I C 1068/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Oleśnicy zasądził od Komornika Sądowego na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej kwotę 36,90 zł za udzielenie informacji o majątku dłużnika.
Spółdzielnia Mieszkaniowa wystąpiła z pozwem o zapłatę kwoty 36,90 zł od Komornika Sądowego za udzielenie informacji o majątku dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym. Komornik odmówił zapłaty, twierdząc, że brak jest podstaw prawnych do naliczania takiej opłaty. Sąd uznał roszczenie Spółdzielni za uzasadnione, wskazując, że ustawa o komornikach sądowych i egzekucji przewiduje nieodpłatne udzielanie informacji tylko w ściśle określonych przypadkach, a w pozostałych przypadkach podmioty te mogą domagać się stosownych opłat.
Powódka, Spółdzielnia Mieszkaniowa w L., domagała się od pozwanego Komornika Sądowego G. O. zapłaty kwoty 36,90 zł wraz z odsetkami, tytułem opłaty za udzielenie informacji o majątku dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym. Spółdzielnia wystawiła fakturę VAT, powołując się na art. 2 ust. 9 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Pozwany odmówił zapłaty, argumentując, że brak jest bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa, które nakładałyby na niego obowiązek ponoszenia takich opłat, a jedynie przepisy Konstytucji mogą nakładać obowiązki finansowe. Sąd Rejonowy w Oleśnicy uznał powództwo za uzasadnione. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 2 ust. 5 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, szereg podmiotów, w tym spółdzielnie mieszkaniowe, jest zobowiązanych do udzielania komornikom informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Ustawa przewiduje nieodpłatne udzielanie informacji tylko w sprawach o świadczenia alimentacyjne lub renty alimentacyjne oraz w sprawach wszczętych na wniosek Skarbu Państwa. W pozostałych przypadkach, przy założeniu racjonalności ustawodawcy, istnieje możliwość domagania się stosownych opłat za przygotowanie i przesłanie informacji. Sąd podkreślił, że choć ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie zawiera bezpośredniego zapisu o możliwości pobierania opłat, to zasada samodzielności finansowej spółdzielni, wynikająca z Prawa spółdzielczego, daje zarządowi uprawnienie do ustalania opłat o charakterze kompensacyjnym, wyrównujących poniesione koszty. Sąd uznał, że przedstawiona przez Spółdzielnię kalkulacja kosztów była uzasadniona, a wysokość opłaty nie odbiegała od opłat pobieranych przez inne podmioty. Roszczenie o odsetki uzasadniono art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego, a orzeczenie o kosztach postępowania oparto na art. 98 Kodeksu postępowania cywilnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, spółdzielnia mieszkaniowa ma prawo obciążyć komornika sądowego opłatą za udzielenie informacji o majątku dłużnika, o ile nie zachodzą przesłanki do udzielenia informacji nieodpłatnie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa o komornikach sądowych i egzekucji przewiduje nieodpłatne udzielanie informacji tylko w ściśle określonych przypadkach. W pozostałych sytuacjach, spółdzielnie mieszkaniowe, kierując się zasadą samodzielności finansowej, mogą ustalać opłaty kompensujące poniesione koszty przygotowania i przesłania informacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie
Strona wygrywająca
Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w L.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w L. | spółka | powód |
| G. O. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
u.k.s.e. art. 2 § 5
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
Organy, w tym spółdzielnie mieszkaniowe, są obowiązane na pisemne żądanie komornika udzielić mu informacji niezbędnych do prawidłowego prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Pomocnicze
u.k.s.e. art. 2 § 7
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
Informacje, o których mowa w ust. 5, udzielane są nieodpłatnie tylko w sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń alimentacyjnych lub rent mających charakter alimentów oraz w sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń wszczętych na wniosek Skarbu Państwa.
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Podstawa do żądania ustawowych odsetek od dochodzonej kwoty.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.
p.s. art. 1 § 7
Ustawa Prawo spółdzielcze
Podstawa zasady samodzielności finansowej spółdzielni mieszkaniowych.
p.s. art. 67
Ustawa Prawo spółdzielcze
Podstawa zasady samodzielności finansowej spółdzielni mieszkaniowych.
Dz. U. nr 163 poz. 1349 art. 6 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółdzielnia Mieszkaniowa ma prawo do pobierania opłat za udzielenie informacji komornikowi, zgodnie z zasadą samodzielności finansowej i brakiem przesłanek do nieodpłatnego udzielenia informacji. Opłata została ustalona na podstawie kalkulacji kosztów i jest porównywalna z opłatami innych podmiotów.
Odrzucone argumenty
Brak bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa nakładających na komornika obowiązek ponoszenia opłat za udzielenie informacji. Obowiązki finansowe mogą wynikać jedynie z przepisów Konstytucji.
Godne uwagi sformułowania
Zatem przy założeniu racjonalnego ustawodawcy należałoby przyjąć, iż enumeratywne wyliczenie sytuacji, kiedy takie informacje udzielane są organowi egzekucyjnemu bezpłatnie, stwarza możliwość domagania się stosownych opłat, koniecznych na ich przygotowanie i przesłanie przez podmiot wezwany. Opłaty za dokonanie czynnosci, w odróżnieniu od innych należności, pełnią funkcję kompensacyjną. Ich celem jest wyrównanie poniesionych kosztów w związku z podjęciem danej czynności.
Skład orzekający
Ewa Przychodzka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie możliwości pobierania opłat przez spółdzielnie mieszkaniowe za udzielanie informacji komornikom sądowym, w sytuacji braku ustawowego obowiązku udzielania ich nieodpłatnie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej spółdzielni mieszkaniowych i ich samodzielności finansowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego aspektu postępowania egzekucyjnego i kosztów z nim związanych, co jest istotne dla prawników praktyków. Pokazuje, jak podmioty inne niż organy państwowe mogą dochodzić zwrotu kosztów za czynności wykonywane na żądanie komornika.
“Czy komornik musi płacić spółdzielni za informacje o dłużniku? Sąd rozstrzyga.”
Dane finansowe
WPS: 36,9 PLN
zapłata za udzielenie informacji: 36,9 PLN
zwrot kosztów procesu: 107 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 1068/12 Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Dnia, 04 grudnia 2012r. Sąd Rejonowy w Oleśnicy w I Wydziale Cywilnym w składzie: Przewodniczący SSR Ewa Przychodzka Protokolant Beata Wolny po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2012 r. w Oleśnicy sprawy z powództwa Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w L. przeciwko G. O. o zapłatę I. zasądza od pozwanego G. O. na rzecz powoda Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w L. kwotę 36,90zł (trzydzieści sześć 90/100) wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 09.05.2012r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 107,00zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Z. / 1. odnotować; 2. kal. 21 dni. 04.12.2012r. I C 1068/12 UZASADNIENIE Strona powodowa Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w L. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Oleśnicy G. O. kwoty 36,90 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 09.05.2012 r. do dnia zapłaty. W uzasadnieniu swojego żądania strona powodowa wyjaśniła, że w związku z otrzymanym wezwaniem do udzielenia informacji niezbędnych do prawidłowego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie o sygn. KM (...) , wystosowała w dniu 24.04.2012 r. pisemną, zgodną z treścią żądania Komornika odpowiedź w przedmiocie znanych jej składników majątku dłużnika. W oparciu o przepis art. 2 ust. 9 ustawy z dnia 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji , strona powodowa obciążyła pozwanego fakturą VAT nr (...) z dnia 24.04.2012 r. na kwotę 36,90 zł. Pozwany odmówił zapłaty powołując się na uprawnienia komornika sądowego wynikające z art. 761 kpc i wskazał na brak podstawy prawnej umożliwiającej Spółdzielni pobieranie przedmiotowych opłat. Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w L. , korzystając z uprawnień wynikających z ustawy z dnia 16.09.1982 r. prawo spółdzielcze oraz statutu, biorąc pod uwagę nakład pracy oraz koszty zebrania, sporządzenia i przesłania zebranych żądanych przez komornika informacji, zatwierdził na posiedzeniu w dniu 11.01.2012 r. opłatę za udzielenie informacji komornikom sądowym w kwocie 30,00 zł netto. Powyższe poparte zostało szczegółowym zestawieniem ponoszonych przez stronę powodową kosztów. Na marginesie strona powodowa dodała, iż nie odbiega ono od opłat pobieranych za udzielanie informacji przez inne podmioty do tego zobowiązane, m.in. organy podatkowe (informacja pisemna – 45,00 zł, informacja inna niż pisemna – 35,00 zł) i Zakład Ubezpieczeń Społecznych (informacja pisemna – 30,40 zł). Wystosowane w dniu 27.06.2012 r. wezwanie do dobrowolnego spełnienia świadczenia pozwany pozostawił bez odpowiedzi. Pozwany G. O. będący Komornikiem Sądowym przy Sądzie Rejonowym w Oleśnicy, wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwany stwierdził, iż żądanie strony powodowej jest całkowicie bezzasadne, bowiem treść art. 2 ust. 9 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji nie przesądza o uprawnieniu organu udzielającego informacji do żądania opłaty od komornika za jej udzielenie. W ocenie pozwanego przepis ten wskazuje jedynie na tryb (moment) uiszczenia takiej opłaty, tj. dopiero po otrzymaniu przez organ egzekucyjny żądanej informacji. Zdaniem pozwanego obowiązek takiej odpłatności musi wynikać z przepisów bezwzględnie obowiązujących, tj. źródeł prawa, o których mowa w art. 87 Konstytucji . Tylko bowiem te akty prawne mogą nakładać na podmioty prawa obowiązki o charakterze finansowym, związane z obowiązkiem ponoszenia określonych kosztów. Bez wątpienia przedłożony przez stronę powodową wyciąg z protokołu Nr (...) z posiedzenia Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w L. z dnia 11.01.2012 r. takim źródłem prawa nie jest. W toku postępowania dowodowego ustalono n a s t ę p u j ą c y s t a n f a k t y c z n y : W dniu 17.04.2012 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Oleśnicy G. O. wystosował do Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w L. wezwanie do udzielenia informacji co do majątku dłużnika w prowadzonej sprawie o sygn. KM 592/12. Strona powodowa, Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w L. , udzieliła pisemnej odpowiedzi na to wezwanie w dniu 24.04.2012 r. Do odpowiedzi załączyła też fakturę na kwotę 36,90 zł, zobowiązując pozwanego do jej zapłaty w terminie 14 dni. Zaznaczono, iż faktura wystawiona została zgodnie z art. 2 pkt. 5 i pkt. 9 ustawy z dnia 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji . /dowód: pismo SM (...) z dnia 24.04.2012 r. – k. 16; faktura VAT nr (...) z dnia 24.04.2012 r. – k. 17; W odpowiedzi na w/w pismo SM (...) , pozwany w swoim piśmie z dnia 27.04.2012 r. poinformował, iż zwraca przesłaną mu fakturę z uwagi na brak podstaw do jej wystawienia. Powołał się też na treść art. 761 kpc jako podstawy żądania udzielenia informacji organowi egzekucyjnemu. /dowód: pismo pozwanego z dnia 27.04.2012 r. – k. 13, 15; Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w L. , na posiedzeniu w dniu 11.01.2012 r. zatwierdził opłatę za udzielanie informacji komornikom sądowym w kwocie 30,00 zł netto, na podstawie przygotowanej kalkulacji. /dowód: wyciąg z protokołu nr (...) z posiedzenia zarządu SM (...) w L. z dnia 11.01.2012r. wraz z kalkulacją – k. 18 – 19; Strona powodowa pismem z dnia 18.05.2012 r. ponownie przesłała pozwanemu fakturę VAT nr (...) z dnia 24.04.2012 r., którą pozwany zwrócił pismem z dnia 25.05.2012 r. Strona powodowa wezwała jeszcze raz pozwanego do zapłaty pismem z dnia 27.06.2012 r. /dowód: pismo SM (...) z dnia 18.05.2012 r. – k. 14, wezwanie do zapłaty z dnia 27.06.2012 r. – k. 11; pismo pozwanego z dnia 25.05.2012 r. – k. 13; Sąd zważył: Bezspornym w sprawie było, że strona powodowa wezwana została do udzielenia informacji co do majątku dłużnika w trybie art. 761 kpc . Zgodnie z obowiązującym brzmieniem art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji ( t.j. Dz. U. z 2011 r. nr 231 poz.1376 ze zm.) organy administracji publicznej, urzędy skarbowe, organy rentowe, o których mowa w art. 476 § 4 ustawy z dnia 17.11.1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z późn. zm.), banki, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, podmioty prowadzące działalność maklerską, organy spółdzielni mieszkaniowych, zarządy wspólnot mieszkaniowych, inne podmioty zarządzające mieszkaniami i lokalami użytkowymi, jak również inne instytucje są obowiązane na pisemne żądanie komornika udzielić mu informacji