I C 1259/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowodowie M. B. i G. B. pozwali Bank (...) S.A. z siedzibą w W., domagając się zwrotu kwot 133.789,60 zł i 17.872,75 CHF, które spełnili w wykonaniu umowy kredytu hipotecznego z 2005 roku. Argumentowali, że umowa zawierała klauzule abuzywne dotyczące mechanizmu denominacji i przeliczeń kursowych, co prowadziło do jej nieważności. Sąd Okręgowy w Olsztynie, po analizie dokumentów i zeznań powodów, uznał umowę za nieważną na podstawie art. 58 § 1 k.c. w związku z art. 69 prawa bankowego. Sąd stwierdził, że klauzule przeliczeniowe, które pozwalały bankowi jednostronnie ustalać kursy walut, były niedozwolone w rozumieniu art. 385¹ k.c., ponieważ kształtowały prawa i obowiązki konsumentów w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszały ich interesy. Brak możliwości jednoznacznego określenia kursu wymiany i wysokości świadczeń po wyeliminowaniu abuzywnych klauzul uniemożliwił dalsze wykonywanie umowy. W związku z nieważnością umowy, świadczenia spełnione przez powodów zostały uznane za nienależne (art. 410 k.c.) i podlegające zwrotowi na podstawie art. 405 k.c. Sąd zastosował tzw. teorię dwóch kondykcji, zasądzając od banku na rzecz powodów zwrot wszystkich spełnionych kwot (133.789,60 zł i 17.872,75 CHF) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 23.09.2025 r. do dnia zapłaty. Koszty procesu zostały zasądzone od pozwanego na rzecz powodów w kwocie 11.834 zł.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie nieważności umów kredytów denominowanych z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych i zasądzenie zwrotu świadczeń na podstawie teorii dwóch kondykcji.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konstrukcji umowy kredytu denominowanego. Interpretacja klauzul abuzywnych może być różna w zależności od konkretnych zapisów umowy i okoliczności jej zawarcia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy klauzule przeliczeniowe w umowie kredytu denominowanego we frankach szwajcarskich, pozwalające bankowi na jednostronne ustalanie kursów walut, mają charakter niedozwolonych postanowień umownych w rozumieniu art. 385¹ k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, klauzule te mają charakter niedozwolonych postanowień umownych, ponieważ kształtują prawa i obowiązki konsumentów w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają ich interesy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzule te naruszają równowagę kontraktową, dają bankowi nieograniczoną swobodę w ustalaniu kursów, co prowadzi do nieprzewidywalności kosztów dla konsumenta i narusza dobre obyczaje.
Czy umowa kredytu denominowanego we frankach szwajcarskich, po wyeliminowaniu niedozwolonych klauzul przeliczeniowych, może nadal obowiązywać?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku umów denominowanych, wyeliminowanie mechanizmu denominacji zazwyczaj prowadzi do nieważności całej umowy, ponieważ nie jest możliwe ustalenie, jaka kwota kredytu powinna zostać wypłacona i jakie raty powinny być spłacane.
Uzasadnienie
Brak możliwości ustalenia kursu wymiany i wysokości świadczeń po wyeliminowaniu abuzywnych klauzul uniemożliwia dalsze wykonywanie umowy, co prowadzi do jej nieważności na podstawie art. 58 k.c.
Czy świadczenia spełnione przez konsumenta na podstawie nieważnej umowy kredytu denominowanego podlegają zwrotowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, świadczenia spełnione na podstawie nieważnej umowy kredytu podlegają zwrotowi jako świadczenia nienależne na podstawie art. 410 k.c. w związku z art. 405 k.c.
Uzasadnienie
Nieważność umowy oznacza, że podstawą świadczeń jest brak podstawy prawnej, co kwalifikuje je jako świadczenia nienależne podlegające zwrotowi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. B. | osoba_fizyczna | powód |
| G. B. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank (...) Spółka Akcyjna | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 385¹
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
pr. bank. art. 69 § ust. 1
Prawo bankowe
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Pomocnicze
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia stosuje się również do zwrotu świadczeń nienależnych.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania tej korzyści w naturze, a jeżeli nie jest to możliwe, do zwrotu jej wartości.
k.c. art. 65 § § 2
Kodeks cywilny
W umowach o podwójnym skutku (rozporządzającym i zobowiązującym) należy badać, jak strony rozumiały oświadczenie woli i jakie miały cele.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, choćby nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa zawiera klauzule abuzywne dotyczące mechanizmu denominacji i przeliczeń kursowych. • Niedozwolone postanowienia umowne prowadzą do nieważności umowy kredytu. • Świadczenia spełnione na podstawie nieważnej umowy są świadczeniami nienależnymi i podlegają zwrotowi. • Bank jednostronnie ustalał kursy walut, naruszając interesy konsumentów i dobre obyczaje.
Odrzucone argumenty
Umowa była ważna i zawierała postanowienia zgodne z prawem. • Klauzule denominacyjne nie były abuzywne ani nieważne. • W toku wyjaśniania umowy nie doszło do uchybień obowiązków informacyjnych. • Umowa mogła być dalej wykonywana. • Bank nie mógł arbitralnie ustalać kursów.
Godne uwagi sformułowania
klauzule abuzywne • niedozwolone postanowienia umowne • sprzeczne z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy • umowa nieważna • świadczenia nienależne • teoria dwóch kondykcji • brak możliwości dalszego wykonywania umowy
Skład orzekający
Krystian Szeląg
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie nieważności umów kredytów denominowanych z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych i zasądzenie zwrotu świadczeń na podstawie teorii dwóch kondykcji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konstrukcji umowy kredytu denominowanego. Interpretacja klauzul abuzywnych może być różna w zależności od konkretnych zapisów umowy i okoliczności jej zawarcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i abuzywności klauzul, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród konsumentów i prawników. Wyrok potwierdza korzystną dla konsumentów linię orzeczniczą.
“Kredyt frankowy okazał się nieważny! Sąd zasądził zwrot wszystkich wpłat od banku.”
Dane finansowe
zwrot świadczenia: 133 789,6 PLN
zwrot świadczenia: 17 872,75 CHF
zwrot kosztów procesu: 11 834 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.