I C 1088/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka W. P. wniosła o ustalenie istnienia stosunku najmu lokalu mieszkalnego, twierdząc, że od 17 lipca 2008 roku jest najemcą na mocy umowy zawartej przez jej męża S. P. i B. B. jako najemców. Powódka powołała się na art. 680(1) § 1 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym małżonkowie są najemcami lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny, jeśli umowa została zawarta w czasie trwania małżeństwa. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie, po przeanalizowaniu materiału dowodowego, oddalił powództwo wobec Gminy B. i umorzył postępowanie wobec (...) Spółki z o.o. w B. Sąd uznał, że choć umowa najmu została zawarta w trakcie trwania małżeństwa powódki i S. P., to nie służyła ona zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych ich rodziny. Dowody wskazywały na faktyczną separację małżonków, wspólne zamieszkiwanie powódki z mężem w innym miejscu (T.) oraz fakt, że S. P. zawarł umowę z konkubiną B. B., co potwierdził m.in. we wniosku do zarządcy, wskazując na trwającą sprawę rozwodową. Sąd podkreślił, że cel umowy najmu w momencie jej zawierania jest kluczowy, a powódka nie udowodniła, że lokal miał służyć wspólnemu zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych małżonków. W związku z tym, powództwo zostało oddalone. Postępowanie wobec spółki zostało umorzone na skutek cofnięcia pozwu przez powódkę i zgody spółki. Sąd zasądził od powódki koszty procesu na rzecz obu pozwanych oraz nakazał zwrot tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa wydatków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 680(1) § 1 Kodeksu cywilnego w kontekście faktycznej separacji małżonków i celu umowy najmu w momencie jej zawierania.
Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kluczowe było ustalenie celu umowy najmu w momencie jej zawarcia oraz faktycznych relacji między małżonkami.
Zagadnienia prawne (3)
Czy małżonkowie, którzy zawarli umowę najmu lokalu mieszkalnego w czasie trwania małżeństwa, stają się jego najemcami z mocy ustawy na podstawie art. 680(1) § 1 Kodeksu cywilnego, jeśli umowa ta nie służyła zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych ich rodziny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, małżonkowie nie stają się najemcami z mocy ustawy na podstawie art. 680(1) § 1 Kodeksu cywilnego, jeśli umowa najmu została zawarta w czasie trwania małżeństwa, ale nie służyła zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny, co ma miejsce w przypadku faktycznej separacji małżonków i zawarcia umowy z konkubiną jednego z nich.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowym warunkiem objęcia stosunku najmu wspólnością małżeńską jest cel umowy w momencie jej zawierania, czyli przeznaczenie lokalu do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych rodziny. W tej sprawie dowody wskazywały na faktyczną separację małżonków i zawarcie umowy najmu przez męża powódki z jego konkubiną, co wykluczało spełnienie przesłanki zaspokajania potrzeb rodziny.
Czy sąd jest związany literalnym brzmieniem sformułowania żądania pozwu, czy może je modyfikować w celu nadania mu poprawnej jurydycznej formy, zgodnie z wolą powoda i podstawą faktyczną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd nie jest związany bezwzględnie literalnym sformułowaniem żądania pozwu. Jeśli jest ono nieprecyzyjne lub niewłaściwe, sąd może je zmodyfikować, aby nadać ujawnionej w treści pozwu woli powoda poprawną jurydyczną formę, o ile mieści się to w podstawie faktycznej i jest zgodne z wolą powoda.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, które dopuszczają modyfikację sformułowania żądania pozwu w celu jego jurydycznego doprecyzowania, jeśli cel powoda jest jasny i wynika z treści pozwu oraz uzasadnienia.
Czy powódka ma interes prawny w ustaleniu istnienia stosunku najmu, gdy między stronami istnieje spór co do tego statusu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powódka ma interes prawny w ustaleniu istnienia stosunku najmu, gdy między stronami istnieje obiektywna niepewność co do tego stosunku prawnego, co uzasadnia potrzebę wprowadzenia jasności w celu ochrony jej praw.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego, wskazując, że interes prawny zachodzi, gdy istnieje niepewność stanu prawnego lub praw, która może prowadzić do kwestionowania praw powoda. W tej sprawie spór między stronami co do statusu najemcy uzasadniał istnienie takiego interesu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| Gmina B. | organ_państwowy | pozwana |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. | spółka | pozwana |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 680 § 1
Kodeks cywilny
Małżonkowie są najemcami lokalu bez względu na istniejące między nimi stosunki majątkowe, jeżeli nawiązanie stosunku najmu lokalu mającego służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych założonej przez nich rodziny nastąpiło w czasie trwania małżeństwa. Do wspólności najmu stosuje się odpowiednio przepisy o wspólności ustawowej.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu co do przesłanek objęcia stosunku najmu wspólnością spoczywa na małżonku, który wywodzi z tych faktów skutki prawne.
k.p.c. art. 231 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem ani zasądzać ponad żądanie.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 98 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się wynagrodzenie i wydatki.
k.p.c. art. 203 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia, aż do wydania wyroku.
k.p.c. art. 203 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W razie cofnięcia pozwu na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty.
k.p.c. art. 355 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, wydatkami tymczasowo poniesionymi przez Skarb Państwa obciąży strony przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.
u.k.s.c. art. 83 § 2
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Przepis dotyczący zwrotu wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa najmu zawarta przez małżonka z konkubiną w czasie trwania małżeństwa, ale w warunkach faktycznej separacji i bez zamiaru zaspokojenia potrzeb rodziny, nie prowadzi do powstania wspólności najmu na podstawie art. 680(1) § 1 k.c. • Powódka nie wykazała, że w momencie zawierania umowy najmu lokal miał służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych jej i męża jako rodziny. • Istnienie sporu między stronami co do statusu najemcy uzasadnia interes prawny powódki w ustaleniu tego stosunku prawnego na podstawie art. 189 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Powódka jako małżonka najemcy powinna być uznana za najemcę lokalu na podstawie art. 680(1) § 1 k.c., mimo faktycznej separacji i zawarcia umowy z konkubiną. • Zmiana sytuacji po zawarciu umowy (np. pogodzenie się małżonków) mogłaby prowadzić do objęcia stosunku najmu wspólnością majątkową.
Godne uwagi sformułowania
nawiązanie stosunku najmu lokalu mającego służyć zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych założonej przez nich rodziny • nie ma żadnych podstaw normatywnych do takiej wykładni omawianych przepisów • nie mieszkali więc stale i wspólnie w jednym miejscu, a w szczególności w spornym lokalu mieszkalnym • nie można przyjąć, że taki był cel tej umowy w momencie jej zawarcia, a przynajmniej w sposób niebudzący wątpliwości nie udowodniła tego powódka
Skład orzekający
Radosław Florek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 680(1) § 1 Kodeksu cywilnego w kontekście faktycznej separacji małżonków i celu umowy najmu w momencie jej zawierania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kluczowe było ustalenie celu umowy najmu w momencie jej zawarcia oraz faktycznych relacji między małżonkami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie celu umowy najmu w momencie jej zawarcia, szczególnie w kontekście przepisów dotyczących wspólności majątkowej małżonków i faktycznej separacji. Jest to ciekawy przykład zastosowania prawa cywilnego w codziennych sytuacjach rodzinnych.
“Czy umowa najmu zawarta przez męża z konkubiną w trakcie małżeństwa chroni żonę? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.