niezbędnych do prawidłowego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wykonania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia oraz wykonania innych czynności wchodzących w zakres jego ustawowych zadań, w szczególności dotyczące stanu majątkowego dłużnika oraz umożliwiających identyfikację składników jego majątku. Strona powodowa udzieliła informacji na w/w wezwanie pozwanego - Komornika Sądowego. Spór sprowadzał się do tego, czy strona powodowa ma podstawy domagania się zapłaty za udzielenia takich informacji. Według bowiem treści art. 2 ust. 7 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji , tylko w sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń alimentacyjnych lub rent mających charakter alimentów oraz w sprawach o egzekucję lub o zabezpieczenie świadczeń wszczętych na wniosek Skarbu Państwa, w tym na polecenie sądu lub prokuratora, niezwiązanych z wykonywaniem działalności gospodarczej, informacje, o których mowa w ust. 5, udzielane są nieodpłatnie. Zatem przy założeniu racjonalnego ustawodawcy należałoby przyjąć, iż enumeratywne wyliczenie sytuacji, kiedy takie informacje udzielane są organowi egzekucyjnemu bezpłatnie, stwarza możliwość domagania się stosownych opłat, koniecznych na ich przygotowanie i przesłanie przez podmiot wezwany. Pozwany słusznie zauważał, iż podstawą do naliczania opłat za udzielenie komornikowi sądowemu informacji wynika z przepisów prawa bezwzględnie obowiązujących, tj. w przypadku organów podatkowych – z ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja Podatkowa ( art. 299 § 6 ustawy), w przypadku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - z ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 50 ust. 10 ustawy). Pamiętać jednak należy, iż regulacje te dotyczą szeroko rozumianej administracji państwowej. Trudno byłoby narzucić podobne regulacje pozostałym podmiotom zobowiązanym do udzielania informacji na żądanie komornika w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. O ile jeszcze ustawa z dnia 29.08.1997 r. - Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2002 r. nr 72 poz. 665 z późn. zm.) w art. 110 przewiduje pobieranie opłat za przygotowanie, sporządzenie i przekazanie informacji stanowiących tajemnicę bankową uprawnionym przez ustawę osobom, organom i instytucjom, o tyle nie ma, bo być nie może, innych powszechnie obowiązujących, jednolitych regulacji w tym zakresie. Opłaty takie ustalane są przez poszczególne banki na podstawie przepisów wewnętrznych, np. regulaminów. W wypadku spółdzielni mieszkaniowych rzeczywiście w treści ustawy z dnia 15.12.2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych ( t.j. Dz. U. z 2003 r. nr 119 poz. 1116 z późn. zm.) takiego analogicznego zapisu nie ma. Mając jednak na względzie zasadę samodzielności finansowej spółdzielni mieszkaniowych, znajdującą swoje źródło w treści art. 1 ust. 7 w zw. z art. 67 ustawy z dnia 16.09.1982 r. - Prawo spółdzielcze ( t.j. z.U.2003.188. 1848 z późn. zm.), zgodnie z którym spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą na zasadach rachunku ekonomicznego przy zapewnieniu korzyści członkom spółdzielni, daje to zarządowi Spółdzielni uprawnienie do ustalania różnych opłat. Opłaty za dokonanie czynnosci, w odróżnieniu od innych należności, pełnią funkcję kompensacyjną. Ich celem jest wyrównanie poniesionych kosztów w związku z podjęciem danej czynności. Strona pozwana przedstawiła stosowną kalkulację dotyczącą ryczałtowych kosztów związanych z udzieleniem komornikom sądowym informacji. Wysokość takich opłat, ustalona przez stronę powodową, nie odbiega od wysokości opłat pobieranych przez inne, wcześniej wskazane podmioty zobowiązane do udzielania informacji organowi egzekucyjnemu na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji . W świetle powyższego roszczenie strony powodowej należało uznać za uzasadnione. Żądanie ustawowych odsetek od dochodzonej kwoty uzasadnione było treścią art. 481 § 1 kc. Orzeczenie o kosztach oparto na treści art. 98 kpc w zw. z § 6 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1349 ze zm. ). Z/ 1. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem dor. powodowi; 2. kal. 14 dni; 20.12.2012 r.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI