I C 1143/22

Sygn. akt I C 1143/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Rafał Szurka Protokolant: protokolant sądowy Oliwia Bednarek po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2023 r. w Bydgoszczy na rozprawie sprawyz powództwa (...) (...) w W. przeciwko M. B. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 7.200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych), wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 1143/22 UZASADNIENIE Powód, (...) (...) z siedzibą w W. , w pozwie skierowanym z elektronicznego postępowania upominawczego, wniósł o zasądzenie od pozwanego, M. B. , kwoty 448.815,16 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Podstawą żądania była umowa o kredyt gotówkowy, zawarta pomiędzy pozwanym a poprzednim wierzycielem, Bankiem (...) S.A. z dnia 27 lutego 2009 roku, który zawarł z powodem umowę przelewu wierzytelności z dnia 17 września 2013 roku, wynikającej ze wskazanej umowy, której pozwany nie wykonał – zaprzestał spłaty wymaganych kwot zadłużenia. Uzasadniając wysokość roszczenia wskazano na kwotę należności głównej, do której doliczono odsetki ustawowe oraz umowne. Wobec braku realizacji umowy, wierzyciel pierwotny dokonał rozwiązania umowy, co spowodowało postawienie wierzytelności w stan wymagalności na dzień 2 lipca 2011 roku. Po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu, Syndyk poinformował Sąd o ogłoszeniu upadłości pozwanego, pismem z dnia 31 lipca 2014 roku (k. 91-95 akt). Postanowieniem z dnia 14 października 2014 roku zawieszono niniejsze postępowanie w sprawie, na podstawie art. 174 § 1 p4kt 4 kpc (k. 98 akt). Następnie pismem z dnia 22 grudnia 2014 roku Syndyk poinformował, iż wierzytelność powoda nie została zgłoszona w postępowaniu upadłościowym i nie została uwzględniona na liście wierzytelności (k. 107 akt). Postanowieniem z dnia 23 marca 2015 roku oddalono wniosek powoda o podjęcie zawieszonego postępowania (k. 119-120 akt). Następnie postanowieniem z dnia 14 lutego 2020 roku podjęto zawieszone postępowanie (k. 138 akt). Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych podnosząc, iż powód dochodzi roszczenia powstałego przed 2014 rokiem, w którym wszczęte zostało postepowanie upadłościowe wobec pozwanego jako prowadzącego działalność gospodarczą, do którego powód nie zgłosił swojej wierzytelności. Obecnie pozwany wystąpił zaś z wnioskiem o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, jako osoby fizycznej, i w sprawie tej został wyznaczony termin rozprawy (k. 201-202 akt). Podniósł także zarzut przedawnienia roszczenia powoda (k. 207 akt). Pismem z dnia 10 listopada 2020 roku Syndyk poinformował Sąd o ogłoszeniu upadłości pozwanego (k. 220-221 akt). Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2020 roku zawieszono postępowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 174 § 1 pkt 4 kpc (k. 223 akt). Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2022 roku podjęto zawieszone postępowanie (k. 271 akt). Zarządzeniem z dnia 25 sierpnia 2022 roku zobowiązano pełnomocnika powoda do zajęcia ostatecznego stanowiska w sprawie wobec treści postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 6 lipca 2022 roku w sprawie XV GUp 528/20 wraz z wnioskami dowodowymi (k. 272 akt). Pełnomocnik powoda nie zajął stanowiska w sprawie. Sąd ustalił, co następuje: W dniu 27 lutego 2009 roku pozwany zawarł z Bankiem (...) S.A. z siedzibą w W. umowę kredytu gotówkowego (...) w kwocie 300.000 złotych, na okres do dnia 1 marca 2017 roku. Kredyt miał zostać spłacona w 96 ratach miesięcznych. Z tytułu tej umowy pozostała niespłacona należność główna w kwocie 279.951,23 złotych. /dowód: kopia wyciągu z ksiąg bankowych – k. 43 akt, odpis umowy kredytu gotówkowego – k. 44-47 i 154-156 akt, potwierdzenie uruchomienia kredytu – k. 48 i 163 akt, wniosek o udzielenie kredytu – k. 49-52 i 151-153 akt, harmonogram spłat kredytu – k. 53-55 i 157-158 akt/ W dniu 8 czerwca 2011 roku strony umowy kredytu zawarły ugodę, w której pozwany uznał swój dług w wysokości 314.332,58 złotych, wraz z dalszymi należnymi odsetkami i kosztami, i na podstawie której pozwany zobowiązał się do spłaty zadłużenia w miesięcznych ratach od dnia 1 lipca 2011 roku, zgodnie z harmonogramem, do dnia 1 marca 2017 roku. /dowód: odpis ugody wraz z załącznikami – k. 58-62 i 165-179 akt/ Pismem z dnia 8 listopada 2011 roku bank złożył oświadczenie o rozwiązaniu umowy ugody i wezwał do spłaty zadłużenia w kwocie 324.733,12 złotych. Następnie skierował wniosek o nadanie bankowemu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności, którą uzyskał postanowieniem Sądu Rejonowego w Świeciu z dnia 22 listopada 2012 roku, oraz skierował tytuł egzekucyjny do egzekucji. Wobec sprzedaży wierzytelności, postepowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem z dnia 7 listopada 2013 roku. /dowód: odpis oświadczenia banku – k. 63 i 180 akt, odpis wniosku z dnia 3 października 2012 roku – k. 64-66 i 181-182 akt, odpis postanowienia w sprawie I Co 1887/12 – k. 67-69 i 183-185 akt, odpis wniosku egzekucyjnego – k. 70-71 akt, odpis wniosku o umorzenie egzekucji wraz z odpisem postanowienia w sprawie Km 37947/12 Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Łodzi-Widzewa w Łodzi – k. 72-74 akt/ W dniu 17 września 2013 roku Bank (...) S.A. zawarł z powodem umowę sprzedaży wierzytelności, przysługującej wobec pozwanego z powyższej umowy. /dowód: odpis umowy sprzedaży wierzytelności wraz z załącznikami – k. 24-42 akt/ Pismem z dnia 17 października 2013 roku powód wezwał pozwanego do zapłaty zadłużenia. /dowód: odpis wezwania do zapłaty – k. 75-76 akt, zawiadomienie o przelewie wierzytelności – k. 77 akt/ Postanowieniem z dnia 12 maja 2014 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy ogłosił upadłość pozwanego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) oraz jako wspólnik spółki cywilnej CENTRUM- (...) ., obejmującą likwidację majątku upadłego, oraz wezwano wierzycieli upadłego do zgłoszenia swoich wierzytelności w terminie dwóch miesięcy od dnia obwieszczenia upadłości. Które nastąpiło w dniu 20 czerwca 2014 roku. Postępowanie upadłościowe zostało zakończone postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2018 roku. /dowód: odpis postanowienia w sprawie XV GUp 15/14 wraz z obwieszczeniami – k. 92-95 akt, odpis postanowienia – k. 193 akt/ Postanowieniem z dnia 29 października 2020 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy ogłosił upadłość pozwanego, jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej i wezwał wierzycieli upadłego do zgłoszenia wierzytelności syndykowi w terminie 30 dni od dnia obwieszczenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości. /dowód: odpis postanowienia w sprawie XV GU 621/20 – k. 221 akt/ Powód nie zgłosił swojej wierzytelności w postepowaniu upadłościowym wobec pozwanego. /dowód: odpis pisma syndyka z dnia 11 stycznia 2021 roku i z dnia 14 czerwca 2021 roku – k. 233 i 247 akt/ Postanowieniem z dnia 6 lipca 2022 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy ustalił, że upadły pozwany istotnie zwiększył stopień swojej niewypłacalności wskutek rażącego niedbalstwa, ustalił plan spłaty wierzycieli upadłego – Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Bydgoszczy i Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. , Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, (...) Bank (...) S.A. w W. , (...) Spółki z o.o. w S. , K. K. i (...) Wierzytelności Detalicznych (...) w W. , oraz jednocześnie postanowił że po wykonaniu przez upadłego planu spłaty, zobowiązania upadłego powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości, tj. przed dniem 29 października 2020 roku zostaną w pozostałej części umorzone, za wyjątkiem zobowiązań wymienionych w art. 491 21 ust. 2 Prawa upadłościowego . /dowód: odpis postanowienia w sprawie XV GUp 528/20 – k. 268 akt/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie treści dokumentów, przedłożonych przez powoda oraz zgromadzonych w toku sprawy, w związku z prowadzonymi postepowaniami upadłościowymi wobec pozwanego, ich treść i forma nie były kwestionowane przez strony, nadto miały charakter także w części dokumentów urzędowych i bezspornych. Jednocześnie poczynione na ich podstawie ustalenia były wystarczające dla rozstrzygnięcia w sprawie. W konsekwencji, z uwagi na podstawę rozstrzygnięcia w zakresie roszczenia powoda, Sąd pominął pozostałe wnioski dowodowe powoda jako zbędne, tj. w zakresie dowodu z opinii biegłego oraz w zakresie przesłuchania pozwanego (k. 292 akt). Sąd zważył, co następuje: Podniesiony w sprawie zarzut przedawnienia nie był uzasadniony, a to wobec braku upływu terminu 3 lat (krótszy termin związany z działalnością wierzyciela) pomiędzy datą powstania wymagalności roszczenia a zgłoszenia roszczenia na drogę postępowania sądowego. Istotą w sprawie okazała się jednak treść postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 6 lipca 2022 roku w sprawie XV GUp 528/20. W tej bowiem sprawie było prowadzone wobec pozwanego, jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, postępowanie upadłościowe. Zgodzić należy się z powodem, że jego roszczenie w tej sprawie, nie było związane z prowadzoną przez pozwanego działalnością gospodarczą, z treści umowy o kredyt i dalszych dokumentów nie wynika, aby zobowiązanie pozwanego miało mieć związek z jego działalnością gospodarczą. Jednocześnie jednak, w ocenie Sądu, istniały podstawy do zawieszenia także niniejszego postępowania w związku z ogłoszeniem upadłości pozwanego, jako przedsiębiorcy, czemu dano wyraz we wcześniejszych decyzjach procesowych Sądu. Bezspornym jest także to, że w powód nie zgłosił swojej wierzytelności syndykowi upadłego pozwanego jako osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej. Wynika to z treści informacji Syndyka oraz z treści postanowienia Sądu o ustaleniu planu spłaty wierzycieli, wśród których powód nie figuruje. Sąd upadłościowy, ustalając plan spłaty wierzycieli, orzekł także umorzeniu pozostałych zobowiązań upadłego pozwanego, które powstały przed dniem 29 października 2020 roku, o ile nie występują przesłanki wskazane w art. 491 21 ust. 2 ustawy – Prawo upadłościowe . Bezspornie, wierzytelność powoda, objęta pozwem, powstała przed wskazaną datą, wynika bowiem z umowy kredytu z 2009 roku, która została rozwiązana w 2011 roku, i która była przedmiotem umowy sprzedaży wierzytelności w 2013 roku. Zgodnie zaś z treścią wskazanego przepisu Prawa upadłościowego , nie podlegają umorzeniu zobowiązania o charakterze alimentacyjnym, zobowiązania wynikające z rent z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci, zobowiązania do zapłaty orzeczonych przez sąd kar grzywny, a także do wykonania obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, zobowiązania do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie, jak również zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem oraz zobowiązania, których upadły umyślnie nie ujawnił, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu. Bezspornie, roszczenie powoda w tej sprawie nie stanowiło wierzytelności, których zamknięty zakres został wyznaczony rodzajowo tym przepisem, jak również nie wykazano, aby to upadły umyślnie nie ujawnił w postępowaniu upadłościowym swojego zobowiązania wobec powoda, jako wierzyciela, który nie brał udziału w tym postępowaniu upadłościowym. To bowiem na powodzie spoczywał ciężar ewentualnego wykazania tej negatywnej przesłanki dla możliwości braku umorzenia także spornego zobowiązania wobec powoda, a powód pomimo zwrócenia na to uwagi Sądu zarządzeniem z dnia 25 sierpnia 2022 roku (k. 272 akt), nie zajął żadnego stanowiska i nie zgłosił żadnych nowych wniosków w tym zakresie. Niezależnie, w ocenie Sądu, brak było i jest podstaw do skutecznego wykazania ewentualnej umyślności postępowania upadłego w tym zakresie, skoro to sam syndyk, prowadzący jego upadłość, zawiadomił Sąd w tej sprawie o ogłoszeniu upadłości i o podstawie zawieszenia postepowania, zatem organ upadłościowy miał wiedzę o istnieniu także powoda, jako wierzyciela pozwanego – upadłego, wierzyciela który jednak sam swojej wierzytelności nie zgłosił syndykowi. Poza tym, z treści akt wynika, że i sam powód miał wiedzę, że pozwany zgłosił wniosek o upadłość, jako osoby fizycznej, z tej przyczyny były dokonywane czynności ustalające przez Sąd także z udziałem pełnomocników obu stron procesu. Powyższa podstawa prawna samoistnie stanowiła zatem podstawę rozstrzygnięcia Sądu, oddalającego powództwo, albowiem należało zgodnie z punktem III postanowienia sądu upadłościowego zastosować przepis art. 491 21 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe, zgodnie z którym po wykonaniu przez upadłego obowiązków określonych w planie spłaty wierzycieli sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty wierzycieli i umorzeniu zobowiązań upadłego powstałych przed dniem ogłoszenia upadłości i niewykonanych w wyniku wykonania planu spłaty wierzycieli (punkt 1 wyroku). O kosztach procesu orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawie art. 98 i 99 kpc , w brzmieniu obecnie obowiązującym, oraz przy zastosowaniu treści przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (…), które obowiązywały w dacie wniesienia pozwu, i w tym zakresie uwzględniono wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego w stawce minimalnej, określonej ówczesnym rozporządzeniem, wraz z należnymi odsetkami na podstawie obowiązujących przepisów (punkt 2 wyroku).