I C 1193/15

Sąd Rejonowy w TucholiTuchola2016-02-26
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniarejonowy
spadekdługi spadkowedziedziczenieodpowiedzialność solidarnazwrot świadczeniadział spadkuroszczenie regresowe

Sąd Rejonowy w Tucholi oddalił powództwo o zapłatę części długu spadkowego, uznając, że powód nie wykazał, aby spłacił dług przypadający na pozwaną.

Powód P. K. domagał się od pozwanej E. G. zwrotu części długu spadkowego po ich ojcu L. K., który powód spłacił. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy wcześniej zasądził od powoda i innych spadkobierców kwotę 8700 zł tytułem spłaty długu spadkowego. Pozwana argumentowała, że jej część długu została już uregulowana lub wygasła. Sąd Rejonowy w Tucholi oddalił powództwo, stwierdzając, że powód nie wykazał, aby spłacił dług przypadający na pozwaną, a jego roszczenie nie przekraczało części długu obciążającej jego samego.

Powód P. K. wniósł o zasądzenie od pozwanej E. G. kwoty 580 zł tytułem zwrotu części długu spadkowego po ich ojcu L. K. Powód powołał się na wyrok Sądu Okręgowego w Bydgoszczy (II Ca 535/13), w którym zasądzono od niego i innych spadkobierców kwotę 8700 zł z tytułu spłaty długu spadkowego. Powód twierdził, że spłacił 2900 zł i domaga się od pozwanej zwrotu przypadającej na nią części. Pozwana E. G. wniosła o oddalenie powództwa, wskazując, że jej część długu została już uregulowana lub wygasła, a sprawa II Ca 535/13 dotyczyła tylko 3/5 całego długu spadkowego. Sąd Rejonowy w Tucholi ustalił, że powód i pozwana są spadkobiercami L. K. w 1/5 części każdy. Wyrok Sądu Okręgowego obejmował 3/5 długu, z czego 1/5 pokryła E. G., a 1/5 przypadła na T. P. (wierzycielkę i jednocześnie spadkobierczynię). Powód uiścił 2900 zł na rzecz T. P. i A. P. Sąd uznał, że roszczenie powoda oparte na art. 1034 § 1 k.c. w zw. z art. 376 § 1 k.c. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ powód nie wykazał, aby spłacił świadczenie przekraczające jego własny udział w długu spadkowym. Wobec tego powództwo zostało oddalone, a powód obciążony kosztami procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli spłacone świadczenie nie przekracza części długu przypadającej na spadkobiercę według treści stosunku prawnego między współdłużnikami (w tym przypadku dziedziczenia ustawowego).

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 1034 § 1 k.c. w zw. z art. 376 § 1 k.c. Stwierdził, że roszczenie o zwrot od współdłużnika powstaje tylko wtedy, gdy spełnione świadczenie przekracza część długu obciążającą dłużnika według stosunku wewnętrznego. W tym przypadku, zgodnie z przepisami o dziedziczeniu ustawowym, powód nie wykazał, aby spłacił część długu przypadającą na pozwaną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

E. G.

Strony

NazwaTypRola
P. K.osoba_fizycznapowód
E. G.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 1034 § § 1

Kodeks cywilny

Do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości ich udziałów.

k.c. art. 376 § § 1

Kodeks cywilny

Jeżeli jeden z dłużników solidarnych spełnił świadczenie, treść istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego rozstrzyga o tym, czy i w jakich częściach może on żądać zwrotu od współdłużników. Jeżeli z treści tego stosunku nie wynika nic innego, dłużnik, który świadczenie spełnił, może żądać zwrotu w częściach równych.

Pomocnicze

k.c. art. 366 § § 1

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność solidarna dłużników polega na tym, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna.

k.c. art. 931

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące dziedziczenia ustawowego, określające zakres odpowiedzialności poszczególnych dłużników spadkowych.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwana E. G. swoją część długu spadkowego uiściła wierzycielom spadkowym przed skierowaniem przez nich sprawy do sądu. Roszczenie powoda oparte na art. 376 § 1 zd. 2 k.c. nie powstaje, gdy spełnione świadczenie nie przekracza części długu przypadającej na dłużnika zgodnie ze stosunkiem wewnętrznym.

Odrzucone argumenty

Powód domagał się zwrotu części długu spadkowego, który faktycznie spłacił, opierając roszczenie na art. 1034 § 1 k.c. w zw. z art. 376 § 1 k.c.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób uznać, by powód dokonał zapłaty za część długu pozwanej. roszczenie przewidziane w art. 376 § 1 zd. 2 k.c. powstaje wprawdzie z chwilą spełnienia przez dłużnika świadczenia za innego dłużnika, ale wyłącznie wówczas, gdy jego zakres przenosi tę część, która ciąży na nim, zgodnie z treścią stosunku wewnętrznego między współdłużnikami.

Skład orzekający

Joanna Jankowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności spadkobierców za długi spadkowe i roszczeń regresowych między spadkobiercami po spłacie długu."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy jeden spadkobierca spłaca dług spadkowy, a następnie dochodzi zwrotu od innego, przy czym kluczowe jest wykazanie, że spłacona część przekracza własny udział w długu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu dziedziczenia i odpowiedzialności za długi, co jest częstym problemem. Interpretacja przepisów o odpowiedzialności solidarnej i roszczeniach regresowych między spadkobiercami jest istotna dla prawników.

Czy spłacając dług ojca, możesz odzyskać pieniądze od rodzeństwa? Sąd wyjaśnia zasady odpowiedzialności spadkobierców.

