Orzeczenie · 2017-06-01

I C 1164/16

Sąd
Sąd Rejonowy w Kętrzynie
Miejsce
Kętrzyn
Data
2017-06-01
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
pożyczkawekselklauzule abuzywnekoszty ubezpieczeniakoszty windykacjikonsumentzasady współżycia społecznegoprawo wekslowerozliczenie wpłat

Powód (...) S.A. w B. wniósł pozew o zapłatę 12.299,53 zł od pozwanego P. B., opierając swoje żądanie na wekslu in blanco. Pozwany przyznał zawarcie umowy pożyczki na kwotę 4.000 zł i uznał roszczenie do tej kwoty, kwestionując pozostałą część żądania oraz wpisaną w wekslu sumę. Sąd, analizując umowę pożyczki i weksel, ustalił, że pozwany faktycznie otrzymał 4.000 zł, a pozostałe kwoty w umowie dotyczyły kosztów ubezpieczenia, opłat przygotowawczych i wynagrodzenia umownego. Sąd uznał, że żądanie powoda w zakresie kosztów ubezpieczenia (5.745 zł) było rażąco wygórowane i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 kc) oraz stanowiło klauzulę niedozwoloną (art. 385¹ § 1 kc), zwłaszcza że powód nie wykazał faktycznie poniesionych kosztów ubezpieczenia. Podobnie, koszty windykacji (2.150,40 zł) i inne opłaty zostały uznane za niewykazane lub nadmierne, naruszające interesy konsumenta. W związku z tym, sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda jedynie kwotę 4.000 zł z umownymi odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Wniosek pozwanego o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty został oddalony ze względu na brak szczególnie uzasadnionego wypadku i dotychczasowy brak aktywności pozwanego w spłacaniu zobowiązań. Koszty procesu zostały zasądzone proporcjonalnie do wygranej powoda.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących klauzul niedozwolonych w umowach pożyczek konsumenckich, ocena zasadności kosztów ubezpieczenia i windykacji, stosowanie art. 5 kc i art. 385¹ kc w kontekście umów z konsumentami, rozliczenie wpłat dłużnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i umowy pożyczki. Ocena kosztów ubezpieczenia i windykacji zależy od konkretnych okoliczności i dowodów przedstawionych przez strony.

Zagadnienia prawne (4)

Czy powód, jako posiadacz weksla in blanco wypełnionego niezgodnie z porozumieniem, może dochodzić zapłaty wyższej kwoty niż faktycznie udzielona pożyczka?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli pozwany podnosi zarzut niezgodnego z porozumieniem wypełnienia weksla wobec bezpośredniego kontrahenta. Sąd bada stosunek podstawowy.

Uzasadnienie

Sąd badał stosunek podstawowy (umowę pożyczki), ponieważ pozwany podniósł zarzut niezgodnego z porozumieniem wypełnienia weksla wobec bezpośredniego kontrahenta (powoda).

Czy koszty ubezpieczenia pożyczki stanowiące ponad 55% jej wartości, naliczone w krótkim okresie kredytowania, są zasadne i zgodne z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie koszty są rażąco wygórowane, sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 kc) i stanowią klauzulę niedozwoloną (art. 385¹ § 1 kc), jeśli nie zostały wykazane faktycznie poniesione przez pożyczkodawcę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wysokie koszty ubezpieczenia, przekraczające wartość pożyczki i naruszające interesy konsumenta, są nieważne jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i dobrymi obyczajami, a także jako klauzula niedozwolona.

Czy powód wykazał zasadność i wysokość naliczonych kosztów windykacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie wykazał faktycznie poniesionych kosztów windykacji, co czyni żądanie w tym zakresie dowolnym i nieuzasadnionym.

Uzasadnienie

Powód nie przedstawił dowodów na poniesienie konkretnych kosztów windykacji, co uniemożliwia ich uwzględnienie, nawet jeśli umowa przewidywała możliwość ich naliczenia.

Czy wniosek o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie zachodzą szczególnie uzasadnione wypadki, a dłużnik nie wykazał inicjatywy w spłacaniu zobowiązań.

Uzasadnienie

Sąd oddalił wniosek o raty, wskazując na brak szczególnie uzasadnionego wypadku oraz dotychczasowy brak aktywności pozwanego w uregulowaniu zadłużenia, co nie daje perspektywy efektywnej spłaty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
(...) S.A.

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A.spółkapowód
P. B.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 720 § § 1

Kodeks cywilny

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy, tego samego gatunku i tej samej jakości.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nie można powoływać się na nieważność czynności prawnej z powodu jej sprzeczności z zasadami współżycia społecznego, jeżeli czynność prawna wywołała skutki zgodne z wolą stron, a zasady te nie były naruszone.

k.c. art. 58 § § 2

Kodeks cywilny

Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, które nie były indywidualnie uzgodnione, nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy, nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron umowy, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane jednoznacznie.

Pomocnicze

Pr. weks. art. 10

Prawo wekslowe

Jeżeli weksel, niezupełny w chwili wystawienia, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba że posiadacz nabył weksel w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa.

Pr. weks. art. 17

Prawo wekslowe

Osoby, przeciw którym dochodzi się praw z wekslu, nie mogą wobec posiadacza zasłaniać się zarzutami, opartymi na swych stosunkach osobistych z wystawcą lub z posiadaczami poprzednimi, chyba że posiadacz, nabywając weksel, działał świadomie na szkodę dłużnika.

k.c. art. 451 § § 1

Kodeks cywilny

Zobowiązany może spełnić świadczenie w całości lub w części, może też powołać się na potrącenie wierzytelności. Jeżeli dłużnik jest zobowiązany do świadczenia więcej niż jednego długu, a nie oznaczył, który z długów ma być spełniony, może on według swego uznania spełnić świadczenie na poczet dowolnego z długów. Co do zaliczenia świadczenia, stosuje się zasady określone w art. 451 § 1 zd. 2 kc.

k.c. art. 481 § § 1 i § 2

Kodeks cywilny

Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej NBP i marży odsetkowej banku komercyjnego.

k.p.c. art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o charakterze ciągłym sąd może w wyroku nakazać jednej ze stron wydanie rzeczy, zapłatę sumy pieniężnej lub złożenie oświadczenia w zakresie praw niemajątkowych, pod rygorem pobrania odsetek za zwłokę w wypadku, gdy osoba, która ma wydać rzecz, zapłacić sumę pieniężną lub złożyć oświadczenie, nie wypełni zobowiązania w terminie wyznaczonym w wyroku.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami, pozostawiając ich zniesienie między stronami.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z jakiegokolwiek faktu wywodzi skutki prawne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany uznał roszczenie do kwoty 4.000 zł. • Koszty ubezpieczenia i windykacji naliczone przez powoda były rażąco wygórowane, niewykazane i sprzeczne z prawem konsumenckim oraz zasadami współżycia społecznego. • Powód nie wykazał faktycznie poniesionych kosztów ubezpieczenia i windykacji. • Brak podstaw do rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty ze względu na brak szczególnie uzasadnionego wypadku i dotychczasową bierność pozwanego.

Odrzucone argumenty

Żądanie zapłaty pełnej kwoty z weksla (12.969,53 zł) wraz z odsetkami, kosztami ubezpieczenia, windykacji i innymi opłatami. • Wniosek pozwanego o rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty.

Godne uwagi sformułowania

Pozwany uznał roszczenie co do faktycznie otrzymanej do dyspozycji kwoty pożyczki w wysokości 4.000 zł. • Obowiązkowe zabezpieczenie tej umowy ubezpieczeniem ze składką przewyższającą udzieloną pożyczkę trzeba uznać za nieuzasadnione i nadmiernie obciążające pozwanego, będącego konsumentem. • Takie żądanie, mimo iż określone w umowie zaakceptowanej przez pozwanego, należy uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, o których mowa w art. 5 kc. • Powód w ogóle nie wykazał wysokości faktycznie poniesionych kosztów windykacji, co oznacza, że w sposób arbitralny i zupełnie dowolny ustalił tę należność. • Wieloletnie zaniechanie podejmowania działań zmierzających do uregulowania zadłużenia, pomimo złożonej deklaracji, nie stwarza realnej perspektywy, że pozwany w sposób efektywny skorzysta z tej formy spłaty istniejącego zobowiązania.

Skład orzekający

Łukasz Rybus

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących klauzul niedozwolonych w umowach pożyczek konsumenckich, ocena zasadności kosztów ubezpieczenia i windykacji, stosowanie art. 5 kc i art. 385¹ kc w kontekście umów z konsumentami, rozliczenie wpłat dłużnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i umowy pożyczki. Ocena kosztów ubezpieczenia i windykacji zależy od konkretnych okoliczności i dowodów przedstawionych przez strony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może interweniować w przypadku rażąco wygórowanych kosztów w umowach pożyczek konsumenckich, nawet jeśli zostały one zaakceptowane przez klienta, co jest istotne dla ochrony konsumentów.

Czy koszty ubezpieczenia pożyczki mogą być wyższe niż sama pożyczka? Sąd mówi: nie!

Dane finansowe

WPS: 12 299,53 PLN

kwota główna pożyczki: 4000 PLN

zwrot kosztów procesu: 200 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst