I C 1270/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił powództwo o zachowek, uznając, że darowizna dokonana ponad 10 lat przed otwarciem spadku nie może być doliczona do spadku w celu obliczenia zachowku.
Powódka domagała się zasądzenia od pozwanej kwoty 167 000 zł tytułem zachowku po swojej matce, argumentując, że pozwana otrzymała od spadkodawczyni w drodze darowizny lokal mieszkalny. Sąd oddalił powództwo, ponieważ darowizna została dokonana ponad 10 lat przed otwarciem spadku, co zgodnie z art. 994 § 1 k.c. wyklucza jej doliczenie do spadku przy obliczaniu zachowku od osoby niebędącej spadkobiercą ani uprawnionym do zachowku.
Powódka D. B. wniosła pozew o zasądzenie od pozwanej A. C. kwoty 167 000 zł tytułem zachowku po zmarłej J. G. Roszczenie opierało się na fakcie, że pozwana otrzymała od spadkodawczyni w drodze darowizny lokal mieszkalny. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc m.in. upływ terminu od darowizny. Sąd Okręgowy ustalił, że umową darowizny z 26 stycznia 1999 r. J. G. darowała wnuczce A. C. lokal mieszkalny. Spadek po J. G. na podstawie ustawy nabyły jej córki, I. S. i D. B. (powódka), po połowie. Sąd, powołując się na art. 991 § 1 k.c. (uprawnienie do zachowku) i art. 1000 § 1 k.c. (roszczenie przeciwko obdarowanemu), wskazał na kluczowe znaczenie art. 994 § 1 k.c. Zgodnie z tym przepisem, przy obliczaniu zachowku nie dolicza się darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku. Ponieważ pozwana A. C. nie była spadkobiercą ani uprawnionym do zachowku, a darowizna została dokonana ponad 14 lat przed otwarciem spadku, nie mogła ona zostać doliczona do spadku. W konsekwencji, powództwo o zachowek przeciwko pozwanej podlegało oddaleniu. Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów procesu, obejmujących koszty zastępstwa procesowego i opłatę skarbową.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, darowizna dokonana przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku, nie może być doliczona do spadku w celu obliczenia zachowku.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na treści art. 994 § 1 k.c., który jednoznacznie wyłącza możliwość doliczenia do spadku darowizn dokonanych przed upływem dziesięcioletniego terminu od otwarcia spadku, jeśli obdarowany nie jest spadkobiercą ani uprawnionym do zachowku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
A. C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. B. | osoba_fizyczna | powódka |
| A. C. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 991 § § 1
Kodeks cywilny
Określa krąg uprawnionych do zachowku.
k.c. art. 1000 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje możliwość dochodzenia zachowku od obdarowanego, jeśli nie można go uzyskać od spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego.
k.c. art. 994 § § 1
Kodeks cywilny
Stanowi, że przy obliczaniu zachowku nie dolicza się darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach procesu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. § 6 pkt 6
Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Darowizna dokonana ponad 10 lat przed otwarciem spadku na rzecz osoby niebędącej spadkobiercą ani uprawnionym do zachowku nie podlega doliczeniu do spadku w celu obliczenia zachowku (art. 994 § 1 k.c.).
Odrzucone argumenty
Roszczenie o zachowek od obdarowanego, mimo upływu 10 lat od darowizny.
Godne uwagi sformułowania
Tymczasem przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku ( art. 994 § 1 k.c. ).
Skład orzekający
Jacek Bajak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 994 § 1 k.c. w kontekście zachowku i darowizn dokonanych przed upływem 10 lat od otwarcia spadku na rzecz osób niebędących spadkobiercami."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy obdarowany nie jest spadkobiercą ani uprawnionym do zachowku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia z prawa spadkowego, jakim jest obliczanie zachowku i wpływ darowizn dokonanych przed laty. Jest to częsty problem praktyczny dla prawników i spadkobierców.
“Darowizna sprzed lat. Czy nadal można żądać zachowku?”
Dane finansowe
WPS: 167 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 1270/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Jacek Bajak Protokolant: sekr. sądowy Monika Śpionek po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2015 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa D. B. przeciwko A. C. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od D. B. na rzecz A. C. kwotę 3 617 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE W pozwie wniesionym w dniu 27 listopada 2014 r. powódka D. B. domagała się zasądzenia od pozwanej A. C. kwoty 167 000 zł tytułem zachowku, z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Ponadto powódka wniosła o zasądzenie od pozwanej kosztów procesu według norm przepisanych. Wysokość zachowku została wyliczona w oparciu o wartość lokalu darowanego pozwanej przez spadkodawczynię. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki kosztów procesu, podnosząc, że lokal nie wchodził w skład spadku, a od daty darowizny upłynęło 10 lat /odpowiedź na pozew – k. 30-31/. W dalszym toku strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Umową darowizny z 26 stycznia 1999 r. J. G. darowała wnuczce A. C. lokal mieszkalny nr (...) położony w W. przy Alei (...) /k. 8-9/. Prawomocnym postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2014 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia stwierdził, że spadek po J. G. , zmarłej 6 września 2013 r., na podstawie ustawy nabyły córki I. S. i D. B. po połowie /k. 11/. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów przedłożonych do akt sprawy, których treść i autentyczność nie była kwestionowana przez żadną ze stron, jak również nie budziła wątpliwości Sądu z urzędu. Sąd zważył, co następuje: Bezsporne w niniejszej sprawie jest to, że powódka D. B. jest uprawniona do zachowku po J. G. w oparciu o art. 991 § 1 k.c. jako córka spadkodawczyni. Powódka powołała się na treść art. 1000 § 1 k.p.c. , stanowiącego, że jeżeli uprawniony nie może otrzymać należnego mu zachowku od spadkobiercy lub osoby, na której rzecz został uczyniony zapis windykacyjny, może on żądać od osoby, która otrzymała od spadkodawcy darowiznę doliczoną do spadku, sumy pieniężnej potrzebnej do uzupełnienia zachowku. Jednakże obdarowany jest obowiązany do zapłaty powyższej sumy tylko w granicach wzbogacenia będącego skutkiem darowizny. Należy zwrócić uwagę na użyty w ww. przepisie zwrot „doliczoną do spadku”. Tymczasem przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku ( art. 994 § 1 k.c. ). Pozwana A. C. nie była spadkobiercą J. G. , ani nie była uprawniona do zachowku po niej. Spadkobierczyniami były powódka i I. S. po połowie. Wobec tego darowizna w postaci lokalu nr (...) , poczyniona ponad 14 lat przed dniem otwarcia spadku, nie może zostać doliczona do spadku. Nie ma podstaw, aby termin 10-letni, o którym mowa w ww. przepisie liczyć od dnia dowiedzenia się uprawnionego do zachowku o fakcie dokonania darowizny. Z uwagi na powyższe powództwo przeciwko A. C. podlegało oddaleniu w całości. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania Sąd oparł na treści art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Powódka przegrała proces w 100 %, powinna zatem zwrócić pozwanej poniesione przez nią koszty postępowania, na które złożyły się koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3 600 zł ( § 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI