I C 126/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) S.A. wniósł pozew o zapłatę kwoty 5.928,17 zł od pozwanego Ł. K., wynikającej z umowy pożyczki zawartej z poprzednikiem prawnym powoda. Pozwany przyznał zawarcie umowy i dokonanie częściowych wpłat. Sąd Rejonowy w Człuchowie, działając z urzędu, przeprowadził kontrolę postanowień umowy pod kątem ich abuzywności. Ustalono, że opłata przygotowawcza (570,60 zł) i prowizja za udzielenie pożyczki (1.711,80 zł) stanowiły ponad 57% kwoty faktycznie udostępnionej pozwanemu (4.000,00 zł). Sąd uznał te postanowienia za niedozwolone klauzule umowne, sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszające interesy konsumenta, zgodnie z art. 385¹ k.c. oraz dyrektywą 93/13/EWG. Dodatkowo, sąd stwierdził, że wysokość tych kosztów przekroczyła limit pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego określony w art. 8d ustawy o kredycie konsumenckim. W konsekwencji, sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda jedynie kwotę 3.872,57 zł, oddalając powództwo w pozostałym zakresie, a także zasądził zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie obowiązku sądu do badania z urzędu klauzul abuzywnych w umowach konsumenckich, ocena kosztów pożyczek konsumenckich, stosowanie dyrektywy 93/13/EWG.
Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawartych przez internet z wykorzystaniem standardowych formularzy, gdzie konsument nie miał wpływu na treść warunków.
Zagadnienia prawne (3)
Czy opłata przygotowawcza i prowizja za udzielenie pożyczki w umowie konsumenckiej zawartej przez internet, gdzie konsument nie miał wpływu na treść warunków, stanowią niedozwolone postanowienia umowne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opłata przygotowawcza i prowizja za udzielenie pożyczki, które nie były indywidualnie negocjowane, stoją w sprzeczności z wymogami dobrej wiary, powodują znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta, a także rażąco naruszają jego interesy, stanowią niedozwolone postanowienia umowne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwany nie miał wpływu na treść umowy, a wysokość opłat była rażąco wygórowana w stosunku do kwoty pożyczki i nie miała uzasadnienia w kosztach poniesionych przez pożyczkodawcę. Dodatkowo, koszty te przekroczyły limity ustawowe.
Czy sąd krajowy ma obowiązek z urzędu badać abuzywność postanowień umowy konsumenckiej, nawet jeśli strony nie podniosły zarzutu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd krajowy ma obowiązek z urzędu dokonać kontroli abuzywności postanowień umowy konsumenckiej, zgodnie z prawem UE i orzecznictwem.
Uzasadnienie
Obowiązek ten wynika z potrzeby zapewnienia skutecznej ochrony praw przyznanych dyrektywą 93/13/EWG i ma na celu ochronę konsumenta jako słabszej strony stosunku prawnego.
Czy sąd powinien badać wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego w kontekście przepisów ustawy o kredycie konsumenckim?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powinien badać wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego w kontekście przepisów ustawy, w tym limitów określonych w art. 8d.
Uzasadnienie
Wysokość naliczonych pozaodsetkowych kosztów kredytu (prowizja i opłata przygotowawcza) przekroczyła dopuszczalny limit wynikający z przepisów ustawy, co stanowiło dodatkową podstawę do ich zakwestionowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. w W. | spółka | powód |
| Ł. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 720 § § 1
Kodeks cywilny
Definicja umowy pożyczki.
k.c. art. 385¹
Kodeks cywilny
Niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).
u.k.k. art. 3 § ust. 1 i ust. 2 pkt 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Definicja umowy o kredyt konsumencki.
u.k.k. art. 8d
Ustawa o kredycie konsumenckim
Maksymalna wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego (przepis obowiązywał do 30.06.2021 r.).
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu.
k.c. art. 187 § § 1 pkt 2
Kodeks cywilny
Obowiązek przytoczenia okoliczności faktycznych przez powoda.
k.c. art. 232
Kodeks cywilny
Obowiązek wskazania dowodów przez strony.
k.c. art. 316 § § 1
Kodeks cywilny
Ocena materiału dowodowego przez sąd.
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Granice swobody umów.
k.c. art. 509
Kodeks cywilny
Przelew wierzytelności.
u.k.k. art. 5 § pkt 6
Ustawa o kredycie konsumenckim
Całkowity koszt kredytu konsumenckiego.
ustawa covidowa art. 8d
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...) 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Określenie maksymalnej wysokości pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego w okresie pandemii.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Abuzywność opłaty przygotowawczej i prowizji za udzielenie pożyczki. • Naruszenie przez pożyczkodawcę limitów pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego. • Brak indywidualnego negocjowania warunków umowy z konsumentem.
Odrzucone argumenty
Pełne uwzględnienie dochodzonej kwoty przez powoda.
Godne uwagi sformułowania
Sąd zważył co następuje: Powództwo zasługuje na częściowe uwzględnienie. • analiza postanowień stosunku prawnego (...) w zakresie dodatkowych kosztów (...) prowadzi do wniosku, że są to warunki nieuczciwe w myśl art. 3 Dyrektywy Rady 93/13/EWG oraz art. 6 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13/EWG (...) albowiem postanowienia te nie tylko nie zostały wynegocjowane indywidualnie (...) ale przede wszystkim stoją w sprzeczności z wymogami dobrej wiary oraz powodują znaczącą nierównowagę wynikającą z umowy praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta. • Niewątpliwym bowiem jest, że wynagrodzenie prowizyjne i opłata przygotowawcza stanowią łącznie ponad 57% kwoty faktycznie udostępnionej pozwanemu do dyspozycji z tytułu umowy pożyczki. • Sąd z urzędu dokonał kontroli abuzywności.
Skład orzekający
Sylwia Piasecka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku sądu do badania z urzędu klauzul abuzywnych w umowach konsumenckich, ocena kosztów pożyczek konsumenckich, stosowanie dyrektywy 93/13/EWG."
Ograniczenia: Dotyczy umów pożyczek konsumenckich zawartych przez internet z wykorzystaniem standardowych formularzy, gdzie konsument nie miał wpływu na treść warunków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak sąd z urzędu chroni konsumentów przed nadmiernymi kosztami pożyczek, nawet jeśli sami nie podniosą zarzutu abuzywności. Jest to ważny przykład stosowania prawa UE w praktyce.
“Sąd z urzędu obronił konsumenta przed 'chorymi' kosztami pożyczki - sprawdź, czy Twoja umowa jest bezpieczna!”
Dane finansowe
WPS: 5928,17 PLN
zapłata: 3872,57 PLN
zwrot kosztów procesu: 1441,05 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.