Dane finansowe

WPS: 580 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: I C 1193/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2016 r. Sąd Rejonowy w Tucholi I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Joanna Jankowska Protokolant: sekr. sądowy Sylwia Glazer po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. w Tucholi na rozprawie sprawy z powództwa P. K. przeciwko E. G. o zapłatę 1) oddala powództwo, 2) zasądza od powoda P. K. na rzecz pozwanej E. G. kwotę 210,00 zł (dwieście dziesięć 00/100 złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE Powód P. K. wniósł o zasądzenie od pozwanej E. G. kwoty 580, 00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 7 października 2008 r. do dnia zapłaty oraz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazano, iż powód razem z pozwaną oraz K. G. , Z. K. i T. P. jest spadkobiercą L. K. . Wyrokiem Sądu Okręgowego w Bydgoszczy w sprawie II Ca 535/13 zasądzono od powoda oraz K. G. oraz Z. K. kwotę 8700, 00 zł z odsetkami od dnia 7 października 2008 r. tytułem spłaty długu spadkowego L. K. . Dług ten został faktycznie spłacony przez tych spadkobierców poprzez zapłatę kwoty po 2.900, 00 zł wraz z należnymi odsetkami. W ocenie powoda, pozwana winna zwrócić mu kwotę odpowiadającą uiszczonej przez niego a przypadającej na nią części wskazanego zadłużenia zmarłego ojca. Każdy ze wskazanych spadkobierców odziedziczył bowiem spadek w 1/5 części, co oznacza, że pozwana winna jest powodowi kwotę określoną w pozwie. Pozwana w odpowiedzi na pozew (k. 16) wniosła o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu swego stanowiska pozwana wskazała, iż w sprawie II Ca 535/13 (czyli I C 29/10 Sądu Rejonowego w Tucholi) rozstrzygnięto zasadę spłaty długu spadkowego po L. K. przez trzech spadkobierców zmarłego, czyli jego dzieci P. K. , Z. K. oraz K. G. na rzecz wierzycieli T. i A. małżonków P. (córki i zięcia zmarłego). We wskazanej sprawie dochodzono zapłaty wyłącznie 3/5 wartości całego długu spadkodawcy, albowiem w 1/5 dług odziedziczyła sama wierzycielka, czyli córka T. P. , a 1/5 – siostra stron E. G. , czyli pozwana, która na dzień wnoszenia powództwa w sprawie I C 29/10 spłaciła wobec T. P. należność spadkową. Tym samym nie sposób uznać, by powód dokonał zapłaty za część długu pozwanej. Sąd ustalił i zważył, co następuje: Bezspornie powód P. K. i pozwana E. G. oraz T. P. , Z. K. i K. G. są spadkobiercami ustawowymi po ojcu L. K. . Każdy z nich odziedziczył spadek w 1/5 części i do chwili obecnej nie został przeprowadzony dział spadku. Wyrokiem z dnia 13 lutego 2014 r. w sprawie II Ca 535/13 Sąd Okręgowy w Bydgoszczy zasądził od powoda, Z. K. oraz K. G. jako spadkobierców L. K. na rzecz T. P. i jej męża A. P. solidarnie kwotę po 2.900, 00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 7 października 2010 r. Zasądzona należność stanowiła 3/5 długu spadkowego, z którego 1/5 wcześniej pokryła E. G. , zaś 1/5 przypadła na T. P. . W dniu 14 kwietnia 2014 r. powód uiścił na rzecz T. P. kwotę 2.900, 00 zł wraz z należnymi odsetkami. Dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 13 lutego 2014 r. – k 381 akt I C 29/10 Sądu Rejonowego w Tucholi, dowód wpłaty – k. 6 Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o załączone do pozwu dokumenty urzędowe i prywatne przedłożone przez powoda, które nie budziły wątpliwości którejkolwiek ze stron. Powód uiścił na rzecz wierzycieli spadkowych, czyli T. P. i A. P. kwotę 2.900, 00 zł stanowiącą część długu spadkowego L. K. . Z tego względu powód obecnie domaga się od pozwanej zapłaty przypadającej na nią kwoty 580, 00 zł opierając swoje roszczenie o przepis art. 1034 § 1 k.c. w zw. z art. 376 § 1 k.c. Zgodnie z treścią art. 1034 § 1 k.c. , do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości ich udziałów. Art. 376 § 1 k.c. stanowi zaś, że jeżeli jeden z dłużników solidarnych spełnił świadczenie, treść istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego rozstrzyga o tym, czy i w jakich częściach może on żądać zwrotu od współdłużników. Jeżeli z treści tego stosunku nie wynika nic innego, dłużnik, który świadczenie spełnił, może żądać zwrotu w częściach równych. Wyrok Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia w sprawie II Ca 535/13 obejmował jedynie 3/5 całego długu L. K. . Z tych też względów pozwanymi spadkobiercami w tej sprawie byli wyłącznie powód oraz Z. K. i K. G. , z których każdy dziedziczył po tym spadkodawcy 1/5 części spadku, czyli ponosił w tym zakresie odpowiedzialność solidarną. Według zaś art. 366 § 1 k.c. odpowiedzialność solidarna dłużników polega na tym, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna. Wybór ten jest uprawnieniem wierzyciela (powoda), przy czym w konkretnym przypadku był on uzasadniony faktem, iż T. P. była jednocześnie wierzycielem i dłużnikiem spadkowym, co oznacza, że z chwilą nabycia przez nią spadku po ojcu zobowiązanie w części ją obciążającej, czyli w 1/5 całego długu spadkowego, wygasło. Pozwana E. G. swoją część długu spadkowego uiściła zaś wierzycielom spadkowym, czyli T. P. i jej mężowi, jeszcze przed skierowaniem przez nich do Sądu sprawy o zapłatę tego długu. Z tego też względu zakresie zobowiązanie pozwanej, jako spełnione, wygasło. Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że roszczenie przewidziane w art. 376 § 1 zd. 2 k.c. powstaje wprawdzie z chwilą spełnienia przez dłużnika świadczenia za innego dłużnika, ale wyłącznie wówczas, gdy jego zakres przenosi tę część, która ciąży na nim, zgodnie z treścią stosunku wewnętrznego między współdłużnikami (wyrok SN z dnia 12 października 2001 r. V CKN 500/2000 OSNC 2002/7-8 poz. 90, Biuletyn Sądu Najwyższego 2002/3/2012). W niniejszej sprawie o zakresie odpowiedzialności poszczególnych dłużników spadkowych, w tym powoda, decydują przepisy dotyczące dziedziczenia ustawowego, czyli art. 931 k.c. Spełnione przez powoda na rzecz T. P. świadczenie nie przekracza zatem części przypadającego na powoda długu spadkowego. Wobec powyższego Sąd uznał powództwo za niezasadne i w oparciu o art. 1034 § 1 k.c. w zw. z art. 376 § 1 a contrario powództwo oddalił (pkt. 1 wyroku). O kosztach procesu należnych pozwanej (pkt. 2 wyroku) orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. , zgodnie z którymi strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty procesu, czyli koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw lub celowej obrony, przy czym do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika będącego radcą prawnym zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach, i wydatki jednego radcy, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Na koszty w niniejszej sprawie złożyło się m. in. wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego będącego radcą prawnym w kwocie 180 zł (§ 6 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI