I C 1128/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) sp. z o.o. sp. k. wniósł pozew o ustalenie, że od 1 lipca 2021 r. czynsz dzierżawny wynosi 83.698,67 zł + VAT. Argumentował, że wyrok Sądu Apelacyjnego w sprawie I ACa 237/20, zasądzający odszkodowanie za utracone korzyści, ma moc wiążącą na podstawie art. 365 k.p.c. w zakresie ustalenia czynszu dzierżawnego, gdyż biegła uwzględniła ten czynsz w swoich wyliczeniach. Powód twierdził, że płacenie obecnego czynszu w wyższej wysokości stanowi świadczenie nienależne. Pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa, zaprzeczając, aby wyrok SA wiązał sąd w kwestii czynszu dzierżawnego, a także kwestionując aktualność opinii biegłego. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając przede wszystkim brak interesu prawnego powoda w wytoczeniu powództwa o ustalenie. Sąd wskazał, że powód, opłacając czynsz w wyższej kwocie, mógł dochodzić zwrotu nienależnego świadczenia. Ponadto sąd podkreślił, że moc wiążąca wyroku (art. 365 k.p.c.) odnosi się do sentencji, a nie uzasadnienia, a sprawa o odszkodowanie za utracone korzyści, oparta na art. 471 k.c., nie rozstrzygnęła kwestii wysokości czynszu dzierżawnego, która jest regulowana umową i może być zmieniana zgodnie z jej zapisami. Sąd uznał, że powód nie wykazał aktualnej wartości nieruchomości, która mogłaby stanowić podstawę do ustalenia czynszu, a przyjęcie, że wyrok SA rozstrzygnął kwestię braku zobowiązań z tytułu czynszu do końca umowy, byłoby krzywdzące dla właściciela gruntu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 189 k.p.c. w kontekście powództwa o ustalenie wysokości świadczenia, gdy dostępne jest powództwo o świadczenie. Zakres mocy wiążącej orzeczenia (art. 365 k.p.c.) i jego relacja do uzasadnienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wynikającej z umowy dzierżawy i wcześniejszych postępowań sądowych. Interpretacja art. 365 k.p.c. jest utrwalona w orzecznictwie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy powód posiada interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie wysokości czynszu dzierżawnego, gdy może dochodzić zwrotu nienależnego świadczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie posiada interesu prawnego w wytoczeniu powództwa o ustalenie wysokości czynszu dzierżawnego, gdyż przysługuje mu dalej idące roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skoro powód opłaca czynsz w wyższej kwocie niż domaga się ustalenia, a w jego ocenie stanowi to świadczenie nienależne, to powinien dochodzić zwrotu tego świadczenia, a nie ustalenia jego wysokości. Powództwo o ustalenie jest subsydiarne wobec powództwa o świadczenie.
Czy wyrok Sądu Apelacyjnego w sprawie o odszkodowanie za utracone korzyści (sygn. I ACa 237/20) ma moc wiążącą na podstawie art. 365 k.p.c. w zakresie ustalenia wysokości czynszu dzierżawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Sądu Apelacyjnego nie ma mocy wiążącej w zakresie ustalenia wysokości czynszu dzierżawnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że moc wiążąca orzeczenia odnosi się do sentencji, a nie uzasadnienia. Sprawa o odszkodowanie była oparta na art. 471 k.c. i dotyczyła utraconych korzyści, a nie ustalenia wysokości czynszu dzierżawnego, który jest regulowany umową i może być zmieniany. Ustalenia faktyczne i poglądy prawne z uzasadnienia innego wyroku nie są wiążące.
Czy opinia biegłego sporządzona na potrzeby sprawy o odszkodowanie za utracone korzyści może być podstawą do ustalenia wysokości czynszu dzierżawnego w późniejszym postępowaniu?
Odpowiedź sądu
Nie, opinia ta nie może być podstawą do ustalenia wysokości czynszu dzierżawnego w niniejszym postępowaniu.
Uzasadnienie
Pozwany kwestionował aktualność i przydatność opinii z uwagi na upływ czasu oraz odmienne przesłanki jej sporządzenia. Sąd uznał, że powód nie wykazał aktualnej wartości nieruchomości, która mogłaby stanowić podstawę do ustalenia czynszu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) sp. z o.o. sp. k. | spółka | powód |
| Skarb Państwa – Prezydent (...) . W. | organ_państwowy | pozwany |
| Skarb Państwa-Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód musi wykazać interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie, które jest subsydiarne wobec powództwa o świadczenie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 365
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia odnosi się do sentencji, a nie uzasadnienia. Ustalenia faktyczne i poglądy prawne z uzasadnienia innego wyroku nie są wiążące dla innych sądów.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Podstawa prawna sprawy o odszkodowanie za utracone korzyści.
k.c. art. 361
Kodeks cywilny
Podstawa prawna sprawy o odszkodowanie za utracone korzyści.
u.g.n. art. 156 § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa okres ważności operatu szacunkowego.
u.p.g. RP art. 32 § 3
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy kosztów zastępstwa procesowego Prokuratorii Generalnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powoda w wytoczeniu powództwa o ustalenie. • Moc wiążąca wyroku dotyczy sentencji, a nie uzasadnienia. • Sprawa o odszkodowanie nie rozstrzygnęła kwestii wysokości czynszu dzierżawnego. • Kwestionowanie aktualności i przydatności opinii biegłego.
Odrzucone argumenty
Wyrok Sądu Apelacyjnego w sprawie I ACa 237/20 ma moc wiążącą na podstawie art. 365 k.p.c. dla ustalenia wysokości czynszu. • Czynsz dzierżawny został już rozliczony do końca dzierżawy w ramach zasądzonego odszkodowania. • Wartość nieruchomości ustalona przez biegłą w sprawie I ACa 237/20 jest wiążąca dla ustalenia czynszu.
Godne uwagi sformułowania
Moc wiążąca orzeczenia odnosi się wyłącznie do treści sentencji, nie zaś jego uzasadnienia. • Przedmiotem prawomocności materialnej jest bowiem ostateczny rezultat rozstrzygnięcia, a nie przesłanki, które do niego doprowadziły. • Powództwo o ustalenie musi stanowić jedyny środek ochrony praw powoda. • Powodowi wobec opłacania czynszu dzierżawnego w zawyżonej – w jego ocenie - wysokości, przysługuje dalej idące roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego.
Skład orzekający
Agnieszka Onichimowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 189 k.p.c. w kontekście powództwa o ustalenie wysokości świadczenia, gdy dostępne jest powództwo o świadczenie. Zakres mocy wiążącej orzeczenia (art. 365 k.p.c.) i jego relacja do uzasadnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wynikającej z umowy dzierżawy i wcześniejszych postępowań sądowych. Interpretacja art. 365 k.p.c. jest utrwalona w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z mocą wiążącą orzeczeń sądowych i interesem prawnym w wytoczeniu powództwa o ustalenie. Jest to istotne dla praktyków prawa cywilnego i nieruchomości.
“Czy wyrok w jednej sprawie wiąże sąd w innej? Kluczowa lekcja z orzecznictwa o mocy wiążącej.”
Dane finansowe
koszty procesu: 10 800 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.