1) i A. K. (2) wnieśli pozew o ustalenie prawa najmu lokalu mieszkalnego położonego we Wrocławiu przy ul. (...). W uzasadnieniu wskazali, że poprzednie powództwo pozwanego G. W. o eksmisję zostało oddalone wyrokiem Sądu Rejonowego z 20 września 2011 r. (sygn. I C (...)), a mimo to pozwany odmawia zawarcia umowy najmu. Sąd ustalił, że pierwotnymi najemcami lokalu byli S. S. (1) i W. S. (1). Po śmierci S. S. (1) w 1996 r., powódka A. K. (1), będąca jego wnuczką i mieszkająca w lokalu od 1982 r., wstąpiła w stosunek najmu na podstawie art. 8 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, który przewidywał wstąpienie zstępnych w stosunek najmu. Sąd podkreślił, że ówczesne przepisy nie wykluczały wstąpienia w stosunek najmu, gdy żył drugi współnajemca. Powód A. K. (2) zamieszkał w lokalu po ślubie z A. K. (1) w 2011 r., jednakże nie nabył statusu współnajemcy, a jedynie uprawnionego domownika. W związku z tym Sąd orzekł, że powódka A. K. (1) jest najemcą lokalu, oddalając jednocześnie powództwo A. K. (2) w pozostałej części. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 98 kpc.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, wnuczka wstępuje w stosunek najmu na podstawie przepisów obowiązujących w dacie śmierci najemcy.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 8 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, który przewidywał wstąpienie zstępnych w stosunek najmu po zmarłym najemcy, nawet jeśli żył drugi współnajemca. Podkreślono brak przepisu wykluczającego takie wstąpienie, analogicznego do późniejszych regulacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
A. K. (1)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| A. K. (2) | osoba_fizyczna | powód |
| G. W. | inne | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych art. 8
W stosunek najmu po zmarłym najemcy wstępowali m.in. wszyscy zamieszkali z nim zstępni, także jeśli żył drugi najemca – małżonek zmarłego.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
Pomocnicze
k.c. art. 222 § 1
Kodeks cywilny
Powództwo o wydanie nieruchomości może być oddalone, jeżeli osobie władającej rzeczą przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.
k.c. art. 659 § 1
Kodeks cywilny
Określa umowę najmu.
k.c. art. 691 § 5
Kodeks cywilny
Obecnie obowiązujący przepis, który wyklucza wstąpienie w stosunek najmu w sytuacji, gdy umiera jeden ze współnajemców lokalu.
k.c. art. 680 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy nabycia prawa najmu przez małżonka najemcy w trakcie trwania małżeństwa.
k.r.i.o. art. 23
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek wzajemnej pomocy małżonków.
k.c. art. 688 § 1
Kodeks cywilny
Uprawnienia i obowiązki domownika najemcy.
k.c. art. 688 § 2
Kodeks cywilny
Uprawnienia i obowiązki domownika najemcy.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 113
Dotyczy opłat sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódka A. K. (1) wstąpiła w stosunek najmu po zmarłym dziadku na podstawie przepisów ustawy z 1994 r.
Odrzucone argumenty
Powód A. K. (2) nie nabył prawa najmu, a jedynie status domownika. Pozwany argumentował, że powodowie nie wstąpili w stosunek najmu po zmarłym najemcy i nie ma podstaw do zawarcia umowy.
Godne uwagi sformułowania
powódka A. K. (1) wstąpiła w stosunek najmu po zmarły dziadku już w 1996 r. Jego prawo do zamieszkiwania w lokalu wynika jedynie z faktu obowiązku wzajemnej pomocy małżonków (por. art. 23 krio ) i trwa tak długo, jak będzie razem z żoną tworzył rodzinę. Nie rodzi to statusu współnajemcy, leczy uprawnionego domownika najemcy
Skład orzekający
Paweł Kwiatkowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wstąpieniu w stosunek najmu po zmarłym najemcy, zwłaszcza w kontekście starszych ustaw i sytuacji, gdy żyje drugi współnajemca. Rozróżnienie między najemcą a domownikiem."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie śmierci najemcy (ustawa z 1994 r.). Interpretacja przepisów o domowniku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest śledzenie zmian w przepisach i jak dawne regulacje mogą wpływać na obecne prawa. Pokazuje też praktyczne aspekty prawa rodzinnego w kontekście prawa rzeczowego.
“Czy wnuczka może odziedziczyć mieszkanie po dziadkach? Sąd wyjaśnia zawiłości prawa najmu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt I C 1276/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ W. , dnia 27-03-2014 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący:SSR Paweł Kwiatkowski Protokolant:Katarzyna Mulak po rozpoznaniu w dniu 13-03-2014 r. we Wrocławiu sprawy z powództwa A. K. (1) , A. K. (2) przeciwko G. W. o ustalenie I. ustala, że powódka A. K. (1) jest najemcą lokalu mieszkalnego położonego we W. przy ul. (...) ; II. oddala powództwo w pozostałej części; III. zasądza od powoda A. K. (2) na rzecz strony pozwanej G. W. kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; IV. nie obciąża stron obowiązkiem uiszczenia brakującej opłaty sądowej od pozwu. I C 1276/13 UZASADNIENIE Pozwem wniesionym w dniu 19 września 2013 r. powodowie A. K. (1) i A. K. (2) domagali się „przyznania” od strony pozwanej G. W. umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego we W. , przy ul. (...) . W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powództwo G. W. o eksmisję powodów z w/w lokalu zostało oddalone wyrokiem Sądu Rejonowego (...) z 20 września 2011 r. (sygn. I C (...) ). Pomimo tego strona pozwana odmówiła zawarcia z powodami zawarcia umowy najmu. Powodowie nie zalegają z opłatami za lokal, a pomimo tego strona pozwana szuka pretekstu do opróżnienia tegoż lokalu. Strona pozwana G. W. wniosła o oddalenie powództwa, zarzucając, że powodowie nie wstąpili w stosunek najmu po zmarłym najemcy, nie ma także podstaw do zawarcia z powodami umowy najmu na podstawie przepisów prawa miejscowego. Wyrok oddalający powództwo o eksmisję również nie jest podstawą do roszczenia o zawarcie takiej umowy. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Najemcą lokalu mieszkalnego położonego we W. , przy ul. (...) byli na podstawie umowy z 15 marca 1995 r. S. S. (1) i W. S. (1) . S. S. (1) zmarł w dniu 17 listopada 1996 r., W. S. (1) zmarła w dniu 12 stycznia 2007 r. A. K. (1) (poprzednio B. ) była wnuczką najemców i mieszkała w w/w lokalu oraz była tam zameldowana nieprzerwanie od 1982 r. (dowód: umowa z 15.03.1995 r. – k. 7-14 akt SR dla (...) w załączeniu do akt głównych , odpisy aktów zgonu S. S. i W. S. – k. 15-16 tamże, przesłuchanie A. K. – k. 71-72 tamże, przesłuchanie powodów – rozprawa w dniu 13 marca 2014 r.) A. K. (2) zamieszkał w w/w lokalu w styczniu 2011 r. po poślubieniu A. K. (1) . (dowód: przesłuchanie powodów – rozprawa w dniu 13 marca 2014 r.) Powództwo G. W. o eksmisje powodów z w/w lokalu zostało oddalone prawomocnym wyrokiem SR dla (...) z 20 września 2011 r. (sygn. I C (...) ) (bezsporne) Mając powyższe na uwadze, Sąd zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało częściowo na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie powodowie działający bez zawodowego pełnomocnika nieprecyzyjnie wskazywali swoje żądanie. Nie mniej z ich stanowiska procesowego wynikało, że domagają się oni ustalenia, że przysługuje im prawo najmu zajmowanego lokalu, którego strona pozwana nie chciała potwierdzić. Istotnym w sprawie było w pierwszej kolejności, że powództwo G. W. o eksmisję powodów z w/w lokalu zostało oddalone. Wyrok w tej sprawie nie został pisemnie uzasadniony, konieczna była jednak rekonstrukcja motywów wskazanego orzeczenia. Powództwo o wydanie nieruchomości może być bowiem oddalone, jeżeli osobie władającej rzeczą przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą (por. art. 222 § 1 kc ). Takie uprawnienie może wynikać m.in. z prawa najmu (por. art. 659 § 1 kc ). Z dowodów przedłożonych przez G. W. w sprawie eksmisyjnej wynikało, że w dacie śmierci współnajemcy lokalu – S. S. (1) (zm. 1996) razem z nim mieszkała m.in. powódka w niniejszej sprawie, a wnuczka zmarłego – A. K. (1) . Zgodnie z obowiązującym w dacie śmierci najemcy przepisem art. 8 ustawy z 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych w stosunek najmu po zmarłym najemcy wstępowali m.in. wszyscy zamieszkali z nim zstępni (a więc także wnuki). Co istotne wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym najemcy następowało także, jeżeli żył ciągle drugi najemca – małżonek zmarłego. Pogląd ten był nie kwestionowany także w orzecznictwie sądowym (por. wyrok SN z 18 października 2001 r., IV CKN 499/00, LEX 1214942 i cytowane tam orzecznictwo) i Sąd w niniejszej sprawie zdanie to podziela. Dawna ustawa nie zawierała bowiem przepisu analogicznego do obecnie obowiązującego art. 691 § 5 kc , w którym wprost wykluczono wstąpienie w stosunek najmu w sytuacji, gdy umiera jeden ze współnajemców lokalu. Wobec powyższego stwierdzić należało, że A. K. (1) wstąpiła w stosunek najmu po zmarły dziadku już w 1996 r. Wobec tego ma ona niewątpliwie interes prawny w rozumieniu art. 189 kpc w ustaleniu swojego prawa, zwłaszcza że strona pozwana prawu temu zaprzeczała (w tym także w kontekście wstąpienia w stosunek najmu po zmarłym najemcy – por. odpowiedź na pozew w niniejszej sprawie). Mając to na uwadze, orzeczono, jak w pkt I wyroku. Powód A. K. (2) nie nabył natomiast w żaden sposób prawa najmu w/w lokalu. W szczególności z art. 680 1 § 1 kc wynikało wprost, że prawo takie nabyłby jedynie wtedy, gdyby nawiązanie stosunku najmu przez jego żonę nastąpiło dopiero w trakcie trwania małżeństwa. Jego prawo do zamieszkiwania w lokalu wynika jedynie z faktu obowiązku wzajemnej pomocy małżonków (por. art. 23 krio ) i trwa tak długo, jak będzie razem z żoną tworzył rodzinę. Nie rodzi to statusu współnajemcy, leczy uprawnionego domownika najemcy (z obowiązkami i uprawnieniami wynikającymi m.in. z art. 688 1 i 688 2 kc ). Wobec tego powództwo tego powoda oddalono, jak w pkt II wyroku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 kpc , zasądzając na rzecz pozwanego kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. O brakującej opłacie od pozwu orzeczono na podstawie art. 102 kpc w zw. z art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI